Hoàn thiện nội dung định giá doanh nghiệp tại công ty cổ phần chứng khoán dầu khí nghiên cứu tình huống định giá cổ phiếu một số công ty trong ngành dầu khí

Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Namhuống định giá cổ phiếu một số công ty trong ngành dầu khí - Đề tài có mục tiêu và câu hỏi nghiên cứu rõ ràng, các phương pháp nghiên cứu sử dụng nhìn c

TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ QUỐC DÂN

-

-ĐẠI HỌC KTQD

TT THÔNG TIN THƯ VIỆN

PHÒNG LUẬN ÁN-Tư LIỆU

NGUYỄN VĂN THÔNG

HOÀN THIỆN NỘI DUNG ĐỊNH GIÁ DOANH NGHIỆP TẠI CÔNG TY CỔ PHẦN CHÚNG KHOÁN DẦU KHÍ - NGHIÊN cúu TÌNH HUỐNG ĐỊNH GIÁ cổ PHIÊU MỘT sô CÔNG TY

TRONG NGÀNH DẦU KHÍ

CHUYÊN NGÀNH: KINH TÊ HỌC

NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC:

LỜI CAM ĐOAN

Các số liệu, kết luận nêu trong luận văn là trung thực, có nguồn gốc rõ ràng

vàchưa từng được công bổ trongbất kỳ công trình nghiên cứu nào khác

Hà Nội, tháng 08 năm 2013

LỜI CẢM ON

Để hoàn thành luận văn: ‘ ‘Hoàn thiện nội dung định giá doanh nghiệp tại Công ty Cổ phần Chứng khoản Dầu Khỉ - Nghiên cứu tình huống định giá co

phiếu một số công ty trong ngành Dầu Khi ”tôi trân trọng gửi lòi cam Oil đèn các

thầy giáo, cô giáo trong trường Đại học kinh tế quốc dân nói chung, Khoa Kinh lẽ

học nói riêng, đặc biệt là TS Vũ Ngọc Xuân - thầy giáo trực tiếp đã hướng dẫn tòi

hoàn thành luận văn này

Đồng thờitôi bầy tỏ sựcảm ơn sâusắc đến những tác giả đã hoàn thànhnhững

giáotrình, những cuốn sách vàcác bài viếtđể tôi có thể tham khảo hoàn thành luận

văn của mình

Cuối cùng, tôi bầy tỏ sự cảm ơn chân thành đến gia đình, bạn bè và các đồng

nghiệp, đặc biệt là Ban giám đốc Công ty cổ phần Chứng khoán Dầu khí đã tạo

điều kiện và động viên tôi theo học sau đại học để nâng cao kiến thức, hoàn thành

luận văn của mình

Học viên

Nguyễn Văn Thông

CỘNG HOÀ XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM

Độc lập - Tự do - Hạnh phúc

Hà Nội, ngày 25 tháng 11 năm 2013

NHẬN XÉT LƯẶN VÀxN THẠC sĩ KINH TÊ

Họ và tên tác giả: Nguyễn Văn Thông

Để thúc đẩy sự phát triển của thị trường tài chính nói chung và thị trường vốn nói riêng, một vấn đề quan trọng được đặt ra là phải xác định giá trị doanh nghiệp một cách khách quan, chính xác, phù hợp với điều kiện và hoàn cảnh Việt Nam Nếu giá trị doanh nghiệp không xác định dựa trên các phương pháp khoa học sẽ ảnh hưởng đến quyền lợi của các nhà đầu tư Vì thế cần thiết và cần phải hoàn thiện phương pháp xác định giá trị doanh nghiệp đảm bảo quyền lợi của người bán, người mua

Sau gần 15 năm hoạt động, thị trường chứng khoán Việt Nam đã phát triển nhanh và mạnh trên nhiều phương diện Tính đến thời điểm 22/11/2013, số công

ty niêm yết trên sàn chứng khoán thành phố Hồ Chí Minh, Hà Nội và Upcom là

824 với mức vốn hóa thị trường là 944.254 tỷ đồng, tương đương với 32% GDP năm 2012 Trên thị trường chứng khoán, thông tin về doanh nghiệp là mối quan tâm hàng đầu của các nhà đầu tư Trong khi đó, các doanh nghiệp Việt Nam không có thói quen công khai hoá các thông tin về tài chính cũng như dự báo hoạt động của doanh nghiệp trong tương lai Do vậy, việc áp dụng các phương pháp định giá doanh nghiệp khoa học và chính xác khó thực hiện được trong thực

tế Khó khăn trong công tác định giá doanh nghiệp gây rủi ro cho hoạt động đầu

tư và kinh doanh chứng khoán, làm giảm niềm tin của các nhà đầu tư vào sự

Trong bối cảnh đó, việc nghiên cứu luận văn với đề tài “Hoàn thiện nộ

dung định giá doanh nghiệp tại Công ty cô phần chứng khoán dầu khí - Nghiêi

cứu tình huống định giá cô phiếu một số công ty trong ngành dầu khí" của Cat học viên Nguyễn Văn Thông có ý nghĩa quan trọng, góp phần giải quyết nhữnị

mà tác giả lựachọn vàphùhợp vớichuyên ngành đào tạo

3 Phương pháp nghiên cứu

Tác giả đã sử dụng phương pháp thu thập thông tin, phân tích dữ liệu, phương pháp so sánh, phân tích, tông hợp để làm sáng tỏ những vấn đề lý luậr

trong luận văn, đảm bảo thực hiện được mục tiêu mà đề tài đặt ra

4.1 Nhíữìg kết quả đã đạt được

Thứ nhất, tác giả đã hệ thống hóa những vấn đề lý luận cơ bản về định gia

doanh nghiệp trên các phương diện: Khái niệm, sự cần thiết, nội dung, phương

pháp và các nhân tô ảnh hưởng đến định giá doanh nghiệp

Thứ hai, tác giả đã phân tích thực trạng công tác định giádoanh nghiệp tại

định giá doanh nghiệp về đặc điểm công tác định giá doanh nghiệp, về các

dầu khí (GAS, PVS và DPM) Trên cơ sở đó, tác giả đã đánh giá kết quả đạt

được, những hạn chế và nguyên nhân ảnh hưởng đến công tác định giá doanh nghiệptại Công ty cô phần chứng khoán dầu khí

Thứ ba, từ kết quả nghiên cứu ở Chương 2 và trên cơ sở nghiên cứu định

hướng phát triển và quan điêm hoàn thiện công tác định giá doanh nghiệp tại Công ty cô phần chứngkhoán dầu khí, tác giả đã đưa ra các giải pháp hoàn thiện

việc hoàn thiện khung khô và môi trường pháp lý cho hoạt động định giá doanhnghiệp

2

4.2 Những hạn chê cần bổ sung và hoàn thiện

về cơ bản, luận văn đã thực hiện được mục tiêu nghiên cứu, tuy nhiên để luận văn được hoàn thiện hơn, tôi có một số ý kiến như sau:

- Danh mục chữ cái viết tắt vừa thừa, vừa thiếu

- Viết tên Quyết định cho đúng (trang 55)

nguồn số liệu, phương pháp tổ chức, thu thập và xử lý dữ liệu

- Mục 1.6.2 Các phương pháp định giá doanh nghiệp: Có rất nhiều phương pháp khác nhau được sử dụng trong việc định giá doanh nghiệp Song có thể thấy rằng hầu hết các phương pháp đánh giá đều dựa trên bốn cách định giá cơ bản: Cách định giá dựa trên sổ sách (giá trị tài sản), cách định giá trong kinh tế học (giá trị của phương tiện sản xuất), cách định giá tài chính (giá trị dòng tiền mà tài sản sẽ mang lại) và cách định giá theo thông lệ (giá trị trọn gói) Mỗi cách định giá có ưu điểm

và nhược điểm riêng và được áp dụng đối với một số loại hình doanh nghiệp phù hợp Do vậy, ở phần lý luận, tác giả cần hệ thống hóa các phương pháp định giá theo bốn cách định giá trên

Chương 2:

Công ty cổ phần chứng khoán dầu khí: Nội dung tại Bước 2 của quy trình không phù hợp với tên gọi của Bước 2 (Xây dựng chiến lược định giá) mà đây thực chất là quy trình xác định giá trị doanh nghiệp để cổ phần hóa thì đúng hơn

doanh nghiệp tại Công ty cổ phần chứng khoán dầu khí: Tác giả cần thêm nguyên nhân trong từng nội dung của phần này

- Mục 3.1.2 Định hướng phát triển của Công ty cổ phần chứng khoán dầu khí: Nội dung về quan điểm chiến lược trùng lắp với nội dung

trang 33 khi nói về quá trình hình thành và phát triển của Công ty cổ phần chứng khoán dầu khí.

