Nckh nghiên cứu công tác lập kế hoạch đầu tư phát triển nông nghiệp tại tỉnh phú thọ

Facebook @Dethivaonganhang www facebook com/dethivaonganhang www ThiNganHang com S Á C H – T À I L I Ệ U T H I T U Y Ể N Trang 1 Cộng Hòa Xã Hội Chủ Nghĩa Việt Nam Độc lập – Tự do – Hạnh phúc Trƣờng Đ[.]

www.ThiNganHang.com S Á C H – T À I L I Ệ U T H I T U Y Ể N Trang 1

Cộng Hòa Xã Hội Chủ Nghĩa Việt Nam Độc lập – Tự do – Hạnh phúc Trường Đại Học Kinh Tế Quốc Dân

Khoa: Đầu tư

Nghiên cứu khoa học:

Đề tài: “Nghiên cứu công tác lập kế hoạch đầu tư phát triển nông nghiệp tại tỉnh

Phú Thọ”

Giáo viên hướng dẫn: Trần Thị Mai Hương

Thành viên: Đinh Thị Thảo Anh

Lê Thu Hương Nguyễn Duy Khánh Đặng Thành Nam

Tô Phương Thúy

www.ThiNganHang.com S Á C H – T À I L I Ệ U T H I T U Y Ể N Trang 2

Mục Lục

LỜI MỞ ĐẦU 3

CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ CÔNG TÁC LẬP DỰ ÁN ĐẦU TƯ PHÁT TRIỂN NÔNG NGHIỆP 8

1 Nông nghiệp và vai trò của nông nghiệp trong nền kinh tế quốc dân 8

2 Các dự án đầu tư xây dựng phát triển nông nghiệp: 12

3 Công tác lập dự án đầu tư phát triển nông nghiệp: 16

4 Các nhân tố ảnh hưởng đến công tác lập dự án đầu tư phát triển nông nghiệp: 17

5 Bộ máy hoạt động : 19

CHƯƠNG 2:VẬN DỤNG CÁC CƠ SỞ LÝ LUẬN TRÊN ĐỂ LẬP DỰ ÁN ĐẦU TƯ XÂY DỰNG TRANG TRẠI NẤM 19

1 Phát hiện cơ hội đầu tư 19

2 Nghiên cứu môi trường vĩ mô có ảnh hưởng đến dự án 23

3 Nghiên cứu thị trường: 33

4 Nghiên cứu kỹ thuật 37

5 Nghiên cứu tài chính: 49

Chương 3: Giải pháp và kiến nghị 54

1 Kết luận: 54

2 Hạn chế, khó khăn trong công tác phát triển ngành nông nghiệp hiện nay nói chung và phát triển ngành nấm nói chung: 55

3 Một số giải pháp kiến nghị: 56

www.ThiNganHang.com S Á C H – T À I L I Ệ U T H I T U Y Ể N Trang 3

LỜI MỞ ĐẦU

1 Tính cấp thiết của đề tài:

1.1 Lý do lựa chọn đề tài:

Ngành nông nghiệp của nước ta những năm gần đây đang trên đà giảm bớt tỷ trọng trong cơ cấu kinh tế của cả nước nhưng điều đó không đồng nghĩa với việc chúng ta không còn quan tâm đến chất lượng trong nông nghiệp, tỷ trọng nông nghiệp giảm đi nhưng đóng góp của nó cho GDP cả nước thì không

hề giảm Trên góc độ là những sinh viên nghiên cứu, chúng tôi cảm thấy có trách nhiệm trong việc xây dựng và phát triển đất nước theo những khía cạnh nhỏ Đề tài chúng tôi lựa chọn ở đây là đầu tư xây dựng phát triển ngành nông nghiệp với mục tiêu nhằm giữ vững lợi thế của ngành sản xuất nông nghiệp trong nước Cụ thể hơn, chúng tôi tham gia tìm hiểu, nghiên cứu và đóng góp cho việc xây dựng dự án “Xây dựng xưởng sản xuất, chế biến và tiêu thụ nấm theo quy mô trang trại” Dự án nhằm hướng tới quá trình phát triển nông nghiệp của đất nước và những dự án mang tính chất tương tự

