Ti�u lu�n môn Cơ s� công ngh� thông tin, đ� tài �Công ngh� chu�i kh�i Blockchain� TR NG Đ I H C KINH TƯỜ Ạ Ọ Ế TP H CHÍ MINHỒ KHOA CÔNG NGH THÔNG TIN KINH DOANHỆ B MÔN CÔNG NGH THÔNG TINỘ Ệ [.]
Trang 1TR ƯỜ NG Đ I H C KINH T Ạ Ọ Ế TP H CHÍ MINH Ồ
KHOA CÔNG NGH THÔNG TIN KINH DOANHỆ
B MÔN CÔNG NGH THÔNG TINỘ Ệ
MÔN H C Ọ : C S CÔNG NGH THÔNG TIN Ơ Ở Ệ
Đ TÀI Ề : CÔNG NGH CHU I KH I BLOCKCHAIN Ệ Ỗ Ố
GVHD: ThS Tr ươ ng Vi t Ph ệ ươ ng
H và tên sinh viên th c hi n:ọ ự ệ LÊ HOÀNG HUỲNH HOA
Mã s sinh viên:ố 31201023836
L p h c ph n:ớ ọ ầ 21C1INF50900303 – Sáng th tứ ư
Trang 2L I M Đ U Ờ Ở Ầ 3
CH ƯƠ NG 1: T NG QUAN V BLOCKCHAIN Ổ Ề 4
1 L ch s phát tri n c a Blockchainị ử ể ủ 4
2 Khái ni m v Blockchainệ ề 4
3 Đ c đi m c a Blockchainặ ể ủ 4
4 Các lo i Blockchainạ 6
5 Các phiên b n c a Blockchainả ủ 6
CH ƯƠ NG 2: C CH HO T Đ NG C A BLOCKCHAIN Ơ Ế Ạ Ộ Ủ 7
1 C u t o c a kh i Blockchainấ ạ ủ ố 7
2 C ch ho t đ ng c a Blockchainơ ế ạ ộ ủ 7
CH ƯƠ NG 3: M T S NG D NG C A BLOCKCHAIN Ộ Ố Ứ Ụ Ủ 9
1 Trong ngành ngân hàng 9
2 ng d ng c a Blockchain trong lĩnh v c y tỨ ụ ủ ự ế 9
3 Lĩnh v c công nghi pự ệ 10
4 Trong lĩnh v c giáo d cự ụ 10
5 Ti n đi n tề ệ ử 10
6 H tr qu n lý qu c giaỗ ợ ả ố 10
K T LU N Ế Ậ 10
L I C M N Ờ Ả Ơ 11
TÀI LI U THAM KH O Ệ Ả 11
Trang 3L I M Đ U Ờ Ở Ầ
V i s phát tri n nhanh chóng c a k nguyên công ngh hi n nay, đ c bi t làớ ự ể ủ ỉ ệ ệ ặ ệ Internet, đã góp ph n phát tri n n n kinh t Th gi i S ra đ i c a Internet đã giúpầ ể ề ế ế ớ ự ờ ủ cho vi c trao đ i m ng lệ ổ ạ ưới thông tin, b t k ngấ ể ười dùng đang đâu, tr nên t do, dở ở ự ễ dàng và ti n l i h n Tuy nhiên, khi các thông tin d li u đó liên quan đ n v n đ tàiệ ợ ơ ữ ệ ế ấ ề
s n (thông tin cá nhân, thông tin khách hàng, l ch s giao d ch, h p đ ng tài chính,…)ả ị ử ị ợ ồ các doanh nghi p hay cá nhân hoàn toàn ph i d a vào m t bên trung gian khác (ví dệ ả ự ộ ụ
nh ngân hàng) T t nhiên, v i s phát tri n vư ấ ớ ự ể ượt b c c a công ngh hi n nay, cácậ ủ ệ ệ doanh nghi p trung gian hoàn toàn có th b t i ph m công ngh l y c p d li u, đi uệ ể ị ộ ạ ệ ấ ắ ữ ệ ề
đó s gây ra nh ng nguy hi m khôn lẽ ữ ể ường Song song v i đó, vi c thông qua các bênớ ệ trung gian đ chuy n giao tài s n s m t nhi u th i gian và công s c, cũng nh các thể ể ả ẽ ấ ề ờ ứ ư ủ
t c s ph c t p h n r t nhi u ụ ẽ ứ ạ ơ ấ ề
T các v n đ trên, có th th y đừ ấ ề ể ấ ược chúng ta c n ph i có m t gi i pháp nào đóầ ả ộ ả giúp d dàng qu n lý, l u tr , trao đ i,… thông tin hay tài s n, cũng nh đ n gi n hóaễ ả ư ữ ổ ả ư ơ ả quá trình này Và m t gi i pháp cho các v n đ nêu trên chính là ộ ả ấ ề Công ngh chu i ệ ổ
kh i Blockchain ố
