Đây là bộ phim tài liệu thứ hai được thực hiện về cuộc khủng hoảng, đầu tiên là cuộc khủng hoảng tên lửa tại Cuba sản xuất tháng 10/1974, được dựa trên cuốn sách của Kennedy.. nhưng tính
Trang 1TRƯỜNG ĐẠI HỌC HOA SEN KHOA KINH TẾ THƯƠNG MẠI
ĐỀ TÀI:
MÔN HỌC: LÝ THUYẾT TRÒ CHƠI – QT214DV01
NHÓM THỰC HIỆN: GAME OVER
BỘ PHIM “THIRTEEN DAYS”
Trang 2ĐỀ TÀI:
MÔN HỌC: LÝ THUYẾT TRÒ CHƠI – QT214DV01
NHÓM THỰC HIỆN: GAME OVER
GVHD: TH.S PHẠM VĂN MINH
Tháng 11/2012 NHẬN XÉT CỦA GIẢNG VIÊN
ĐỐI ĐẦU HẠT NHÂN NGA – MỸ TRONG
BỘ PHIM “THIRTEEN DAYS”
Trang 3
Trang 4
TỰ ĐÁNH GIÁ GIỮA CÁC THÀNH VIÊN TRONG NHÓM
Những khó khăn của nhóm khi thực hiện đề tài:
Nhóm gặp khó khăn trong việc tìm kiếm bộ phim “thirteen days” với phụ đề Tiếng Việt Việc xem phim bằng tiếng Anh khiến nhóm nhiều khi không hiểu sát nghĩa câu nói của nhân vật Việc tìm tài liệu tham khảo cho bộ phim gặp khá nhiều khó khăn vì đây là bộ phim được sản xuất từ khá lâu
Nhóm chỉ trích những tình huống chiến lược tổng quan nhất, bao quát toàn bộ bộ phim nên có chỗ chưa rõ được tại sao người chơi lại chọn chiến lược như vậy vì có khá nhiều chiến lược nhỏ đằng sau của các người chơi trước khi đưa ra quyết định lớn
và còn liên quan tới hoàn cảnh lịch sử vô cùng phức tạp
Bộ phim dựa trên tình huống có thật trong lịch sử về cuộc đối đầu hạt nhân giữa Nga
và Mỹ nhưng bộ phim này do Mỹ sản xuất nên nhóm không dám đảm bảo tất cả các
sự việc và tình huống trong phim đều mang tính khách quan nhất
Trang 5MỤC LỤC
Trang 6LỜI CẢM ƠN
Để có thể hoàn thành đề án một cách thành công, trước hết nhóm chúng tôi xin gửi lời cảm ơn chân thành và sâu sắc nhất tới thầy Phạm Văn Minh – giảng viên môn Lý thuyết Trò chơi của chúng tôi Thầy đã cung cấp cho nhóm chúng tôi những tài liệu hữu ích và quan trọng liên quan tới đề tài Thầy là người đã định hướng để nhóm chúng tôi chọn được đề tài ưng ý nhất Thầy đã hướng dẫn chúng tôi cách trình bày một bài báo cáo hoàn chỉnh, phương hướng viết bài đầy đủ rõ ràng và một số yếu tố quan trọng khác để nhóm chúng tôi có thể hoàn thành bài báo cáo cho đề tài một cách tốt nhất
Tiếp theo xin được gửi lời cảm ơn tới tất cả thành viên trong nhóm Game Over đã thu xếp thời gian hoàn thành tốt công việc mình được giao, tính kỉ luật và thái độ làm việc nhóm nghiêm túc cộng với sự hợp tác chặt chẽ.
Xin chân thành cảm ơn!
Trang 7ĐỀ TÀI:
ĐỐI ĐẦU HẠT NHÂN NGA – MỸ TRONG BỘ PHIM
“THIRTEEN DAYS”.
