Một số biện pháp nhằm hạ giá thành sản phẩm xây lắp tại Công ty Xây lắp vật liệu xây dựng An Dương
Trang 1LỜI MỞ ĐẦU
Sau khi gia nhập WTO, đất nước ta đã có một công cuộc chuyển mìnhlớn lao trên tất cả các lĩnh vực kinh tế, chính trị, xã hội, văn hoá, giáo dục…trong đó kinh tế là lĩnh vực tạo được bước ngoặt to lớn Sự phát triển mạnh
mẽ của nền kinh tế nước ta trong thời kỳ hội nhập đã buộc các doanh nghiệpViệt Nam phải có cách nhìn nhận và phải tạo ra được những chiến lược kinhdoanh phù hợp Là một doanh nghiệp Nhà nước đang chuẩn bị cổ phần hoá,Công ty Xây lắp vật liệu xây dựng An Dương cũng không nằm ngoài nhữngthách thức của nền kinh tế thị trường trong giai đoạn mới của đất nước
Kinh tế ngày càng phát triển làm cho nhu cầu về xây dựng nhà ở, vănphòng, trụ sở làm việc, các khu đô thị, các công trình giao thông, côngnghiệp,….ngày càng gia tăng Công ty Xây lắp vật liệu xây dựng An Dương
là đơn vị thành viên của Tổng Công ty Sông Hồng, là một doanh nghiệp cótruyền thống xây dựng từ lâu đời, đã thi công thành công nhiều công trình xâydựng lớn, nhỏ trong cả nước Cùng với quá trình hội nhập kinh tế của đấtnước, Công ty cũng đã thay đổi chiến lược phát triển kinh doanh của mình và
đã đạt được những thành tựu đáng kể Ngày nay, Công ty Xây lắp vật liệu xâydựng An Dương đã và đang khẳng định tầm quan trọng và uy tín của mìnhtrên thị trường xây dựng, phấn đấu trở thành một trong những Công ty xâydựng hàng đầu Việt Nam
Trong điều kiện cạnh tranh gay gắt hiện nay, các sản phẩm nói chung
và sản phẩm xây lắp nói riêng phải đảm bảo về mặt chất lượng cũng như vềgiá cả Chính vì vậy, một vấn đề quan trọng buộc các doanh nghiệp xây dựngphải quan tâm hàng đầu trong nền kinh tế thị trường hiện nay là thực hiện tiếtkiệm chi phí sản xuất nhằm hạ giá thành các sản phẩm xây lắp Công ty Xâylắp vật liệu xây dựng An Dương đã từng bước đổi mới công nghệ, tự hoàn
Trang 2thiện để nâng cao trình độ và phương pháp quản lý để nâng cao hiệu quả sảnxuất kinh doanh Một trong những mục tiêu quan trọng mà Công ty luônhướng tới đó là hạ giá thành xây lắp công trình.
Với mục tiêu áp dụng những kiến thức đã học vào thực tế và có cơ hộiđược tìm hiểu về tình hình thực hiện kế hoạch chi phí trong các công trình của
Công ty trong những năm gần đây nên em đã chọn đề tài: “Một số biện pháp
nhằm hạ giá thành sản phẩm xây lắp tại Công ty Xây lắp vật liệu xây dựng An Dương ” làm luận văn tốt nghiệp
Trong luận văn này em sẽ trình bày cụ thể và rõ ràng hơn các vấn đề sau:
Phần I Tổng quan về Công ty Xây lắp vật liệu xây dựng An Dương Phần II Thực trạng hạ giá thành xây lắp tại Công ty Xây lắp vật liệu xây dựng An Dương trong những năm gần đây
Phần III Một số biện pháp góp phần hạ giá thành xây lắp tại công
ty Xây lắp vật liệu xây dựng An Dương
Xin trân trọng cảm ơn Công ty Xây lắp vật liệu xây dựng An Dương
mà trực tiếp là các anh chị Phòng Kế hoạch - Kỹ thuật đã giúp em tiếp cậntrực tiếp với tình hình thực tế của Công ty
Xin chân thành cảm ơn thầy giáo, Tiến sĩ Trương Đức Lực đã hướng
dẫn em hoàn thành luận văn này
Hà Nội, ngày 8 tháng 6 năm 2008
Sinh viên thực hiện
Hà Thị Thu Trang
Trang 31.1.1 Tổng quan về Công ty Xây lắp vật liệu xây dựng An Dương
Công Xây lắp vật liệu xây dựng An Dương là đơn vị thành viên củaTổng Công ty Sông Hồng - Bộ xây dựng, có truyền thống xây dựng hơn 45năm Trải qua nhiều năm phát triển đội ngũ cán bộ quản lý, kỹ sư có chuyênmôn và công nhân lành nghề được đào tạo cơ bản và trưởng thành trong thựctiễn thi công xây dựng nên đã thực hiện tốt các công trình xây dựng với chấtlượng kỹ thuật cao, mỹ thuật hoàn hảo
Trong những năm vừa qua, Công ty đã thực hiện thành công những dự
án như: Công trình Trường công nhân Kỹ thuật cơ giới Việt Xô, Nhà máy chếbiến thức ăn chăn nuôi Hương Canh, Nhà máy gạch Ceramic Hương Canh,
Hồ hiếm khí Sóc Sơn, Nhà khách Đoàn bay 919,…v.v
Hiện nay Công ty đang triển khai một số hạng mục công trình trụ sở,nhà cao tầng, hạ tầng kỹ thuật, đường giao thông, đường dây và trạm biến ápcủa các tỉnh thành Hà Nội, Vĩnh Phúc, Hải Dương, Thái Bình, TP Hồ ChíMinh như: khu đô thị Kỳ Bá Thái Bình, Chung cư cao tầng số 17 Hồ Hảo Lớn– TP Hồ Chí Minh, Khách sạn Long Vân - Bắc Ninh, Trung tâm Hội nghịQuốc gia,…v.v