- Mục 3.3.3 Hoàn thiện phương pháp định giá doanh nghiệp: Bên cạnh việc căn cứ vào tính chất và ngành nghề hoạt động, tác giả nên chọn phương pháp định giá căn cứ theo quy mô doanh nghiệp, ví dụ doanh nghiệp có quy mô nhỏ thì áp dụng phương pháp định giá theo giá trị trọn gói bởi đây là phương pháp đơn giản, dễ tính toán, dễ hiểu đối với mọi đối tượng nên cả người bán và người mua đều có thể thống nhất với nhau ở một mức giá sát với thị trường nhất Đối với doanh nghiệp có quy mô vừa thì có thể áp dụng phương pháp tài sản Còn đối với doanh nghiệp quy mô lớn, thì áp dụng phương pháp xác định giá trị doanh nghiệp theo dòng tiền chiết khấu

Luận văn “Hoàn thiện nội dung định giá doanh nghiệp tại Công ty cổ phần chứng khoán dầu khí - nghiên cứu tình huống định giá cổ phiếu một số công ty trong ngành dầu khí” của Cao học viên Nguyễn Văn Thông là một công trình nghiên cứu độc lập Ket quả của luận văn có giá trị và có thể ứng dụng vào thực tế Luận văn đáp ứng đủ các yêu cầu đặt ra về nghiên cứu ở bậc thạc sỹ chuyên ngành kinh tế học

Người nhận xét phản biện

TS Hoàng Kim Huyền

4

Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam

huống định giá cổ phiếu một số công ty trong ngành dầu khí

- Đề tài có mục tiêu và câu hỏi nghiên cứu rõ ràng, các phương pháp nghiên cứu

sử dụng nhìn chung và hợp lý và phục vụ được cho các mục tiêu nghiên cứu

- Đe tài đã có cấu trúc hợp lý, theo đúng chuẩn ‘truyền thống”, được phân chia thành 3 chương chính, chương 1 đề cập những vấn đề lý luận chung về nội dung định giá doanh nghiệp, chương 2 về thực trạng công tác định giá doanh ngiệp tại công ty cổ phần chứng khoán Dầu khí và chương 3 đề cập định hướng

và các giải pháp hoàn thiện công tác định giá doanh nghiệp tại Công ty

- Học viên đã trình bày được những phương pháp định giá doanh nghiệp, ưu nhược điểm và đối tượng áp dụng cho từng phương pháp Học viên cũng đã có phân tích thực trạng về công tác định giá doanh nghiệp tại công ty cổ phần chứng khoán Dầu khí, phân tích một số tình huống định giá doanh nghiệp cụ thể, tìm ra được những hạn chế của công tác định giá và đánh giá được những nguyên nhân cơ bản Học viên cũng đã có đề xuất các giải pháp hoàn thiện công tác định giá doanh nghiệp tại Công ty cổ phần chứng khoán Dầu khí

Bên cạnh những ưu điểm trên, luận văn có một số vấn đề sau và cần được học viên hoàn thiện hơn nữa:

- Nói chung, tên đề tài và mục tiêu đề tài cũng thực sự chưa đủ tầm cho một luận văn thạc sĩ về kinh tế học, với mục tiêu phát triển cơ sở lý thuyết/mô hình về kinh tế hoặc sử dụng các bàng chứng thực nghiệm và các mô hình phân tích để

làm, tôi nghĩ luận văn này nên thuộc chuyên ngành về tài chính ngân hàng, hơn

là về kinh tế học Nếu là kinh tế học, thì cần đổi tên đề tài và mục tiêu

Trong chương 1 (Lý luận cơ bản về định giá doanh nghiệp), cấu trúc chưa hợp

lý Học viên để phần tổng quan nghiên cứu (mà chủ yếu là tổng quan nghiên cứu thực nghiệm) ngay mở đầu chương 1 về cơ sở lý luận là không phù họp Phần tổng quan này có thể đưa vào chương giới thiệu, hoặc chia thành 1 phần: tổng quan lý thuyết (liên quan đến cơ sở lý luận, đặc ở phần đầu) và tổng quan thực nghiệm (đặt ở phần sau)

Hầu như tất cả những khái niệm, cơ sở lý luận, trong chương 1 đều không có nguồn trích dẫn Tất cả các nội dung ở chương này hoàn toàn không phải do học viên xây dựng nên, đều là tổng hợp (chủ yếu về lý thuyết) từ các tác giả khác, các lý thuyết khác Vì vậy, việc không trích dẫn nguồn là khó chấp nhận

Vì đây là một luận văn về kinh tế học, nên trước khi đưa ra các phương pháp định giá, cần làm rõ được các lý thuyết về doanh nghiệp, về giá trị doanh nghiệp, để làm cơ sở xây dựng các phương pháp định giá doanh nghiệp Nội dung này học viên còn chưa làm được, hoặc còn sơ sài (mới chỉ nêu được đơn giản một số khái niệm về doanh nghiệp và định giá doanh nghiệp)

Trong phần các pp định giá, học viên nên có những so sánh về kết quả của các phương pháp, bên cạnh ưu nhược điểm của từng phương pháp

Phần 1.7: các nhân tố ảnh hưởng đến định giá doanh nghiệp, cũng không có nguồn trích dẫn Thực ra đây là các nhân tố tác động đến DN nói chung, trong

đó có giá trị của doanh nghiệp; chứ không phải là các nhân tố tác động đến công tác định giá của công ty chứng khoán: là đối tượng của luận văn cần phân biệt rõ 2 khái niệm: giá trị của doanh nghiệp và định giá doanh nghiệp (công việc xác định giá trị của doanh nghiệp) Dường như học viên đang nhầm lẫn về đối tượng nghiên cứu, nên dành thời lượng tương đối dài cho phần này

Vì vậy, việc đưa vào đây cần xem lại, và cần phải bổ sung các nhân tố tác động đến công tác định giá, chứ không phải giá trị của doanh nghiệp

Đó là chưa kể nội dung 1.7 cũng tương đối khiên cưỡng khi gắn các nhân tố trên với giá trị của doanh nghiệp, đặc biệt là ở phần mô hình 5 lực lượng cạnh tranh của MP

Trong chương 3, phần 2.3: đặc điểm công tác định giá của Công ty chứng khoán, nhưng nội dung chủ yếu nói về các nguyên tắc khi định giá của công ty

CK nói chung Nên sửa lại đề mục

2

- Chỉ lựa chọn các doanh nghiệp ngành Dầu khí để nghiên cứu tình huống có lý

do nào không? cần phải làm rõ, mẫu đã đủ đại diện để đánh giá

- TRong phần định giá (2.5), các nội dung học viên đều ghi là: tác giả tính toán được, Toàn bộ nội dung cũng thể hiện, thực ra là học viên “tự” áp dụng các phương ph.ip định giá khác nhau để tính giá trị cho một số doanh nghiệp Một lần nữa, học viên chưa rõ ràng về đối tượng nghiên cứu Đáng lẽ phải là nghiên cứu công tác định giá của công ty chứng khoán đối với giá trị của một số doanh nghiệp, từ cơ cấu/thể chế xử lý, thu thập số liệu, xử lý số liệu, phương pháp sử dụng, hoạt đông mua bán tiếp theo, Nếu để nguyên như hiện nay, mục tiêu

đề tài lại là ứng dụng các phương pháp định giá cho công ty CPCK Dầu khí

- Phần những hạn chế trong định giá của công ty mang tính chất tổng kết lại, thiếu những bằng chứng cụ thể hơn (hoăc kết nối rõ hơn) với các nghiên cứu tình huống

3 Nhận xét chung

Đây là công trình khoa học độc lập được thực hiện một cách nghiêm túc, và đã được những kết quả nhất định Tuy nhiên, học viên cần có những sửa đổi thêm theo nhận xét của phản biện

Hà Nội, ngày 29/11/2013

Phản biện ỉ

TS Tô Trung Thành

YÊU CẦU CỦA HỘI ĐÒNG CHẤM LUẬN VĂN THẠC sĩ VÈ

Những điểm cần sửa chữa bổ sung trước khi nộp luận văn chính thức cho Viện

MỤC LỤC

LỜI CAM ĐOAN

MỤC LỤC

DANH MỤC CHỮ VIÉT TẮT

LỜI MỞ ĐẦU

CHƯƠNG I: LÝ LUẬN cơ BẢN VÈ NỘI DUNG ĐỊNH GIÁ DOANH NGHIỆP 5

1.1 Giới thiệu các công trình nghiên cứu có liên quan đến đề tài 5

1.2 Đóng gópcủa luậnvăn 8

1.3 Khái niệmdoanhnghiệpvà giá trịdoanh nghiệp 8

1.3.1 Doanhnghiệp 8

1.3.2 Giá trị doanhnghiệp 9

1.4 Khái niệmvềđịnh giádoanh nghiệp 10 1.5 Sự cần thiết của địnhgiá doanh nghiệp 1 I 1.6 Nội dungđịnh giá doanh nghiệp 13

1.6.1 Thu thập thông tin 13

1.6.2 Các phương pháp định giá doanh nghiệp 14

1.7 Cácnhân tốảnh hưởngtới địnhgiá doanh nghiệp 23

1.7.1.Nhân tố bên ngoài doanhnghiệp 24

1.7.2 Nhân tố bên trongdoanh nghiệp 30

CHƯƠNG II: THựC TRẠNG CÔNG TÁC ĐỊNH GIÁ DOANH NGHIỆP TẠI CTCP CHỨNG KHOÁN DÀU KHÍ : 32

2.1 Khái quát về Công ty cổ phần Chứng khoán Dầukhí 32

2.1.1 Sơ lược quá trình phát triển của Công ty CP Chứng khoán Dầu khí 32

2.1.2 Kết quả kinh doanh chủ yếu của Công ty CP Chửng khoán Dầu khí 35

2.2 Quy trình thực hiện công tácđịnh giá doanh nghiệp tại PSI 37

2.3 Đặc điểm côngtácđịnhgiá doanh nghiệptại PSI 38

2.4 Các phương pháp định giá doanh nghiệp tại PSI 40

2.4.1 Căn cứ lựa chọn phương phápđịnh giá doanh nghiệp tại PSI 40

2.4.2 Các phương áp địnhgiáthường được áp dụng tại PSI 43

2.5 Địnhgiámột số công tytrong ngành Dầu khí 43

2.5.1 Địnhgiá cổ phiếuGAS - cổ phiếu Tổng Công ty Khí Việt Nam 43

2.5.2 Định giá cổ phiếu PVS - cổ phiếu Tổng Côngty cổ phần Dịch vụ Kỳ thuậtDầukhí Việt Nam 54

2.5.3 Địnhgiá cổ phiếuDPM-cổ phiếu Tổng Côngty cổ phần Phân đạm và Hóa chất Dầu khí 62