I Giới thiệu đề tài:
1 Giới thiệu phim “ Thirteen Days”
Hoàn cảnh : Chiến tranh thế giới đã qua đi nhưng mối đe doạ vẫn còn đó cho
nhân loại khi hai cường quốc đứng đầu là Mỹ và Liên Xô bước vào một cuộc chiến khác Chiến tranh lạnh không còn là ván bài lật ngửa nhưng nguy hiểm hơn khi nó gieo vào lòng những người chơi sự thận trọng và nỗi ám ảnh về những nước
Tháng 10-1962, những bức ảnh chụp từ vệ tinh cho thấy Liên Xô đang xây dựng kho vũ khí hạt nhân tại Cuba Những đầu đạn đang hướng về nước Mỹ và trong chốc lát vùng duyên hải Đông Nam có thể biến mất khỏi bản đồ Sự kiện này làm chấn động nội các của tổng thống Kennedy Nhưng bên cạnh ông may mắn khi còn có những người cận vệ và phụ tá trung thành
và tín nhiệm Nhờ có họ, tổng thống
có thể đưa ra những quyết định tỉnh táo trong giờ phút nóng bỏng ấy Một trong số đó là cố vấn đặc biệt O'Donnell Và câu chuyện về 13 ngày không ngủ của nước Mỹ hiện lên trong con mắt ông cố vấn…
Trang 8Giới thiệu: “ Mười ba ngày” là một bộ phim tư liệu lịch sử sản xuất năm 2000 của
đạo diễn Roger Donaldson về khủng hoảng tên lửa tại vịnh Con Heo của Cuba năm
1962 Bộ phim mang cùng tên với cuốn sách “Thirteen Days” của cựu Tổng thống Robert F Kennedy, thực tế lại dựa trên một cuốn sách khác, cuộn băng Kennedy: phía Nhà Trắng trong cuộc khủng hoảng tên lửa của Cuba Ernest May và Philip Zelikow Đây là bộ phim tài liệu thứ hai được thực hiện về cuộc khủng hoảng, đầu tiên là cuộc khủng hoảng tên lửa tại Cuba sản xuất tháng 10/1974, được dựa trên cuốn sách của Kennedy
Bộ phim năm 2000 có chứa một số thông tin mới được giải mật nên không có sẵn để sản xuất trước đó, đặc biệt ở sự lựa chọn của Kenneth O'Donnell( Kevin Costner) là nhân vật chính Nam diễn viên Bruce Greenwood đóng vai tổng thống Kennedy và diễn viên Steven Culp đóng vai thượng nghị sĩ Bobby Kennedy trong phim O'Donnell từng được cho là một tay mafia có thế lực tại Hoa kỳ vào thập niên 1960, là cố vấn chính thức của tổng thống Kennedy vào lúc đó Qua cuốn phim người xem chưa biết
về sự kiện Vịnh Con Heo năm 1962 sẽ cảm thấy bàng hoàng, rùng mình run sợ vì họ chưa từng biết đến nhân loại đã một lần đứng ngay bên bờ vực thẳm của một cuộc chiến tranh nguyên tử hủy diệt May mắn thay tổng thống Kennedy đã đưa thế giới thoát khỏi cuộc chiến tranh hủy diệt đó
Thirteen Days là một cuốn phim có mùi vị vừa phiêu lưu, vừa hình sự, vừa chiến tranh vừa chính trị căng thẳng Người xem sẽ có dịp nhìn thấy một Kevin Costner hoàn toàn khác trong những cuốn phim nhàm chán khác của ông Dĩ nhiên trong phim Thirteen Days không có những màn "action" rùng rợn và phi lý như trong phim Waterworld,
Đạo diễn Roger Donaldson
Sản xuất Armyan Bernstein
Thomas A Bliss
Kevin Costner
Bruce GreenwoodSteven Culp
Trang 9nhưng tính chất căng thẳng và yếu tố "có thật" của câu chuyện đã làm cho phim Thirteen Days trở nên cực kỳ hấp dẫn và lôi cuốn.
Các chuyến bay do thám sau đó tiết lộ rằng có 33 tên lửa được đặt tại Cuba (tuy nhiên, mãi đến nhiều thập niên sau đó, tại một cuộc hội thảo về cuộc khủng hoảng ở Havana, đại tướng Liên Xô Anatoly I Gribkov, người phụ trách việc triển khai các tên lửa ở Cuba, tiết lộ Liên Xô thực tế đã triển khai 45 đầu đạn hạt nhân, bao gồm chín tên lửa tầm gần hay tên lửa hạt nhân chiến thuật mà nước Mỹ chưa bao giờ phát hiện)
Tổng thống Mỹ John F Kennedy được thông báo về các tên lửa vào buổi sáng ngày 16.10 và đã triệu tập một nhóm các chuyên gia nhằm quyết định các hành động đối phó
Nhóm được biết với tên gọi Ban điều hành đã tiến hành thảo luận trong gần một tuần Ban đầu, các chuyên gia muốn tiến hành một cuộc không kích và tiếp tục bằng một cuộc xâm lược song họ lo sợ việc này sẽ dẫn đến một cuộc chiến tranh hạt nhân không thể tránh khỏi
Phong tỏa hay xâm lược?