Với những thành tựu đã đạt được, Công ty Xây lắp vật liệu xây dựng
An Dương đã và đang tạo được uy tín lớn trên thị trường xây dựng hiện nay
và trở thành một đối tác đáng tin cậy của các chủ đầu tư
Trang 4Một số thông tin chung về Công ty Xây lắp
vật liệu xây dựng An Dương
Tên doanh nghiệp:
CÔNG TY XÂY LẮP VẬT LIỆU XÂY DỰNG AN DƯƠNG
Tên giao dịch: Công ty Xây lắp vật liệu xây dựng An Dương
Trụ sở chính:
Địa chỉ: 70 Phố An Dương - Phường Yên Phụ - Tây Hồ - Hà Nội Điện thoại : 047170943 - 047171249
Fax : 047166781
Loại hình doanh nghiệp:
Công ty Xây lắp vật liệu xây dựng An Dương là Doanh nghiệp Nhànước thuộc Tổng Công ty Sông Hồng - Bộ Xây dựng
- Người đại diện theo pháp luật: Giám đốc Nguyễn Minh Nam - Kỹ sưxây dựng
- Tài khoản:
Số: 10201 0000000 569 tại Ngân hàng Công thương Ba Đình Hà NộiSố: 1201 0000000 466 tại Ngân hàng Đầu tư & Phát triển Việt NamSố: 030431100000209438 tại Ngân hàng thương mại cổ phần Nhà HàNội – Chi nhánh Hoàng Quốc Việt
- Mã số thuế: 2600104283 – 019
Các đơn vị thành viên của Công ty:
- Phân xưởng xây lắp số 1
- Phân xưởng xây lắp số 2
Trang 5- Phân xưởng gạch hoa bê tông
- Phân xưởng cơ khí, cơ điện
Ngành, nghề kinh doanh: (Số đăng ký kinh doanh: 110561 ngày
24/04/2003 của Sở Kế hoạch và Đầu tư tỉnh Phú Thọ)
- Sản xuất và kinh doanh các loại vật liệu xây dựng, vật liệu trang trí
ốp lát, máy móc thiết bị phụ tùng phục vụ cho khai thác vật liệu xây dựng;
- Thi công xây lắp các công trình dân dụng, công nghiệp, giao thông,thuỷ lợi, thi công lắp đặt thiết bị chuyên dùng ngành cấp thoát nước, bưu điện,đường dây cao thế, trung thế, hạ thế và trạm biến thế điện, sửa chữa các loạiphương tiện vận tải thuỷ, bộ; Đầu tư phát triển kinh doanh nhà và hạ tầng kỹthuật đô thị, khu công nghiệp, dân dụng;
- Tổ chức thi công san lấp mặt bằng, nạo vét cảng, kênh, luồng, lạch, sông,biển bằng cơ giới, bốc xếp vật tư, vật liệu xây dựng và các hàng hoá khác;
- Khai thác mỏ, vật liệu xây dựng, đất, đá, cát, sỏi (chỉ kinh doanh khiđược cơ quan Nhà nước có thẩm quyền cho phép)./
1.1.2 Quá trình hình thành và phát triển của Công ty Xây lắp vật liệu xây dựng An Dương
Giai đoạn I: Công ty đá hoa Granitô Hà Nội(1958 -1996)
Công ty Xây lắp vật liệu xây dựng An Dương tiền thân là Công ty đáhoa Granitô Hà Nội, được thành lập từ năm 1958 thuộc Bộ Kiến trúc, nay là
Bộ Xây dựng Quá trình hình thành và phát triển của Công ty gắn liền với tổchức và quản lý của ngành xây dựng Công ty Xây lắp vật liệu xây dựng AnDương nguyên là thành viên của Liên hiệp các Xí nghiệp Đá cát sỏi - Bộ Xâydựng
Thời kỳ này Công ty chỉ sản xuất, kinh doanh các loại gạch hoa và gạchGranitô các loại Trong giai đoạn này Công ty đã tạo được uy tín trên thịtrường gạch Granitô, cung cấp số lượng lớn gạch Granitô cho các công trình
Trang 6Thời kỳ này Công ty vừa làm nhiệm vụ sản xuất kinh doanh vật liệuxây dựng vừa tổ chức thi công xây dựng công trình Thực hiện đồng thời cảhai nhiệm vụ nên trong giai đoạn này Công ty đã gặp rất nhiều khó khăn Mặc
dù có truyền thống trong việc sản xuất vật liệu xây dựng nhưng do sản xuấtvật liệu xây dựng đòi hỏi vốn lớn, nhân công nhiều…nhưng do máy móckhông đồng bộ nên sản phẩm sản xuất ra tiêu thụ được ít, mẫu mã đã lỗi thờikhông thể cạnh tranh được làm ảnh hưởng rất lớn đến kết quả sản xuất kinhdoanh Do đó năm 2007, Công ty đã tập trung vào nhiệm vụ thi công xâydựng công trình
Trong giai đoạn này Công ty đã đạt được những thành tựu đáng kểtrong việc thi công xây dựng thành công những công trình lớn như: Trườngcông nhân kỹ thuật Việt Xô - Bộ Xây dựng, Đoàn bay 919, Trung tâm Hộinghị Quốc gia, Văn phòng làm việc và khách sạn Long Vân,
Trải qua 50 năm xây dựng và trưởng thành, Công ty Xây lắp vật liệu xâydựng An Dương có đội ngũ kỹ sư, cán bộ kỹ thuật giỏi, công nhân lành nghềđáp ứng thị trường xây dựng trong nước Đơn vị đã được Nhà nước trao tặng 3Huân chương lao động hạng Nhất, Nhì, Ba, Bằng khen của Thủ tướng Chính
Trang 71.2 Đặc điểm kinh tế - kỹ thuật chủ yếu của Công ty Xây lắp Vật liệu Xây dựng An Dương ảnh hưởng tới giá thành và công tác hạ giá thành sản phẩm xây lắp