2.5.4 So sánh giá thị trườngcác cổphiếu được định giá, rút ra kết luận 72

2.6 Đánhgiácôngtác định giá doanhnghiệp tại PSI 73

2.6.1 Những mặtđạt được và chưa đạtđược trong công tác định giá doanh nghiệp tại PSI 73

2.6.2 Hạn chế và nguyên nhân ảnh hưởng đến côngtác địnhgiá doanh nghiệp tại PSI 14

CHƯƠNG III: GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN NỘI DUNG ĐỊNH GIÁ DOANH NGHIỆP TẠI CTCP CK DÀU KHÍ 79

3.1 Định hướng phát triểncông tác định giá doanh nghiệptại Côngty cổ phần Chứng khoánDầukhí 79

3.1.1 Bối cảnh kinh tế chung 79

3.1.2 Định hướng phát triển của CTCP Chứngkhoán Dầu khí 80

3.2 Quan điểm hoàn thiệncông tác địnhgiá doanh nghiệp ở Công ty cổ phần ChứngkhoánDầukhí 81

3.3 Mộtsố giảipháp hoàn thiện công tác định giá doanhnghiệp ởPSI 82

3.3.1 Xây dựng hệ thống cơsởdữ liệu tham chiếu phục vụ cho công tác định giádoanh nghiệp 82

3.3.2 Xâydựng các qui địnhvề địnhgiáTSCH hoặc tài sản đặc thù 82

3.3.3 Hoàn thiện các phương phápđịnh giádoanh nghiệp 86

3.3.4 Kết họp các phương pháp địnhgiá doanh nghiệp khác nhau 91

3.4 Một số kiến nghị 94

3.4.1 Kiến nghị Nhà nước và các cơ quan có liênquan 94

3.4.2 Kiếnnghị đối với Đổi với Tập đoàn Dầu khí QuốcgiaViệt Nam và Tổng công ty Tài chính cổ phần Dầu khíPVFC 96

KẾT LUẬN 98

TÀI LIỆU THAM KHẢO 100

DANH MUC CHỮ VIẾT TẮT •

Cổ phiếu Tổng Công ty cổphần Dịch vụ Kỹ thuật

PVS

DANH MỤC CÁC BẢNG, BIỂU, so ĐỒ

Bảng 2-1: Danh sách cổđông nắm giữ trên5%vốn cổphần củaPSI tại thời điểm

01/03/2013 32

Bảng2-2: Sơ đồ tổ chức PSI 34

Bảng2-3: Kết quả hoạtđộng kinh doanh giai đoạn 2007 - 2012 35

Bảng 2-4: Cơcấu doanh thugiai đoạn 2009-2012 36

Bảng 2-5: Sản lượng tiêu thụ, doanhthu, lợi nhuận kinh doanh khí khô: 45

Bảng2-6: Sản lượng khí tạicác mỏ kế hoạch trong các năm tới 45

Bảng2-7: Sản lượng tiêuthụ LPG, LNG qua các năm và dựbáo: 46

Bảng 2-8: Sản lượng vẩn chuyển và danh thughi nhậnGAS: 47

Bảng 2-9: Sản lượng tiêu thụ, doanhthu của Condensate: 47

Bảng2-10: Bảng cân đối kế toán, kết quả kinhdoanhvà dựbáodoanh thu, giá vốn, lợi nhuận gộp hợp nhất của GAS 48

Bảng2-11: Các công ty so sánh với GAS 51

Bảng 2-12: Dòng tiền của GAS 52

Bảng 2-13: Tỷ lệ chiết khấu GAS 53

Bảng2-14: Địnhgiá cổ phiếu GAS 53

Bảng 2-15: Bảng tổng hợp dự báokinh doanh cho PVS: 57

Bảng 2-16: Bảng cân đối kế toán và dựbáo 57

Bảng 2-17: Bảng báo cáo kết quả kinhdoanh và dự báo 58

Bảng 2-18: Bảng dự báotài chính 58

Bảng 2-19: So sánhPVS với các công ty trên thế giới 59

Bảng 2-20: Dòngtiền PVS 60

Bảng 2-21: Tỷ lệ chiết khấu PVS 61

Bảng 2-22: Tổng hợp định giá PVS 61

Bảng 2-23: Dự báo tài chínhDPM 67

Bảng 2-24: Bảngcân đối kế toán, kết quả kinhdoanh và dựbáo 68

Bảng 2-25: So sánh vớimột số công ty trong nước vàtrênthế giới 69

Bảng2-26: Dòng tiền DPM 70

Bảng2-27: Tỷ lệ chiết khấu DPM 70

Bảng2-28: Tổng hợp định giá DPM 71

Bảng 2-29: Tổng hợpkết quả địnhgiá 72

Biểu đồ 2-1: Doanh thu và lợinhuận DPMqua các năm 65

Biểu đồ 2-2: LNST, ROA, ROE của DPM qua các năm 65

Biểu đồ 3-3: Tổng tài sản DPM quacác năm 66

Biểuđồ 3-4: Cơ cấuvốn của DPM qua các năm ('f'

TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ QUỐC DÂN

-

<^4»>£Q]«é><*é> -NGUYỄN VĂN THÔNG

HOÀN THIỆN NỘI DUNG ĐỊNH GIÁ DOANH NGHIỆP TẠI CÔNG TY CỔ PHẦN CHÚNG KHOÁN DẦU KHÍ - NGHIÊN cúu TINH HUỐNG ĐỊNH GIÁ cổ PHIẾU MỘT sô CÔNG TY

TRONG NGÀNH DẦU KHÍ

CHUYÊN NGÀNH: KINH TẾ HỌC

iKinh tế Việt Nam đang ngày càng hội nhập với nền kinh tế toàn cầu và có những bước phát triển mạnh mẽ, trong đó thị trường chứng khoán đã và đang trở thành một kênh huy động vốn, kênh đầu tư hiệu quả và tiềm năng Thị trường chứng khoán Việt Nam những năm vừa qua trải qua nhiều thăng trầm, thăng hoa rồi trồi sụt Tuy nhiên thị trường chứng khoán Việt Nam cũng chứng kiến sự lớn mạnh

kể cả về mặt chất và mặt lượng Theo công bố số liệu của Trung tâm lưu ký chứng khoán Việt Nam, ngày càng có nhiều nhà đầu tư tham gia vào thị trường và số tài khoản giao dịch chứng khoán tăng lên không ngừng qua các năm Kiến thức nhà đầu tư cũng đã tiến bộ hon rất nhiều so với những năm trước đây

Trong nền kinh tế thị trường, giá cả hàng hoá là tín hiệu quan trọng nhất điều chỉnh hành vi của các bên liên quan Doanh nghiệp cũng được coi như một hàng hoá có thể được mua bán, trao đổi vì vậy nhu cầu đánh giá hay xác định giá trị đối với loại hàng hoá này là một đòi hỏi hoàn toàn tự nhiên Trên thị trường chứng khoán, thông tin về giá trị doanh nghiệp là mối quan tâm hàng đầu của các các nhà đầu tư Thị trường chứng khoán luôn tiềm ẩn những rủi ro Hiệu quả đầu tư của nhà đầu tư phụ thuộc lớn vào việc nhà đầu tư nhận định, phân tích, và định giá doanh nghiệp

Khó khăn trong công tác định giá doanh nghiệp là rủi ro chính trong đầu tư chứng khoán, là rào cản khiến các nhà đầu tư bỏ qua những cơ hội trên thị trường chứng khoán Một sổ nhà đầu tư/tổ chức định giá doanh nghiệp quá cao dẫn tới quyết định mua cổ phiếu của doanh nghiệp đó với giá quá cao Ngược lại một số nhà đầu tư khác lại định giá doanh nghiệp quá thấp, dẫn tới việc bán đi cổ phiếu của doanh nghiệp đó với giá quá thấp Định giá sai giá trị doanh nghiệp đều dẫn tới những quyết định sai lầm trong đầu tư, gây ra thiệt hại về tài chính Trong bối cảnh

đó, việc nghiên cứu lựa chọn các phương pháp xác định giá trị doanh nghiệp, những điều kiện cụ thể của nền kinh tế, những điều kiện để xác định được giá trị doanh nghiệp theo thị trường và hướng tới việc tạo ra các điều kiện đó là những yếu tố cần thiết để có thể định giá được giá trị doanh nghiệp một cách chính xác nhất

Công ty Cổ phần Chứng khoán Dầu khí (“PSI”) là công ty chứng khoán duy nhất thuộc Tập đoàn Dầu khí Quốc gia Việt Nam, được thành lập từ năm 2006 với

07 năm hoạt động và phát triển, PSI cũng đã gặt hái được nhiều thành công trong

iilĩnh vực đầu tư tài chính Tuy nhiên, bên cạnh những thành công đạt được, công ty vẫn còn tồn tại một số hạn chế nhất định Rõ ràng hơn cả là công ty gặp phải những khó khăn trong công tác định giá doanh nghiệp, thậm chí là những sai sót trong việc định giá một chứng khoán Bởi vậy, theo số liệu báo cáo tài chính của PSI, doanh thu hoạt động đầu tư tài chính ngày một suy giảm từ 2009 đến 2013 Vì vậy tác giả chọn đề tài "Hoàn thiện nội dung định giá doanh nghiệp tại Công ty cỗ phần

doanh nghiệp, từ đó đưa ra các kiến nghị và đề xuất hoàn thiện công tác định giá doanh nghiệp trong bối cảnh thị trường chứng khoán hiện nay

Ngoài phần Lời mở đầu, Kết luận và Danh mục các tài liệu tham khảo, luận văn gồm 03 chương:

Chương 1: Lý luận cơ bản về nội dung định giá doanh nghiệp

Chương 2: Thực trạng công tác định giá doanh nghiệp tại Công ty cổ phần Chứng khoán Dầu khí.

phần Chứng khoán Dầu khí

Trên cơ sở tìm hiểu các khái niệm khác nhau về doanh nghiệp, giá trị doanh nghiệp, luận văn đã rút ra kết luận sự cần thiết của công tác định giá doanh nghiệp bởi các lý do sau:

- Giá cả các loại chứng khoán phụ thuộc vào giá trị thực của doanh nghiệp

- Giá trị doanh nghiệp thực chất là sự phản ánh năng lực tổng họp của một doanh nghiệp, phản ánh khả năng tồn tại và phát triển của doanh nghiệp

Luận văn trình bày nội dung định giá doanh nghiệp bao gồm 03 nội dung chính và đi sâu vào nghiên cứu 03 nội dung này:

- Thu thập thông tin liên quan tới doanh nghiệp: bao gồm thông tin bên ngoài

và bên trong doanh nghiệp

- Các phương pháp định giá doanh nghiệp: tác giả trình bày 06 phương pháp

iii(FCFE), Phương pháp Chiết khấu dòng tiền (Discounted Cash Flow - DCF),Phương pháp Chiết khấu dòng cổ tức (Divident Discount Model- DDM), Phương pháp tài sản.