M c tiêu c a bài ti u lu n nàyụ ủ ể ậ chính là tìm hi u v Công ngh chu i kh iể ề ệ ỗ ố Blockchain, c u trúc, cách th c ho t đ ng cũng nh ng d ng c a Blockchain trongấ ứ ạ ộ ư ứ ụ ủ
n n kinh t hi n nay.ề ế ệ
Trang 4CH ƯƠ NG 1: T NG QUAN V BLOCKCHAIN Ổ Ề
1 L ch s phát tri n c a Blockchain ị ử ể ủ
Công ngh chu i kh i Blockchain ban đ u xu t hi n vào năm 1991 b i nhómệ ỗ ố ầ ấ ệ ở nhà nghiên c u bao g m Stuart Haber và W.Scott Stornetta, nh m m c đích t o ra m tứ ồ ằ ụ ạ ộ
h th ng b o m t, đánh d u th i gian trong các d li u k thu t s sao cho nó khôngệ ố ả ậ ấ ờ ữ ệ ỹ ậ ố
th b can thi p hay s a đ i Tuy nhiên, k thu t này không để ị ệ ử ổ ỹ ậ ược áp d ng r ng rãi choụ ộ
đ n khi chúng đế ược chuy n th b i Satoshi Nakamoto – m t cá nhân hay t ch c n cể ể ở ộ ổ ứ ặ danh nào đó - vào tháng 2 năm 2009 C th , Satoshi Nakamoto đã công b trên m tụ ể ố ộ website nghiên c u v tác đ ng c a Công ngh m ng ngang hàng (Peer - to - Peer) vứ ề ộ ủ ệ ạ ề phát minh g i là “H th ng ti n đi n t đ ng đ ng ngu n m ” mà ta hay g i làọ ệ ố ề ệ ử ồ ẳ ồ ở ọ Bitcoin
Đây chính là bước ti n l n, d n đ n s bùng n v ti n o Bitcoin trên th gi i.ế ớ ẫ ế ự ổ ề ề ả ế ớ
Và ngay lúc này đây, nhi u ngề ười m i nh n ra công ngh đ ng sau Bitcoin chính làớ ậ ệ ằ Blockchain – công ngh còn có th khai thác nhi u h n không ch qua vi c x lý giaoệ ể ề ơ ỉ ệ ử
d ch ti n t ị ề ệ
2 Khái ni m v Blockchain ệ ề
Blockchain là m t c s d li u l u tr và truy n t i thông tin d li u qua cácộ ơ ở ữ ệ ư ữ ề ả ữ ệ
kh i (Block) đố ược liên k t (chain) ch t ch v i nhau nh mã hóa theo m t trình t th iế ặ ẽ ớ ờ ộ ự ờ gian T ng kh i ch a các d li u cũng nh thông tin v th i gian kh i t o, sau đó,ừ ố ứ ữ ệ ư ề ờ ở ạ
nh ng d li u này s đữ ữ ệ ẽ ược truy n t i m t cách an toàn d a vào h th ng mã hóa c cề ả ộ ự ệ ố ự
kì ph c t p.ứ ạ
Có th nói, Blockchain nh m t s cái k thu t tể ư ộ ổ ỹ ậ ương t nh s cái k toánư ư ổ ế
c a m t doanh nghi p, n i tài s n hay dòng ti n c a công ty đủ ộ ệ ơ ả ề ủ ược ki m soát c c kỳể ự
ch t ch ặ ẽ
3 Đ c đi m c a Blockchain ặ ể ủ
Tính phân quy n ề
Blockchain phân ph i quy n l c thông qua m t m ng lố ề ự ộ ạ ưới ngang hàng, không có
b t kỳ đi m ki m soát nào Không m t t ch c nào có th đ n phấ ể ể ộ ổ ứ ể ơ ương t t h th ng ắ ệ ố
Trang 5giao d ch K c khi m t t ch c nào đó tham gia h th ng b lo i b thì h th ng v n ị ể ả ộ ổ ứ ệ ố ị ạ ỏ ệ ố ẫ
t n t i.ồ ạ
T nh phân tán hay phi t p trung ỉ ậ
D li u c a Blockchain đữ ệ ủ ược l u tr trong hàng ngàn các thi t b trong m tư ữ ế ị ộ
m ng lạ ướ ội r ng l n ch không ph i trên m t h th ng máy ch l u tr d li u t pớ ứ ả ộ ệ ố ủ ư ữ ữ ệ ậ trung c đ nh ố ị Các máy tính trong network này được g i là các node ọ Đ ng th i, hồ ờ ệ