1.2.1 Cơ cấu tổ chức của Công ty
Bộ máy tổ chức của Công ty Xây lắp vật liệu xây dựng An Dương được
tổ chức theo cơ cấu trực tuyến chức năng Đứng đầu Công ty là Giám đốc chịu trách nhiệm phối hợp và điều hành các hoạt động trong Công ty, bêndưới là các phòng ban chức năng có nhiệm vụ trợ giúp Giám đốc Công ty
Trang 8PHÒNG TỔ CHỨC – HÀNH CHÍNH
PHÒNG ĐẦU TƯ
Trang 9 Ban lãnh đạo Công ty gồm một Giám đốc và ba Phó Giám đốc phụtrách 3 lĩnh vực chủ yếu của Công ty
Giám đốc Công ty: Là người đứng đầu doanh nghiệp, làm việc
theo chế độ một thủ trưởng, tổ chức điều hành hoạt động sản xuất kinh doanhcủa doanh nghiệp
Nhiệm vụ của Giám đốc Công ty:
Phó Giám đốc Công ty: là người điều hành theo sự phân công, uỷ
quyền của Giám đốc
* Phó Giám đốc phụ trách sản xuất Công nghiệp: có nhiệm vụ quản lýđiều hành lĩnh vực sản xuất của Công ty về khối lượng, chất lượng sản phẩmnhằm đáp ứng tốt nhất nhu cầu thị trường
* Phó Giám đốc phụ trách đầu tư: có nhiệm vụ tìm kiếm các dự án đầu
tư cho Công ty, đồng thời sử dụng tốt nhất nguồn vốn đầu tư để đạt hiệu quảcao nhất, đem lại lợi nhuận lớn nhất cho Công ty
* Phó Giám đốc phụ trách xây lắp: có nhiệm vụ tổ chức thi công xâylắp các công trình của Công ty đảm bảo các yêu cầu về chất lượng công trình,tiến độ thi công và sự an toàn cho người lao động
Công ty có 4 phòng ban chức năng:
Phòng Tài chính - Kế toán:
- Tổ chức hạch toán trong Công ty, lập kế hoạch tài chính theo tháng,quý, năm trình Công ty phê duyệt
Trang 10- Tham mưu giúp việc cho lãnh đạo trong việc quản lý, sử dụng vốn vàtài sản do cấp trên giao.
Phòng Kế hoạch - Kỹ thuật:
- Cân đối và lập kế hoạch kinh doanh ngắn hạn, trung hạn, dài hạn Kếhoạch SXKD hàng năm của Công ty gồm; Sản lượng, doanh thu, vốn, vật tư,mua sắm thiết bị kỹ thuật, thi công, lao động tiền lương
- Điều tra thu thập, xử lý thông tin kinh tế để tham mưu giúp Giám đốctrong lĩnh vực tìm hiểu các dự án thi công
- Tham mưu cho Giám đốc Công ty trong lĩnh vực kỹ thuật, quản lý,điều chỉnh và sử dụng máy móc một cách hiệu quả
- Cùng với các phòng ban chức năng quản lý chất lượng đội ngũ cán bộ
kỹ thuật, công nhân kỹ thuật Tổ chức bồi dưỡng nâng cao trình độ công nhân
kỹ thuật
Phòng Tổ chức – Hành chính:
- Tham mưu trực tiếp cho Giám đốc việc ký kết và thực hiện hợp đồnglao động theo phân cấp Tham mưu cho Giám đốc và lãnh đạo Công ty trongsắp xếp tổ chức tổ chức sản xuất, bố trí cán bộ theo yêu cầu nhiệm vụ Đềxuất các giải pháp về tổ chức sản xuất, tổ chức lao động , chính sách cán bộ
- Hướng dẫn tổ chức thực hiện các chế độ chính sách của Nhà nước vàgiải quyết kịp thời các chế độ chính sách đối với CBCNV theo phân cấp củaCông ty
Phòng Đầu tư:
- Tham mưu cho Giám đốc về các hoạt động kinh doanh trong Công ty
và tổ chức kinh doanh trên thị trường để thực hiện kế hoạch của Công ty
Trang 11động kinh doanh.
Công ty có 4 phân xưởng sản xuất và 3 phân xưởng xây lắp
Các phân xưởng sản xuất:
Phân xưởng sản xuất là đơn vị trực tiếp sản xuất các loại sản phẩm củaCông ty: gạch Granito, cầu thang, ghế đá, gạch hoa bê tông và các sản phẩm
cơ khí, cơ điện cho Công ty nhằm đáp ứng tốt nhất nhu cầu thị trường và hỗtrợ các phân xưởng xây lắp trong việc đảm bảo một số nguyên vật liệu
Các phân xưởng xây lắp:
Phân xưởng xây lắp là đơn vị trực tiếp thi công các công trình do TổngCông ty chỉ định, do Công ty tự tìm kiếm và các công trình Công ty đầu tưxây dựng
Trang 12Bảng 1.1: Danh mục các loại sản phẩm chủ yếu
TT I Gạch hoa - cầu thang II Gạch Granito
Sản phẩm: Công trình xây dựng
Trang 13sản xuất theo đơn đặt hàng của chủ đầu tư Tính chất riêng biệt của sản phẩmxây dựng dẫn đến sự khác nhau về khối lượng công tác và phương thức thựchiện chúng Ngay cả đối với các công trình được xây dựng theo thiết kế mẫucũng đòi hỏi có sự thay đổi về khối lượng công tác do liên quan đến nhữngđiều kiện cụ thể về địa hình, địa chất, khí hậu, thuỷ văn nơi công trình thicông Chính vì thế đặc điểm đơn chiếc của sản phẩm xây dựng là đặc điểm cóảnh hưởng chủ yếu và bao trùm đến việc hình thành giá thành xây dựng.