- Các nhân tố ảnh hưởng tới giá trị doanh nghiệp: chủ yểu là các nhân tố mang tính định tính như môi trường vĩ mô, môi trường ngành, môi trường nội tại doanh nghiệp

Luận văn giới thiệu quá trình hình thành và phát triển, sơ đồ cơ cấu bộ máy

tổ chức, và kết quả hoạt động kinh doanh của Công ty cổ phần chứng khoán Dầu khí (PSI) giai đoạn 2007 - 2012 Tác giả nghiên cứu quy trình thực hiện công tác định giá doanh nghiệp tại PSI bao gồm cụ thể các bước thực hiện định giá doanh nghiệp:

> Bước 1: Xây dựng nguồn nhân lực cho công tác định giá doanh nghiệp

> Bước 2: Xây dựng chiến lược định giá

> Bước 3: Thực hiện công tác định giá

> Bước 4: Ket thúc công tác định giá doanh nghiệp

Từ những nghiên cứu quy trình định giá, tác giả rút ra được một số đặc điểm trong nội dung định giá doanh nghiệp của PSI:

- Giá trị của một doanh nghiệp được xác định tại một thời điểm cụ thể

- Giá trị của một doanh nghiệp được xác định trên cơ sở thị trường và lợinhuận trong tương lai đã được dự tính của doanh nghiệp đó

- Giá trị tài sản ròng ảnh hưởng đến giá trị của doanh nghiệp

- Quan hệ cung cầu ảnh hưởng đến giá trị thị trường của doanh nghiệp

Qua tìm hiểu và nghiên cứu, tác giả rút ra kết luận: Định giá doanh nghiệp vừa mang tính định lượng vừa mang tính nghệ thuật cao Việc lựa chọn phương pháp định giá nào sẽ tùy thuộc vào các yếu tố khác nhau Luận văn trình bày cụ thể các yếu tố sẽ quyết định việc lựa chọn phương pháp định giá Đồng thời, tác giả tiến hành định giá 03 doanh nghiệp thuộc ngành Dầu khí để biết được cụ thể tại PSI, quá trình định giá diễn ra như thế nào Kết quả định giá như sau:

Tổng hợp định giá và giá giao dịch của các cổ phiếu đã được định giá được tổng họp trong bảng bên dưới Giá giao dịch được lấy từ ngày 30/01/2013 đến ngày 30/07/2013:

Kết luận chung cho phần thực trạng định giá doanh nghiệp tại PSI, tác giả rút

ra kết luận mặt đạt được và chưa đạt được như sau:

Mặt đạt được: Đối với CTCP Chứng khoán Dầu khí, công tác định giá doanh nghiệp đã mang lại cho Công ty nhiều sự lựa chọn trong đầu tư tài chính, qua

đó Công ty đã chọn một danh mục đầu tư tốt nhất Qua đó đã góp phần quan trọng cải thiện doanh thu cho công ty (như trong Bảng 2-4 đã nêu), giúp PSI tăng doanh thu đột biến và doanh thu từ đầu tư tài chính chiếm trung bình trên 30% doanh thu toàn Công ty Theo báo cáo tài chính đã được kiểm toán 2012, tổng giá trị danh mục đầu tư của PSI là 470 tỷ đồng, chiếm 72% vốn chủ sở hữu Như vậy, hoạt động đầu

tư đã chiếm phần lớn vốn chủ sở hữu của PSI càng minh chứng cho sự quan trọng trong việc định giá để lựa chọn danh mục đầu tư Ngoài ra, doanh thu cao từ hoạt động đầu tư tài chính còn giúp PSI tăng cải thiện hình ảnh của công ty trên thị trường chứng khoán trong nước và quốc tế

PSI là công ty chứng khoán duy nhất thuộc Tập đoàn Dầu khí Quốc gia Việt Nam PSI có nhiều lợi thế trong việc đầu tư vào các công ty trong Tập đoàn: Khả năng tiếp xúc và có được thông tin tốt, có mối quan hệ tốt, có khả năng tìm hiểu một cách cặn kẽ về doanh nghiệp trong Tập đoàn Bởi vậy, danh mục đầu tư của PSI thường có tỷ lệ lớn các công ty trong Tập đoàn Cũng nhờ các lợi thế trên mà định giá doanh nghiệp tại PSI đưa ra con số về giá trị doanh nghiệp khá chính xác, giá trị định giá của cổ phiếu gần sát với giá thị trường, nhờ đó mà hiệu quả hoạt động đầu tư của PSI ở mức cao, đơn cử như khoản đầu tư cổ phiếu GAS bên trên với lợi nhuận đạt 45% trong vòng 2 năm

như lãi suất chiết khấu, lợi suất mong muốn phụ thuộc nhiều vào yểu tố chủ quan của người định giá dẫn tới kết quả định giá không được chính xác, giá trị định giá còn sai khác so với diễn biến giá trên thị trường, ví dụ trường hợp định giá cổ phiếu DPM ở trên, giá trị định giá tại PSI theo phương pháp PE là 112,504 đồng so với giá thị trường là 42,500 đồng Mặt khác, các phương pháp định giá cho ra các kết quả sai khác nhau tương đối nhiều, điều này gây khó khăn cho quyết định đầu tư Ví

dụ trường hợp định giá cổ phiếu DPM ở trên, 02 phương pháp DCF và PE đưa đến

02 kết quả tương đối khác xa nhau Chính những mặt chưa đạt được này dẫn tới một

số khoản đầu tư tài chính tại PSI thiếu hiệu quả, thậm chí gây thua lỗ, khiến doanh thu từ hoạt động đầu tư tài chính ngày càng giảm sút tại PSI Ví dụ theo báo cáo tài chính năm 2012 của PSI, PSI đã đầu tư cổ phiếu của Công ty cổ phần Máy - Thiết

bị Dầu khí (PV Machino) với giá 20.000 đồng/cổ phần và định giá cổ phiếu này là 26.000đ/cổ phần Tuy nhiên, hiện nay trên thị trường OTC, giá giao dịch của PV Machino chỉ khoảng 11.000 đồng/cổ phần (theo số liệu của sanOTC.com ngày 30/07/2013) PSI đã phải trích lập dự phòng giảm giá đầu tư cho khoản đầu tư này

là khá lớn, dẫn tới giảm doanh thu, tăng chi phí

Từ những mặt đạt được và những tồn tại hạn chế trong công tác định giá doanh nghiệp, luận văn nghiên cứu tìm hiểu những giải pháp để khắc phục và hoàn thiện nội dung định giá doanh nghiệp tại PSI

Tác giả nêu bật được các cơ hội tiềm năng và những thách thức mà PSI hiện đang đối mặt PSI có cơ hội phát triển lớn khi có Tập đoàn Dầu khí hỗ trợ, có sự tham gia của cổ đông chiến lược Nikko Cordial Tuy nhiên PSI vẫn phải đổi mặt với những thách thức như: rủi ro từ sự sụt giảm của thị trường chứng khoán Việt Nam, phụ thuộc rất lớn vào tốc độ triển khai hoạt động đổi mới doanh nghiệp của PVN

Từ những cơ hội, thách thức đó, PSI hướng tới mục tiêu từ năm 2013 -2014

là mở rộng hoạt động, trong đó có cả hoạt động đầu tư; từ 2015 - 2020 là giai đoạn khẳng định: khẳng định là một trong số công ty dẫn đầu thị trường, hoạt động hiệu quả

Tác giả đưa ra các quan điểm về hoàn thiện nội dung định giá doanh nghiệp tại PSI như sau:

- Xây dựng các qui định về định giá tài sản vô hình hoặc tài sản đặc thù

- Hoàn thiện các phương pháp định giá doanh nghiệp

- Ket họp các phương pháp định giá doanh nghiệp khác nhau linh hoạt

Tác giả cũng đưa ra một số kiến nghị với Nhà nước và với Tổng công ty PVFC, Tập đoàn PVN như sau:

trường pháp lý kịp thời, Xây dựng các chuẩn mực hành nghề và chuẩn mực đạo đức cho việc thực hiện công tác định giá doanh nghiệp, Xây dựng hướng dẫn riêng cho việc định giá tài sản vô hình như: thương hiệu, giá trị quyền sử dụng đất, lợi thế kinh doanh

nữa, tăng đầu tư vốn vào PSI

TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ QUỐC DÂN

NGƯỜI HƯỚNG DÃN KHOA HỌC:

LỜI MỞ ĐẦU

1 Tính cấp thiết của đề tài:

Kinh tế Việt Nam đang ngày càng hội nhập với nền kinh tế toàn cầu và có những bước phát triển mạnh mẽ, trong đó thị trường chứng khoán đã và đang trờthành một kênh huy động vốn, kênh đầu tư hiệu quả và tiềm năng Thị trườngchứng khoánViệt Nam nhữngnăm vừa quatrải qua nhiều thăng trầm, thăng hoa ròi

trồi sụt Tuy nhiên thị trườngchứng khoán Việt Nam cũng chứng kiên sư Ion in.ml

kể cả về mặt chấtvà mặt lượng Theo công bố số liệu của Trung tâm lưu ký chứng khoán Việt Nam, ngày càng có nhiều nhà đầu tư tham gia vào thị trường và số tài khoản giao dịch chứng khoán tăng lên không ngừng qua các năm Kiến thức nhà

đầu tư cũngđã tiến bộhom rất nhiều so với những năm trước đây

Trong nền kinh tế thị trường, giá cả hàng hoá là tín hiệu quantrọng nhất điềuchỉnh hành vi của các bên liên quan Doanh nghiệp cũng được coi như một hàng

hoácó thể được mua bán, trao đổivì vậy nhucầu đánh giá hay xác định giá trị đối

với loại hàng hoá này là một đòi hỏi hoàn toàn tự nhiên Trên thị trường chứng

khoán, thông tin về giá trị doanh nghiệp là mối quantâm hàngđầu của các các nhà

đầu tư Thị trường chứng khoán luôn tiềm ẩn những rủi ro Hiệuquả đầu tư củanhà

đầu tư phụ thuộc lớn vào việc nhà đầu tư nhận định, phân tích, và định giá doanh nghiệp

Khó khăn trong công tác định giá doanh nghiệp là rủi ro chinh trong dãn ưr

chứng khoán, là rào cản khiến các nhà đầu tư bỏ qua những cơ hội trên thị trường

chứng khoán Một số nhà đầu tư/tổ chức định giá doanh nghiệp quá cao dẫn tới quyết định mua cổ phiếu của doanh nghiệp đó với giá quá cao Ngược lại một sô

nhà đầu tư khác lại định giádoanhnghiệp quá thấp, dẫn tới việc bán đi cổ phiếu củadoanh nghiệp đó với giá quá thấp Định giá sai giá trị doanh nghiệp đều dẫn tới

những quyết định sai lầm trong đầu tư, gây rathiệt hại về tài chính Trong bối cảnh

đó, việc nghiên cứu lựa chọn các phương pháp xác định giá trịdoanh nghiệp, nhữngđiều kiện cụ thể của nền kinh tế, những điều kiện để xác định được giá trị doanh

nghiệp theo thị trường và hướng tới việc tạo ra các điều kiện dó là những veil lố cần

thiếtđể có thể định giá được giá trị doanh nghiệp mộtcách chinh xác nhài

Công ty Cổ phần Chứngkhoán Dầu khí (“PSI”) là công ty chứng khoán duy nhất thuộc Tập đoàn Dầu khí Quốc gia Việt Nam, được thành lập từ năm 2006 với

07 năm hoạt động và phát triển, PSI cũng đã gặt hái được nhiều thành công trong lĩnhvực đầu tưtài chính Tuy nhiên, bên cạnh những thành công đạt được, công ty

vẫn còn tồn tại một số hạn chế nhất định Rõ ràng hơn cả là công ty gặp phải những

khó khăn trong côngtác định giádoanh nghiệp, thậm chí là những sai sót trong việcđịnh giá một chứng khoán Bởi vậy, theo số liệu báo cáo tài chính của PSI, doanh

thu hoạt động đầu tư tài chínhngày một suy giảm từ 2009 đến 2013 Vì vậy tác giả

chọn đề tài "Iloàn thiện nội dung định giá doanh nghiệp tại Công ty Co phần

Chứng khoán Dầu Khí - Nghiên cứu tình huống định giá cổ phiếu một số công

ty trong ngành Dầu Khí ” nhằm nghiên cứu, đi sâu vào tìm hiểu nội dung dịnh giá

doanh nghiệp, từ đó đưa ra các kiến nghị và đề xuất hoàn thiện còng tác dinh gi.i

doanh nghiệp trong bối cảnhthị trường chứng khoán hiện nay

2 Mục đích nghiên cứu của đề tài

về mặt lý luận: Nghiên cứu những vấn đề lý luận cơ bản về định giá doanhnghiệp, côngtác định giádoanh nghiệp và các nhân tố ảnh hưởng tới công tác định

giá doanh nghiệp

về mặt thựctiễn: Luận văn sẽ phân tích, đánh giá thực trạng công tác địnhgiádoanh nghiệp vàvàtrên cơ sở đó đưa ra một số giải pháp nhằm hoàn thiện công

tác định giá doanh nghiệp tại Công ty cổphầnChứngkhoán Dầukhí

3 Đối tượng nghiên cứu và phạm vi nghiên cứu

- Đối tượng nghiên cứu: Luận văn nghiêncứu nội dung định giá doanh nghiệp

- Phạm vi nghiên cứu:

+ về không gian: Tại Côngty cổ phần Chứng khoán Dầu khi

+ về thời gian: Thực hiện nghiên cứu tại Công ty cổ phần Chứng khoán Dầu khí từ khi thành lập (năm 2006) đến năm 2013 Đe xuất một số giải pháp hoàn thiện công tác định giá doanh nghiệp tại Công ty cổ phân

Chứng khoán Dầu khí

2

4 Phương pháp nghiên cứu của luận văn

Phương pháp thu thập thông tin: thông tin được thu thập thông qua các

nguồn dữ liệu sơ cấp và thứ cấp Nguồnthôngtin sơ cấp từ phỏng vấn trực tiếp tại

các công ty Tác giả thực hiện khảo sát thực tế tại các doanh nghiệp đã tiến hành

định giá, bao gồm: nghiên cứucác văn bản pháp lý và hồ sơ liên quan đến công tác

định giá doanh nghiệp và phỏng vấn trực tiếp các lãnh đạo doanh nghiệp Nguõn thông tin thứ cấp từ các tài liệu nội bộ như : Các vãn bản pháp lý Hồ SO’ liên

quan, Báo cáo tài chính, báo cáo kế hoạch kinh doanh Nguồn dữ liệu thu thập được từ bên ngoài như: Các báo cáo nghiên cứu thị trường, bài viết phân lích trên các tạp chí chuyên ngành, website của Chính phủ và các bộ, ban, ngành, các

tổ chức quốc tế có liên quan,

Phương pháp phân tích dữ liệu: Trong quá trình thực hiện luận vãn tác

giả đã sử dụng các phương pháp như: Phương pháp tiếp cận mục tiêu, phương

pháp hệ thống, phương pháp so sánh, phương pháp tổng hợp, phương pháp phân

tích dữ liệu định tính, phương pháp dự đoán xu hướng nhằm làm sáng tỏ nhũng vấn

đề nghiên cứu đã đặt ra Trong đó, tác giảchú trọng vào ba phương pháp sau:

- Phương pháp tổng họp: Dữ liệu được tổng họp từ những đơn vị phân tích nhỏlên một đơn vị phân tích lớnhơn-ví dụ, tậphọp tất cả các phỏng van cá nhàn dêxây dựng nên một bứctranh tổng thể; tổng họpcácdữ liệu từcác cuộc khao sái phiếu hỏi để có thông tin tổng quát của cả quá trình phỏng van van Dữ liệu

được thu thập từ nhiều nguồn khác nhau bằng những phương pháp khác nhau,tác giảtổng họp lại để làm cơ sở so sánh và tìm ra các xu thế trong khi phân

tích

- Phương pháp phân tích dữ liệu định tính: Qua quá trình thu thập, tông họp

thông tin tài chính tại cácdoanh nghiệp, tác giả sửdụng các công thức tài chính

đểtính các tỷ số tài chính, tính toán giátrịdoanh nghiệp

- Phương pháp dựđoán xu hướng: Qua phương pháp phân tích dữ liệu định tính trong quákhứ vàhiệntại củatừng doanh nghiệp, đồng thời tổng họp thông tin

về các hoạt động trong tương lai của doanh nghiệp, tác giả sử dụng phương

pháp dự đoán xu hướng để dự báo kết quả hoạt động kinh doanh của từng

doanh nghiệptrongtương lai

5 Kết cấu của luận văn

Ngoài phần Lời mở đầu, Ket luận và Danh mục các tài liệu tham khảo, dề tài

khoán Dầu khí.

phần Chứng khoán Dầu khí.