th ng này cũng thu c v các cá nhân và t p th khác nhau ch không ch u qu n lý t pố ộ ề ậ ể ứ ị ả ậ trung dưới m t t ch c nào Đi u này làm tăng kh năng ch ng l i các l i k thu t hayộ ổ ứ ề ả ố ạ ỗ ỹ ậ
b xâm nh p b i các Hacker.ị ậ ở
Tính b t bi n ấ ế
D li u trong Blockchain s không th s a ch a hay thay th hoàn toàn, nói cáchữ ệ ẽ ể ử ữ ế khác, có th s a ch a nh ng h th ng s đ l i d u v t s a ch a và l u tr mãi mãi ể ử ữ ư ệ ố ẽ ể ạ ấ ế ử ữ ư ữ ở
đó Hay nói cách khác, thông tin trong Blockchain không th b thay đ i và ch để ị ổ ỉ ược bổ sung thêm khi có s đ ng thu n c a t t c các nút trong h th ng.ự ồ ậ ủ ấ ả ệ ố
Tính b o m t ả ậ
D li u trong Blockchain không th đữ ệ ể ược làm gi , không th h y các chu iả ể ủ ố Blockchain Theo nh lý thuy t thì ch có máy tính lư ế ỉ ượng t m i có th gi i mãử ớ ể ả Blockchain và công ngh Blockchain bi n m t khi không còn Internet trên toàn c u.ệ ế ấ ầ
Ngoài ra, các thông tin d li u trong Blockchain s đữ ệ ẽ ược phân tán và gi an toànữ tuy t đ i.ệ ố
Tính minh b ch và tính n danh ạ ẩ
Thông tin được l u tr trong Blockchain có th đư ữ ể ược theo dõi b i b t kỳ ai, vàở ấ
m i giao d ch hay thay đ i đ u đọ ị ổ ề ược h th ng l u tr l i và đệ ố ư ữ ạ ược th ng kê trên toànố
b l ch s Song song v i đó, l y v d v giao d ch ví Bitcoin – n i ch a ti n đi n t ,ộ ị ử ớ ấ ị ụ ề ị ơ ứ ề ệ ử các giao d ch đ u s đị ề ẽ ược kê khai minh b ch nh ng thông tin thu c v cá nhân nhạ ư ộ ề ư
ch s h u s đủ ở ữ ẽ ượ ẩc n danh
Trang 64 Các lo i Blockchain ạ
H th ng Blockchain chia thành 3 lo i chính: ệ ố ạ
Public: B t kỳ ai cũng có quy n đ c và ghi d li u trên Blockchain Quá trìnhấ ề ọ ữ ệ xác th c giao d ch trên lo i này r t ph c t p, nên b o m t cũng cao h n Ví d :ự ị ạ ấ ứ ạ ả ậ ơ ụ Bitcoin, Ethereum…
Private: Người dùng hay doanh nghi p ch đệ ỉ ược phép đ c ch không đọ ứ ược
ch nh s a d li u, quy n ch nh s a s thu c v m t bên th ba tin c y Ví d :ỉ ử ữ ệ ề ỉ ử ẽ ộ ề ộ ứ ậ ụ
Ripple* là m t d ng Private Blockchain, h th ng này cho phép 20% các nút làộ ạ ệ ố gian d i và ch c n 80% còn l i ho t đ ng n đ nh là đố ỉ ầ ạ ạ ộ ổ ị ược
“*Ripple là đ ng ti n s có v n hóa th trồ ề ố ố ị ường hi n đang th ba trên Coinmarket chệ ứ ỉ
sau Bitcoin và Ethereum” – Theo BESTSPY
Permissioned: Hay còn g i là Consortium, m t d ng c a Private nh ng b sungọ ộ ạ ủ ư ổ thêm m t s tính năng nh t đ nh, k t h p gi a “ni m tin” khi tham gia vàoộ ố ấ ị ế ợ ữ ề Public và “ni m tin tuy t đ i” khi tham gia vào Private Ví d : Các ngân hàngề ệ ố ụ hay t ch c tài chính liên doanh s s d ng Blockchain cho riêng mình ổ ứ ẽ ử ụ