- Công trình xây dựng là công trình cố định tại nơi xây dựng, phụthuộc nhiều điều kiên tự nhiên, điều kiện địa phương và thường đặt ở ngoàitrời Đặc điểm này dẫn đến sự khác nhau về giá cả vật liệu, chi tiết, kết cấu,chi phí vận chuyển chúng đến nơi thi công, về năng suất lao động và tiềnlương của công nhân xây dựng cũng như về hệ số sử dụng thời gian và năngsuất xe máy thi công… Do đó dẫn đến sự khác nhau về giá thành sản phẩmxây dựng
- Công trình xây dựng rất đa dạng, thường có kích thước quy mô lớn,kết cấu phức tạp, khó chế tạo, khó sửa chữa, yêu cầu chất lượng cao, vì thếđòi hỏi phải dành một khoản chi phí lớn và thời gian dài để tạo ra sản phẩm,đồng thời thời gian khai thác cũng kéo dài
- Công trình xây dựng là sản phẩm tổng hợp liên ngành, mang ý nghĩakinh tế, chính trị, xã hội, văn hoá, quốc phòng cao
Những đặc điểm trên ảnh hưởng trực tiếp đến các công tác như: khảosát thiết kế, lựa chọn phương án thi công, phương pháp tổ chức quản lý,…và
từ đó ảnh hưởng đến công tác hạ giá thành sản phẩm
Thị trường sản phẩm xây dựng đang rất sôi động bởi tính chất và đặcđiểm đặc biệt của thị trường này, nhất là đối với nước ta đang trong quá trìnhhội nhập kinh tế quốc tế Sự phát triển này đòi hỏi những người kinh doanhxây dựng phải đa dạng hoá và mở rộng lĩnh vực kinh doanh, nâng cao năng
Trang 14lực cạnh tranh và tự khẳng định mình trên thị trường đầy biến động đó.
Công ty Xây lắp vật liệu xây dựng An Dương đã và đang tập trung xâydựng hình ảnh và uy tín của mình trên thị trường để trở thành một trongnhững Công ty hàng đầu trong lĩnh vực thi công xây dựng công trình Bằngchứng là trong những năm qua Công ty đã đạt được những thành tựu đáng kể,
đã hoàn thành nhiều dự án lớn và phức tạp với chất lượng cao, mỹ thuật hoànhảo
1.2.3 Cơ sở vật chất và trang thiết bị
Cơ sở hạ tầng phục vụ sản xuất thi công của Công ty bao gồm:
Danh mục các loại máy móc thiết bị của Công ty Xây lắp vật liệu xâydựng An Dương được thể hiện trong bảng phục lục 1
Trang 15Từ bảng phụ lục 1 đó ta có thể thấy Công ty Xây lắp vật liệu xây dựng
An Dương đã trang bị rất nhiều loại máy móc, thiết bị và phương tiện hiệnđại, đủ số lượng, chủng loại, khá đồng bộ để phục vụ quá trình thi công xâydựng và phục vụ nhu cầu làm việc của cán bộ Công ty, có khả năng thi côngnhiều công trình cùng một lúc, đáp ứng được yêu cầu của chủ đầu tư Điều đó
đã tạo thuận lợi cho việc hoàn thành đúng tiến độ thi công công trình mà vẫnđảm bảo chất lượng công trình và an toàn lao động, đồng thời cũng tạo điềukiện cho các cán bộ Công ty hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ được giao
1.2.4 Lao động và điều kiện lao động
Năm 2007, tổng số lao động của Công ty là 273 người Sự biến động về
số lượng lao động qua các năm là không lớn và hầu như chỉ thay đổi số lượngcông nhân kỹ thuật là chủ yếu
Từ bảng 1.2 ta thấy Công ty có đội ngũ lao động khá đông đảo, có lựclượng kỹ sư, kiến trúc sư, sủ nhân kinh tế, cử nhân kỹ thuật dày dặn kinhnghiệm Tổng số lao động hiện nay của Công ty là 273 người Nhân viên cótrình độ đại học là 61 người,chiếm tỷ lệ khá cao: 22,3%, số lượng công nhân
kỹ thuật là 212 người, chiếm tỷ lệ là 77.7% Ngoài ra do đặc thù của ngànhnên Công ty còn có lực lượng lao động phổ thông rất đông đảo, chiếm tỷ lệkhá cao trong cơ cấu lao động của Công ty Số công nhân này hầu hết đều bốtrí ở các phân xưởng sản xuất và ở các đội xây dựng
Công ty có môi trường làm việc thích hợp để tạo ra các sản phẩm đápứng yêu cầu của chủ đầu tư Các điều kiện lao động như: nhiệt độ, ánh sáng,
độ ẩm, độ ồn, yêu cầu về an toàn lao động đều được Công ty đảm bảo để pháthuy tối đa khả năng làm việc của người lao động
Đối với lao động trực tiếp, Công ty sẽ căn cứ vào bảng chấm công để từ
đó tính lương được hưởng của mỗi người Đối với lao động thuê ngoài, Công
ty sẽ trả lương theo hình thức khoán ngoài theo đơn giá thoả thuận
Trang 16Bảng 1.2: Số lượng cán bộ, công nhân kỹ thuật của Công ty
Trang 171.2.5 Tình hình tài chính của Công ty
Tình hình tài chính của Công ty được thể hiện qua các số liệu sau:(bảng 1.3)
Từ bảng 1.3 ta nhận thấy, tổng tài sản của Công ty tăng lên một cáchnhanh chóng qua các năm, đặc biệt là tài sản lưu động và đầu tư ngắn hạn.Tổng tài sản của Công ty và tỷ lệ tài sản lưu động và đầu tư ngắn hạn trêntổng tài sản qua các nămlần lượt như sau: năm 2004 là 22.602 triệu đồng và53.1%; năm 2005 là 38.945 triệu đồng và 62.2%; năm 2006 là 54.932 triệuđồng và 65.1%; năm 2007 là 88.166 và 65.2%
Qua bảng tổng hợp đó ta thấy cơ cấu nguồn vốn của Công ty chưa thực
sự hợp lý, vốn vay còn chiếm tỷ lệ lớn so với nguồn vốn chủ sở hữư Cụ thể
là tỷ lệ nguồn vốn vay so với tổng nguồn vốn qua các năm là: năm 2004:87.13%; năm 2005: 79.26%; năm 2006: 74.24%;; năm 2007: 74.25% Nguyênnhân chính là do các chủ đầu tư chậm thanh toán các công trình Mặt khácđiều đó cũng cho ta thấy Công ty đã sử dụng các biện pháp tài chính để tậndụng tối đa nguồn vốn vay Tuy nhiên tỷ lệ vốn vay cao sẽ làm tăng độ rủi rotrong kinh doanh Chính vì vậy Công ty cũng đã sử dụng các biện pháp nhằmlàm giảm tỷ lệ vốn vay qua các năm