Ngay từ đầu cuộc khủng hoảng tháng 10, Tổng thống Kennedy đã nói rõ rằng sự hiện diện hạt nhân Liên Xô tại Cuba sẽ không được dung thứ Ông thậm chí đi xa đến mức soạn sẵn một bài diễn văn mở đầu bằng đoạn: “Sáng nay, tôi đã miễn cưỡng ra lệnh cho các lực lượng vũ trang tấn công và tiêu diệt các lực lượng hạt nhân ở Cuba”
Dù ông Kennedy chưa bao giờ đọc bài diễn văn đó và cuộc đối đầu kéo dài 13 ngày với Liên Xô đã được giải quyết một cách hòa bình, nhưng Mỹ và Liên Xô đã tiến rất gần đến một cuộc chiến tranh hạt nhân vào năm 1962
Ông Gribkov cho biết các tư lệnh Liên Xô ở Cuba đã được giao quyền sử dụng chín
vũ khí hạt nhân chiến thuật để đẩy lùi lực lượng xâm lược, nghĩa là hai nước chắc chắn sẽ lâm vào một cuộc chiến hạt nhân nếu Mỹ chọn phương án xâm chiếm Cuba.Ban điều hành đã chia làm hai phe: Phe diều hâu chọn phương án không kích và xâm lược trong khi phe bồ câu chọn phương án phong tỏa và thương thuyết
Phe bồ câu bao gồm: Bộ trưởng Quốc phòng Robert S McNamara cùng người phó Roswell Gilpatric, Ngoại trưởng Dean Rusk cùng các trợ lý George Ball, Alexis Johnson, và Edwin Martin, các chuyên gia về Liên Xô Llewellyn Thompson và Chip Bohlen, đại sứ Mỹ tại Liên Hiệp Quốc Adlai Stevenson, Thứ trưởng Ngoại giao và là cựu Bộ trưởng Quốc phòng Robert Lovett, và người viết diễn văn cho tổng thống Ted Sorensen
Trang 10Phe diều hâu được dẫn đầu bởi Cố vấn An ninh Quốc gia Mac Bundy và bao gồm cựu Ngoại trưởng Dean Acheson, Bộ trưởng Tài chính Douglas Dillon, Giám đốc Cục Tình báo Trung ương John McCone, và Trợ lý Bộ trưởng Quốc phòng Paul Nitze Toàn bộ Hội đồng Tham mưu trưởng liên quân đứng đầu là đại tướng Maxwell Taylor đều ủng hộ một cuộc không kích.
Giống người anh trai, ban đầu Robert F Kennedy cũng nghiêng về một cuộc không kích song cả hai đã nhanh chóng thay đổi ý kiến và chọn giải pháp phong tỏa do ông McNamara đề xướng
Tổng thống Kennedy đưa ra thông báo về việc phong tỏa trong một bài diễn văn được truyền hình trên toàn quốc vào ngày 22.10.1962 Ông cảnh báo các lãnh đạo Liên Xô rằng: “Chính sách của quốc gia này xem mọi tên lửa bắn từ Cuba đến bất kỳ quốc gia nào ở bán cầu Tây như là một cuộc tấn công của Liên Xô nhằm vào nước Mỹ, do đó cần có một sự đáp trả toàn diện với Liên Xô”
Hai ngày sau đó, các con tàu của Liên Xô đã tiến đến gần đường phong tỏa và ngừng lại
Sau này, ông Sergei Khrushchev, con trai của nhà lãnh đạo Liên Xô Nikita Khrushchev, khi đó được 27 tuổi, kể rằng ông nhớ cha mình đã bình tĩnh trong suốt
cuộc khủng hoảng “Ông ấy không hoang mang Ông ấy nghĩ rằng một trong
những điều quan trọng nhất là không được phép bắn trước Bởi sau phát đầu tiên,
sẽ không còn chuyện thương lượng và mọi chuyện sẽ nằm trong tay quân đội, những người sẽ hành xử theo một cách rất khác Và tôi nghĩ Tổng thống Kennedy
có cùng ý nghĩ bởi trước phát bắn đầu tiên, bạn có thể mặc cả song sau khi đó, bạn
sẽ chết”.
