Một số giải pháp tăng cường hoạt động quản lý nhà nước về hoạt động xúc tiến thương mại của cục xúc tiến thương mại

MỤC LỤC LỜI MỞ ĐẦU 1 CHƯƠNG 1 TỔNG QUAN VỀ QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC ĐỐI VỚI HOẠT ĐỘNG XÚC TIẾN THƯƠNG MẠI 3 1 1 Khái niệm và vai trò của quản lý nhà nước đối với hoạt động xúc tiến thương mại 3 1 1 1 Khái niệ[.]

MỤC LỤCLỜI MỞ ĐẦU 1 CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN VỀ QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC ĐỐI VỚI HOẠT ĐỘNG XÚC TIẾN THƯƠNG MẠI 3 1.1 Khái niệm và vai trò của quản lý nhà nước đối với hoạt động xúc tiến thương mại 3

1.1.1 Khái niệm quản lý nhà nước đối với hoạt động xúc tiến thươngmại 3

1.1.1.1 Phân loại chính sách thương mại 5 1.1.1.2 Chức năng của quản lý nhà nước về hoạt động xúc tiến thương mại 5

1.1.2 Vai trò của quản lý nhà nước đối với hoạt động xúc tiến thươngmại 7

1.2 Nội dung của quản lý nhà nước vê hoạt động xúc tiến thương mại 8 8

1.2.1 Xây dựng và trình Bộ trưởng ban hành hoặc trình cơ quan quản lýnhà nước có thẩm quyền ban hành chương trình, dự án, đề án, chiếnlược, kế hoạch, các văn bản phạm pháp luật 81.2.2 Tổ chức khảo sát, nghiên cứu thị trườngnội địa và với thị trườngnước ngoài 101.2.3 Tổ chức đăng kí kinh doanh thương mại và tổ chức các hội chợ ,triểnlãm cho các doanh nghiệp cung cấp sản phẩm mới hay muốn quảng bá sảnphẩm 101.2.4 Thực hiện hoạt động quản lí nhà nước đối với tất cả các loại hìnhkinh doanh 101.2.5 Thanh tra, kiểm tra, giám sát việt thực hiện hiến pháp và pháp luật 111.2.6 Tổ chức công tác nghiên cứu khoa học về xúc tiến thương mại,đàotạo đội ngũ cán bộ công chức quản lý hoạt động xúc tiến thương mại trong

và ngoài nước 11

1.2.7 Điều phối các chương trình HCTL, tiếp nhận đăng ký các chươngtrình khuyến mại cho doanh nghiệp 11

1.3 Kinh nghiệm của một số quốc gia về quản lí nhà nước đối với hoạt động xúc tiếng thương mại 12

1.3.1 Trung quốc 12

1.3.1.1 Quy hoạch thị trường hàng tiêu dùng 13 1.3.1.2 Quy hoạch các doanh nghiệp kinh doanh theo phương thức chuỗi 13 1.3.1.3 Phát triển các hình thức kinh doanh bán lẻ mới 14 1.3.1.4 Điều chỉnh, nâng cấp, quy hoạch các hình thức bán lẻ truyền thống 15 1.3.1.5 Tăng cường cải tạo phố thương mại 15 1.3.1.6 Tăng nhanh phát triển thị trường hàng tiêu dùng mới 15 1.3.1.7 Phát triển phương thức bán buôn hàng tiêu dùng công nghiệp hàng ngày theo kiểu mới và bố trí một cách hợp lý các thị trường giao dịch bán buôn 16 1.3.1.8 Phụ trách công việc thống kê và phân tích tình hình thương mại 16

1.3.2 Nhật Bản 171.3.3 Bài học kinh nghiệm cho Việt Nam về xúc tiến thương mại 19

CHƯƠNG 2: THỰC TRANG QUẢN LÍ NHÀ NƯỚC VỀ XÚC TIẾN THƯƠNG MẠI CỦA CỤC XÚC TIẾN THƯƠNG MẠI TRỰC THUỘC BỘ CÔNG THƯƠNG 21 1.2 Cơ cấu của bộ máy Cục Xúc Tiến Thương Mại 21

1.2.1 Cơ cấu tổ chức ,chức năng nhiệm vụ của Cục Xúc Tiến Thương Mại 21

1.2.1.1 Cơ cấu của cục 21 1.2.1.2 Vị trí, chức năng, nhiệm vụ và quyền hạn của Cục Xúc Tiến Thương Mại: 21

1.2.2 Kết quả hoạt động vài năm gần đây của cục 25

1.3 Thực trạng hoạt động quản lí nhà nước về xúc tiến thương mại của

Cục Xúc Tiến Thương Mại-Bộ Công Thương 28

1.3.1 Thực trạng quá trình xúc tiến thương mại Việt Nam thời kì mở cửa từ năm 1986 đến nay 28

1.3.2 Nhược điểm đã vướng mắc trong xúc tiến thương mại trong thời gian qua 43

1.4 Nhận xét chung về hoạt động quản lý nhà nước về xúc tiến thương mại của Cục Xúc Tiến Thương Mại 43

1.4.1 Về phân công chức năng 43

1.4.2 Về chức năng khuyến khích giao thương,đẩy mạnh mảng xuất nhập khẩu 45

1.4.3 Về chiến lược,thị trường,mặt hàng,ngành hàng 46

1.4.4 Về cơ sở vật chất hạ tầng kĩ thuật 46

1.4.5 Về Nguồn Nhân lực 48

1.4.6 Về hiệu quả cảu xúc tiến thương mại 48

CHƯƠNG 3: MỘT SỐ GIẢI PHÁP TĂNG CƯỜNG HOẠT ĐỘNG QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC VỀ HOẠT ĐỘNG XÚC TIẾN THƯƠNG MẠI CỦA CỤC XÚC TIẾN THƯƠNG MẠI 50

1.1 Địnn hướng cho thương mại Việt Nam giai đoạn sắp tới 50

1.2 Giải pháp tăng cường quản lí nhà nước về hoạt động xúc tiến thương mại ở Cục Xúc Tiến Thương Mại trực thuộc Bộ Công Thương 52

1.2.1 Hoàn thiện chính sách pháp luật quản lý,khuyến khích các hoạt động xúc tiến thương mại 52

1.2.2 Hòan thiện tổ chức lại cơ cấu bộ máy quản lí nhà nước về xúc tiến thương mại 53

1.2.3 Xây dựng nguồn ngân sách riêng cho hoạt động xúc tiến thương mại .54

1.2.4 Cung cấp nghiên cứu thông tin thương mại phục vụ hoạt động xúc tiến thương mại 54

1.2.5 Nâng cao khả năng cạnh tranh trên nền kinh tế,khuyết trương hình ảnh Việt Nam trên thị trường quốc tế 55

1.2.6 Nâng cao công tác đào tạo bồi dưỡng nghiệp vụ 56

1.2.7 Tăng cường áp dụng khoa học kĩ thuật 56

1.2.8 Tăng cường trợ giúp của các cơ quan chức năng 57

1.2.9 Tăng cường sự đóng góp trong số lượng và chất lượng của hội đồng tư vấn nói chung và cục xúc tiến thương mại nói riêng 58

1.2.10 Tập trung hỗ trợ doanh nghiệp trong việc mở rộng thị trường 58

1.2.11 Đẩy mạnh cải cách hành chính và đơn giản hoá các loại thủ tục trong thương mại 58

1.2.12 Đảm bảo về mặt cơ chế quản lý 59

1.2.13 Sắp xếp lại, bồi dưỡng và đào tạo kịp thời nhân sự bộ máy tổ chức của các cơ quan quản lý nhà nước 60

1.2.14 Một số giải pháp khác 61

KẾT LUẬN 64

DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO 65

DANH MỤC TỪ VIẾT TẮTXTTM Xúc tiến thương mại

XTXK Xúc tiến xuất khẩu

BIDV Ngân hàng Đầu tư và Phát triển Việt Nam

FDI Đầu tư trực tiếp nước ngoài

FTA Hiệp định Thương mại tự

do

IMF Quỹ Tiền tệ Quốc tế

WB Ngân hàng Thế giới

ADB Ngân hàng Phát triển Châu Á

ITC Trung tâm Thương mại Quốc tế

TPP Hiệp định đối tác kinh tế chiến lược xuyên Thái Bình

Dương

UAE Các tiểu vương quốc Ả rập thống nhất

LỜI MỞ ĐẦU

Như chúng ta đã biết nền kinh tế thế giới hiện nay là nền kinh tế phẳng,cácquá trình liên kết đã và đang diễn ra ở nhiều cấp độ khác nhau tạo ra một nềnkinh tế thống nhất,đa tầng Thực tế cho thấy chưa có một quốc gia nào phát triểnphồn vinh mà vẫn bảo hủ giữ một nền kinh tế đóng cửa