Như chúng ta đã biết, nhiều năm trở lại đây, ngành trồng nấm mới được phát triển mạnh mẽ Ngày càng có nhiều người biết đến tác dụng của nấm hơn Nấm được trồng tại hơn 100 quốc gia, các quốc gia trồng nấm hàng đầu có thể

kể đến như: Trung Quốc, Hoa Kì, Pháp, Ba Lan, Tây Ban Nha, và Canada… Từ năm 2003 việc sản xuất nấm của Việt Nam ngày càng gia tăng đáng kể và Việt Nam trở thành một trong những quốc gia xuất khẩu nấm hàng đầu trên thế giới

Do vậy, ngành trồng nấm hứa hẹn nhiều triển vọng ở Việt Nam

Kể từ năm 1990, ở Việt Nam sản xuất nấm được xem là ngành đem lại hiệu quả kinh tế cao thu hút sự tham gia của nhiều bà con nông dân Việt Nam hàng năm có nguồn phụ phẩm nông nghiệp trên 40 triệu tấn và chỉ cần sử dụng 10-15% lượng phụ phẩm này là có thể sử dụng vào việc trồng nấm và tạo ra cơ hội cho 1 triệu lao động Các loại nấm chính được sản xuất gồm nấm sò và nấm rơm (ở miền Nam) và nấm hương, nấm tai mèo, nấm Linh chi… (ở miền Bắc) Tính đến năm 2013, Việt Nam hàng năm đã sản xuất được trên 250.000 tấn nấm các loại, phục vụ một phần nhu cầu tiêu dùng trong nước nhưng không đáp ứng được đủ nấm để xuất khẩu Nấm được xem là một thực phẩm xếp vào loại rau sạch, rất giàu chất dinh dưỡng, có thể thay thế thịt cá và là nguồn dược liệu quý

Vì vậy, lượng cung của nấm luôn thấp hơn so với nhu cầu Nước ta lại có tiềm năng to lớn để trồng nấm nhưng nhiều năm nay nghề nấm vẫn dừng chân tại

www.ThiNganHang.com S Á C H – T À I L I Ệ U T H I T U Y Ể N Trang 4

chỗ Với giá bán từ 30.000 – 35.000 đồng/kg như hiện nay người trồng nấm có thể thu lời từ 10.000 – 15.000 đồng/kg nấm

Việc nuôi trồng nấm ăn và nấm dược liệu nói chung hiện nay rất phù hợp với người nông dân Việt Nam bởi các lý do:

Thứ nhất, nguyên liệu trồng nấm rất sẵn có như: rơm rạ, mùn cưa, thân

cây gỗ, thân lõi ngô, bông phế loại ở các nhà máy dệt, bã mía ở các nhà máy đường Ước tính cả nước có khoảng 40 triệu tấn nguyên liệu nói trên, chỉ cần sử dụng khoảng 10-15% số nguyên liệu này đem nuôi trồng nấm đã tạo ra trên 1 triệu tấn nấm/năm và hàng trăm ngàn tấn phân hữa cơ/năm

Thứ hai, trong những năm gần đây nhiều đơn vị nghiên cứu ở các viện,

trường, trung tâm đã chọn tạo được một số loại giống nấm ăn, nấm dược liệu có khả năng thích ứng với điều kiện môi trường ở Việt Nam, cho năng suất khá cao Các tiến bộ về nuôi trồng, chăm sóc, bảo quản, chế biến nấm ngày càng được hoàn thiện Kinh nghiệm sản xuất nấm của người nông dân được nâng cao Năng suất trung bình các loại nấm ăn đang nuôi trồng hiện nay cao gấp

1,5-2 lần so với 10 năm về trước

Thứ ba, vốn đầu tư để trồng nấm so với các ngành sản xuất khác không

lớn vì đầu vào chủ yếu là công lao động nông nghiệp (chiếm khoảng 30-40% giá thành/một đơn vị sản phẩm) trong khi đó Việt Nam đang dư thừa hàng triệu lao động ở các vùng nông thôn