Thỏa thuận bí mật
Vào ngày 26.10.1962, Kennedy nhận được một thông điệp từ Khrushchev đề nghị rút các tên lửa tại Cuba để đổi lại lời cam kết của Washington rằng sẽ không xâm lược Cuba hoặc lật đổ Fidel Castro
Trước khi phản hồi, Tổng thống Kennedy tiếp tục nhận được một bức thư từ Khrushchev Lần này có thêm điều kiện là Mỹ phải rút các tên lửa của họ ở Thổ Nhĩ
Kỳ để đổi lại việc Moscow rút tên lửa khỏi Cuba
Ông Kennedy cùng nhóm cố vấn đã quyết định làm lơ bức thư thứ hai và đồng ý với nội dung của bức thư thứ nhất
Đề xuất bao gồm ba yếu tố:
• Một là thỏa thuận được công khai và nó về căn bản giống như đề xuất của bức thư thứ nhất, đó là Liên Xô rút tên lửa và Mỹ sẽ cam kết không xâm lược hoặc tấn công Cuba
• Thứ hai là một tối hậu thư bí mật, trong đó nói Liên Xô cần phải giải quyết trong vòng 24 giờ đồng hồ, nếu không Mỹ sẽ hành động
Trang 11• Và yếu tố thứ ba, mà Mỹ gọi là món hối lộ bí mật, trong đó nói Mỹ chưa sẵn sàng thỏa thuận với Liên Xô về các tên lửa ở Thổ Nhĩ Kỳ Song Mỹ khẳng định, nếu các tên lửa được rút khỏi Cuba, thì trong vòng sáu tháng, sẽ không còn tên lửa nào ở Thổ Nhĩ Kỳ.
Vào ngày 28.10.1962, Nikita Khrushchev đã thông báo trên đài truyền thanh Radio Moscow rằng Liên Xô đã chấp nhận đề xuất của người Mỹ và sẽ rút các tên lửa khỏi Cuba
Vào giữa tháng 11.1962, toàn bộ các tên lửa được rút khỏi Cuba và vào tháng 4 năm sau, toàn bộ các tên lửa Mỹ ở Thổ Nhĩ Kỳ được dỡ bỏ theo thỏa thuận bí mật
Trang 12II Thiết lập trò chơi và giải
1 Phân tích phim: Diễn biến cuộc khủng hoảng tên lửa tại Cuba
Ngày 21/5/1962: Lãnh đạo Liên Xô Nikita Khrushchev quyết định triển khai các tên lửa hạt nhân tầm trung tại hòn đảo Cuba, trước lo ngại Mỹ có thể triển khai vũ khí hạt nhân ở Thổ Nhĩ Kỳ, giáp giới với Liên bang Xô viết lúc bấy giờ
Cuối tháng 9: 36 tên lửa tầm trung R-12, với đầu đạn hạt nhân, đã bí mật tớiCuba
14/10: Một máy bay do thám của Mỹ xác nhận tên lửa Liên Xô đang được triển khai tại Cuba, chỉ cách bờ biển Florida 145km
Trang 13Ảnh chụp từ trên cao một trong những căn cứ tên lửa tầm trung của Cuba, ngày 23/10/1962.
Trong suốt một tuần, hai cường quốc đã đối đầu trực tiếp trong “cuộc chơi” hạt nhân nguy hiểm, trong khi cả thế giới nín thở dõi theo, lo sợ trước viễn cảnh một trong hai
“tay chơi” có thể phạm sai lầm chết người
Trang 1422/10: Tổng thống Mỹ John F Kennedy đã ra lệnh cho hải quân phong tỏaCuba, và cho biết ông có bằng chứng chứng tỏ tên lửa tấn công Liên Xô có mặt ở Cuba Ông đã
đe dọa tới một cuộc tấn công hạt nhân nếu những tên lửa này không được rút đi
Tổng thống Mỹ Kennedy ký lệnh phong tỏa hải quân đối với Cuba tại Nhà Trắng, ngày 24/10/1962
Quân đội Mỹ được đặt trong tình trạng cảnh giác cao nhất Washington đã đệ trình phản đối lên Hội đồng bảo an Liên hợp quốc
23/10: Kennedy ký tuyên bố cho phép hải quân phong tỏa Cuba và ra lệnh sẵn sàng đổ
bộ vào Cuba Hội đồng bảo an Liên hợp quốc nhóm họp và Tổ chức các quốc gia châu
Mỹ ủng hộ Mỹ Nhà lãnh đạo Liên Xô Khrushchev phản đối Quân đội Liên Xô và các nước đồng minh trong khối được đặt trong tình trạng báo động
Trang 15Ảnh do báo Granma của Cuba công bố cho thấy dân quân Cuba bên dàn pháo phòng không M53 tại Havana trong cuộc khủng hoảng 1962.