Về phía Việt Nam,sau hơn 30 năm mở cửa nền kinh tế từ sau cuộc họp đạihội đảng bộ đảng cộng sản Việt Nam lần thứ 6 năm 1986 chúng ta đó đạt đượcnhiều thành tựu to lớn về kinh tế,giữ vững và tạo đà phát triển cho tương lai.Kinh tế đối ngoại nói chung và hoạt động xuất nhập khẩu hàng hoá nói riêng đãgóp phần tích cực vào sự nghiệp xây dựng một nền kinh tế hàng hoá nhiều thànhphần vận hành theo cơ chế thị trường có sự quản lý của Nhà nước theo địnhhướng XHCN Hoạt động xuất nhập khẩu hàng hoá đã tăng lên không ngừng vàmang lại nguồn thu không nhỏ cho thu nhập quốc gia

Năm 2015, tổng kim ngạch xuất nhập khẩu hàng hoá cả nước đạt 264,26 tỷUSD ( Cán cân thương mại hàng hóa năm 2015 đạt mức thặng dư 2,14 tỷ USD,mức cao nhất từ trước đến nay)

Năm 2015 tổng kim ngạch xuất nhập khẩu hàng hoá cả nước đạt hơn327,76 tỷ USD, tăng 10% so với năm 2015

Tính đến tháng 6 năm 2016, tổng kim ngạch xuất nhập khẩu hàng hóa cảnước là hơn 162,56 tỷ USD (Cán cân thương mại hàng hóa cả nước trong 6 thángđầu năm 2016 xuất siêu gần 1,7 tỷ USD, ngược lại mức nhập siêu lên tới gần3,43 tỷ USD của cùng kỳ năm 2015)

Tuy nhiên trong hoạt động thương mại hiện nay vẫn còn tồn tại nhiều bấtcập và có dấu hiệu chậm lại so với nhiều nước khác cùng nền kinh tế mà tráchnhiệm không nhỏ thuộc về Cục Xúc Tiến Thương Mại trực thuộc Bộ CôngThương Các văn bản cá biệt, văn bản thuộc chuyên ngành của Cục và một sốvăn bản liên quan đến quản lý nhà nước về xúc tiến thương mại, xúc tiến đầu tưphát triển ngành Công Thương và thương hiệu theo quy định của pháp luật tuy đã

có đổi mới nhưng vẫn chưa đáp ứng yêu cầu thay đổi từng ngày của các doanhngiệp,quốc gia khác khiến thuong mại đang có dấu hiệu chững lại.Hiện tại doanhnghiệp ngoài quốc doanh chiếm tỷ trọng còn ít,còn ngần ngại đầu tư mạnh vàoViệt Nam do các rào cản về việc tổ chức hội chợ,phí thuế,thủ tục rườm rà,… gây ra tổn thất vô hình cho nhà nước.Trong tình hình đó nước ta lại đang trên đàcông nghiệp hóa-hiện đại hóa nên cần rất nhiều sự đầu tư từ nước ngoài cũng như

tăng cường đầu tư ra các nước khác.Đặc biệt năm 2015 nước ta vừa đàm phánxong hiệp định FTA và các hiệp định song phương về thương mại điều đó manglại rất nhiều cơ hội cũng như thách thức cho hoạt động thúc đẩy thương mại ởnước ta

Nhận thức được vấn đề này trong thời gian thực tập tại Cục Xúc TiếnThương Mại trực thuộc Bộ Công Thương tôi đã chọn và nghiên cứu đề tài

““Tăng cường quản lí nhà nước về hoạt động xúc tiến thương mại ở Cục XúcTiến Thương Mại Bộ Công Thương’’

Bố cục của chuyên đề bao gồm:

Chương 1: Cơ sở lý luận về quản lý nhà nước đối với hoạt động xúc tiếnthương mại

Chương 2: Thực trạng hoạt động quản lí nhà nước về xúc tiến thương mạicủa Cục Xúc Tiến Thương Mại trực thuộc Bộ Công Thương

Chương 3: Một số giải pháp tăng cường hoạt động quản lí nhà nước về xúctiến thương mại của Cục Xúc Tiến Thương Mại-Bộ Công Thương

Để hoàn thành được đề tài này em đã nhận được sự giúp đỡ chỉ bảo tận tìnhcủa thầy giáo PGS,TS Nguyễn Văn Tuấn – giáo viên giảng dạy tại Viên ThươngMại & Kinh Tế Quốc Tế,đại học Kinh Tế Quốc Dân và các anh chị thuộc CụcXúc Tiến Thương Mại trực thuộc Bộ Công Thương

Với thời gian và trình độ có hạn ,bài viết không thể tránh khỏi những saisót.Em rất mong nhận được sự đóng góp ý kiến của các thầy cô giáo để em đượchoàn thiện hơn về kiến thức của mình

CHƯƠNG 1:

TỔNG QUAN VỀ QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC ĐỐI VỚI HOẠT ĐỘNG XÚC

TIẾN THƯƠNG MẠI

1.1 Khái niệm và vai trò của quản lý nhà nước đối với hoạt động xúc tiến thương mại

1.1.1 Khái niệm quản lý nhà nước đối với hoạt động xúc tiến thương mại

Thương mại với nghĩa là một ngành dịch vụ phân phối, có vai trò quantrọng sống còn đối với bất kỳ một nền kinh tế sản xuất hàng hoá nào dù là lớnhay nhỏ, dù là phát triển hay đang phát triển Thương mại thực hiện các chứcnăng xuất, nhập khẩu, phân phối, lưu thông, và là các mắt xích không thể thiếutrong hệ thống phân phối hàng hoá từ khâu sản xuất tới người tiêu dùng cuốicùng Thương mại giữ vai trò quan trọng trong quá trình thực hiện tái sản xuất

mở rộng xã hội, góp phần quan trọng thúc đẩy phát triển sản xuất, phát triển kinh

tế và gia tăng lợi ích cho người tiêu dùng, cải thiệt chất lượng cuộc sống conngười Khi xã hội càng phát triển, trình độ phân công lao động xã hội, trình độchuyên môn hoá càng cao và nhu cầu của người tiêu dùng càng được cá biệt hoáthì vai trò của thương mại càng trở nên quan trọng Thực tiễn, các nước tiên tiếnnhất cũng là các nước có nền thương mại phát triển hàng đầu thế giới và đónggóp của thương mại cho tổng sản phẩm quốc nội (GDP) ở những nước này caohơn hẳn so với tỷ trọng thương mại/GDP của những nước khác Ví dụ, Hoa Kỳ

là siêu cường kinh tế thế giới cũng là nước có kim ngạch trao đổi ngoại thươnglớn nhất thế giới Đặc biệt, đóng góp của thương mại bán buôn, bán lẻ trong cơcấu GDP của Hoa Kỳ cũng rất cao Theo Vụ thống kê kinh tế, Bộ Thương mạiHoa Kỳ, tổng kim ngạch xuất nhập khẩu hàng hoá và dịch vụ của Hoa Kỳ năm

2005 đạt 3.280,0 tỷ USD, trong đó kim ngạch xuất khẩu đạt 1.283,07 tỷ USD vàkim ngạch nhập khẩu đạt 1.997,44 tỷ USD, nhập siêu hàng hoá và dịch vụ là714,4 tỷ USD Doanh số bán buôn hàng hoá của các nhà bán buôn chủ sở hữuHoa Kỳ (Merchant wholesalers) (không tính doanh số bán buôn của các nhà sảnxuất/chế tạo) năm 2005 đạt 3.858,0 tỷ USD và bằng khoảng 29,7% so với GDPcủa Hoa Kỳ Còn doanh số bán lẻ hàng hoá và dịch vụ thì đạt khoảng 3.693,4 tỷUSD năm 2005, chiếm khoảng 24% trong GDP (13.000,0 tỷ USD năm 2005) củaHoa Kỳ

Thương mại cũng góp phần quan trọng trong tạo công ăn, việc làm cho xã hội,trong đầu tư phát triển kinh doanh tạo ra của cải, vật chất cho xã hội, thực hiện giá trịgia tăng cho nền kinh tế; Lấy ví dụ về trường hợp của Hoa Kỳ, theo số liệu thống kê

việc làm của Bộ Lao Động (DOL) nước này, lĩnh vực bán buôn chiếm khoảng 4,4%lực lượng lao động và 7,0% số lượng cơ sở kinh doanh của Hoa Kỳ; số liệu tươngứng của lĩnh vực bán lẻ là 11,6% và 12,1% năm 2006.