5 Các phiên b n c a Blockchain ả ủ
Phiên b n 1.0 – Ti n t và thanh toán: đây là phiên b n ti n mã hóa (bao g mả ề ệ ả ề ồ chuy n đ i ti n t , t o l p h th ng thanh toán,…)ể ổ ề ệ ạ ậ ệ ố
Phiên b n 2.0 – Tài chính và th trả ị ường: ng d ng x lý tài chính và ngân hàngứ ụ ử ( x lý tài s n nh c phi u, quy n s h u,…)ử ả ư ổ ế ề ở ữ
Phiên b n 3.0 – Thi t k và giám sát: m r ng ra các lĩnh v c khác nh giáoả ế ế ở ộ ự ư
d c, tài chính, y t ,… ụ ế
Trang 7CH ƯƠ NG 2: C CH HO T Đ NG C A BLOCKCHAIN Ơ Ế Ạ Ộ Ủ
1 C u t o c a kh i Blockchain ấ ạ ủ ố
M t chu i Blockchain bao g m r t nhi u kh i liên k t v i nhau, m i kh i g m ộ ố ồ ấ ề ố ế ớ ỗ ố ồ các ph n c b n sau:ầ ơ ả
D li u trong kh i: tùy thu c t ng lo i Blockchain (Ví d Blockchain y ữ ệ ố ộ ừ ạ ụ
t s ch a các thông tin v b nh nhân, theo dõi s c kh e,…)ế ẽ ứ ề ệ ứ ỏ
M t s nguyên 32 bitộ ố
Hàm băm* (Hash) là m t s 256 bitộ ố b t đ u v i m t s lắ ầ ớ ộ ố ượng l n các sớ ố
0 (t c là c c kỳ nh ) ứ ự ỏ đ nh n d ng m t kh i và các d li u trong đó ể ậ ạ ộ ố ữ ệ Mã này là duy nh t và nó s thay đ i khi có trong kh i thay đ i.ấ ẽ ổ ố ổ
Hàm băm đ i chi u (chính là mã c a kh i phía trố ế ủ ố ước – Hash of previous block) s t o thành chu i B t c s thay đ i m t kh i sẽ ạ ỗ ấ ứ ự ổ ộ ố ẽ t o ra sạ ự không phù h p v i kh i li n k ti p theo ợ ớ ố ề ề ế
“*Hàm Băm: m t cách t ng quát hàm băm là b t kỳ hàm nào có th độ ổ ấ ể ược s d ng đử ụ ể
ánh x d li u có kích thạ ữ ệ ước tùy ý thành các giá tr kích thị ước c đ nh Các giá trố ị ị
được tr v b i hàm băm đả ề ở ược g i là giá tr băm, mã băm, thông đi p băm, ho c đ nọ ị ệ ặ ơ
gi n là “hash”.ả ” – Theo Crypto Viet
Ta có th truy c p các kh i li n k c a m t kh i b t kỳ trong chu i Vì th , cể ậ ố ề ề ủ ộ ố ấ ỗ ế ơ
s d li u trong Blockchain đở ữ ệ ượ ưc l u tr m t cách chu n xác nh t t t các giao d ch.ữ ộ ẩ ấ ấ ị
2 C ch ho t đ ng c a Blockchain ơ ế ạ ộ ủ
Khi nghĩ t i Blockchain, chúng ta s nghĩ đ n các giao d ch và Blockchain đ m nh nớ ẽ ế ị ả ậ vai trò s cái k thu t mang tính đ ng thu n và phân tán, đổ ỹ ậ ồ ậ ược chia s và đáng tin c y S cáiẻ ậ ổ này s ghi l i các giao d ch và đẽ ạ ị ược duy trì trong và gi a nh ng ngữ ữ ười tham gia M i giao d chỗ ị khi x y ra s đả ẽ ược x lý và l u tr vào kh i (Block) ử ư ữ ố Thông qua giao th c đ ng thu n, khiứ ồ ậ
m i kh i đỗ ố ược xác nh n là đúng và có đ tin c y, thì kh i đó s đậ ộ ậ ố ẽ ược liên k t vàoế chu i (Chain) và đỗ ược g i t i các b n sao (Copy) c a s cái đử ớ ả ủ ổ ược phân tán và l u trư ữ
b i m i thành viên tham gia m ng lở ỗ ạ ưới
Trang 8Khi m i kh i đỗ ố ượ ảc t i vào s cái, nó đổ ược liên k t đ n kh i trế ế ố ước b ng cách s d ngằ ử ụ
