Diapositiva 1 PHÁP LUẬT NGÂN HÀNG VÀ THỰC TIỄN ÁP DỤNG TS Nguyễn Văn Tuyến Trường Đại học Luật Hà Nội CHƯƠNG TRÌNH BỒI DƯỠNG KIẾN THỨC PHÁP LUẬT TÌNH HUỐNG DẪN NHẬP •Ngày 5/2/2017, Trần Văn A thỏa thu[.]
Trang 1PHÁP LUẬT NGÂN HÀNG VÀ
THỰC TIỄN ÁP DỤNG
TS Nguyễn Văn Tuyến Trường Đại học Luật Hà Nội
CHƯƠNG TRÌNH BỒI DƯỠNG KIẾN THỨC PHÁP LUẬT
Trang 2TÌNH HUỐNG DẪN NHẬP
•Ngày 5/2/2017, Trần Văn A thỏa thuận góp vốn vào Công ty TNHH B với tài sản góp vốn là một chiếc tàu đánh cá trị giá 2,5 tỷ đồng Do biết rõ việc công ty B chưa kịp làm thủ tục sang tên chuyển chủ đối với con tàu và lại được Công ty này đồng ý cho A tiếp tục điều khiển con tàu với tư cách
là thuyền trưởng nên tháng 3/2017 Trần Văn A đã lợi dụng mang thế chấp con tàu nói trên ở chi nhánh ngân hang TMCP C để vay 1,5 tỷ đồng trong thời hạn 12 tháng
•Đến hạn thanh toán, do Trần Văn A không trả được nợ cho ngân hàng C nên con tàu nói trên đã bị chi nhánh ngân hàng C tuyên bố phát mãi để thu hồi nợ Tuy nhiên, việc phát mãi bị Công ty B phản đối, với lí do con tàu nói trên đã là tài sản của Công ty B kể từ ngày 5/2/2017 theo hợp đồng góp vốn của Trần Văn A Do không đòi được nợ vay và không thể phát mãi tài sản bảo đảm, ngân hàng TMCP C đã khởi kiện bên vay tại Tòa án để yêu cầu giải quyết
Chương trình bồi dưỡng kiến thức pháp luật
Trang 3CÁC NỘI DUNG CHÍNH
• Hoạt động kinh doanh ngân hàng và những rủi ro cho các bên liên quan
• Rủi ro pháp lý trong hoạt động kinh doanh ngân hàng – bản chất và cách phòng ngừa
• Ký kết và thực hiện hợp đồng tín dụng có bảo đảm
• Giải quyết tranh chấp phát sinh từ hợp đồng tín dụng
có bảo đảm – các vấn đề lý thuyết và thực tiễn
• Giải đáp thắc mắc của học viên
Chương trình bồi dưỡng kiến thức pháp luật
Trang 4HOẠT ĐỘNG KINH DOANH NGÂN HÀNG VÀ NHỮNG RỦI RO CHO CÁC BÊN LIÊN QUAN
• Hoạt động kinh doanh ngân hàng là gì: (i) Huy động vốn từ
tổ chức, cá nhân; (ii) Cấp tín dụng cho tổ chức, cá nhân; (iii) Cung cấp dịch vụ thanh toán cho tổ chức, cá nhân
• Rủi ro cho các bên liên quan trong hoạt động kinh doanh ngân hàng: (i) Khái niệm: Là những sự kiện không mong muốn và không chắc chắn xảy ra; làm tổn hại đến quyền và lợi ích của các chủ thể trong xã hội; có thể đo lường, đánh giá và kiểm soát được; (ii) Phân loại: Rủi ro về tài chính; rủi
ro về pháp lý; (iii) Chủ thể có thể bị rủi ro: Các chủ thể kinh doanh ngân hàng (TCTD); khách hàng (người gửi tiền và người vay tiền); Nhà nước và cơ quan quản lý; (iv) Nguyên nhân: Sự bất cẩn của các chủ thể có liên quan; những thay đổi của môi trường kinh doanh (chính sách, các biến động
về kinh tế, xã hội, quốc phòng, an ninh, khủng bố, sự cố…)
Chương trình đào tạo và phát triển nguồn nhân lực cho doanh nghiệpChương trình bồi dưỡng kiến thức pháp luật
Trang 5RỦI RO PHÁP LÝ TRONG HOẠT ĐỘNG KINH
DOANH NGÂN HÀNG
• Bản chất của rủi ro pháp lý trong hoạt động kinh doanh ngân hàng: Là những rủi ro bắt nguồn từ yếu tố pháp lý (khung pháp luật chưa hoàn thiện; sơ hở của các điều khoản hợp đồng; những thay đổi trong các chính sách của Nhà nước, trong đó có chính sách về tiền tệ, tín dụng và ngân hàng…)
• Cách phòng ngừa rủi ro pháp lý cho các bên liên quan trong hoạt động kinh doanh ngân hàng: Hoàn thiện khung pháp luật; kiểm soát, đánh giá chính xác các rủi ro từ những điều khoản của hợp đồng; thiết lập hệ thống quản trị rủi ro nội bộ của các TCTD (bao gồm thể chế và bộ máy quản trị rủi ro); hạn chế những thay đổi trong chính sách của Nhà nước về tiền tệ, tín dụng, ngân hàng…
Chương trình đào tạo và phát triển nguồn nhân lực cho doanh nghiệpChương trình bồi dưỡng kiến thức pháp luật
Trang 6KÝ KẾT VÀ THỰC HIỆN HỢP ĐỒNG TÍN
DỤNG CÓ BẢO ĐẢM
• Bản chất của HĐTD có bảo đảm: Một hợp đồng chung hay hai hợp đồng độc lập, riêng biệt?
