Báo cáo thực tập: Tại Phòng tài chính Hành chính - Vụ Tài chính hành chính nhân sự- Bộ Tài chính
Trang 1Báo cáo tổng hợp
Căn cứ vào yêu cầu và nhiệm vụ của quá trình thực tập của sinh viênkhoá 41 trong giai đoạn thực tập tổng hợp; căn cứ vào thực tế của quá trìnhtìm hiểu sơ bộ về cơ quan thực tập nhằm triển khai thực hiện quá trình thựctập chuyên đề tiến tới viết chuyên đề tốt nghiệp: tôi xin đợc nêu những vấn
đề cơ bản đã tìm hiểu và thực hiện trong quá trình thực tập tại Phòng tàichính Hành chính - Vụ Tài chính hành chính sự nghiệp - Bộ Tài chính
Trang 21- Hớng dẫn các Bộ, cơ quan ngang Bộ, các cơ quan thuộc chính phủ,
Uỷ ban nhân dân tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ơng xây dựng dự toánngân sách Nhà nớc hàng năm
Chủ trì phối hợp với Uỷ ban kế hoạch Nhà nớc lập dự toán ngân sách Nhànớc và dự kiến phân bổ ngân sách Nhà nớc cho các Bộ, ngành, địa phơng đểchính phủ trình Quốc hội Tổ chức thực hiện dự toán ngân sách Nhà nớc đã
đợc Quốc hội quyết định
Xem xét tổng hợp quyết toán ngân sách của các Bộ, cơ quan ngang Bộ, cáccơ quan thuộc chính phủ, Uỷ ban nhân dân tỉnh, thành phố trực thuộc Trung
tế quốc dân có liên quan đến tài chính và ngân sách Nhà nớc
Tham gia với các Bộ,cơ quan ngang Bộ, các cơ quan thuộc chính phủ, Uỷban nhân dân tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ơng về phơng hớng pháttriển ngành, lĩnh vực, về chính sách đầu t tài chính, về biên chế, tiền lơng,giá cả và các chính sách kinh tế - xã hội khác có liên quan đến tài chính vàngân sách Nhà nớc
Trang 33- Xây dựng các dự thảo luật, pháp lệnh, các văn bản pháp luật khác
về thuế, phí và thu khác để trình Chính phủ ban hành hoặc Chính phủ trình
Uỷ ban thờng vụ Quốc hội, Quốc hội ban hành
Thống nhất quản lý và chỉ đạo công tác thu thuế, phí và thu khác của ngânsách Nhà nớc
4- Quản lý quỹ ngân sách Nhà nớc, quỹ dự trữ tài chính Nhà nớc, quỹngoại tệ tập trung của ngân sách Nhà nớc,tài sản tạm thu, tạm giữ Tổ chứcthực hiện việc cấp phát các khoản kinh phí thuộc ngân sách Nhà nớc, cấpphát vốn đầu t xây dựng cơ bản và cho vay u đãi đối với các dự án, chơngtrình mục tiêu kinh tế của Nhà nớc theo quy định của chính phủ
5- Thực hiện các biện pháp hỗ trợ tài chính nhằm thực hiện các mụctiêu văn hoá - xã hội theo các chơng trình, dự án đợc Chính phủ chỉ định.6- Quản lý vốn, giá trị tài sản và tài nguyên thuộc sở hữu Nhà nớc.7- Thống nhất quản lý vốn và tài sản nhà nớc tại các doanh nghiệp.Theo uỷ quyền của Chính phủ đại diện quyền sở hữu về vốn và tài sản nhànớc tại các doanh nghiệp Xét duyệt và tổng hợp quyết toán của doanhnghiệp nhà nớc
8- Quyết định ngừng cấp phát và thu hồi số tiền đã cấp cho những cơquan, đơn vị sử dụng vốn ngân sách Nhà nớc sai mục đích, trái với kế hoạch
đợc duyệt, vi phạm chế độ quản lý tài chính Nhà nớc; đồng thời báo cáoThủ tớng Chính phủ về các quyết định của mình
9- Thống nhất quản lý các khoản vay trả nợ (bao gồm cả vay và trả nợtrong nớc và nớc ngoài) của Chính phủ; quản lý về mặt tài chính các nguồnviện trợ quốc tế Tham gia thẩm định về mặt tài chính các dự án sử dụngvốn vay nớc ngoài của Chính phủ giao cho các Bộ cơ quan ngang Bộ, cáccơ quan thuộc chính phủ, Uỷ ban nhân dân tỉnh, thành phố trực thuộc Trung
ơng thực hiện Chuẩn bị các văn bản liên quan tới việc nớc ta tham gia các
điều ớc quốc tế về tài chính để trình thủ tớng quyết định
10- Quản lý nhà nớc đối với hoạt động kinh doanh dịch vụ bảo hiểm,phát hành trái phiếu, cổ phiếu, các quỹ xã hội, sổ xố kiến thiết, dịch vụkiểm toán, kế toán và các dịch vụ tài chính khác; tham gia quản lý thị trờngvốn
11- Thực hiện công tác kiểm tra, thanh tra tài chính đối với tất cả các
tổ chức hành chính sự nghiệp, các doanh nghiệp Nhà nớc và các đối tợng cóquan hệ với tài chính nhà nớc
Trang 412- Đại diện của Chính phủ tại các tổ chức tài chính quốc tế theo sựphân công của Chính phủ.