4

CHƯƠNG I: LÝ LUẬN co BẢN VÈ NỘI DUNG ĐỊNH GIÁ

DOANH NGHIỆP1.1 Giới thiệu các công trình nghiên cứu có liên quan đến đề tài

Viết về côngty cổ phần Chứng khoán Dầu khí, đã có nhiều khóa luận, luận

văn liênquan tới công ty Tuy nhiên các đề tài, luận văn trên chỉ đề cập tới một số vấn đề chủ yếu như: phân tích thực trạng tài chính công ty, tình hình hoạt động kinh

doanh của công ty, biện pháp nâng cao hiệu quả hoạt động sản xuất kinh doanh tại công ty, công tác nâng cao hiệu quả phát triền môi giới chứng khoán mà chua co một đềtài cụ thể nào viết về công tác định giá doanhnghiệp tại công ty Cụ thê nhu

sau:

- Luận văn “Phát triển dịch vụ hỗ trợ giao dịch chứng khoán tại Công ty

Cổ phần Chứng khoán Dầu Khí” củaThạc sỳ BùiThu Hiền, tháng 03 năm

2013 nghiên cứu một số vấn đề lý thuyết về dịch vụ hỗ trợ giao dịch chứngkhoán và đóng góp một số ý kiến nhằm nâng cao chất lượng dịch vụ hỗ trọ

giao dịch chứng khoántạiCTCP Chứng khoán Dầu khí

- Luận văn “Phát triển dịch vụ hỗ trợ giao dịch chứng khoán tại Công ty

Cổ phần Chứng khoán Dầu Khí” củaThạc sỹ Đỗ Thị Vân Anh, năm 2011,

có nội dung kiểm định chất lượng các thành phần của dịch vụ hồ trợ giao

dịch chứng khoán tại CTCP Chứng khoán Dầu khí Đánh giá sự thoả mãn

của khách hàngtại khu vực Hà Nội khi sử dụng các dịch vụ hồ trợ giao dịch chứng khoán của CTCP Chứng khoán Dầu khí Đóng góp một số ý kiên

nhằm nâng cao chất lượng dịch vụ hồ trợ giao dịch chứng khoán tại CTCP Chứng khoánDầukhí

Đã có nhiều công trình nghiên cứu về công tác định giá doanh nghiệp, tuy

nhiêncác công trình này mới chỉ đề cập đến một số khía cạnh của công tác định giádoanh nghiệp: các phương pháp định giá doanh nghiệp, định giá tài sản doanh

nghiệp, định giá doanh nghiệp để cổ phầnhóa, định giá doanh nghiệp đế thực hiện mua bán, sátnhập doanhnghiệp, mà chưa đi sâu vào tìmhiểu, đánh giá, phân tích các mặt đầy đủ của công tác định giá doanh nghiệp Xác định giá trị doanh nghiệp

là một công cụ để nhà đầu tư có thể xác định được giá trị giao dịch của doanh

nghiệp đó trên thị trường, từ đó xác định được giá trị thực cổ phiếu của doanh nghiệp đó trên thị trường chứng khoán để có thể ra quyết định đầu tư Nhiều quan

thân doanh nghiệp cũng chính là bên có nhu cầu cần phải xác định giá trị doanh nghiệp không kém Neu bản thân doanh nghiệp không định giá và không có cơ sở

trường, bất lợi trong đàm phán vềchia tách, giải thểhoặc sát nhập hoặc bỏ lỡ cơhộigiao dịch về chiatách, sát nhập

Trên thế giới, có khá nhiều công trình nghiên cứu liên quan dến phương pháp định giá doanh nghiệp Năm 2004 tác giả Robert, Bergeth đã đề cập đếnphương pháp so sánh giá trị trường qua ấn phẩm How to sell your company for the most profit xuất bản bởi Prentice Hall Năm 2007, các tác giả Palepu, Bernard và Healv thuộc đại học Ohio đã giớithiệu các nghiên cứu củamình về phân tích kinh doanh

2008, hai tác giả G Baker and G Smith thuộc đại học Cambridge các nghiên cưu

sản vô hình (TSVH) Đặc biệt, năm 2010, nhà xuất bản MeKinsey & Company Inc

đã cho ra đời các cuốn sách nói về định giá doanh nghiệp như Valuation Measuring and Managing the Value of companies của các tác giả Tom Copeland, Tim Roller,

V a lue Investing : A Balanced Approach của tác giảMartinJ Whitman

Hầu hết các công trình nghiên cứu trên chủ yếu đề cậpđến phương pháp định

giá doanh nghiệp mục đích mua bán, sátnhập (Merger and Acquisition) Tháng 8

Studies, Stockholm School of Economics đã có các nghiên cứu của mình về doanh

nghiệp nhà nước và CPH ở ViệtNam Tuy nhiên, nghiên cứu này chỉ công bo một

Ở Việt Nam, bắt đầu từ năm 1990 đến nay đã có nhiềucông trình nghiên cứu liên quan đến cổ phần hóa, phương pháp định giá doanh nghiệp, thẩm định giá trị

6

Nguyễn MinhHoàng (2001), “Phương pháp xác định giá trị doanh nghiệp ờ

ViệtNam”, Luận án Tiến sĩKinh tế, Trường đại học Tài Chính Hà Nội Ớluận án này, tác giả Nguyễn Minh Hoàng chủ yếu đi sâu vào nghicn cứu các

phương pháp định giá doanh nghiệp và hoàn thiện các phương pháp Iia\.chưaáp dụng trong việc định giá một doanh nghiệpcụ thê, chưa nghiên cứu cácvấnđề xung quanh việcđịnhgiá một doanhnghiệp

Nghiêm Sỹ Thương (2000), Xác định mô hình định giá doanh nghiệp nhànước trong quá trình cổphầnhoá tại ViệtNam”, Luận ánTiến sĩ Kinh tế, Trường đại học Bách KhoaHàNội Luận án này chỉ đi sâu vào việc lựa chọn

mô hình định giá cho một doanh nghiệp khi cổ phần hóa, chỉ chú trọng vào

mô hình định giá tài sản mà chưa tống quát hóa được vấn đề định giá một doanh nghiệp bất kì

Trần Ngọc Thơ (1996), “Những phương pháp định giá các doanh nghiệp trong nền kinh tế thị trườngở ViệtNam”, LuậnánTiếnsĩ Khoa học Kinh tế,

Trường đại học Kinh tế Thành phố Hồ Chí Minh Luận án đưa ra những

phương pháp định giá một doanh nghiệp và chỉ ra cách áp dụng vói mội

doanh nghiệp cụ thể như thế nào Tuy nhiên luận án vẫn chi nhàn mạnh ơnhững phương pháp,mô hình định giá mà chưatông quát hóa được quy trìnhđịnh giá, cácyếu tố ảnh hưởngtới công tác định giá và bởi vậy mà chưađưa

ra được những giải pháp toàndiệnđể định giámột doanh nghiệp

Hoàng Công Tý (1996), “Hoàn thiện phương pháp định giá đối với doanh

nghiệpnhànước chuyển thành công ty cổphần”, Luận án Thạc sĩ Khoahọc

Kinh tế, Trường đại học Tài chính Hà Nội Luận án đưa ra các phương pháp định giá một doanh nghiệp 100% vốn nhà nước, hầu hết tập trung vào phương pháp định giá tài sản, các giá trị vô hình, lợi thế cúa doanh nghiệp

nhà nước khi cổphần hóa

Phó tiến sĩ Nguyễn Đoàn (1995), “Xác định giá trị doanh nghiệp trong cô

phần hoá ở Việt Nam”, Tạp chí tài chính 1995 (Tháng 5), tr 21-24 Bài viếtchỉ ra những yếu tổ cốt lõi trong việc xác định giá trị một doanh nghiệp nha

nước khi tiến hành cổ phần hóa, và nhấn mạnh việc định giá chính xác tài

sản vô hình, lợi thế kinh doanh để tránh làm mất vốnnhà nước khi tiến hành

cổphần hóa.

Hầu hết, phạm vi củacác côngtrình này hoặc chỉ đề cập một phần đến địnhgiá doanh nghiệphoặc một số khía cạnh của phương pháp địnhgiá doanh nghiệp

1.2 Đóng góp của luận văn

Thị trường chứng khoán ở nước ta còn non trẻ hơn rất nhiêu so với các thị

trường phát triển khác trên thế giới, do đó công tác định giá doanh nghiệp dược

nghiên cứu ở Việt Nam còn khá mới mẻ và cần được hình thành, hoàn thiện trong

quá trình phát triển của thị trường chứng khoán Nội dung định giá doanh nghiệp

vẫn còn là những đềtài nóng hổi, tranh cãi của nhiều chuyên gia trên các diễn dàn

tài chính tại Việt Nam Với những hiểu biết thông qua các tài liệu tham khảo và kinh nghiệm hoạt động thực tiễn, tác giả đã hệ thống hóa lý thuyết, phát triển các lý

luận về công tác định giá doanh nghiệp Trên cơ sở lý thuyết đó, luận văn đi vào

nghiên cứu thực trạng công tác định giá doanh nghiệp tại Công ty cổ phần Chứng

khoán Dầu khí Đồng thời, dựa trên những phân tích, đánh giá thực trạng về côngtác định giá doanh nghiệp, tác giả đưa ra một số giải pháp để đẩy mạnh, hoàn thiện

nội dungcông tácđịnh giá doanh nghiệp tại Việt Nam nói chung và cua Còng I\ ( '

phần Chứng khoán Dầu khí nói riêng

Những giải pháp được đề xuất tác giả đã cố gắng hết sức giai quyêt găn liên

với nhu cầu thực tiễn, do vậy có tính khả thi trong giới hạn nhất định Tác gia hy vọng sẽ đóng góp nhiều vào sự phát triển củacông tác định giá doanh nghiệp trong

nước nói chung cũng như hoàn thiện nội dung định giá doanh nghiệp tại các tôchức/cánhân có nhu cầu trong nước nói riêng

1.3 Khái niệm doanh nghiệp và giá trị doanh nghiệp

"Doanhnghiệp" trongkinh tể thị trường là thuật ngữ dùng để chỉ các tô chức kinh tế mà theo đó Một tổ chức kinh tế chỉ được gọi là "doanh nghiệp" nếu nó dược

sự thừa nhận về mặtphápluậttrên một số tiêu chuẩnnào đó

Pháp luật các quốc gia thường xâydựngcác tiêuchuẩn về: mức vốn toi thiêu,

mục tiêu hoạt động, ngành nghề, địa điểm vàtưcách còng dân dũng ra kinh doanh 1

từ đó nhà nước có cơ sở trao cho những tô chức kinh tê này những quyên lợi \a

nghĩa vụ trên mộttư cách mớiđólà"doanhnghiệp"

8

Doanh nghiêp kinh doanh: là một tổ chức kinh tế được thành lập nhàm mục tiêu làm tănggiátrịchochủ sở hữu.