Trang 18Bảng 1.3: Bảng tổng hợp một số chỉ tiêu tài chính của Công ty Xây lắp Vật liệu Xây dựng An Dương
54.932.574.286 73.472.318.10
8
88.166.781.72 9
42.492.586.354 56.833.834.24
8
68.200.601.09 8
1 Vốn ngân sách ,, 447.206.503 491.927.154 439.220.673 491.927.154 404.878.316 491.927.154 657.952.568 789.543.082
2 Vốn tự bổ sung ,, 1.239.403.710 1.363.344.081 4.368.980.052 4.893.257.658 8.601.365.597 10.450.659.200 13.977.756.680 16.773.308.016
3 Vốn vay Ngân hàng ,, 11.418.181.818 12.560.000.000 18.383.352.001 20.589.354.241 25.967.078.189 31.550.000.000 42.198.125.000 50.637.750.000
Trang 191.2.6 Nguyên vật liệu
Đối với bất kỳ một cơ sở sản xuất nào thì nguyên vật liệu là đầu vàoquan trọng, chiếm tỷ lệ lớn trong giá thành sản phẩm Trong thi công thìnguyên vật liệu lại càng cần thiết, nếu thiếu thì sẽ không thể tiến hành xâydựng bất kỳ một công trình nào
Các loại nguyên vật liệu và vật tư cần thiết để phục vụ quá trình thicông gồm:
dự trữ đối với quá trình thi công là không khả thi vì đặc điểm của ngành xâydựng là không cố định mà thi công ở những khu vực khác nhau, do đó Công
ty phải mua nguyên vật liệu tại địa phương nơi thi công Để khắc phục điềunày, Công ty phải tạo mối quan hệ tốt với các nhà cung ứng nguyên vật liệuđịa phương để được hưởng chiết khấu
1.2.7 Môi trường kinh doanh của Công ty và ảnh hưởng của môi trường kinh doanh đến cạnh tranh trên thị trường
* Thuận lợi:
- Công ty có cơ sở vật chất tốt, phương tiện máy móc kỹ thuật hiện đại
và tương đối đồng bộ, do đó có khả năng thi công được những công trìnhphức tạp với tiến độ nhanh chóng, đáp ứng đòi hỏi và yêu cầu của chủ đầu tư
- Đội ngũ lao động có trình độ, có năng lực và kinh nghiệm thi côngnhiều công trình phức tạp, yêu cầu kỹ thuật cao
- Trải qua 45 năm xây dựng và trưởng thành Công ty đã thi công được
Trang 20nhiều công trình lớn, kỹ thuật phức tạp và hiện nay Công ty đang triển khaimột số hạng mục công trình trụ sở, nhà cao tầng, hạ tầng kỹ thuật, đường giaothông, đường dây và trạm biến áp của nhiều tỉnh thành trên cả nước.
- Nền kinh tế Việt Nam đang trong giai đoạn phát triển mạnh mẽ và sôiđộng để hội nhập kinh tế quốc tế, do đó nhu cầu về xây dựng cơ sở hạ tầng làrất lớn Đây chính là điều kiện để Công ty mở rộng hoạt động kinh doanh củamình ở cả lĩnh vực thi công và đầu tư
* Khó khăn:
- Công ty Xây lắp vật liệu xây dựng An Dương là doanh nghiệp Nhànước, là đơn vị thành viện trực thuộc Tổng Công ty Sông Hồng, do đó hoạtđộng của Công ty nhiều khi còn phụ thuộc vào các công trình do Tổng Công
ty giao cho
- Bên cạnh những máy móc trang thiết bị đồng bộ, Công ty vẫn cònnhiều máy móc đã cũ, hoạt động kém hiệu quả nhưng vẫn chưa được thaymới làm ảnh hưởng đến tiến độ và chất lượng công trình
- Việt Nam đang trong quá trình hội nhập quốc tế nên sự cạnh tranhgiữa các doanh nghiệp ngày càng gay gắt và khốc liệt, đòi hỏi Công ty luônphải thay đổi và nâng cao uy tín của mình bằng những công trình có kỹ thuậtcao và mỹ thuật hoàn hảo
Trang 212.1.1 Tình hình thực hiện kế hoạch xây lắp
Tình hình thực hiện kế hoạch xây lắp của Công ty được thể hiện qua Bảng1.4
Từ bảng kế hoạch thực hiện xây lắp qua các năm ta thấy việc thực hiện
kế hoạch của Công ty tương đối tốt, từ năm 2004 đến năm 2007 việc thựchiện kế hoạch tăng lên nhanh chóng Cụ thể: năm 2004 chỉ đạt 95.36% kếhoạch; đến năm 2005 đạt 115.8%; năm 2006 đạt 124.6%; nhưng đến năm
2007 chỉ đạt 113.9% giảm sao với hai năm trước
Trong 3 năm: Năm 2004, năm 2005 và năm 2006, Công ty thực hiện kếhoạch được giao tốt hơn là thực hiện kế hoạch tự tìm kiếm Kết quả thực hiện
kế hoạch được giao và kế hoạch tự tìm kiếm lần lượt là 95.6 và 79.9% năm2004; 115.8% và 113.5% năm 2005; 124.6% và 90.1% năm 2006 so với kếhoạch đặt ra Nhưng năm 2007 thì ngược lại, Công ty thực hiện kế hoạch tựtìm kiếm tốt hơn kế hoạch được giao Cụ thể, kết quả thực hiện kế hoạch tựtìm kiếm và kế hoạch được giao năm 2007 lần lượt là 113.9% và 115.4% Điều đó cho thấy Công ty ngày càng chủ động hơn trong hoạt động kinhdoanh của mình để chuẩn bị cho giai đoạn Cổ phần hoá Công ty
Trang 22Bảng 2.1: Tình hình thực hiện kế hoạch xây lắp qua các năm
Kế hoạch được
giao
30.287
28.88
35.298
40.875
115
8
40.531
12.25
17.896
20.325
113
5
23.546
21.2
30.531
35.245
115.4
61.598
114
7
64.447
72.0
88.226
100.775
114.2
Trang 232.1.2 Tình hình hoạt động sản xuất kinh doanh của Công ty
Kết quả sản xuất kinh doanh của Công ty Xây lắp vật liệu xây dựng AnDương trong một số năm được thể hiện qua số liệu trong bảng 2.2 dưới đây
Bảng 2.2: Bảng kết quả sản xuất kinh doanh của Công ty
trong những năm gần đây
Đơn vị: Triệu đồng
Chỉ tiêu
Năm2004
Năm2005
Năm2006
Năm
2005/2004
So sánh2006/2005
So sánh2007/2006
Trang 24Đồ thị 2.1:
DOANH THU CỦA CÔNG TY XÂY LẮP
VẬT LIỆU XÂY DỰNG AN DƯƠNG GIAI ĐOẠN 2004 - 2007
Tỷ đồng
0 20000 40000 60000 80000 100000 120000 140000
Năm 2004
Năm 2005
Năm 2006
Năm 2007
Lợi nhuận
Trang 25Để đánh giá hiệu quả kinh doanh của Công ty Xây lắp vật liệu xây dựng An Dương ta có thể sử dụng chỉ tiêu hệ số doanh lợi doanh thu.