• Ký kết HĐTD có bảo đảm: Nguyên tắc: Tự do ý chí và tự nguyện giao kết hợp đồng; đề nghị HĐ + chấp nhận đề nghị
HĐ = Hợp đồng; thỏa thuận về BĐTV có thể được ký kết riêng, độc lập với HĐTD hoặc có thể ký kết như một điều khoản trong HĐTD?
• Vấn đề hiệu lực của HĐTD có bảo đảm: Các điều kiện có hiệu lực? Các trường hợp vô hiệu của HĐTD có bảo đảm
và nguyên tắc xử lý hợp đồng vô hiệu? Mối quan hệ hiệu lực giữa HĐTD với HĐBĐTV?
• Các biện pháp BĐTV: Cầm cố, thế chấp, bảo lãnh - Sự tương đồng và khác biệt? Biện pháp bảo đảm nào an toàn hơn cho bên nhận bảo đảm?
Chương trình đào tạo và phát triển nguồn nhân lực cho doanh nghiệpChương trình bồi dưỡng kiến thức pháp luật
Trang 7KÝ KẾT VÀ THỰC HIỆN HỢP ĐỒNG TÍN
DỤNG CÓ BẢO ĐẢM
• Các rủi ro pháp lý trong quá trình ký kết HĐTD có bảo đảm: Chủ thể không có đủ năng lực và thẩm quyền ký kết hợp đồng; không có sự tự do ý chí và tự nguyện khi giao kết HĐ; nội dung hợp đồng có những điều khoản sơ hở hay điều khoản bất lợi; hồ sơ pháp lý của tài sản bảo đảm không chắc chắn hợp pháp và thiếu tính đầy đủ; việc đánh giá rủi ro không khách quan và thiếu cơ sở thực tiễn
• Bản chất của việc thực hiện HĐTD có bảo đảm: Các bên thực hiện đầy đủ và đúng các quyền/nghĩa vụ phát sinh từ hợp đồng Hậu quả pháp lý của việc thực hiện đúng hợp đồng hoặc vi phạm hợp đồng?
• Xử lý TSBĐ tiền vay để thu hồi nợ: Cơ sở pháp lý để xử lý TSBĐ; nguyên tắc xử lý TSBĐ; trình tự, thủ tục xử lý TSBĐ; hậu quả pháp lý của việc xử lý TSBĐ
Chương trình đào tạo và phát triển nguồn nhân lực cho doanh nghiệpChương trình bồi dưỡng kiến thức pháp luật
Trang 8GIẢI QUYẾT TRANH CHẤP PHÁT SINH TỪ
HỢP ĐỒNG TÍN DỤNG CÓ BẢO ĐẢM
• Thời điểm phát sinh tranh chấp HĐTD có bảo đảm?
• Các phương thức giải quyết tranh chấp: Thương lượng; hòa giải; tòa án, trọng tài
• Thẩm quyền giải quyết tranh chấp: Các bên tranh chấp; trung gian hòa giải; tòa án; trọng tài;
• Thủ tục giải quyết tranh chấp: đàm phán (áp dụng đối với phương thức thương lượng và hòa giải); tố tụng tư pháp (áp dụng đối với phương thức tòa án); tố tụng trọng tài (áp dụng đối với phương thức trọng tài);
• Nguyên tắc áp dụng pháp luật: luật về hình thức: các VBPL có hiệu lực tại thời điểm giải quyết tranh chấp; luật về nội dung: các VBPL có hiệu lực tại thời điểm phát sinh sự kiện pháp lý
có tranh chấp.
• Bình luận các vụ án liên quan đến tranh chấp HĐTD.
Chương trình đào tạo và phát triển nguồn nhân lực cho doanh nghiệpChương trình bồi dưỡng kiến thức pháp luật