13- Quản lý công chức, viên chức tài chính, kế toán và kiểm toán, theoquy định của chính phủ
Theo điều 3 của nghị định 178 thì tổ chức bộ máy của Bộ Tài chính baogồm:
A- Bộ máy giúp việc Bộ trởng thực hiện chức năng quản lý Nhà nớc:
1- Vụ chính sách tài chính
2- Vụ chế độ kế toán
3- Vụ ngân sách Nhà nớc
4- Vụ Tài chính an ninh – quốc phòng
5- Vụ Tài chính các nhân hàng và tổ chức tài chính
6- Vụ Tài chính hành chính sự nghiệp
7- Cục quản lý công sản
8- Vụ Tài chính đối ngoại
9- Vụ quan hệ quốc tế
10- Ban Quản lý và tiếp nhân viện trợ quốc tế
11- Ban Quản lý ứng dụng tin học
12- Vụ Tài vụ – Quản trị
13- Vụ Tổ chức cán bộ và đào tạo
14- Văn phòng Bộ
B-Các tổ chức quản lý Nhà nớc chuyên ngành trực thuộc :
1-Tổng cục thuế
2- Kho bạc Nhà nớc
3-Thanh tra Tài Chính Nhà nớc
4-Tổng cục Quản lý vốn và tài sản Nhà nớc tại doanh nghiệp
5-Tổng cục Đầu t phát triển
Nhiệm vụ, quyền hạn và cơ cấu bộ máy của các tổ chức quản lýchuyên ngành chuyên ngành do chính phủ quy định trong văn bản riêng
C-Các tổ chức sự nghiệp trực thuộc:
1- Viện Khoa học Tài chính
2- Các trờng Học viện Tài chính kế toán tại Hà Nội ,thành phố Hồ ChíMinh và các trờng Trung Học Tài Chính kế toán tại Hng Yên, Quảng Ngãi
và Thành Phố Hồ Chí Minh
3- Trung tâm bồi dỡng cán bộ tài chính
Trang 5Nhiệm vụ,cơ cấu bộ máy và biên chế của các tổ chức sự nghiệp trựcthuộc do Bộ trởng Bộ tài chính quyết định phù hợp với các quy định củanhà nớc.
D- Các đơn vị khác trực thuộc Bộ tài chính đợc tổ chức và hoạt động
theo quy định của Chính phủ
II Tình hình chung của Vụ Tài chính hành chính sự nghiệp.