Bảng 2.3: Hệ số doanh lợi doanh thu của Công ty Xây lắp vật liệu xây
dựng An Dương qua một số năm
Hệ số doanh lợi
Từ bảng trên ta có thể thấy hệ số doanh lợi doanh thu của Công ty Xâylắp vật liệu xây dựng An Dương có xu hướng giảm từ 4.1% năm 2004 xuống2.7% năm 2005 Điều đó chứng tỏ năm 2005 Công ty đã hoạt động chưa hiệuquả trong việc sử dụng vốn Nhưng đến năm 2006 thì hệ số doanh lợi doanhthu lại tăng lên đến 4.2% và giữ nguyên như thế đến năm 2007 Có thể thấytrong hai năm 2006 và 2007 khả năng sinh lợi của vốn và hiệu quả kinh doanh
mà Công ty đạt được là khá cao và ổn định
2.2 Phân tích thực trạng hạ giá thành sản phẩm xây lắp của Công ty Xây lắp vật liệu xây dựng An Dương
2.2.1 Giá thành xây lắp công trình xây dựng
Đối tượng tính giá thành xây lắp công trình xây dựng
- Đối với các công trình được Tổng Công ty giao (chỉ định thầu), căn
cứ vào bản vẽ thiết kế, khối lượng các công việc chủ yếu, đơn giá do các cơquan nhà nước ban hành, phòng Kế hoạch - Kỹ thuật sẽ tiến hành xác định dựtoán công trình Đây là giá mà hai bên công ty và bên chỉ định thầu xem xét điđến kí kết hợp đồng
- Đối với công trình Công ty phải tham gia đấu thầu thì khi nhận đượcthông báo mời thầu, Phòng Kế hoạch - Kỹ thuật và các phòng ban liên quan
sẽ tiến hành khảo sát, xác định khối lượng thi công chủ yếu, biện pháp thi
Trang 26công để lập hồ sơ dự thầu, xác định giá dự thầu Trong quá trình đấu thầuPhòng Kế hoạch - Kỹ thuật của Công ty tuỳ theo tình hình có thể thay đổi giátrị dự thầu trong phạm vi cho phép một cách hợp lý Nếu trúng thầu thì giá trị
dự thầu là cơ sơ để ký hợp đồng
Căn cứ lập giá thành kế hoạch
Dựa vào thiết kế kỹ thuật được duyệt (với công trình thiết kế haibước) hoặc theo thiết kế kỹ thuật thi công (với công trình thiết kế một bước)
để tính khối lượng công tác
Các loại đơn giá:
- Giá chuẩn: là chỉ tiêu xác định chi phí bình quân cần thiết để hoànthành một đơn vị diện tích hay một đơn vị công suất sử dụng của từng hạngmục công trình xây dựng theo thiết kế điển hình (hay thiết kế hợp lý kinh tế),chỉ bao gồm giá trị dự toán của các loại công tác xây lắp trong phạm vi côngtrình như các chi phí để xây dựng các hạng mục ngoài công trình như: đường
sá, cống rãnh,… và chi phí mua sắm thiết bị của hạng mục công trình hoặccông trình
- Đơn giá chi tiết: gồm những chi phí trực tiếp về vật liệu, nhân công và
sử dụng máy thi công trên một đơn vị khối lượng công tác xây lắp riêng biệthoặc một bộ phận kết cấu xây lắp và được xác định trên cơ sở định mức dựtoán chi tiết
- Đơn giá tổng hợp: gồm toàn bộ chi phí xã hội cần thiết, chi phí về vậtliệu, nhân công và máy thi công, chi phí chung và thuế cho từng loại côngviệc hoặc một đơn vị khối lượng công tác xây lắp tổng hợp hoặc một kết cấuxây lắp hoàn chỉnh và được xác định trên cơ sở địh mức dự toán tổng hợp
Trang 27Tỷ lệ định mức các chi phí tính hay bảng giá bao gồm:
- Định mức chi phí chung, giá khảo sát, giá thiết kế và các chi phí tưvấn khác theo các văn bản hướng dẫn của Bộ Xây dựng
- Chi phí đền bù đất đai, hoa màu, di chuyển dân cư và các công trìnhtrên mặt bằng xây dựng
- Các chi phí khác như: tiền thuê đất hoắc tiền chuyển quyền sử dụngđất, lệ phí cấp đất xây dựng và giấy phép xây dựng, các loại thuế, lãi bảohiểm công trình,…
Mối quan hệ giữa giá thành xây lắp với giá xây dựng khác
Đối với các Doanh nghiệp xây dựng, giá thành xây lắp là một chỉ tiêurất quan trọng có ảnh hưởng trực tiếp tới hiệu quả sản xuất kinh doanh củadoanh nghiệp Để hoạch định phương hướng hạ giá thành xây dựng cần phảiquan tâm xem xét giá thành xây dựng trong tổng thể mối quan hệ với các loạigiá xây dựng khác
Giá thành xây lắp có liên quan tới:
- Giá trị công trình (giá xây dựng công trình)
- Giá trị dự toán xây lắp theo quy định của Nhà nước (giá trị dự toán
xây lắp)
- Giá thành xây lắp theo dự toán quy định của Nhà nước (giá thành dự
toán xây lắp)
- Giá thành xây lắp thiết kế của tổ chức xây dựng
Mối quan hệ đó được biểu diễn qua sơ đồ sau:
Trang 28Sơ đồ 2.1: Mối quan hệ giữa giá thành xây lắp với giá xây dựng khác
Trong đó:
(1) Mức hạ giá thành xây lắp so với thực tế