Lợi ích củadoanh nghiệp kinh doanh là lợi ích mà doanh nghiệp có thê mang

lạicho nhà đâu tư Cụ thê là ở các khoản thu nhập dưới các hình thức như: Ihang dn vốncổ phần, khấu hao, lợi nhuận sau thuế,lợi tứccò phân

Lợi ích hay công dụng của một doanh nghiệp kinh doanh có thô dược lượnghóathông qua các tiêuchuẩnvề giátrị

Thuật ngữ "doanh nghiệp" khi rađời đãbao hàm mục tiêu được thành lập ra dế

"kinh doanh", để tìm kiếm thu nhập, tối đa hóa lợi nhuận Theo dó, thuật ngũ

"Doanh nghiệp" được sử dụng trong luận văn này là để chỉ các doanh nghiệp hoạt động vì mục tiêu lợi nhuận

Có nhiều cách tiếp cận Giá trị doanh nghiệp, ở đây tiếp cận theo những đặctrưngcơbản của doanh nghiệp:

a) Làmột tổ chức, mộtđơnvị kinh doanh Nhưng đồng thời cũng là một loại hàng hóa đặc biệt Theo đó, doanh nghiệp cũng có thê được trao dối mua hau như

những hàng hóathông thường khác

b) Là một tổ chức, một đơn vị kinh tế, không giong như những "lài san"

thông thường Doanh nghiệp là một thực thể kinh tế luôn vận động Thông qua sự vận động để nhận dạng ra doanh nghiệp Doanh nghiệp không phải là một tập hợp các loại tài sản vào với nhau Khi phá sản, doanh nghiệp không còn tồn tại với tư cáchcủa một tổ chức kinh doanh nữa và chỉ làmột sựhồn hợp các loại tài sản don

lẻ, rời rạc để thanh lý, phát mãi như những hàng hóa thông thường- nó không còn

đầy đủ ý nghĩa của một doanh nghiệp Chính vì vậy, giá trị doanh nghiệp là một khái niệm chỉ dùngcho nhữngdoanh nghiệp đang trong quá trình liêntục hoạt động

c) Là một tổ chức, mộtđơnvị, một hệ thống và đồng thời cũng là một phần

từ trong hệ thống lớn - nền kinh tế Do đó, sựtồntại của doanh nghiệp là ở mối quan

hệ của nó với các phầntử kháccủa hệ thống, tức làmối quan hệ với các cơ quan, các

thể nhân và pháp nhân kinh tế khác Sự tồn tại của doanh nghiệp không chi dược quyết định bởi các mối quan hệ bên trong doanh nghiệp mà còn bơi môi quan hệ

với các yếu tố bên ngoài, như: môi trường kinh doanh,nhân lực, nhàcung càp

Sự phát triển của doanh nghiệp ở mức độ nào là tùy thuộc vào mức độ bền chặt của cácmối quan hệ đó với môitrường xungquanh Doanh nghiệp có đạt dượcmục tiêu lợi nhuận của mình hay không sẽ phụ thuộc có tính quyết định ờ các moiquan hệđó Chínhvì vậy, công tác địnhgiá doanh nghiệp đòihỏi phái xem xét tất ca

các mối quan hệ nói trên khôngchỉ đơn thuần bao gồm nội dung đánh giá về những

tài sản trong doanh nghiệp, mà điêu quan trọng hơn là phải đánh giá nó vê mặt tô chức, nguồn nhân lực, danh tiếng,những triển vọng

d) Tiêu chuẩnđể đánh giá hiệu quả hoạt động - lợi ích của doanh nghiệp dôi

với các nhà đầu tư là ở các khoản thu nhập từ hoạt động SXKD Vi vậy tại các nuơc

có nền kinh tế thị trường phát triển, giá trị doanh nghiệp được xác định căn cứ vào các khoảnthu nhập trong quá trình SXKD

Như vậy, giá trị doanh nghiệp là sự biểu hiện bằng tiền về các khoản thu

nhập mà doanh nghiệp mang lại cho các nhà đầu tư trong quá trình SXKD Giá trị

doanh nghiệp khác với giá bán doanh nghiệp trên thị trường Giá trị doanh nghiệpđược đo bằng độ lớn của các khoản thu nhập mà doanh nghiệp có thể đem lại cho nhà đầu tư Giá bán thực tế của doanh nghiệp là mức giá được hình thành trên thịtrường Giá mua bán doanh nghiệp còn chịu tác động của các yếu tố về cung cầu

"hàng hoá doanh nghiệp", cung cầu về chứng khoán và cung cầu về tiền tệ trên thịtrường Đặc biệt, trong thời gian từ 2012 đến hiện nay (2013)trên thị trường chứng khoán Việt Nam đã thể rất rõ về sự khác biệt về giá trị doanh nghiệp và giá thị

trường của doanhnghiệp, đó là giá trị doanh nghiệp lớn hơn hắn so với giá cã doanhnghiệp được mua bán trên thị trường

Khi ra một quyết định đầu tư (bánhoặc mua) cổ phiếu của một doanh nghiệp

nào đó, thì định giá doanh nghiệp là một khâu rất quan trọng, nó là một trong các yếu tố quyết định lợi nhuận của quátrình đầu tư Quátrình định giá doanh nghiệp

nhằm mục tiêu tính toán, xác định giá trị của doanh nghiệp tại một thời điểm nhất

định Thôngthường, đây là quá trình ước tính khoản tiềnmàngười mua sẵn sàng trà

để có được doanh nghiệp (khi chia giá trị doanh nghiệp này cho tống sổ cô phiến phát hành, ta được giả trị cổ phiếu). Tuy nhiên, các chuyên giakinh tế đều chorằng: Định giá doanh nghiệp là quá trình mang nhiềutính nghệ thuậthơn là tính khoahọc

chính xác, vì quá trình định giá doanh nghiệp chú yếu dựa vào các hoại dộng san xoài

kinh doanh dự tính trong tương lai chứ không chi đơn thuần dựa trôn các hoạt dộng

quá khứ Điều này đòi hỏi các chuyên gia không những chi nắm vữngkỹ thuật dịnh

giámà còn phảicókhảnăngphánđoán nghiệp vụ tốt

Hoạt động của doanhnghiệp làliên tục và biếnđổi không ngừng nên khi lậpbáo cáo tài chính người ta không quan tâm đến giá trị thực tế cúa các loại lài san

mà chỉ phản ánhtài sản của doanh nghiệptheo "Nguyên tắc giá gốc", trên "Cơ sờ

Dồn tích" và tính "Liên tục hoạt động" Theo đó, giá trị thực tế của doanh nghiệpsau mộtthời gian hoạt động sẽ không cònphù hợp với giá trị trên sổ sách kế toán.Điều này có nghĩa là giá trị doanh nghiệp cấu thành bởi hai bộphận: "Giá trị thực"

của doanh nghiệp chính là giá trị còn lại của doanh nghiệp theo sổ sách kế toán

được tính theo giá thị trường vào thời điểm định giá và "Giá trị kỳ vọng" chính làthu nhập kỳ vọng mà doanh nghiệp có thể mang lại cho chủ sở hữu trong tương lai

Công tác Định giá doanh nghiệp là trình tự, cách thức và phương pháp dịnh giađược áp dụng để tiến hành địnhgiádoanhnghiệp"

- Giá cả của các loại chứng khoán trong điều kiện bình thường (cung cầu về chứngkhoán tương đối cânbằng) đượcquyết định bởi giá trị thực của doanh

nghiệp có chứng khoán được trao đổi, mua bán trên thị trường Vi vậy, dịnh

giả doanh nghiệp là một công tác quan trọng và cần thiết cho nhà đầu tư khi

racác quyết định mua, bán

- Giá trị doanh nghiệp thực chất là sự phản ánh năng lực tổng họp của mộtdoanh nghiệp, phản ánh khả năng tồn tại và phát triển của doanh nghiệp Vỉ vậy, căn cứ vào đó, các nhà quản trị kinh doanh có thể thấy được khả năng

cạnh tranh không chỉ của doanh nghiệp mìnhmà còn cả khả năng cạnh tranh

của các doanh nghiệp khác trong ngành và trong nền kinh tế Vi vậy gia trị

doanh nghiệp là một căn cứ thích họp, là cơ sớ đế dưa ra các quyêt dịnh vẽ

kinh doanh, về tài chính một cách đúng đắn Ngoài ra khi phát hành chứng

khoán nhằm thu hút vốn trênthị trường cũng cần phải định giá doanh nghiệp

làm cơ sở để tínhtoán được số lượng cầnthiết cho mỗi đợt phát hành chứng

khoán

Trên phương diện quản lý kinh tể vĩ mô, thông tin về giá trị doanh nghiệp

được coi là một căn cứ quan trọngđê các nhà hoạch định chính sách, các tô

chức, các hiệp hội kinh doanh chứng khoán kịp thời nhận ra sự biến dộng

khôngbình thườngcủa giá cảchứng khoán, nhận ra dấu hiệu cùa hiện tượng

đầu cơ, thao túng thị trường, đâu cơ thâu tóm quycn kiêm soái do.ni!

nghiệp ; Đe từ đó sớm có biện pháp cần thiết ngăn chặn mòi ngu\ co xa\

ra khủnghoảng kinh tế bắt đầu từ hiện tượng của một nền "kinh tếảo"

Đối với các hoạt động giao dịch mua bán, sáp nhập, hợp nhất hoặc chia nho

doanhnghiệp: Đây là loại giao dịch diễn ra có tính chất thường xuyên và phổ biến trong cơ chế thị trường Nó phản ánh các nhu cầu về đầu tư trực tiếpvào SXKD, phản ánh nhu cầu đi tìmnguồn tài trợ cho sự tăng trưởng và pháttriển bằng các yếutố từ bên ngoài, làm giatăng một cách nhanh chóng tiềm

lực tài chính, nhằm tăng cường khả năng tồn tại trong môi trường cạnh tranh

củacác doanh nghiệp Đe thực hiện các giao dịch đó, đòi hỏi phải có sự dánh giá các yếu tố tác động tới doanh nghiệp; trong đó, giá trị doanh nghiệp là

một yếu tố có tính chất quyếtđịnh, là căn cứ trực tiếp để quyết dịnh mức giátrongcác giao dịch