Thứ tư, thị trường tiêu thụ các loại nấm ăn và nấm dược liệu ngày càng

mở rộng Giá bán nấm tươi ở các tỉnh, thành phố lớn như: Hà Nội, Hải Phòng, Quảng Ninh cao gấp 2-3 lần giá thành sản xuất Cuộc sống của người dân ngày càng ổn định phát triển, nhu cầu không chỉ là ăn no mặc đủ, cũng vượt lên trên

cả ăn ngon mặc đẹp Người ta chọn cho mình một thức ăn vừa ngon, vừa bổ, tốt cho sức khỏe về nhiều mặt Đó cũng chính là lí do nấm đang được ưa chuộng tại Việt Nam với nhiều công dụng: giải độc, thanh lọc cơ thể, tăng cường khả năng miễn dịch, kháng ung thư và virus, chống lão hóa… Nhu cầu ăn nấm của nhân dân trong nước ngày càng tăng do nhiều người đã hiểu được giá trị dinh dưỡng

và làm thuốc của nấm

Thứ năm, phát triển nghề sản xuất nấm ăn – nấm dược liệu còn có ý

nghĩa góp phần giải quyết ô nhiễm môi trường Phần lớn rơm rạ sau khi thu hoạch lúa ở các địa phương đều bị đốt bỏ ngoài ruộng hoặc ném xuống kênh rạch, sông ngòi gây tắc nghẽn dòng chảy Đây là nguồn tài nguyên rất lớn nhưng chưa được sử dụng, nếu đem trồng nấm không những tạo ra loại sản

www.ThiNganHang.com S Á C H – T À I L I Ệ U T H I T U Y Ể N Trang 5

phẩm có giá trị cao mà phế liệu sau khi thu hoạch nấm chuyển sang làm phân bón hữu cơ tạo thêm độ phì cho đất

1.2 Tính cấp thiết của việc xây dựng dự án ở Phú Thọ:

Trong kế hoạch mở rộng nuôi trồng và sản xuất nấm ở địa phương trên cả nước, để tạo công ăn việc làm phù hợp với trình độ, tập quán, khả năng tiếp thu công nghệ của người lao động địa phương thì việc lựa chọn mô hình sản xuất nấm ăn, nấm dược liệu trên địa bản tỉnh Phú Thọ là thích hợp và cần thiết bởi các lý do sau đây:

 Sản xuất nấm không cần nhiều diện tích đất, tận dụng được các loại phế phẩm của nông lâm nghiệp sẵn có ở địa phương

 Sản xuất tổ chức theo quy mô lớn, người lao động địa phương có thể vừa sản xuất nấm tại xưởng vừa làm vệ tinh nuôi trồng nấm tại gia đình tạo nghề mới, tăng thu nhập trên một đơn vị sản xuất nông nghiệp

 Thị trường về nấm trên địa bàn tỉnh cũng như ở các thành phố lớn lân cận đang ngày càng mở rộng, nấm ăn đang dần trở thành món ăn dinh dưỡng trong mỗi bữa ăn gia đình, được các bà nội trợ ưu dùng

2 Mục đích, đối tượng và phạm vi nghiên cứu của đề tài:

2.1 Mục đích của đề tài:

 Nghiên cứu xây dựng một dự án cụ thể trong phát triển nông nghiệp ở địa phương từ đó mở rộng hình thức phát triển với những dự án tương tự

 Nghiên cứu nâng cao hiệu quả sản xuất trong nông nghiệp nói chung và

dự án trồng nấm nói riêng

 Kêu gọi đầu tư vào dự án nói riêng và ngành nông nghiệp nói chung

2.2 Đối tượng của đề tài:

Đối tượng đề tài của chúng tôi là “Nghiên cứu công tác lập dự án đầu tư phát triển nông nghiệp tại tỉnh Phú Thọ và vận dụng xây dựng dự án sản xuất trang trại nấm Linh Chi”