Vai trò quan trọng của thương mại trong nền kinh tế quốc dân còn được thểhiện rất rõ trong lý thuyết về chuỗi cung ứng (Supply Chain) hay chuỗi giá trị(Value Chain) Nhất là trong bối cảnh toàn cầu hoá và quốc tế hoá hiện nay, cácchuỗi này được nghiên cứu ở phạm vi toàn cầu Chuỗi giá trị toàn cầu (GlobalValue Chain - GVC) được định nghĩa là một dây chuyền (chuỗi) sản xuất - kinhdoanh theo phương thức toàn cầu hoá, trong đó nhiều nước, mà chủ yếu là doanhnghiệp, tham gia vào các công đoạn khác nhau, từ thiết kế; chế tạo; marketing;đến phân phối; hỗ trợ người tiêu dùng GVC cho phép các công đoạn của chuỗiđặt tại những địa điểm (quốc gia) có khả năng đạt hiệu quả cao nhất với chi phíthấp nhất Vai trò then chốt của GVC thường là các tập đoàn xuyên quốc gia(TNCs) do tính chất hoạt động xuyên biên giới và khả năng thu hút hợp tác,thương mại và đầu tư quốc tế của những tập đoàn này Lý thuyết chuỗi cũng chỉ

ra rằng, trong 3 công đoạn chính của chuỗi là: (1) nghiên cứu và thiết kế, (2) sảnxuất, lắp ráp và (3) thương mại thì công đoạn 1 và 3 là tạo ra giá trị gia tăng lớnnhất Như vậy, phát triển thương mại chính là cách thức không chỉ để thực hiện

mà quan trọng là để nâng cao giá trị gia tăng cho nền kinh tế

Khái niệm quản lý nhà nước đối với xúc tiến thương mại là các chính sáchthương mại , hệ thống các quan điểm, chuẩn mực, thể chế, biện pháp, thủ thuật

mà nhà nước sử dụng, tác động vào thị trường để điều chỉnh các hoạt động nhằmtăng cường và xúc tiến thương mại trong và ngoài nước phục vụ mục tiêu pháttriển kinh tế - xã hội trong từng giai đoạn nhất định

Về thực chất, chính sách xúc tiến thương mại là một bộ phận của chính sáchkinh tế của Nhà nước, nó có quan hệ chặt chẽ và phục vụ cho sự phát triển kinh

tế - xã hội của đất nước Tất cả các nền kinh tế thị trường của các nước đã vàđang phát triển đều có sự quản lý, điều khiển, can thiệp của Nhà nước ở nhữngphạm vi và mức độ khác nhau và bằng các phương thức khác nhau Ngày nay,trong nền kinh tế hiện đại, ở góc độ nhiều hay ít, hầu như đều áp dụng mô hìnhkinh tế hỗn hợp mà trong đó không thể thiếu vai trò quản lý của Nhà nước

Theo cách hiểu chung: Quản lý Nhà nước về kinh tế là một bộ phận củaquản lý Nhà nước và quản lý nói chung, là một dạng hoạt động phối hợp thựchiện chức năng của hệ thống quản lý Nhà nước nhằm tác động có hiệu quả lên hệthống bị quản lý (tức là nền kinh tế) thông qua việc sử dụng hệ thống các phương

pháp, công cụ, biện pháp quản lý nhằm đạt tới những mục tiêu chiến lược trongtừng thời kỳ.

Chúng ta có thể hiểu quản lý thương mại là quá trình thực hiện và phối hợpcác chức năng hoạch định, tổ chức, lãnh đạo và kiểm soát các hoạt động thươngmại trên thị trường trong sự tác động của hệ thống quản lý đến hệ thống bị quản

lý nhằm đạt mục tiêu thông qua việc sử dụng các công cụ và chính sách quản lý

1.1.1.1 Phân loại chính sách thương mại

-Theo phạm vi tác động

+ Chính sách thương mại nội địa ,

+ chính sách thương mại quốc tế

-Theo đối tượng tác động chính sách

+ Chính sách đối với thương nhân

+ Chính sách đặc thù đối với một số sản phẩm khu vực đặc biệt

-Theo cơ chế quản lý

+ chính sách bảo hộ mậu dịch

+ Chính sách tự do hóa thương mại

-Theo nội dung của chính sách thương mại

+ Chính sách thị trường

+ Chính sách thị trường

+ Chính sách mặt hàng

+ Chính sách phát triển hạ tầng và công nghệ

+ Chính sách phát triển các dịch vụ hỗ trợ kinh doanh

1.1.1.2 Chức năng của quản lý nhà nước về hoạt động xúc tiến thương mại

- Chức năng hoạch định:

Mục đích của Nhà nước thực hiện chức năng hoạch định để định hướnghoạt động thương mại của các chủ thể tham gia thị trường Chức năng này baogồm các nội dung cơ bản là hoạch định chiến lược, quy hoạch phát triển thươngmại, phân tích và xây dựng các chính sách thương mại quy hoạch và định hướngchiến lược phát triển thị trường, xây dựng hệ thống pháp luật có liên quan đếnthương mại; xác lập các chương trình, dự án, cụ thể hoá chiến lược, đặc biệt làcác lộ trình hội nhập khu vực và quốc tế.Vai trò của chức năng hoạch định làgiúp cho các doanh nghiệp có phương hướng hình thành phương án, chiến lược,

kế hoạch sản xuất kinh doanh Nó vừa giúp tạo lập môi trường kinh doanh, vừacho phép Nhà nước có thể kiểm soát hoạt động của các doanh nghiệp và các chủthể kinh doanh trên thị trường

- Chức năng phối hợp:

Nhà nước bằng việc tạo lập các cơ quan và hệ thống tổ chức, quản lý, sửdụng bộ máy này để hoạch định các chiến lược, quy hoạch, chính sách, các vănbản pháp luật Đồng thời, sử dụng sức mạnh của bộ máy tổ chức để thực hiệnnhững vấn đề thuộc về quản lý Nhà nước nhằm đưa chính sách và pháp luật vàothực tiễn kinh doanh của doanh nghiệp, hiện thực hoá quy hoạch và kế hoạch.Với mục đích trên, chức năng phối hợp có vai trò và bao gồm những nội dung làhình thành cơ chế phối hợp hữu hiệu giữa cơ quan quản lý Nhà nước về thươngmại với các cơ quan quản lý nhà nước liên quan, với các cấp trong hệ thống tổchức quản lý thương mại của Trung ương, tỉnh, thành phố.Trong thương mạiquốc tế, chức năng này được thể hiện ở sự phối hợp giữa các quốc gia có quan hệthương mại song phương hoặc trong cùng một khối kinh tế và thương mại, trong

nỗ lực nhằm đạt tới các mục tiêu và đảm bảo thực hiện các cam kết

-Chức năng điều tiết các hoạt động thương mại và can thiệp thị trường

+Mục đích của chức năng này là nhằm điều tiết các hoạt động thương mại,điều tiết thị trường để các hoạt động này cũng như thị trường phát triển cân đối,hài hoà, bền vững và đúng theo định hướng của Nhà nước.Nội dung và vai tròcủa chức năng này bao gồm:Nhà nước là người bảo vệ quyền lợi hợp pháp củamọi chủ thể kinh doanh, khuyến khích và đảm bảo bằng luật pháp Nhà nướchướng dẫn và kích thích các doanh nghiệp hoạt động theo định hướng thị trườngcủa mình Mặt khác, Nhà nước can thiệp và điều tiết thị trường khi cần thiết đểđảm bảo ổn định kinh tế vĩ mô, duy trì sức mạnh nền tài chính quốc gia, giữ vữngsức mua của tiền tệ, đảm bảo lợi ích của người sản xuất và tiêu dùng.Nhà nước

hỗ trợ cho các doanh nghiệp về thông tin, tài chính, kết cấu hạ tầng kinh tế - xãhội trong điều kiện cho phép, không vi phạm các cam kết quốc tế Bảo vệ kinh tếNhà nước theo đúng pháp luật quốc tế, chống tham nhũng và thất thoát tài sản,đảm bảo tăng trưởng kinh tế, tạo nguồn thu cho ngân sách Nhà nước

- Chức năng kiểm soát:

Phát hiện những lệch lạc, nguy cơ chệch hướng hoặc vi phạm pháp luật vàcác quy định của Nhà nước, từ đó đưa ra các quyết định điều chỉnh thích hợpnhằm tăng cường hiệu quả của quản lý Nhà nước về thương mại.Nội dung và vaitrò của chức năng này là Nhà nước giám sát hoạt động của mọi chủ thể kinhdoanh cũng như chế độ quản lý của các chủ thể đó về các mặt đăng ký kinhdoanh, phương án sản phẩm, chất lượng và tiêu chuẩn sản phẩm, bản quyền sởhữu công nghiệp, môi trường ô nhiễm, cơ chế quản lý kinh doanh, nghĩa vụ nộpthuế Nhà nước cũng thực hiện việc kiểm tra, đánh giá về sức mạnh của hệ thống

các tổ chức quản lý thương mại của Nhà nước cũng như đội ngũ cán bộ côngchức thực hiện các chức năng quản lý của Nhà nước

1.1.2 Vai trò của quản lý nhà nước đối với hoạt động xúc tiến thương mại

- Nhà nước có vai trò tạo môi trường và điều kiện cho thương mại phát

triển: Môi trường ở đây bao gồm cả môi trường về thể chế pháp lý, môi trườngkinh tế, văn hoá - xã hội và môi trường kỹ thuật - công nghệ Trong quá trìnhchuyển đổi từ nền kinh tế vận hành theo cơ chế kế hoạch hoá tập trung, quan liêu,bao cấp sang cơ chế thị trường, chúng ta thường quá nhấn mạnh đến môi trườngthể chế pháp lý và môi trường kinh tế mà chưa thực sự chú ý đến môi trường vănhoá - xã hội và môi trường kỹ thuật - công nghệ đối với phát triển thương mại.Trong điều kiện hiện nay, Nhà nước cần tập trung tạo lập đồng bộ các điều kiện

về môi trường cho phát triển thương mại

- Nhà nước định hướng cho sự phát triển của thương mại trên thị trườngthông qua việc xây dựng và tổ chức thực hiện các chiến lược, quy hoạch và kếhoạch phát triển thông qua các chính sách Chính sách thương mại góp phần thúcđẩy chuyển dịch cơ cấu kinh tế có hiệu quả Chính sách xúc tiến thương mại tíchcực là một tác nhân gắn sản xuất với thị trường, gắn sản xuất trong nước với thịtrường thế giới, dẫn dắt sản xuất đi theo tín hiệu của thị trường từ đó thúc đẩy sựphân bố và sử dụng nguồn lực một cách hợp lý, hình thành cơ cấu kinh tế cóhiệu quả