(2) Mức hạ giá thành xây lắp theo kế hoạch
(3) Mức thuế và lãi theo quy định của Nhà nước
(4) Chi phí thiết bị, chi phí khác và chi phí dự phòng tính theo quy địnhhiện hành của Nhà nước
Phương pháp xác định giá thành xây lắp
Giá thành xây lắp của tổ chức xây dựng được xác định theo mẫu sau:
Giá trị công trình (Giá trị xây dựng công trình)
Giá trị dự toán xây lắp theo quy định của Nhà nước
(Giá trị dự toán xây lắp)
Giá thành xây lắp theo dự toán quy định của Nhà nước
(Giá thành dự toán xây lắp)
Giá thành xây lắp theo kế hoạch của tổ
Trang 29Bảng 2.4: Giá thành xây lắp
KNC: Hệ số điều chỉnh nhân công
KM : Hệ số điều chỉnh máy thi công
KC: Định mức chi phí chung
Theo Thông tư số 04/2005/TT – BXD ngày 01/4/2005 của Bộ Xâydựng thì chi phí trực tiếp khác bằng 1.5% so với tổng chi phí vật liệu, chi phínhân công và chi phí máy thi công
Trang 30 Nội dung giá thành công tác xây lắp
Giá thành công tác xây lắp là tất cả các chi phí bằng tiền mà tổ chứcxây dựng sử dụng để thực hiện công tác xây lắp, nó bao gồm chi phí trực tiếp
và chi phí chung:
ZXL = VL + NC + M + C
Cơ cấu giá thành xây lắp là tỷ trọng (%) các khoản mục chi phí của giáthành xây lắp so với toàn bộ giá thành xây lắp Tuỳ theo điều kiện và chínhsách cụ thể, nhưng cùng với sự phát triển và tiến bộ của khoa học - kỹ thuật –công nghệ, xu hướng biến đổi tiến bộ của cơ cấu giá thành xây lắp là giảm %các khoản mục chi phí chung và nhân công còn tăng % các chi phí vật liệu vàmáy thi công
Có thể biểu diễn cơ cấu giá thành theo sơ đồ sau:
Sơ đồ 2.2.: Cơ cấu giá thành sản phẩm xây lắp
Chi phí trực tiếp
Chi phí vật liệu
Chi phí nhân công
Chi phí máy xây dựng
Chi phí quản lý hành chính
Chi phí phục vụ nhân công
Chi phí trực tiếp khácGiá thành
xây lắp
Trang 31- Chi phí trực tiếp khác như chi phí bơm nước, vét bùn, thí nghiệm vậtliệu, di chuyển lao động và thiết bị thi công đến các công trình, an toàn laođộng, bảo vệ môi trường… Chi phí trực tiếp khác được tính bằng 1.5% tổngchi phí vật liệu, chi phí nhân công và chi phí máy thi công.
Chi phí chung:
Chi phí chung gồm chi phí quản lý, điều hành tại công trường, chi phíphục vụ nhân công, chi phí phục vụ thi công tại công trường và một số chi phíkhác
Cơ cấu giá thành sản phẩm xây lắp của Công ty được thể hiện trong Bảng 2.5
Trang 32Bảng 2.5: Chi phí sản xuất giá thành sản phẩm xây lắp trong những năm gần đây
liệu
Trang 33Chuyên đề tốt nghiệp Khoa Quản trị Kinh doanh
Qua bảng tính chi phí sản xuất giá thành sản phẩm của Công ty Xây lắpvật liệu xây dựng An Dương trong một số năm gần đây ta nhận thấy nhìnchung tỷ lệ các loại chi phí trong giá thành của Công ty chưa hoàn toàn hợp lý.Trong cơ cấu giá thành của Công ty, tỷ lệ chi phí nguyên vật liệu chiếm tỷ lệ51.36% đến 54.62%, riêng năm 2007 thì khả quan hơn là 60.66% Tỷ lệ nàychưa hợp lý vì thông thường tỷ lệ nguyên vật liệu trong giá thành xây lắpchiếm khoảng 60 – 80%, trong khi đó tỷ lệ các loại chi phí khác là cao hơn sovới nguyên tắc Cụ thể: chi phí nhân công lần lượt qua các năm là: năm 2004 là12.02%; năm 2005 là 9.25%; năm 2006 là 7.79%; năm 2007 là 6.18% Mặc dù
tỷ lệ chi phí nhân công có xu hướng giảm đi nhưng vẫn chiếm tỷ lệ lớn trong
cơ cấu giá thành xây lắp của Công ty Công ty cần có biện pháp để giảm tỷ lệnày hơn nữa bằng việc tăng cường sử dụng các loại máy móc thi công hiện đạithay thế cho lao động phổ thông, nâng cao năng suất lao động hơn nữa
Chi phí máy thi công chiếm tỷ lệ lần lượt qua các năm như sau: năm
2004 là 23.39%; năm 2005 là 30.06%; năm 2006 là 25.92%; năm 2007 là23.14% Qua đó ta thấy tỷ lệ chi phí máy thi công của Công ty tăng giảmkhông đồng đều, có năm tăng, có năm giảm Công ty cần phải có sự điềuchỉnh để tỷ lệ này có xu hướng tăng lên trong những năm tiếp theo
Qua bảng trên ta có thể thấy tỷ lệ chi phí trực tiếp khác chiếm khoảng6.02 – 7.96% Tỷ lệ này là tương đối lớn trong cơ cấu giá thành xây lắp,chứng tỏ các chi phí liên quan đến công tác di chuyển lao động, máy mócthiết bị thi công, thí nghiệm nguyên vật liệu là chưa hợp lý, còn xảy ra tìnhtrạng lãng phí