26/10: Trong lá thư gửi Kennedy, ông Khrushchev đề xuất dỡ bỏ và rút tên lửa Liên
Xô và quân nhân ở Cuba, nếu Mỹ đảm bảo không xâm lược Cuba
Ảnh do báo Granma của Cuba công bố, nhà lãnh đạo Cuba Fidel Castro (thứ hai từ phải) thị sát một đơn vị phòng không ở một địa điểm không được tiết lộ trong cuộc khủng hoảng
Mỹ gia tăng các chuyến bay do thám Một tàu ngầm Liên Xô đã được phát hiện
Trang 1627/10: Máy bay do thám U-2 của Mỹ bị bắn hạ trên bầu trời Cuba, khiến phi công thiệt mạng Viên phi công này là người duy nhất thiệt mạng trong cuộc khủng hoảng.
Quan tài của thiếu tá Rudolf Anderson Jr., trường hợp thương vong duy nhất trong cuộc khủng hoảng tên lửa Cuba, được đưa lên máy bay Thụy Sỹ ở sân bay Havana, ngày 6/11/1962, để về Mỹ
Kennedy nhận một lá thư của nhà lãnh đạo Khrushchev, yêu cầu Mỹ chuyển tên lửa nước này ra khỏi Thổ Nhĩ Kỳ và Italia, để đổi lại Liên Xô chuyển tên lửa ra khỏi Cuba Kennedy hứa không xâm lược Cuba và dỡ bỏ phong tỏa nước này nếu tên lửa được chuyển đi
28/10: Khrushchev đồng ý dỡ bỏ tên lửa và đưa chúng trở lại Liên Xô Ông bày tỏ tin tưởng Mỹ sẽ không xâm lược Cuba
Trang 17Ảnh chụp từ trên cao ngày 4/12/1962 trên bờ biển Cuba: Tàu chở hàng Liên Xô Okhotsk chở tên lửa Ilyouchine IL 28 rút khỏi Cuba, theo thỏa thuận với Mỹ Máy bay
và trực thăng Mỹ đã bay tầm thấp để theo dõi sát hoạt động dỡ và chất tên lửa, trong khi các tàu chiến Mỹ cũng theo sát tàu Liên Xô chở tên lửa trở lại Liên Xô
Ảnh chụp từ trên cao ngày 9/11/1962 trên bờ biển Cuba, tàu Anosov của Liên Xô chở tên lửa rút khỏi Cuba
20/11: Kennedy dỡ cbỏ phong tỏa Cuba và tên lửa đã được rút về Liên Xô, kết thúc cuộc khủng hoảng được cho là nguy hiểm nhất trong lịch sử nhân loại
Trang 182 Tình huống chiến lược:
Trước việc phát hiện tên lửa của Nga ở Cuba đang ngắm về phía Mỹ, ngày 24/10, tổng thống Kennedy đã ra lệnh cho quân đội Mỹ bước vào trạng thái “sẵn sàng chiến đấu”, tiến hành phong tỏa toàn diện với Cuba Lúc này cục diện đã biến đổi mạnh mẽ, Mỹ đứng trước 2 sự lựa chọn đó là “Không làm gì” hoặc là
“leo thang phong tỏa bở biển Cuba”.
Tuy nhiên để biết Mỹ sẽ đưa ra chiến lược nào, thì ta cần xét đến chiến lược của Nga (Truy toán lùi ).
Đối mặt với sự bức bách của Mỹ, Nga đứng trước 2 lựa chọn đó là “Nhượng bộ” hoặc “đón nhận thách thức” Sự quyết định của Nga mang một ý nghĩa rất quan trọng, bởi nếu Nga chọn “đón nhận thách thức” thì một cuộc đọ sức “ vô tiền khoáng hậu” sẽ xảy ra, và hậu quả là không thể lường trước được.
Cụ thể là sau khi Nga “đón nhận thách thức”, thì Mỹ và Nga phải lựa chọn cho mình
hành động tức thời;hoặc là rút lui khỏi thế đối đầu hoặc là Doomday Lúc này trò chơi
trở thành trò chơi đống thời, nên không ai đoán được bước đi của đối phương
Trang 19Nga Mỹ
Rút khỏi thế đối đầu Doom day
Rút khỏi thế đối đầu (-0.5;-0.5) (-∞;-∞)
Có thể dự đoán được 2 cục diện có thể xảy ra trường hợp này:
+Thứ nhất: Cả 2 cùng rút lui trước khi cuộc đụng độ hạt nhân nổ ra Mỗi bên sẽ nhận kết cục là (-0.5;-0.5)
+Thứ hau:Một bên tấn công và bên kia đánh trả.Cả 2 sẽ bị hủy diệt