- Nhà nước thực hiện điều tiết và can thiệp: Trong điều kiện thị trường ởnước ta phát triển không đồng đều giữa khu vực, Nhà nước thực hiện chức năngđiều tiết và can thiệp vào quá trình hoạt động thương mại trên thị trường bằngcác công cụ và biện pháp kinh tế nhằm đảm bảo phát triển đồng đều giữa thànhthị và nông thông, vùng núi, vùng sâu, vùng xa

- Nhà nước thực hiện vai trò thanh tra, kiểm tra và kiểm soát đối với cáchoạt động thương mại trên thị trường Chế định thanh tra kinh doanh và kiểm traviệc chấp hành pháp luật về thương mại nhằm phát hiện và xử lý vi phạm vềthương mại, đồng thời kiến nghị các biện pháp đảm bảo thi hành pháp luật vềthương mại

1.2 Nội dung của quản lý nhà nước vê hoạt động xúc tiến thương mại

Nguồn: Cục XTTM

1.2.1 Xây dựng và trình Bộ trưởng ban hành hoặc trình cơ quan quản lý nhà nước có thẩm quyền ban hành chương trình, dự án, đề án, chiến lược, kế hoạch, các văn bản phạm pháp luật

- Trên cơ sở pháp luật Nhà nước, các văn bản quy phạm pháp luật củaChính phủ và các văn bản quản lý, hướng dẫn của Bộ Công Thương, cơ quanQLNN về thương mại trên địa bàn xây dựng các dự thảo văn bản quy phạm phápluật hướng dẫn thi hành và trình uỷ ban nhân dân cả nước thông qua; trong phạm

vi thẩm quyền của mình, cơ quan QLNN về thương mại quốc giaban hành cácvăn bản hướng dẫn chuyên môn, nghiệp vụ, kỹ thuật đối với các hoạt độngthương mại quốc gia theo quy định của pháp luật

Các doanh nghiệp

Các sở thương mại (các tổ chức và trung tâm XTTM)

Phòng thương mại và công nghiệp Việt Nam

Bộ Công thương Cục Xúc tiến thương mại

- Tổ chức phổ biến, hướng dẫn, giáo dục pháp luật thương mại đối vớithương nhân quốc giađể đảm bảo việc thực hiện đúng quy định của pháp luật vềthương mại.

- Ban hành các văn bản hướng dẫn các phòng Kinh tế quận, huyện vềnghiệp vụ chuyên môn thương mại và thực hiện các chủ trương chính sách phápluật liên quan đến hoạt động thương mại

- Hệ thống các quy hoạch, kế hoạch phát triển thương mại là những công

cụ quan trọng để các cơ quan quản lý Nhà nước thực hiện công tác quản lý Nhànước về thương mại trên địa bàn cả nước Đây là những tư tưởng chỉ đạo, cácmục tiêu, chỉ tiêu, các mô hình, biện pháp ngắn hạn và dài hạn để định hướngcho hoạt động kinh doanh thương mại của cả nước phát triển theo đúng các mụctiêu chung của phát triển kinh tế - xã hội Vì vậy, xây dựng các chiến lược, quyhoạch, kế hoạch phát triển thương mại là một nội dung quan trọng của công tácquản lý Nhà nước về xúc tiến thương mại trên địa bàn cả nước

Bản quy hoạch tổng thể phát triển thương mại quốc giaphải được xây dựngdựa trên các luận cứ khoa học và thực tiễn cao, đặc biệt yếu tố dự báo và tầmnhìn về phát triển thương mại trên cơ sở quy hoạch tổng thể phát triển kinh tế xãhội trên địa bàn phải được quán triệt sâu sắc trong bản quy hoạch này để làm căn

cứ cho việc quy hoạch tổng thể phát triển thương mại của cả nước trong thời giantrung và dài hạn

Một yếu tố quan trong không thể thiếu đối với việc xây dựng quy hoạchthương mại quốc gia là bản quy hoạch này phải được tham vấn ý kiến đầy đủ vàphải phản ánh được sự phù hợp với quy hoạch về xây dựng

Việc quản lý Nhà nước về xúc tiến thương mại còn thể hiện ở việc cụ thểhoá các chủ trương, chính sách, các quyết định của nhà nước về thương mại trên

cơ sở đặc thù của cả nước Quản lý Nhà nước về xúc tiến thương mại là một bộphận trong hệ thống quản lý Nhà nước thống nhất từ Trung ương đến địaphương Các cơ quan quản lý Nhà nước về xúc tiến thương mại của cả nước cónhiệm vụ triển khai thực hiện tốt các chủ trương, chính sách, các quyết định củaNhà nước về thương mại trên địa bàn cả nước Trên cơ sở đặc thù quốc gia,từng

cơ quan quản lý Nhà nước về xúc tiến thương mại thương mại quốc gia phải tổchức ban hành các văn bản thể chế hoá các văn bản quy phạm pháp luật, các vănbản hướng dẫn chuyên môn, nghiệp vụ đối với các hoạt động xúc tiến thươngmại; phổ biến hướng dẫn, giáo dục pháp luật thương mại đối với thương nhânquốc gia để đảm bảo việc thực hiện đúng quy định của pháp luật về thương mại

1.2.2 Tổ chức khảo sát, nghiên cứu thị trườngnội địa và với thị trường nước ngoài

Thông qua khảo sát, nghiên cứu thị trường, tiến hành tổng hợp và xử lý cácthông tin thị trường, cung cấp cho các doanh nghiệp và các cơ quan Nhà nước cóliên quan Cân đối cung cầu trên từng địa bàn, phối hợp với các cơ quan quản lýngành để chỉ đạo các doanh nghiệp hoạt động thương mại thực hiện cung ứngnhững mặt hàng thiết yếu, mặt hàng thuộc chính sách, đảm bảo nhu cầu của thịtrường trong phạm vi cả nước, góp phần bình ổn giá cả và thực hiện các chínhsách ưu đãi nhằm xúc tiến thương mại

1.2.3 Tổ chức đăng kí kinh doanh thương mại và tổ chức các hội chợ ,triển lãm cho các doanh nghiệp cung cấp sản phẩm mới hay muốn quảng bá sản phẩm

Hoạt động đăng ký kinh doanh nhằm bảo đảm quyền kinh doanh thươngmại hợp pháp cho mọi thương nhân theo quy định của pháp luật Tổ chức đăng

ký kinh doanh thương mại trong nước bao gồm: cấp giấy phép kinh doanhthương mại, giấy chứng nhận đủ điều kiện kinh doanh đối với thương nhân kinhdoanh các loại hàng hoá và dịch vụ thương mại hạn chế kinh doanh, kinh doanh

có điều kiện theo quy định của pháp luật và sự phân cấp của Chính phủ; Thựchiện việc đăng ký thành lập văn phòng đại diện, chi nhánh của thương nhân ViệtNam trên địa bàn cả nước; thực hiện đăng ký hoạt động cho văn phòng đại diện,chi nhánh của thương nhân nước ngoài trên địa bàn cả nước… Cơ quan quản lýNhà nước về thương mại phải tổ chức tốt công tác cấp đăng ký kinh doanh bảođảm luôn theo dõi, kiểm tra nhằm ngăn chặn các hành vi vi phạm pháp luật củathương nhân trên địa bàn cả nước Cơ quan đăng lý kinh doanh phải xây dựngđược hệ thống thông tin về doanh nghiệp và làm tốt công tác kiểm tra doanhnghiệp theo những nội dung trong hồ sơ đăng ký kinh doanh đảm bảo hoạt độngđăng ký kinh doanh được thực hiện đúng theo quy định của pháp luật