Theo quyết định của Bộ trởng Bộ tài chính về việc ban hành điều lệ
tổ chức và hoạt động của Vụ Tài chính hành chính sự nghiệp Vụ Tài chínhhành chính sự nghiệp là đơn vị thuộc bộ máy quản lý Nhà nớc của Bộ tàichính, có chức năng giúp bộ trởng Bộ tài chính quản lý Nhà nớc về tàichính đối với lĩnh vực hành chính- sự nghiệp trong cả nớc; thực hiện việccấp phát kinh phí hành chính sự nghiệp cho các cơ quan nhà nớc, các đoànthể, hội quần chúng, quỹ BHXH và trợ cấp xã hội, các quỹ xã hội khác ởTrung ơng theo đúng kế hoạch đợc duyệt
Vụ Tài chính hành chính sự nghiệp có nhiệm vụ:
1/ Về nghiên cứu chính sách chế độ:
- Nghiên cứu, chuẩn bị các văn bản hớng dẫn về quản lý tài chính hànhchính - sự nghiệp, các chế độ định mức chi tiêu tài chính hành chính sựnghiệp, để trình Bộ ban hành hoặc Bộ trình Thủ tớng Chính phủ ban hành
- Tham gia ý kiến trong việc xây dựng các chính sách, chế độ có liênquan đến tài chính hành chính sự nghiệp
- Nghiên cứu báo cáo Bộ việc xử lý các quy định về tài chính hànhchính sự nghiệp do các cơ quan nhà nớc ban hành trái với chính sách chế
độ, tiêu chuẩn, định mức do nhà nớc quy định
2/ Về kế hoạch thu, chi tài chính:
- Trình Bộ ý kiến tham gia với các cơ quan Nhà nớc trong việc xâydựng chiến lợc phát triền ngành, khu vực hành chính sự nghiệp
- Hớng dẫn các cơ quan hành chính sự nghiệp lập kế hoạch thu chi tàichính hành chính sự nghiệp quý, năm và dài hạn
- Tổng hợp kế hoạch tài chính của các cơ quan hành chính sự nghiệptrong cả nớc
- Kiểm tra việc phân bổ kế hoạch thu chi tài chính hàng năm của cáccơ quan hành chính sự nghiệp Trung ơng cho các đơn vị trực thuộc
3/ Công tác cấp phát, quản lý và kiểm tra sử dụng kinh phí hành chính
sự nghiệp
Trang 6- Cấp phát kinh phí cho các cơ quan hành chính sự nghiệp Trung ơngtheo đúng chính sách chế độ và đúng kế hoạch đợc duyệt.
- Tạm ngừng cấp phát hoặc báo cáo Bộ đình chỉ việc cấp phát kinh phí,
ra lệnh thu hồi nộp vào ngân sách Nhà nớc khi phát hiện có vi phạm phápluật, sử dụng ngân sách Nhà nớc trái với chế độ chính sách Nhà nớc quy
đinh, trái với kế hoạch đợc dyệt
- Tổng hợp, phân tích các chỉ tiêu chủ yếu về tài chính thuộc lĩnh vựchành chính sự nghiệp
- Kiểm tra việc quản lý sử dụng kinh phí, tài sản, các quỹ tài chính,các nguồn thu của các đơn vị hành chính sự nghiệp trong cả nớc
- Chủ trì hoặc phối hợp với các cơ quan hữu quan kiểm tra việc chấphành chính sách, chế độ quản lý tài chính, hạch toán kế toán, quyết toáncủa các cơ quan hành chính sự nghiệp
- Thẩm tra và nhận xét quyết toán hàng năm, hàng quý của các cơquan hành chính sự nghiệp nhận kinh phí từ ngân sách Trung ơng
Vụ Tài chính hành chính sự nghiệp có các quyền hạn
1/ Nhận các tài liệu, thông tin có liên quan đến chức năng, nhiệm vụcủa Vụ
2/ Đợc ký các thông chi và hạn mức kinh phí trong phạm vi kế hoạchngân sách đợc duyệt
3/ Đợc ký các văn bản giải thích về nghiệp vụ tài chính, văn bản trả lờicác đơn vị và cá nhân có liên quan đến các lĩnh vực thuộc Vụ quản lý
4/ Từ chối nhận các báo cáo cha đúng quy định, cha đáp ứng đợc yêucầu theo quy định
5/ Thực hiện đúng quy chế bảo quản các tài liệu, số liệu tài chính ngânsách theo quy định của Nhà nớc
Tổ chức bộ máy của Vụ Tài chính hành chính sự nghiệp
1/ Vụ Tài chính hành chính sự nghiệp có Vụ trởng và một số phó Vụtrởng giúp việc Vụ trởng Vụ trởng chịu trách nhiệm toàn diện về các hoạt
động của Vụ theo quy định tại điều lệ này Các phó Vụ trởng chịu tráchnhiệm trớc Vụ trởng về lĩnh vực công tác do Vụ trởng phân công
2/ Vụ Tài chính hành chính sự nghiệp có các Phòng sau đây:
1- Phòng quản lý tài chính hành chính- đoàn thể và hội quần chúng(gọi tắt là phòng quản lý tài chính hành chính)
2- Phòng quản lý tài chính sự nghiệp văn hoá- giáo dục- khoa học
Trang 73- Phòng quản lý sự nghiệp y tế- dân số kế hoạch hoá gia đình (gọi tắt
Trang 8Phần II Qúa trình phát triển của Vụ Tài chính hành
chính sự nghiệp – Bộ tàI chính Bộ tàI chính.