nh ng mã băm (hash) tữ ương ng c a chúng Đi u này t o thành m t b n ghi hoàn toànứ ủ ề ạ ộ ả
có th theo dõi và không th gi m o trong chu i kh i.ể ể ả ạ ỗ ố
Đ i v i các kh i trong Blockchain, n u thay đ i thông tin c a m t kh i thì m iố ớ ố ế ổ ủ ộ ố ố liên k t mã băn đ i chi u trên các kh i li n k s b sai và không còm phù h p n a, tế ố ế ố ề ề ẽ ị ợ ữ ừ
đó d n đ n liên k t gi a các kh i không còn tẫ ế ế ữ ố ương thích.Vì th , Blockchain ho t đ ngế ạ ộ trên c ch ch ng l i s thay đ i c a d li u Có th nói, v nguyên t c d li u m tơ ế ố ạ ự ổ ủ ữ ệ ể ề ắ ữ ệ ộ khi đã được ghi vào Blockchain s không có cách nào xáo tr n ho c ch nh s a màẽ ộ ặ ỉ ử không l u l i d u v t ư ạ ấ ế
Tuy nhiên, trong th i đ i tiên ti n hi n nay, ch s d ng mã băm là không đ đờ ạ ế ệ ỉ ử ụ ủ ể
ch ng l i s xâm nh p c a các t i ph m công ngh có các thi t b công ngh tinh vi.ố ạ ự ậ ủ ộ ạ ệ ế ị ệ
Đ gi m thi u đi u này, Blockchain để ả ể ề ược trang b thêm thu t toán đ ng thu n, baoị ậ ồ ậ
g m:ồ
Thu t toán b ng ch ng công vi c ậ ằ ứ ệ (Proof of work hay vi t t t là PoW):ế ắ thu tậ toán này s làm ch m quá trình hình thành Block m i Đi u này s ngăn ch ng khẽ ậ ớ ề ẽ ặ ả năng can thi p d li u, b i vì ngệ ữ ệ ở ười mu n can thi p ph i tính toán l i toàn b b ngố ệ ả ạ ộ ằ
ch ng công vi c c a t t c các kh i k ti p V i m t chu i Blockchain đ tính toánứ ệ ủ ấ ả ố ế ế ớ ộ ỗ ể
l i hàng trăm ngàn kh i s m t r t nhi u th i gian.ạ ố ẽ ấ ấ ề ờ
Thu t toán b ng ch ng c ph n (Proof of Stake hay vi t t t là PoS):ậ ằ ứ ổ ầ ế ắ c ch c aơ ế ủ thu t toán này chính là xác minh các giao d ch đây, các kh i s đậ ị Ở ố ẽ ượ ực l a ch n ng uọ ẫ nhiên, người mu n can thi p vào d li u c n ph i xác nh n tính h p l c a các kh iố ệ ữ ệ ầ ả ậ ợ ệ ủ ố
m i H s ph i c c m t kho n ti n nh t đ nh, và kho n ti n này s b m t n u hớ ọ ẽ ả ọ ộ ả ề ấ ị ả ề ẽ ị ấ ế ệ
th ng phát hi n nh ng giao d ch gian l n, ngố ệ ữ ị ậ ược l i, n u xác nh n thành công thìạ ế ậ
người đó s nh n đẽ ậ ược m t kho n ti n phí liên quan đ n giao d ch Nh v y, cũng sộ ả ề ế ị ư ậ ẽ
m t r t nhi u th i gian đ xác nh n m t kh i Block gi ấ ấ ề ờ ể ậ ộ ố ả
Trang 9CH ƯƠ NG 3: M T S NG D NG C A BLOCKCHAIN Ộ Ố Ứ Ụ Ủ
1 Trong ngành ngân hàng
Blockchain ngày càng đóng vai trò quan tr ng trong ngành ngân hàng cũng nhọ ư các công ty tài chính Nh các tín năng c a Blockchain đã làm gi m thi u m t kho ngờ ủ ả ể ộ ả
th i gian và chi phí nh t đ nh, đ y nhanh giao d ch, c i ti n h th ng, h n ch r i ro,ờ ấ ị ẩ ị ả ế ệ ố ạ ế ủ
…
M t s ví d c a Blockchain trong ngành ngân hàng:ộ ố ụ ủ