1.2.4 Thực hiện hoạt động quản lí nhà nước đối với tất cả các loại hình kinh doanh

Xây dựng quy hoạch, kế hoạch, phương hướng phát triển các loại hình kinhdoanh thương mại cho từng thời kỳ phù hợp với quy hoạch, kế hoạch, phươnghướng phát triển kinh tế - xã hội quốc gianhằm đáp ứng nhu cầu sản xuất, lưuthông hàng hoá và tiêu dùng của nhân dân Ban hành các chính sách về đầu tư,xây dựng, quản lý hoạt động; Thiết lập mối quan hệ chặt chẽ giữa các cấp quản

lý các loại hình kinh doanh và các thương nhân, đảm bảo thông tin kịp thời,nhanh chóng và chính xác, đặc biệt cung cấp thông tin, tư vấn về hàng hoá, thị

trường cho các thương nhân và người tiêu dùng; Tổ chức kiểm tra, khen thưởng

và xử lý các vi phạm về hoạt động của các loại hình kinh doanh thương mại

1.2.5 Thanh tra, kiểm tra, giám sát việt thực hiện hiến pháp và pháp luật

Kiểm tra giám sát việc chấp hành pháp luật về xúc tiến thương mại của cácchủ thể kinh doanh Các quy hoạch, kế hoạch, chương trình, đề án phát triểnthương mại của cả nước sau khi được xây dựng xong phải triển khai triển thựchiện, kiểm tra để điều chỉnh kịp thời Các cơ quan quản lý Nhà nước về xúc tiếnthương mại quốc gia phải làm tốt công tác tổ chức thực hiện các quy hoạch, kếhoạch, chương trình, đề án phát triển xúc tiến thương mại đã được duyệt, kịpthời phát hiện và điều chỉnh các quy hoạch, kế hoạch, chương trình, đề án pháttriển thương mại cho phù hợp với điều kiện phát triển thực tế Bên cạnh đó, phảithường xuyên tổ chức, hướng dẫn, kiểm tra việc thực hiện và kịp thời phát hiệnnhững vấn đề mới nảy sinh để kiến nghị và điều chỉnh Thực hiện công tác kiểmtra, kiểm soát thị trường, trực tiếp tổ chức các hoạt động thanh tra, kiểm tra đấutranh chống buôn lậu, làm hàng giả, buôn bán hàng cấm, kinh doanh trái phép vàcác hành vi vi phạm pháp luật khác về thương mại trên địa bàn cả nước Qua đó,thúc đẩy hoạt động kinh doanh thương mại của các thương nhân trên địa bàn cảnước, bảo vệ lợi ích chính đáng của người sản xuất và tiêu dùng

1.2.6 Tổ chức công tác nghiên cứu khoa học về xúc tiến thương mại,đào tạo đội ngũ cán bộ công chức quản lý hoạt động xúc tiến thương mại trong và ngoài nước

Đây là nội dung quản lý nhằm đưa các tiến bộ khoa học vào hoạt động xúctiến thương mại và nâng cao năng lực hoạt động cho các tổ chức quản lý và kinhdoanh thương mại trên địa bàn cả nước Công tác này đòi hỏi phải có sự đầu tư vềthời gian và tiền của tương đối lâu dài mà các doanh nghiệp khó có thể thực hiện tốtđược, đòi hỏi các cơ quan quản lý Nhà nước phải tham gia thực hiện Cơ quan quản

lý Nhà nước phải tổ chức tốt công tác nghiên cứu khoa học và ứng dụng khoa họccông nghệ vào hoạt động kinh doanh,xúc tiến thương mại trên địa bàn Tổ chức việcđào tạo, bồi dưỡng nâng cao trình độ chuyên môn nghiệp vụ cho cán bộ, công chứclàm công tác quản lý Nhà nước về xúc tiến thương mại, theo quy hoạch, kế hoạchđào tạo nhằm đáp ứng nhu cầu và xu hướng phát triển thương mại của cả nước

1.2.7 Điều phối các chương trình HCTL, tiếp nhận đăng ký các chương trình khuyến mại cho doanh nghiệp

Ngoài ra quản lí nhà nước còn thúc đây ,tạo điều kiện cho các doanh nghiệp trưng bày sản phẩm trong các hội chợ.”việc tổ chức hội chợ thường do thương nhân kinh doanh dịch vụ hội chợ - triển lãm thương mại thực hiện; hoặc do một

tổ chức, cơ quan, hiệp hội nào đó đứng ra tổ chức nhằm hỗ trợ các thương nhân (doanh nghiệp) xúc tiến ký kết hợp đồng tiêu thụ hàng hoá Thông thường, các cơquan này là cơ quan xúc tiến thương mại của quốc gia hay địa phương, dùng ngân sách hay quỹ để hỗ trợ, tại Việt Nam là VIETRADE (Cục Xúc tiến thương mại thuộc Bộ Công Thương), tại Nhật Bản là JETRO, tại Australia là

AUSTRADE

Chủ thể tham gia trưng bày, giới thiệu hàng hoá, dịch vụ tại các hội chợ, triển lãm thương mại thường là các thương nhân với mục tiêu tìm đối tác; do đó đối

tượng khách hàng mà thương nhân hướng tới chủ yếu cũng là bạn hàng.

Hội chợ thường được tổ chức thành các gian hàng (diện tích lớn hoặc nhỏ, nhưng quy chuẩn tối thiểu là 3m x 3m) để các thương nhân giới thiệu về sản phẩm, dịch vụ của mình tại đó

Tại Việt Nam, nhiều hội chợ được tổ chức là nơi trực tiếp tiêu thụ hàng hoá,

dịch vụ; là nơi người tiêu dùng mua sắm trực tiếp tại các gian hàng Các hội chợ chuyên ngành thường diễn ra ngắn hơn so với các hội chợ đa ngành Các hội chợ

đa ngành hoặc hàng tiêu dùng, hay tổng hợp thường kéo dài 7 - 10 ngày Đặc biệtcác hội chợ Xuân phục vụ nhu cầu mua sắm dịp Tết Nguyên đán thường kéo dài

2 tuần Các hội chợ chuyên ngành chỉ diễn ra 2 - 4 ngày vì doanh nghiệp tham gia và đối tượng tiếp cận cũng hẹp hơn.”

Đối với công tác điều phối các chương trình HCTL trong và ngoài nước được chú trọng và tiến hành thường xuyên Các thủ tục cấp giấy phép, đăng ký thực hiện XTTM hiện nay được giảm nhẹ và thời gian thực hiện nhanh chóng Bên cạnh đó, công việc đăng ký, cấp giấy phép, theo dõi và quản lý hoạt động XTTMtrong lĩnh vực HCTL, khuyến mại, quảng bá sản phẩm đã được phân cấp đến cáctỉnh, thành phố

1.3 Kinh nghiệm của một số quốc gia về quản lí nhà nước đối với hoạt động xúc tiếng thương mại

1.3.1 Trung quốc

Trong bối cảnh chỉ đạo quyết liệt về xây dựng quy hoạch từ Trung ương,Thành phố Bắc Kinh phải chịu trách nhiệm xây dựng quy hoạch thương mạicho địa phương mình Khi thiết kế bản quy hoạch, những vấn đề về sự phát triển

tổng thể của Thành phố, phân bố dân cư, nhu cầu tiêu dùng, hệ thống giao thông

và các yêu cầu về môi trường tất cả đều được đưa ra xem xét, cân nhắc

Quy hoạch phát triển thương mại đô thị cung cấp dữ liệu chủ yếu về kinh tế,thương mại dân số, kế hoạch xây dựng các cơ sở thương mại trong tương lai, chitiết về sự tồn tại của các cơ sở như các cửa hàng quy mô lớn, các trung tâmthương mại, các chợ trao đổi hàng hoá, các tuyến phố thương mại, trung tâmlogistics và tiến hành các phân tích sâu sắc về những thành tựu đạt được vànhững vấn đề đặt ra trong phát triển thương mại của Thành phố Trong bản quyhoạch còn đưa ra các định hướng chiến lược lớn nhằm đảm bảo sự phát triển cânbằng và hài hoà về loại hình và cấu trúc thương mại Cụ thể, theo quy hoạch pháttriển thương mại của Thành phố Bắc Kinh thì từ vành đai 2 của Thành phố BắcKinh không được phép xây dựng các trung tâm thương mại với diện tích10.000 m2 nữa; trong vòng vành đai 3 (trong phạm vi vành đai 3) không đượcphép xây dựng các chợ bán buôn hàng nông sản; các chợ bán buôn hàng nôngsản mà đã có từ trước đây thì đều phải chuyển ra bên ngoài vành đai 3 Trên thực

tế, trong phạm vi vành đai 2 của Thành phố Bắc Kinh đã có quá nhiều siêu thị

và trung tâm thương mại có diện tích trên 10.000 m2 Nếu cứ tiếp tục cho xâydựng thì sẽ dẫn đến tình hình kinh doanh của các doanh nghiệp đã có sẵn trở nênkhó khăn Trong khi, các chợ bán buôn hàng nông sản phải chuyển ra vành đai 3

vì những chợ này làm ô nhiễm môi trường, đồng thời cũng ảnh hưởng rất lớn đếncông tác phòng cháy, chữa cháy cũng như công tác trị an

Nội dung quy hoạch thương mại của Thành phố Bắc Kinh bao gồm:

1.3.1.1 Quy hoạch thị trường hàng tiêu dùng

Với quy mô dân số hiện nay trên 11 triệu người, Chính quyền Thành phốBắc Kinh hết sức coi trọng quy hoạch thị trường hàng tiêu dùng

Hạt nhân của công tác quy hoạch thị trường hàng tiêu dùng tại Thành phốBắc Kinh là việc tăng cường hoàn thiện công năng, chức năng của thị trường này.Bao gồm tiến hành quy hoạch đối với khu thương mại trung tâm, khu thương mạixung quanh khu dân cư, khu thương mại vùng ngoại vi Ngoài ra, thị trườngchuyên ngành cũng tiến hành định vị cho công tác quy hoạch thị trường hàng tiêudùng nhằm hình thành nên một bố cục có sự phân công hợp lý, có chức nănghoàn thiện

Có thể nói, trọng điểm của công tác quy hoạch là quy hoạch mạng lưới thànhthị Thành phố Bắc Kinh có những trung tâm thương mại mang tính chất trung tâmnhư khu Vương Phủ Tỉnh, khu Tây Đơn Các khu thương mại của các khu vực như

khu vực quận Đông Thành, khu vực quận Chiều Dương; ngoài ra còn có các khuthương mại ở gần khu dân cư như khu Hướng Trang, khu Tiền Môn.