Thông qua những báo cáo tổng kết tình hình thực hiện công tác của
Vụ trong một số năm gần đây và chơng trình công tác năm 2003 của Vụ, cóthể tổng kết đợc một số thành tựu đã đạt đợc, những vớng mắc còn tồn tại
và phơng hớng hoạt động trong thời gian tới của Vụ Tài chính hành chính
Vụ đặc biệt quan tâm chỉ đạo theo định hớng của Chính phủ và Bộ là:
- Xây dựng các văn bản chế độ triển khai thực hiện chính sách xã hộihoá theo nghị quyết 90/CP của Chính phủ, cơ chế khoán chi hành chính
đối với các đơn vị hành chính, khoán thu – chi đối với đơn vị sự nghiệp …
- Xây dựng hệ thống các định mức chi hành chính, sự nghiệp đáp ứngyêu cầu quản lý chi tiêu ( hoàn chỉnh từng bớc hệ thống các định mức chitiết đối với ngành truyền hình )
- Đã và đang dự thảo trình Bộ các thông t hớng dẫn quản lý và sử dụngcác nguồn thu phí và lệ phí theo nghị định 04/CP và thông t 54/1999/TT -BTC của Bộ Tài chính đối với 31 loại phí, lệ phí thuộc trách nhiệm quản lýcủa Vụ
- Triển khai thực hiện Nghị quyết TW 7 Khoá VIII Vụ Tài chính hànhchính sự nghiệp đã tham gia tính toán phơng pháp cải tiến tiền lơng, điềuchỉnh trợ cấp Xây dựng cơ chế khoán điện thoại nhà riêng Tham gia với
Bộ Lao động - Thơng binh xã hội về cơ chế thanh toán trợ cấp cho các đốitợng ngời có công Các chế độ học phí, viện phí, phụ cấp trực Y tế, nghệthuật, chế độ học bổng, bảo hiểm y tế … cũng đã đợc nghiên cứu để từng b-
ớc sửa đổi
- Phối hợp với các đơn vị trong và ngoài Bộ nghiên cứu hoàn chỉnhcác cơ chế thích hợp đối với các đơn vị sự nghiệp có thu để tự cân đối kinh
Trang 9phí trả lơng và chi thờng xuyên, từng bớc tạo thế chủ động cho đơn vị vàgiảm chi từ ngân sách Nhà nớc.
Trong năm 2000, Vụ đã nhận và xử lý 10.572 văn bản, trình Bộ kýban hành 823 văn bản, Vụ ký 400 Trong đó có 39 thông t, vợt 9 văn bản so-với đăng ký đầu năm, tổng hợp lại trong năm 2000 Vụ Tài chính hànhchính sự nghiệp đã và đang hoàn thành 48 văn bản, so với đăng ký đầu nămvợt 18 văn bản và so với năm 1999 vợt 12 văn bản
Nhận thức đây là nhiệm vụ trọng tâm nên Vụ đã tập trung nhân lực, trí lực
và thời gian cho nhiệm vụ này Trong năm 2000 Vụ đã tập trung nghiên cứuxây dựng chính sách chế độ theo các hớng chính sau:
1/ Hớng dẫn Nghị định 73/NĐ-CP của Chính phủ triển khai thực hiện xãhội hoá trong các lĩnh vực giáo dục, y tế, văn hoá và thể dục thể thao
2/ Hớng dẫn thực hiện Nghị quyết Trung ơng VII thí điểm cơ chế khoán chihành chính đối với một số đơn vị ở thành phố Hồ Chí Minh, trình sửa chế
độ khoán chi điện thoại tại nhà riêng và điện thoại di động, xây dựng cơ chếkhuyến khích và quản lý tài chính đối với đơn vị sự nghiệp có thu, xây dựngcơ chế tự chủ tài chính đối với Đài truyền hình Việt Nam, dự thảoquyếtđịnh của TTCP về ban hành quy chế trợ cấp ngân sách Nhà nớc chocác tổ chức xã hội, xã hội nghề nghiệp
3/ Sửa đổi những văn bản không còn phù hợp hoặc cha có hớng dẫn nh: chế
độ chi tiếp khách nớc ngoài, chi hội nghị quốc tế tại Việt Nam; chế độ quản
lý tài chính đối với nhà khách của cơ quan Nhà nớc, Đảng, đoàn thể ở TW