2.3 Phạm vi nghiên cứu của đề tài:

 Phạm vi nghiên cứu ở tất cả các dự án nổi bật, có tính chất tương tự đã được triển khai ở các tỉnh thành trong cả nước

 Thực tế trên địa bàn tỉnh Phú Thọ

3 Mục đích và đối tượng của dự án:

3.1 Mục đích của dự án:

www.ThiNganHang.com S Á C H – T À I L I Ệ U T H I T U Y Ể N Trang 6

 Hướng tới sản xuất các loại nấm dễ trồng, ít tốn kém chi phí đầu tư nhưng hiệu quả mang lại tương đối khả quan Vì thế sẽ tạo ra công ăn việc làm cho nhiều lao động địa phương

 Góp phần gia tăng thu nhập gia đình, cải thiện đời sống, góp phần phát triển xã hội địa phương

 Đa dạng hóa ngành hàng, tìm động lực mới cho quá trình phát triển kinh

tế quốc gia trong thời kỳ mới

 Thu mua rơm, mùn cưa của bà con nông dân ở nông thôn để sản xuất nấm, tạo điều kiện bảo vệ môi trường

3.2 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu:

Nấm linh chi có tên khoa học là Ganoderma lucidum Nấm Linh chi một loại nấm quý, có nhiều tên gọi khác nhau như linh chi thảo, nấm trường thọ, hổ nhũ linh chi, mộc linh chi… Linh chi có đến 180 loài khác nhau, mọc hoang ở nhiều nơi Nấm Linh Chi được coi là một loại dược lý quan trọng

Ngày nay Nấm Linh Chi được dùng để giảm áp huyết, tẩy máu, kích thích sự làm việc của gan và giúp cơ thể chống lại chứng lao lực quá độ Ở một mức độ nào đó, Linh Chi có công dụng giải độc trong cơ thể

Nấm Linh Chi còn được dùng để chữa bệnh mất ngủ, tê thấp, lở dạ dày, sưng cổ họng, suyễn Khi dùng lâu, người ta không thấy có những phản ứng phụ khác Người Trung Hoa dùng nấm linh chi để làm cho da mặt đẹp, có thể là do các chất hormone trong loại nấm này nhiều Nhiều thầy thuốc Nhật Bản, Hàn Quốc lại dùng Linh Chi trong các loại thuốc trị rụng tóc Tác dụng bổ khí, làm tăng hệ thống miễn nhiễm của cơ thể

4 Phương pháp nghiên cứu:

Phương pháp nghiên cứu khoa học:

 Phân tích, tổng hợp lý thuyết

 Điều tra, khảo sát

5 Ý nghĩa thực tiễn của đề tài:

5.1 Ý nghĩ kinh tế:

 Sử dụng tối ưu mặt bằng của xưởng trồng nấm và trồng liên tục để đạt được doanh thu và lợi nhuận cao nhất

 Đem lại nguồn thu nhập kinh tế cao và ổn định cho người lao động

5.2 Ý nghĩa xã hội:

www.ThiNganHang.com S Á C H – T À I L I Ệ U T H I T U Y Ể N Trang 7

 Hiệu quả kinh tế xã hội trực tiếp của dự án: xây dựng hoàn chỉnh xưởng sản xuất nấm có khả năng chủ động tổ chức sản xuất, hạch toán kinh tế tạo sản phẩm nấm chất lượng cao

 Tạo nguồn sản phẩm nấm tươi cung cấp cho tiêu thụ trên địa bàn tỉnh và các vùng lân cận Hình thành sản phẩm trên thị trường, góp phần đổi mới

cơ cấu kinh tế nông nghiệp

 Giải quyết công ăn việc làm cho lao động ở địa phương

 Tạo điều kiện cho mọi người tiếp cận công nghệ, kỹ thuật trồng nấm, từ

đó hình thành các trang trại trồng nấm chuyên nghiệp khác, nâng cao hiệu quả sử dụng phế phụ liệu trong nông lâm nghiệp