1.3.1.2 Quy hoạch các doanh nghiệp kinh doanh theo phương thức chuỗi

Phương thức kinh doanh chuỗi mới được áp dụng khoảng hơn mười năm ởTrung Quốc nhưng là bản thân nó đã trào lưu trong ngành thương mại của thếgiới và có tốc độ phát triển rất thanh tại Trung Quốc Phương thức kinh doanhchuỗi có thể thu hút được rất nhiều nguồn đầu tư đa dạng Phương thức kinhchuỗi chính quy sẽ có thể mở rộng được quy mô của doanh nghiệp, khuyếnkhích phát triển hàng hoá có nhãn mác, thương hiệu nổi tiếng

Về quá trình phát triển, có hình thức chuỗi cho phép một cách đặc biệt vàchuỗi tự do nhằm làm tăng cường khả năng tổ chức của doanh nghiệp Ở TrungQuốc, các doanh nghiệp vừa và nhỏ áp dụng phương thức kinh doanh chuỗichiếm một tỷ lệ rất lớn, khoảng 93% Việc kinh doanh chuỗi sẽ làm tăng khảnăng tổ chức cũng như trình độ kinh doanh liên hợp của các doanh nghiệp vừa vànhỏ

Hiện nay kinh doanh chuỗi là một trọng điểm trong chính sách của Chínhphủ Trung Quốc và chính quyền Thành phố Bắc Kinh, các siêu thị và các cửahàng kinh doanh chuyên ngành đều áp dụng hình thức kinh doanh chuỗi; đối vớicác cửa hàng bách hoá, Chính quyền Thành phố Bắc Kinh cũng khuyến khíchphát triển theo hướng kinh doanh chuỗi

1.3.1.3 Phát triển các hình thức kinh doanh bán lẻ mới

Ở Trung Quốc, những hình thức kinh doanh theo kiểu cửa hàng bách hoá hoặccửa hàng chuyên doanh thì đã tương đối cũ Trung Quốc chỉ sử dụng 15 năm pháttriển để thu hút các hình thức kinh doanh cũng như các kinh nghiệm liên quan củanước ngoài (trong khi đó thường các nước khác phải mất 150 năm mới có được).Hiện nay những hình thức kinh doanh như siêu thị, trung tâm thương mại,siêu thị dạng kho hàng là những hình thức kinh doanh mới Đối với những hìnhthức kinh doanh mới này, Thành phố đều có những quy hoạch tương ứng Nhưđối với những siêu thị quy mô lớn, mang tính chất tổng hợp thì Thành phố cóchính sách cho phát triển có mức độ Nguyên nhân là từ sau năm 1999, các hệthống siêu thị lớn của thế giới như World-Mart của Mỹ, của Pháp đều đãvào Trung Quốc và tiến hành kinh doanh với quy mô lớn Tại Thành phố BắcKinh, hình thức kinh doanh theo dạng siêu thị tổng hợp quy mô lớn đã bão hoà.Chính vì vậy, Thành phố Bắc Kinh đã phải áp dụng các biện pháp khống chếphát triển hình thức kinh doanh siêu thị tổng hợp quy mô lớn

Thành phố Bắc Kinh cũng có chính sách khuyến khích phát triển siêu thị chuyên ngành như siêu thị bán đồ điện, cơ điện, siêu thị chuyên về thực phẩm, siêu thị chuyên về đồ dùng gia đình

Các cửa hiệu, cửa hàng tiện lợi cũng được khuyến khích phát triển ở những

thành phố vệ tinh của Bắc Kinh Hình thức kinh doanh này chủ yếu lấy hình thứccho phép một cách đặc biệt để gia nhập vào những liên minh kinh doanh và vớimục tiêu là hàng tốt, giá rẻ và đặc biệt là tiện lợi với người dân tiêu dùng

Coi trọng các hình thức kinh doanh mới khác và khống chế sự phát triển của các trung tâm thương mại mô hình lớn: ở Bắc Kinh có doanh nghiệp Kinh

Nguyên đã đầu tư 3,8 tỷ Nhân dân tệ để xây dựng trung tâm mua sắm với diệntích 68 vạn m2, nhưng những loại trung tâm như thế này hiện nay ở Bắc Kinhtương đối bão hoà cho nên cần khống chế việc phát triển mới loại hình này

1.3.1.4 Điều chỉnh, nâng cấp, quy hoạch các hình thức bán lẻ truyền thống

Tiệm bách hoá có thể nói là hình thức kinh doanh truyền thống nhất củaTrung Quốc Hiện nay, Thành phố Bắc Kinh khống chế quy mô và số lượng củaloại hình này, không cho phát triển một cách từ phía Thành phố khuyến khích cáccửa hàng bách hoá lớn tiến hành hợp nhất, thu gom các cửa hàng bách hoá lẻ dầndần hình thành nên hệ thống bách hoá lớn với nhãn mác, thương hiệu nổi tiếng.Như ở Bắc Kinh, có tập đoàn bách hoá Vương phủ Tỉnh, tập đoàn này còn đượcChính phủ Trung Quốc khuyến khích mở rộng kinh doanh, vượt khỏi phạm vi địabàn Bắc Kinh Hiện nay, Tập đoàn này đã có 12 chi nhánh ở các nơi và Tập đoànbách hoá Vương Phủ Tỉnh là hình ảnh đẹp và rất nổi tiếng trong con mắt củangười Bắc Kinh cũng như của người dân toàn Trung Quốc…

1.3.1.5 Tăng cường cải tạo phố thương mại

Lấy đó làm hạt nhân trong khu thương nghiệp có tính chất trung tâm củaThành phố ví dụ như đường Vương Phủ Tỉnh Việc cải tạo các phố thương mạikhiến cho người tiêu dùng có cảm giác rất hiện đại đồng thời vẫn có màu sắc, bảnsắc văn hoá truyền thống Các phố thương mại có một đặc điểm nổi bật là sự tậptrung rất lớn và sự khuyếch tán rất mạnh

1.3.1.6 Tăng nhanh phát triển thị trường hàng tiêu dùng mới

Cùng với thu nhập của người dân Bắc Kinh ngày càng được tăng lên, mứctiêu dùng của họ cũng được nâng lên theo Trọng điểm tiêu dùng hiện nay của họchuyển sang ô tô, nhà cửa

Những thị trường tiêu dùng mới này được coi trọng và được khuyến khíchxây dựng và phát triển Trong quá trình quy phạm thị trường này, trên cơ sở thị

trường giao dịch ô tô truyền thống tiến hành xây dựng thị trường ô tô có thươnghiệu, có nhãn mác và việc kinh doanh cho phép trọng điểm Xây dựng một hệthống tiêu thụ xe hoàn chỉnh bao gồm cả các khâu trưng bày triển lãm, tiêu thụ

xe cả chiếc, tiêu thụ phụ kiện, dịch vụ hậu mãi Ngoài ra, Thành phố cũng khuyếnkhích thị trường dịch vụ về tài chính cho ô tô và cũng có quy định lại thị trườngthuê ô tô

Bên cạnh đó, Thành phố cũng quy hoạch phát triển thị trường về đồ điệngia dụng, thị trường sản phẩm công nghệ thông tin, đồ dùng gia đình Đồng thời,tiến hành quy hoạch làm cho các thị trường về vật liệu xây dựng, thị trường về đồdùng gia đình… phát triển theo hướng kinh doanh chuỗi và kinh doanh với quy

Tại Bắc Kinh, các chợ bán buôn đều bị chuyển ra ngoại vi, không cho phépđược kinh doanh ở trong nội đô Đồng thời các chợ bán buôn cũng được yêu cầuphải nâng cấp và đa dạng về chức năng…

1.3.1.8 Phụ trách công việc thống kê và phân tích tình hình thương mại.

Trong công tác quy hoạch, đầu tiên là quy hoạch của toàn Thành phố đưa ra.Quy hoạch này được đưa cho các khu, huyện liên quan của Thành phố tham khảo.Các khu, huyện liên quan phải quy hoạch trên cơ sở quy hoạch chung của Thànhphố Nếu phát sinh mâu thuẫn hoặc không khớp thì tất nhiên là phải tuân thủ quyhoạch của cấp trên Cấp thành phố giữ nguyên quyết định về quy hoạch, ví dụ mộtkhu muốn làm một siêu thị tổng hợp quy mô lớn, cơ chế đã quy định phải thôngqua hội nghị về trưng cầu ý kiến, nhưng sau đó đệ trình lên cấp trên thấy khônghợp thì họ có thể gạt đi Cho nên khi thực hiện quy hoạch cũng phải tính đến mức