Dưới giác độ của các nhà đầu tư, của người cung câp thi thông 1111 \c 11

doanh nghiệp cho thấy một sự đánh giá tổng quát về uy tín kinh doanh, vẽ

khả năng tài chính, về vị thế tín dụng để từ đó có cơ sở đưa ra các quyết dinh

về đầu tư, tài trợ hoặc có tiếp tục cấp tín dụng cho doanh nghiệp nữa hay không

Nội dung cốt lõi của quản trị tài chính doanh nghiệp, xét cho dến cùng là

phải tăng được giá trịdoanh nghiệp Vìvậy, việc định giá doanh nghiệp dịnh

kỳ sẽ là cơ sở quan trọng để đánh giá hiệu quả củahoạtđộng tài chính trong các doanh nghiệp

Việc xác định và thực hiệntốt các trình tự, cách thức và phương pháp dịnh

giá áp dụng trong quá trình định giá doanh nghiệp sẽ là yêu cầu căn bản để công tác địnhgiá doanh nghiệp được hiệuquả và đem lại giá trị phùhợp để các

bên có liên quan dễ dàngchấpthuận

12

Trên đây là những lý do cơ bản đòihỏiphảitiến hành công tác định giá doanh nghiệp Đó vừa là nhữngyêu cầu trong đời sốngkinh tế nói chung, cũng vừa là đòihỏi có tính chất thường nhật trong hoạt động SXKD đổi với các doanh nghiệp nóiriêng Đó cũng là những đòi hỏi, là mối quan tâmcủa 3 loại chủ thể khác nhau: Nhà

nước, Nhà đầu tư và Nhà quản trị doanh nghiệp Tuy nhiên, việc định giá doanh nghiệp là một vấn đề khôngđơn giản, xéttrên cả phương diện lý luận lẫn thựctiền của

ViệtNam cũng như trênthế giới

1.6.1 Thu thập thông tin

Đe giá trị doanhnghiệp được định giá phù hợp và dễ dàng được chấp thuận

trên thị trường thì việc thu thập thông tin là yếu tố rất quan trọng, các thông tin thuthập trongcông tác định giábao gồm:

Thông tin bên ngoài doanh nghiệp

Bao gồm các yếu tố liên quan đến môi trường kinh doanh tổng quát và môi trường đặcthù của doanh nghiệp

a) Các yểu về môi trường vĩ mô: Bao gồm môi trường kinh tế, môi trường

chính trị, môi trường văn hóa- xã hội, môi trường tự nhiên, kỳ thuật Thu thập dữ liệu thông qua các ý kiến chuyên gia, thông tin đại chúng, thông tin thống kê cua

các cơ quan nhà nước và sự phân tích của bản thân

b) Các yếu về môi trường ngành: So với môi trường vĩ mô môi trường

ngành bao gồm các yếu tố tác động đến SXK.D của doanh nghiệp mang linh chài

trực tiếp và rõ rệt hơn Hơnnữa, đốivới các yếu tốnày, doanh nghiệp còncó thể kiểm

soát chúng ở một mức độ nhất định Môi trường đặc thù gồm các yếu tố về khách

hàng,nhà cung cấp,các hãng cạnh tranh và cơquan Nhà nước Những thông tinthuộccác yếu tố này được thuthập từ các báocáo ngành, báo cáobênngoài, trên internet

Thông tin bên trong doanh nghiệp

Các thông tin nội tại trong doanh nghiệp rất quan trọng và quyết dịnh tới

công tác định giá Nguồn thông tin được thu thập từ hồ sơ, tài liệu trong còng ty

các báo cáo tài chính có kiếm toán, các báocáo Hội đồng quản trị báo cáo thườngniên, các nghị quyết của Hội đồng quản trị, các bản công bố thông tin

Từ nguồn dữ liệu thu thập được cho thấy hiện trạng về tài sản trong doanh nghiệp; vị trí kinh doanh; uy tín danh tiếng, thương hiệu kinh doanh; nguồn nhân

Hệ thống thông tin tác động trực tiếp đến hiệu quả hoạt động định giá doanh nghiệp

bao gồm cả những thông tin được cung cấp bởi doanh nghiệp dược định giá cùng

việccung cấp thông tin từ các doanh nghiệp

định giá phải xem xét, phân tích vì hoạt động của các doanh nghiệp không chỉ phụ

thuộc vào đặc điểm nội bộ của doanh nghiệp mà còn phụ thuộc vào tình hình chung

Trongthực tế, khi xây dựng các trìnhtự, cách thức và phương pháp định giá

doanhnghiệp, các nhàkinhtế đứng trên nhiều góc độ khác nhau để đánh giá về lợiích của doanh nghiệp Chính sự khác nhau trong việc nhìn nhận này đã quyết định đến sự khác nhau về cách thức và phương pháp định giá doanh nghiệp, về phương

phápphổ biến nhất thường dùngsau:

❖ Phươngpháp so sánhP/E

❖ Phương pháp Hiện tại hoá lợinhuận thuần (PV)

❖ Phương pháp Dòng tiền vốn chủ (FCFE)

❖ Phương pháp Chiết khấu dòng tiền (DiscountedCash Flow -DCF)

❖ Phương pháp Chiết khấudòng cổ tức (Divident Discount Model- DDM)

❖ Phương pháp tài sản

1.6.2.1 Phưong pháp so sáng P/E

Phươngpháp so sánh PE được sử dụngkhá phổbiến trên thị trường tài chính

mang nặng tính kinh nghiệm, tức là càng nhiềukinh nghiệm thì hiệu quả càngcao

Công thức: Gip trị Oaaná ngáiệh = Lợi gáuận kì vọng X hE (I )

14

Lợi nhuận kì vọng được coi như lợi nhuậncủa bất cứ khoản đầu tư nào của

nhuận trước thuế Tuy nhiên, lợi nhuận này chịu ảnh hưởng của nhiều yếu tố nên cần được điều chỉnh để xác định được mức lợi nhuận hợp lý nhất, phan ánh một

• Hệ số giả thị trường trên thu nhập (PE)

EPS là thu nhập dự kiến trên mỗi cổ phiếu đang lưuhành

Như vậy, PE phản ánh mối tương quan giữa giá giao dịch cồ phiếu trên thị trường (thị giá) với lợi nhuận thuần trên mồi cổ phiếu (EPS) mà doanh nghiệp có

thể mang lại cho nhà đầu tư

đạt được trong năm qua là 100.000 USD Doanhnghiệp có 100.000 cổ phần Giá cổ phiếuhiên tại là 40USD Lơi nhuận thuần trên một cổ phiếu =- = 1 USD Pl

=40U—= 40- Điều này có nghĩa là thị trường sẵn sàng trả 40 USD cho mồi một do

la lợi nhuận của doanh nghiệp A Hay nói cách khác, thị trường tính giá trị hợp lý

sẵn sàng trả giá của thịtrường cho số thunhập có thể có được từ doanhnghiệp

giá trị hợp lý của một cổ phần với số lợi nhuận của doanh nghiệp PE là thông tin của những cộng ty lớn được cộng bố thường xuyên trên thị trường và kể cả PE

được giao dịch Một sốyếu tố cần lưu ý khi ước tính hệ số PE như: xu hướng của

nghiệp mà hệ số PE không được cộng bố thì có thể tham khảo PE của các doanh

nhiên cần phải điều chỉnh để đưa ra chỉ số chính xác, phùhợp với các đặc điểm của

doanh nghiệp đượcđịnh giá

> Ưu điểm:

- Phươngpháp P/E là được sử dụng khá phổ biến tại các nướcđã xây dựng và phát triển được thị trường chứng khoán vì nó cho phép có thề ước tính một

cách nhanh chóng và tương đối tin cậy về giátrị doanh nghiệp, giúp nhà dầu

tư có thể ra quyết định một cách kịp thời trong hoạt động của nhà đầu tư thiểusố trênthịtrườngthứ cấp

- Bảnchất của phương pháp P/E là sử dụng giátrị thị trường để ước tính giá tri

doanh nghiệp Vì vậy, nếu thị trường chứng khoán hoạt động ôn dinh, cac

yếu tố đầu cơ có thể giảm tới mức thấp nhất, thì phương pháp P/E sẽ trờ

thành một phương phápđánh giá rất thông dụng

P/E ngườita không khỏi nghi ngại về kết quả định giá doanh nghiệp

- Hệ số P/E không thể giải thích được vì sao cũng là một đồng lợi nhuận

nhưng ở doanhnghiệp này P/E = 10, tức là được trả với giá gấp 10 lần, trong

khi với doanh nghiệp khác, thị trường lại sẵn sàng trả tới 30 lần hoặc hon nữa Phương pháp P/E không đưa ra được những cơ sờ để các nhà dầu Ui

phân tích, đánh giá về khả năng tăng trưởng và rủi ro tác động tới giá trịdoanhnghiệp

> Đối tượng áp dụng: Thường áp dụng đối với các doanh nghiệp dã niêm yếttrên thị trường chứng khoán vì dễ dàng xác định được tỷ số P/E của doanh

nghiệp

1.6.2.2 Phưong pháp hiện tại hoá lọi nhuận thuần (PV)

Giá trị của một doanh nghiệp được đo bằng độ lớn của các khoản lợi nhuậnthuần có thể mang lại cho chủ sở hữutrong suốt thời gian tồn tại của doanh nghiệp

Để tạo sự nhất quán trong việc đánh giá các khoản lợi nhuận thuần phát sinh ờ các

16