6 Bố cục của đề tài nghiên cứu:

 Chương 1: Cơ sở lý luận về công tác lập dự án đầu tư xây dựng phát

triển ngành nông nghiệp

 Chương 2: Vận dụng các cơ sở lý luận trên để lập dự án đầu tư xây dựng

phát triển trang trại nấm

 Chương 3: Kết luận và kiến nghị

www.ThiNganHang.com S Á C H – T À I L I Ệ U T H I T U Y Ể N Trang 8

CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ CÔNG TÁC LẬP DỰ ÁN ĐẦU TƯ PHÁT TRIỂN NÔNG

NGHIỆP

1 Nông nghiệp và vai trò của nông nghiệp trong nền kinh tế quốc dân

1.1 Khái niệm và đặc điểm nông nghiệp Việt Nam:

1.1.1 Khái niệm:

Nông nghiệp là ngành sản xuất vật chất cơ bản của xã hội, sử dụng đất đai để trồng trọt và chăn nuôi, khai thác cây trồng và vật nuôi làm tư liệu và nguyên liệu lao động chủ yếu để tạo ra lương thực thực phẩm và một số nguyên liệu cho công nghiệp Nông nghiệp là một ngành sản xuất lớn, bao gồm nhiều chuyên ngành: trồng trọt, chăn nuôi, sơ chế nông sản; theo nghĩa rộng, còn bao gồm cả lâm nghiệp, thủy sản

1.1.2 Đặc điểm của ngành nông nghiệp Việt Nam:

Nông nghiệp là một trong hai ngành sản xuất vật chất chủ yếu của xã hội Nông nghiệp Việt Nam có những đặc điểm riêng sau:

1.1.2.1 Nền nông nghiệp nhiệt đới:

Thứ nhất, Điều kiện tự nhiên và tài nguyên thiên nhiên cho phép nước ta

phát triển một nền nông nghiệp nhiệt đới Khí hậu nhiệt đới ẩm gió mùa: phân hóa rất rõ rệt theo chiều Bắc Nam và theo chiều cao của địa hình có ảnh hưởng đến cơ cấu mùa vụ và cơ cấu sản phẩm nông nghiệp Ví dụ như: Ở miền Bắc, vụ đông xuân là vụ chính, tranh thủ lượng mưa vào cuối đông, đầu xuân còn ở miền Nam, vụ hè thu là vụ chính, tránh lụt

Sự phân hóa các điều kiện địa hình và đất trồng do đó phải áp dụng các

hệ thống canh tác khác nhau giữa các vùng Ví dụ như: Ở trung du và miền núi, thế mạnh là các cây lâu năm và chăn nuôi gia súc lớn Ở đồng bằng, thế mạnh là các cây trồng ngắn ngày, thâm canh, tăng vụ và nuôi trồng thủy sản

Tính chất nhiệt đới gió mùa của thiên nhiên nước ta làm tăng thêm tính chất bấp bênh vốn có của nông nghiệp Việc phòng chống thiên tai, sâu bệnh hại cây trồng, dịch bệnh đối với vật nuôi luôn là nhiệm vụ quan trọng

www.ThiNganHang.com S Á C H – T À I L I Ệ U T H I T U Y Ể N Trang 9

Thứ hai, Nước ta đang khai thác ngày càng có hiệu quả đặc điểm của nền

nông nghiệp nhiệt đới:

 Các tập đoàn cây, con được phân bố phù hợp hơn với các vùng sinh thái nông nghiệp

 Cơ cấu mùa vụ có những thay đổi quan trọng, với các giống ngắn ngày, chống chịu sâu bệnh và có thể thu hoạch trước mùa bão, lụt hay hạn hán

 Tính mùa vụ được khai thác tốt hơn Việc trao đổi nông sản giữa các vùng, nhất là giữa các tỉnh phía Bắc và các tỉnh phía Nam ngày càng

mở rộng có hiệu quả

 Đẩy mạnh sản xuất nông sản xuất khẩu (gạo, cà phê, cao su, hoa quả…) là một phương hướng quan trọng để phát huy thế mạnh của nông nghiệp nhiệt đới