độ khả thi của các quy hoạch

Cấp khu hoặc huyện có thuế và tài chính riêng Ở cấp khu - huyện thì thuếđược nộp cho cho cơ quan tài chính riêng và được tự chi tiêu Do áp dụng cơ chếhai cấp chính quyền quản lý cho nên vai trò của cấp khu - huyện trong việc thúcđẩy thương mại rất lớn Có rất nhiều khu - huyện của Thành phố có thu nhậptài chính phần lớn từ ngành thương mại, vì vậy nếu họ làm tốt quy hoạch pháttriển thương mại trên địa bàn thì thuế thu được cũng sẽ lớn Thượng Hải có khu

Thịnh An có 3 Office buildings (toà nhà) cho thuê, tất cả các loại thuế thu được

từ việc khai thác 3 toà nhà này một năm là 100 triệu Nhân dân tệ

Trong thập niên 80, mạng lưới thương mại ở Thượng Hải còn rất kém pháttriển, không đáp ứng nổi nhu cầu của thị trường cũng như của người dân, hànghoá không đủ, cửa hàng cửa hiệu không đủ Mặc dù có nhiều khu chung cư mớiđược xây dựng nhưng dân không muốn đến đó bởi vì xa, không tiện cho sinhhoạt, mua sắm không thuận lợi

Đến thập niên 90, Thượng Hải đã khuyến khích phát triển hệ thống siêu thị

để thoả mãn nhu cầu mua sắm của người dân Trong những năm 1994- 1996,Thành phố đã có chính sách khuyến khích mở siêu thị Khi đó phương thức kinhdoanh siêu thị còn mới, mọi người kinh doanh chưa có nhiều kinh nghiệm, đòihỏi đầu tư tương đối lớn, vì thế Thành phố phải hỗ trợ cho thương nhân về thuêđịa điểm, hỗ trợ về thuế, hỗ trợ về khoản vay, phí cho thuê ở mức tối thiểu đểthương nhân có thể thuê được địa điểm, cụ thể như: Năm thứ nhất được miễnthuế hoàn toàn; năm thứ hai giảm một nửa, năm thứ ba mới thu đầy đủ; về vayngân hàng: bản thân doanh nghiệp vay thì rất khó cho nên chính quyền hỗ trợbằng cách chính quyền đứng ra bảo lãnh cho doanh nghiệp vay ngân hàng đểkinh doanh siêu thị Trong giai đoạn từ 1994 - 1996, trung bình mỗi năm khoảngtrên 100 siêu thị được xây dựng

Thượng Hải có con đường Hằng Sơn, đường này là đường chuyên kinhdoanh về ăn uống Để hình thành nên đường phố ăn uống này thì chính quyềnkhu đó đã có nhiều chính sách hỗ trợ: chính quyền đứng ra thương lượng vớicác hộ có nhà hai bên mặt đường để các hộ này nhường lại vị trí đó cho chủ kinhdoanh cà phê, kinh doanh ăn uống; ngoài ra, chính quyền cũng bỏ tiền để cải tạolại hệ thống chiếu sáng, môi trường cho khu phố đó Vì vậy, đường phố này đãtrở thành một đường phố mà hầu hết đều do những người Trung Quốc từng đi duhọc ở Mỹ và Châu Âu trở về đầu tư mở tiệm kinh doanh, đồng thời họ đã mangtheo các quan niệm và các kinh nghiệm về kinh doanh ăn uống từ các nước Âu

Mỹ về Thượng Hải ở phố này có một nhà hàng gọi là Nhà hàng Sài Gòn chuyênkinh doanh món ăn Việt Nam và các nhân viên phục vụ trong đó cũng mặc đồViệt Nam

Ngoài ra, ở khu Đô An cũng có địa điểm kinh doanh gọi là Thế giới mới dochủ đầu tư Hồng Kông đầu tư xây dựng Chủ đầu tư chủ yếu là phụ trách đầu tư

cơ sở có liên quan đến kinh doanh thương mại, còn chính quyền đầu tư xây dựng

hồ nhân tạo, trồng cây xanh… tạo môi trường Sau khi khu này được hình thành

thì không chỉ có người Thượng Hải mà còn có rất nhiều chủ kinh doanh trên thếgiới cũng như ở các địa phương khác đã đến đây đầu tư kinh doanh

1979 và vẫn được áp dụng cho tới ngày nay mặc dù liên tục được chỉnh sửa chophù hợp với thực tiễn thương mại bán lẻ của Nhật Bản

Cửa hàng bán lẻ quy mô lớn gồm 2 hạng: hạng I là những cửa hàng bán lẻ

có diện tích sàn từ 1.500 m2 trở lên (hoặc 3.000 m2 trở lên tại các thành phố

lớn (Seirei Shitei Toshi)) và hạng II là những cửa hàng có diện tích sàn từ 500m2

trở lên

Luật 1979 quy định những kế hoạch xây dựng và mở rộng các cửa hàng bán

lẻ quy mô lớn hạng I phải được đệ trình lên Bộ Thương mại quốc tế và Công nghiệp Nhật Bản (MITI); còn những kế hoạch xây dựng và mở rộng các cửa hàng bán lẻ hạng II phải được trình lên người đứng đầu chính quyền địa phương.

Tuy nhiên, do có những quy định mơ hồ và khó thực hiện trong thực tiễn

và xuất phát từ những yêu cầu thực tiễn phải hiện đại hoá ngành dịch vụ

bán lẻ của Nhật để nâng cao tính cạnh tranh nên Luật chỉnh sửa về cửa hàng bán lẻ quy mô lớn năm 1979 tiếp tục được chỉnh sửa vào các năm

1982, 1984, 1987 và 1990 Đồng thời còn có các văn bản hướng dẫn thực thiLuật của Bộ/ngành, của chính quyền địa phương và của Hội đồng Cửa hàngbán lẻ quy mô lớn dưới dạng chính thức, bán chính thức hoặc không chínhthức đối với việc mở một cửa hàng bán lẻ quy mô lớn Nhiều khi, vai trò điềutiết của chính quyền địa phương và các Phòng Thương mại và Công nghiệp làrất quan trong đối với việc mở một cửa hàng bán lẻ quy mô lớn Cơ chế nàydựa trên thoả thuận đạt được vào tháng 8/1989 giữa Phòng Thương mại vàCông nghiệp Shizuoka với 3 tập đoàn bán lẻ của Shizuoka là Hiệp hội Cửahàng chuyên doanh Shizuoka, Liên hiệp Thương mại Thành phố Shizuoka vàTập đoàn Hiện đại hoá bán lẻ Shizuoka

Từ năm 1990, dưới sự thúc ép của các đối tác thuộc nhóm G-7, mà đặc biệt là

từ phía Hoa Kỳ, Chính phủ Nhật bản đã cam kết nới lỏng các biện pháp điều hànhthị trường bán lẻ Việc nới lỏng điều hành được thực hiện theo 3 bước:

Bước 1, rà soỏt lại cỏc quy định bỏn chớnh thức và khụng chớnh thức gồm cả

Thụng tư và thụng bỏo thỏng 5/1990 của Bộ Thương mại quốc tế và Cụng nghiệp

Nhật Bản - MITI Việc rà soỏt lại dẫn đến bói bỏ chớnh sỏch chỉ định “cỏc khu vực và cỏc thành phố nhỏ” được tự động cấm mở cỏc cửa hàng bỏn lẻ quy mụ

lớn (năm 1982); và kờu gọi cụng khai hoỏ và tiờu chuẩn hoỏ cỏc hoạt động củaHội đồng điều chỉnh hoạt động thương mại

Mặt khỏc, quỏ trỡnh xem xột ra quyết định của Hội đồng cũng được yờu cầurỳt ngắn xuống cũn tối đa là một năm rưỡi Cỏc quy định của địa phương như ýkiến cho phộp ban đầu và việc kiểm soỏt cỏc cửa hàng quy mụ vừa cũng đượcbói bỏ

Bước 2, rà soỏt lại để chỉnh sửa Luật chớnh thức cho phự hợp Thời gian rà

soỏt bắt đầu thỏng giờng năm 1992 Điểm chỉnh sửa chớnh là giải thể Hội đồngđiều chỉnh hoạt động thương mại và đưa về một đầu mối là Hội đồng Cửa hàngbỏn lẻ quy mụ lớn với nhiệm vụ chớnh là nghiờn cứu chớnh sỏch và giỏm sỏt tỡnhhuống cụ thể Luật chỉnh sửa cũng quy định rỳt ngắn thời gian thẩm định mở cửahàng xuống cũn tối đa là 1 năm

Bước 3, bắt đầu được thực hiện từ thỏng 5 năm 1994 nhằm đảm bảo sự hoạt

động lành mạnh của thị trường bỏn lẻ Việc mở cỏc cửa hàng bỏn lẻ với diện tớch sàn

từ 500 đến 1.500 m2 hầu như được tự do hoỏ mà khụng cần điều tiết nữa Giờ đúngcửa hàng cũng được mở rộng ra tới 8 giờ tối và số ngày nghỉ trong năm khụng phảibỏo cỏo là 24 ngày Bước 3 của việc chỉnh sửa Luật bao gồm cả việc làm tăng tớnhminh bạch của thị trường và giảm tớnh chất điều tiết