và địa phơng; chế độ chi tiêu đối với các cuộc điều tra cơ bản; các văn bảnhớng dẫn quản lý sử dụng phí, lệ phí trong lĩnh vực hành chính sự nghiệp.4/ Nghiên cứu kiến nghị Bộ sửa đổi hệ thống định mức chi hành chính sựnghiệp nhằm đảm bảo phù hợp với khả năng ngân sách Nhà nớc và tạo chủ
động trong quản lý chi tiêu của các Bộ, ngành, địa phơng theo hớng khung
định mức, đa dần các khoản chi ngoài định mức vào trong định mức, thay
đổi tiêu chí phân bổ ngân sách từ biên chế sang quy mô đơn vị, từ dân sốsang số lợng học sinh, giờng bệnh… và có hệ số điều chỉnh theo yếu tố dân
số và đặc điểm khác nhau giữa các vùng , miền
Trong năm 2002, tổng hợp chung Vụ Tài chính hành chính sự nghiệp
đã nhận và xử lý 8356 văn bản, trình Bộ 1.307 văn bản trong đó Bộ ký 676vănbản, Vụ ký 375 văn bản Nhiều chính sách chế độ mới đã đợc thực hiệnnh: chế độ khoán biên chế và kinh phí hành chính đối với cơ quan hànhchính, chế độ tự chủ tài chính đối với các đơn vị sự nghiệp có thu, chế độ
Trang 10đối với ngời có công với cách mạng, chế độ đối với giáo viên miền núi vàgiáo viên mầm non, chế độ khám chữa bệnh đối với ngới ngời nghèo, pháttriển kinh tế xã hội ở các tỉnh miền núi Tây nguyên, vùng sâu đặc biệt khókhăn trong giai đoạn 2001-2005 Đã trình Bộ ban hành thông t hớng dẫnthực hiện khoán chi hành chính theo Quyết định số 192/2001/QĐ-TTg ngày17/12/2001 của Thủ tớng Chính phủ trong phạm vi cả nớc Vụ Tài chínhHCSN đã nghiên cứu trình Bộ để trình Chính phủ ban hành Nghị định số10/2002/NĐ-CP ngày 16/01/2002 về chế độ tài chính áp dụng cho các đơn
vị sự nghiệp có thu Đã trình Bộ ban hành Thông t hớng dẫn số BTC ngày 21/03/2002; phối hợp với KBNN trình Bộ ban hành Thông t số81/2002/TT-BTC ngày 16/09/2002 hớng dẫn kiểm soát chi qua KBNN đốivới các đơn vị khoán chi và đơn vị sự nghiệp thực hiện theo NĐ 10 Chủ trìcùng các Bộ Y tế, Giáo dục và đào tạo, Văn hoá thông tin, Khoa học vàcông nghệ và Bộ Nội vụ nghiên cứu ban hành 4 Thông t liên tịch hớng dẫnthực hiện Nghị định số 10 ở 4 lĩnh vực Y tế, Giáo dục và đào tạo, Văn hoáthông tin, khoa học và công nghệ
25/2002/TT-ii Về tình hình thực hiện dự toán ngân sách.
Năm 1999 dự toán ngân sách Trung ơng chi hành chính sự nghiệpcho Vụ HCSN quản lý là 14.470.217 triệu đồng, ớc thực hiện là 14.860.858triệu đồng bằng 103% dự toán năm 1999 Về điều hành chi ngân sáchHCSN năm 1999 nổi lên một số điểm sau:
- Về cơ bản đảm bảo cấp phát kịp thời các khoản chi theo đúng các khoảnchi theo đúng quy định của quyết định số 248/1998/QĐ-TTg ngày 24 tháng
12 năm 1998 của Thủ tớng Chính phủ “ Về một số chủ trơng, biện pháp
điều hành kế hoạch phát triển kinh tế xã hội và dự toán NSNN năm 1999”,thông t số 190/1998/TT-BTC ngày 31/12/1998 của Bộ Tài chính và các vănbản về quản lý tài chính của Bộ Tài chính hiện hành Điều này góp phầnkhông nhỏ vào việc duy trì sự ổn định của tình hình chính trị, kinh tế và xãhội
Kinh phí chơng trình mục tiêu quốc gia mặc dù các đơn vị, địa phơngcha đảm bảo thủ tục quy định về lập, phân bổ dự toán…, nhng để bảm bảotiến độ triển khai các chơng trình mục tiêu theo chỉ đạo của Bộ, Vụ HCSN
đã cấp cho các đơn vị địa phơng theo tiến độ thời gian và kế hoạch ngânsách hàng quý đã đợc Bộ phê duyệt để triển khai các công việc, đảm bảokhông ảnh hởng đến tiến độ các công trình