1.1.2.2 Phát triển Nền nông nghiệp hiện đại sản xuất hàng hóa đi

đôi với nông nghiệp cổ truyền:

Một đặc điểm khá rõ của nền nông nghiệp nước ta hiện nay là sự tồn tại song song giữa: Nền nông nghiệp tự cấp tự túc, sản xuất theo lối cổ truyền và Nền nông nghiệp hàng hóa, áp dụng tiến bộ kỹ thuật hiện đại Và đang có sự chuyển từ nông nghiệp tự cấp tự túc sang nông nghiệp hàng hóa

Nền nông nghiệp cổ truyền: Nền nông nghiệp cổ truyền được đặc trưng

bởi:

o Sản xuất nhỏ

o Công cụ thủ công, sử dụng nhiều sức người

o Năng suất lao động thấp

Đó là nền nông nghiệp tiểu nông mang tính tự cấp, tự túc Nền nông nghiệp cổ truyền còn rất phổ biến trên nhiều vùng lãnh thổ ở nước ta, đặc biệt là các vùng miền dân tộc thiểu số

Nền nông nghiệp hàng hóa: Nền nông nghiệp hàng hóa đặc trưng ở chỗ

người nông dân quan tâm nhiều hơn đến thị trường tiêu thụ sản phẩm Mục đích

sản xuất là tạo ra nhiều lợi nhuận Sản xuất theo hướng:

o Đẩy mạnh sản xuất thâm canh, chuyên môn hóa

o Sử dụng ngày càng nhiều máy móc, vật tư nông nghiệp, công nghệ mới

www.ThiNganHang.com S Á C H – T À I L I Ệ U T H I T U Y Ể N Trang 10

Nông nghiệp hàng hóa đang ngày càng phát triển và có điều kiện thuận lợi để phát triển ở: Những vùng có truyền thống sản xuất hàng hóa và các vùng gần các trục giao thông và các thành phố lớn

1.1.2.3 Kinh tế nông thôn nước ta đang chuyển dịch rõ nét:

Thứ nhất, Hoạt động nông nghiệp là bộ phận chủ yếu của kinh tế nông

thôn: Kinh tế nông thôn dựa chủ yếu vào nông, lâm, ngư nghiệp nhưng xu hướng chung là các hoạt động phi nông nghiệp (công nghiệp và xây dựng, dịch vụ) ngày càng chiếm tỉ trọng lớn

Năm Nông, lâm, thủy sản Công nghiệp, xây dựng Dịch vụ Hộ khác

Bảng 1: Cơ cấu hộ nông thôn theo ngành sản xuất chính (Đơn vị: %)

(Nguồn: Tổng cục thống kê)

Thứ hai, Kinh tế nông thôn bao gồm nhiều thành phần kinh tế:

o Các doanh nghiệp nông – lâm nghiệp và thủy sản

o Các hợp tác xã nông – lâm nghiệp và thủy sản

o Kinh tế hộ gia đình

o Kinh tế trang trại

Thứ ba, Cơ cấu kinh tế nông thôn đang từng bước chuyển dịch theo

hướng sản xuất hàng hóa và đa dạng hóa Sản xuất hàng hóa trong nông nghiệp thể hiện rõ nét ở:

o Sự đẩy mạnh chuyên môn hóa nông nghiệp do đó hình thành các vùng nông nghiệp chuyên môn hóa

o Kết hợp nông nghiệp với công nghiệp chế biến

o Hướng mạnh ra xuất khẩu

1.2 Vai trò của nông nghiệp trong nền kinh tế quốc dân

1.2.1 Ngành nông nghiệp cung cấp lương thực thực phẩm cho nhu

cầu xã hội

Nông nghiệp là ngành sản xuất vật chất cơ bản, giữ vai trò to lớn trong việc phát triển kinh tế ở hầu hết các nước, nhất là nước đang phát triển Ở những nước này còn nghèo, đại bộ phận sống bằng nghề nông Tuy nhiên, ngay cả các