Chi phí chung trong cơ cấu giá thành của Công ty chiếm tỷ lệ khá cao
Cụ thể: năm 2004 là 5.29%; năm 2005 là 5.05%; năm 2006 là 4.45%; năm
2007 là 5.93% Tỷ lệ chi phí chung cao là do các chi phí quản lý và điều hànhcông trường, chi phí phục vụ nhân công, chi phí thi công tăng lên Công ty
36
Trang 34Chuyên đề tốt nghiệp Khoa Quản trị Kinh doanh
cần có những biện pháp hợp lý và cụ thể để nhanh chóng khắc phục tình trạngnày như: tổ chức các biện pháp thi công hợp lý, bố trí cán bộ quản lý thi côngđúng người đúng việc theo dõi chặt chẽ tình hình thi công trên công trường
Tỷ lệ các khoản mục chi phí trong giá thành sản phẩm xây lắp đượcbiểu diễn rõ hơn qua đồ thị sau:
37
Trang 35Chuyên đề tốt nghiệp Khoa Quản trị Kinh doanh
Đồ thị 2.3: Tỷ trọng các khoản mục chi phí trong giá thành sản phẩm xây
Đối với bất kỳ doanh nghiệp nào thì hạ giá thành sản phẩm là một nhân
tố quan trọng trong việc tăng hiệu quả sản xuất kinh doanh, nhưng đối với xâydựng cũng như đối với bản thân các doanh nghiệp xây dựng việc hạ giá thànhxây lắp lại còn có ý nghĩa to lớn Bởi vì giá thành xây lắp chiếm tỷ lệ chi phílớn trong giá trị công trình, nên chỉ cần giảm được % nhỏ giá thành xây lắpthì đã tiết kiệm được một lượng tiền không nhỏ Hơn nữa giá thành xây lắp hạ
38
Trang 36Chuyên đề tốt nghiệp Khoa Quản trị Kinh doanh
kéo theo giá xây dựng công trình hạ, do đó làm tăng khả năng cạnh tranh củadoanh nghiệp khi đấu thầu Nói tóm lại, càng hạ giá thành xây lắp nhiều thìcác doanh nghiệp càng có mức lãi cao, càng có điều kiện để phát triển doanhnghiệp toàn diện, càng có cơ hội thắng thầu nhiều
Nhận thức được tầm quan trọng của công tác hạ giá thành, Công ty Xâylắp vật liệu xây dựng An Dương đã thực hiện nhiều biện pháp làm cho giá thànhthực tế thấp hơn, từ đó làm tăng hiệu quả sản xuất kinh doanh của Công ty
Để tìm hiểu rõ hơn nguyên nhân sự biến động giá thành xây lắp và ảnhhưởng của các khoản mục chi phí đến vấn đề này ta phân tích một số côngtrình cụ thể trong một số năm gần đây: Công trình trường THPT chuyên BắcKạn; Công trình Bệnh viện đa khoa Hưng Yên; Công trình Xây dựng đoạnđường từ KM7 + 100 đến KM9 + 500
Phân tích giá thành gói thầu “Hạng mục san nền kè đá” thuộc công trình trường THPT chuyên Bắc Kạn, tỉnh Bắc Kạn
Tình hình chi phí thực tế tại công trình này được thể hiện chi tiết qua bảng 2.6 :
Bảng 2.6: Tình hình chi phí thực tế tại gói thầu “Hạng mục san nền kè đá” thuộc công trình trường THPT chuyên Bắc Kạn tỉnh Bắc Kạn
Đơn vị: Nghìn đồng
Khoản mục chi phí
(1)
Dự toán(2)
Thực tế(3)
Chênh lệchSố
tuyệt đối(4)= (3)-(2)
Sốtương đối(5)=(3)/(2)
39
Trang 37Chuyên đề tốt nghiệp Khoa Quản trị Kinh doanh
thuộc công trình trường THPT chuyên Bắc Kạn có tổng chi phí thực tế giảmtuyệt đối là 12.648 nghìn đồng, đạt 99.83% so với chi phí dự toán công trình
Chi phí vật liệu tiết kiệm được 20.415 nghìn đồng, đạt 98.02% so với
chi phí dự toán Đạt được điều đó là do chi phí nguyên vật liệu được lập rakhá sát với tình hình thực tế, ngoài ra trong quá trình mua nguyên vật liệu thìCông ty đã khai thác được các mối quan hệ với bạn hàng để được hưởng chiếtkhấu khi mua, đồng thời trong quá trình thi công thì Công ty đã thực hiệnđược việc tiết kiệm nguyên vật liệu, bảo quản nguyên vật liệu đúng cách đểgiảm phần lớn chi phí nguyên vật liệu trong giá thành xây lắp Bên cạnh đó,
để tận dụng tối đa các loại máy móc đang có thì Công ty đã tiến hành tựnghiền đá làm bê tông nhựa thay cho việc đi mua bê tông Đó là do hiện nayCông ty có trạm trộn bê tông nhựa nên Công ty chỉ mua đá hộc về xay thànhcác loại đá có kích cỡ khác nhau Việc này đã giúp Công ty tiết kiệm được rấtnhiều chi phí nguyên vật liệu Cụ thể là:
Nếu đi mua đá nghiền sẵn, giả sử đá 1x2 có giá 166.000 (đồng/m3) (tại
Hà Nội, 27/3/2008)
Nếu tự nghiền đá thì Công ty sẽ phải bỏ ra các loại chi phí sau:
- Chi phí mua đá hộc: 95.000 (đồng/m3)
- Chi phí khấu hao máy móc thiết bị: 20000 (đồng/m3)
- Chi phí nhân công cho việc sử dụng máy: 30.00 (đồng/m3)
- Chi phí khác ( điện, nước, chi phí vận chuyển…): 20.000 (đồng/m3)Như vậy tổng chi phí cho sản xuất 1 m3 đá nghiền từ đá hộc của Công