C quan x lý tín d ng tr c tuy n Bureau tr c thu c Hi p h i Ngân hàng Baơ ử ụ ự ế ự ộ ệ ộ Lan đã ghi l i l ch s tín d ng c a kho ng 150 tri u ngạ ị ử ụ ủ ả ệ ười châu Âu b ng ngằ ứ
d ng Blockchain – Theo ụ CPAVIETNAM
T p đoàn ngân hàng l n nh t Tây Ban Nha – Banco Santander tiên phong trongậ ớ ấ
ng d ng công ngh Blockchain vào ho t đ ng đã xây d ng m t h th ng thanh
toán One Pay FX trên n n t ng Blockchain – Theo ề ả CPAVIETNAM
Blockchain giúp tăng t c đ , gi m tính ph c t p và h chi phí cho khâu thanhố ộ ả ứ ạ ạ toán Ngân hàng RBC đã phát tri n h th ng Blockchain t trể ệ ố ừ ước đó t i m tạ ộ trung tâm đ t Toronto, s d ng ph n m m do t ch c mã ngu n m chuyênặ ở ử ụ ầ ề ổ ứ ồ ở
v Blockchain Hyperledger cung c p - Theo ề ấ CPAVIETNAM
2 ng d ng c a Blockchain trong lĩnh v c y t Ứ ụ ủ ự ế
Trong th i đ i phát tri n 4.0 hi n nay, Blockchain đờ ạ ể ệ ược áp d ng đ qu n lý vàụ ể ả
l u tr thông tin b nh nhân, qu n lý kho, các thi t b y t ,…ư ữ ệ ả ế ị ế
Trang 10 Theo dõi và qu n lý b nh lý c a ngả ệ ủ ười b nhệ
Qu n lý chu i cung ng thu cả ỗ ứ ố
Theo dõi và phân ph i các thi t b y tố ế ị ế
3 Lĩnh v c công nghi p ự ệ
Giúp người tiêu dùng d dàng truy xu t ngu n g c, vòng đ i c a nông s n Cácễ ấ ồ ố ờ ủ ả thông tin liên quan qu n lý ch t lả ấ ượng, qu n lý giá c , qu n lý tài chính, qu n lý bánả ả ả ả hàng cũng đ u đề ược c p nh t liên t c, công khai, minh b ch trong chu i blockchain.ậ ậ ụ ạ ỗ
4 Trong lĩnh v c giáo d c ự ụ
Blockchain có th l u tr d li u không ch là đi m s mà còn là quá trình đàoể ư ữ ữ ệ ỉ ể ố
t o, kinh nghi m th c t , l ch s cá nhân,… Đ ng th i có th tránh đạ ệ ự ế ị ử ồ ờ ể ược các trường
h p gian l n trong giáo d c nh công ngh này.ợ ậ ụ ờ ệ
5 Ti n đi n t ề ệ ử
Đây là m t ng d ng không th thi u khi nh c t i Blockchain, c th là đ ngộ ứ ụ ể ế ắ ớ ụ ể ồ
ti n đi n t Bitcoin đã quá ph bi n trên th gi i.ề ệ ử ổ ế ế ớ
6 H tr qu n lý qu c gia ỗ ợ ả ố
Ngoài ra, Blockchain có th áp d ng trong vi c đi u hành qu c gia.ể ụ ệ ề ố
Th c t qu c gia Georgia đã s d ng Blockchain đ h tr trong vi c qu n lý ự ế ố ử ụ ể ỡ ợ ệ ả
đi u hành qu c gia, c quan qu n lý đ t đai c a qu c gia này đã chuy n vi c đăng ký ề ố ơ ả ấ ủ ố ể ệ quy n s h u đ t sáng Blockchain và h th ng hi n đang x lý 160.000 h s (theo ề ở ữ ấ ệ ố ệ ử ồ ơ Economist) – Theo Vutatech
Ngoài ra còn r t nhi u ng d ng khác c a Blockchain nh v lĩnh v c truy nấ ề ứ ụ ủ ư ề ự ề thông, lĩnh v c thự ương m i đi n t ,…ạ ệ ử
K T LU N Ế Ậ
Có th th y để ấ ược công ngh Blockchain đang d n tr nên ph bi n không ch nh ngệ ầ ở ổ ế ỉ ở ữ
ng d ng v tài chính mà còn m r ng sang nhi u lĩnh v c khác nhau
nguyên công ngh 4.0, vi c phát tri n các ng d ng, công ngh thông minh nh m ph cệ ệ ể ứ ụ ệ ằ ụ