1.3.3 Bài học kinh nghiệm cho Việt Nam về xỳc tiến thương mại

XTTM là hoạt động cần thiết khách quan, phát sinh do nhu cầu cơ chế thịtrờng Nếu không có sự quan tâm của nhà nớc, các hoạt động này sẽ tồn tại mộtcách tự phát nh các dịch vụ sinh lời, không có định hớng chiến lợc Khi vai trò

điều tiết của Nhà nớc càng phát triển các cơ quan XTTM Nhà nớc trở nên quantrọng, đóng vai trò nh các công cụ thúc đẩy thực hiện chiến lợc thơng mại củamỗi quốc gia

Để hình thành và phát triển có hiệu quả hoạt động của mình, các tổ chứcXTTM Nhà nớc cần có sự hỗ trợ và quản lý của các bộ phận chức năng, nhất làtrong thời kỳ khôi phục nền kinh tế Khi các cơ quan XTTM trở nên hoàn thiện vềcơ cấu, đồng bộ về nghiệp vụ thì quy mô của các cơ quan quản lý Nhà nớc giảmdần Chức năng của nó chỉ còn là định hớng chiến lợc, hớng dẫn và quản lý Ngânsách

Bối cảnh kinh tế của Việt Nam hiện nay tuy có khác với Nhật Bản vàonhng năm sau chiến tranh, song tiềm lực kinh tế trong đó có ngoại thơng, cơ cấucủa môi trờng kinh doanh có thể đánh giá nh Nhật Bản vào giai đoạn 1955 –

1984 Đây là thời kỳ ngời Nhật bắt tay xây dựng hệ thống XTTM của mình để

đ-ợc những thành quả nh hiện nay Cho nên Việt Nam cũng nên bắt đầu củng cố và

đa công tác XTTM vào nề nếp nhằm xây dựng một hệ thống có hiệu quả với đặcthù riêng của mình Song tuyệt đối không nên nóng vội, mọi quyết định phải trênquy luật phát triển Hay nói cách khác phải củng cố các cơ quan dựa trên các quyluật phát triển, nghĩa là phải củng cố các cơ quan hiện có, đa ra các biện pháp

điều phối, gắn các hoạt động theo chơng trình chung của bộ và nhà nớc Khôngnên ngay lập tức đa ra một bộ máy cồng kềnh dẫn đến kém hiệu quả, đi ngợc lạicông cuộc cải tổ đất nớc và thậm chí có thể gây gián đoạn các hoạt động của một

số cơ quan đang tồn tại

Tổ chức XTTM quốc gia Trung Quốc đã đặt mục tiêu tổng hợp “Góp phầnvào sự tăng trởng kim ngạch xuất khẩu" đã đa ra biện pháp khuyến khích nhtuyên truyền quảng cáo về phái đoàn thơng mại và các sản phẩm của Trung Quốctại những thị trờng mới và xa xôi đã giúp cho việc tăng doanh thu và khối lợngxuất khẩu Để khuyến khích xuất khẩu Chính phủ Trung Quốc đã tài trợ cho hoạt

động XTTM Học kinh nghiệm của ngời Trung Quốc song không thể dập khuôntheo ngời Ailen, Chính phủ trợ giúp việc sử dụng các nhà bán lẻ nớc ngoài theo

hệ thống để nhận diện hàng hoá Ailen, thiết lập chặt chẽ hơn mối quan hệ với cácnhà cung ứng có triển vọng Ailen Tạo thêm sức thu hút mua hàng hoá thông quacác cửa hàng bán lẻ, giúp cho các nhà sản xuất Trung Quốc tập trung vào cáchạng mục hoặc kế hoạch sản phẩm cụ thể hơn Các hãng, công ty tổ chức các cửahàng bán lẻ qui mô nhỏ tại những vùng xa xôi ngoài hệ thống cửa hàng bách hoá

để thu hút đợc nhiều nhóm hoặc nhiều tầng lớp khách hàng khác nhau

Học kinh nghiệm của ngời Nhật,Trung Quốc song không thể dập khuôn theo

họ vì nhiều lý do khách quan Việc điều phối các cơ quan hoạt động theo ch ơngtrình chung phải dựa trên sự chủ động từ nhiều nguồn kinh phí và tính độc lập t-

ơng đối của các cơ quan đang tồn tại, không thể chỉ trông chờ vào nguồn ngânsách tập trung của nhà nớc Đây là điều khác biệt mang tính nguyên tắc khi xâydựng hệ thống XTTM Việt Nam

CHƯƠNG 2:

THỰC TRANG QUẢN LÍ NHÀ NƯỚC VỀ XÚC TIẾN THƯƠNG MẠI CỦA CỤC XÚC TIẾN THƯƠNG MẠI TRỰC THUỘC BỘ CÔNG

THƯƠNG

1.2 Cơ cấu của bộ máy Cục Xúc Tiến Thương Mại

1.3.4 Cơ cấu tổ chức ,chức năng nhiệm vụ của Cục Xúc Tiến Thương Mại

1.3.4.1 Cơ cấu của cục

Hiện tại Cục Xúc Tiến Thương Mại có 74 công chức và 69 viên chức trong

Phòng hợp tác quốc tế: 01 trưởng phòng.02 phó trưởng phòng

- Văn Phòng đại diện

Văn phòng đại diện tại Đà Nẵng

Văn phòng đại diên tại Tp Hồ Chí Minh

1.3.4.2 Vị trí, chức năng, nhiệm vụ và quyền hạn của Cục Xúc Tiến Thương Mại:

Theo quyết định số 963/QĐ-BTC bàn hành ngày 08/02/2013, Cục Xúc TiếnThương Mại có các chức năng, nhiệm vụ và quyền hạn sau

- Vị trí, chức năng:

Cục Xúc Tiến Thương Mại là tổ chức trực thuộc Bộ Công Thương, thựchiện chức năng tham mưu, giúp Bộ trưởng quản lý nhà nước và tổ chức thực thipháp luật trong lĩnh vực hoạt động xúc tiến thương mại, xúc tiến đầu tư phát triểnngành Công Thương và thương hiệu theo quy định của pháp luật.Cục Xúc TiếnThương Mại có tư cách pháp nhân, con dấu và tài khoản riêng theo quy định củapháp luật; kinh phí hoạt động do ngân sách nhà nước cấp và từ các nguồn kháctheo quy định của Nhà nước.

- Nhiệm vụ và quyền hạn của văn phòng Cuc tại Hà nội:

Văn phòng

- Tham mưu giúp lãnh đạo cục trong công tác điều hành các hoạt động củaCục ; thực hiện các công tác tổng hợp giúp Lãng đạo cục thoe dõi đôn đốc việcthi hành các quyết định ,chi thị,kết luận và nhiệm vụ lãnh đạo cục giao cho cácđơn vị thuôc cục ;báo cáo tổng hợp định kì và đột xuất về tình hình thực hiện cáccông tác của Cục

- Tổ chức quản lý và hướng dẫn thực hiện công tác văn thư,lưu trữ củaCục và các đơn vị thuộc Cục,tiếp nhận ,chuyển giao.luân chuyển công vănđi,đến và quản lý việc sử dụng con dấu của cục đảm bảo việc ban hành các vănbản của Cục đúng với thể thức và thủ tục quy định

- Thường trực tham mưu cho lãnh đạo cục về công tác cải cách hành chính,chủ trì việc ra soát ,đơn giản hóa thủ tục hành chính của cục theo mục tiêu và nộidung chương trình cải cách hành chính của Bộ,xây dựng các quy chế nội dungcủa cơ quan nhằm đảm bảo ký cương kỷ luật hành chính

- Quản lý và đảm bảo cơ sở vật chất ,tài sản,phương tiện,kho tang trangthiết bị và điều kiện làm việc của cơ quan theo quy định hiện hành phụ tráchcông tác xây dựng vơ bản và sửa chữa trụ sở cơ quan Cục;đôn đốc việc thực hiệnnội quy cơ quan;quản lý lực lượng bảo về ,phòng cháy chữa cháy của cơquan Tổ chức quản lý thư việc của Cục

- Chủ trì tổ chức và phục vụ các hội nghị ,cuộc họp ,làm việc của Cục,đảmbảo công tác hậu cần ,bố trí phương tiện đi lại phục vụ các đoàn công tác trongnước của Cục.Thực hiện công tác lễ tân phục vụ các đoàn khách trong nước củaCục

- Công tác tổ chức và quản lý cán bộ công chức:

- Chủ trì triển khai công tác áp dụng quản lý ISO,công tác giải quyết khiếunại tố cáo phòng chống tham nhũng tiêu cực và xử lý các hành vi vi phạm phápluật thuộc phạm vi quản lý của Cục,thực hành tiết kiệm,chống lãng phí trong Cục

- Thực hiên các nhiệm vụ khác do Cục trưởng giao

Phòng kế hoạch-tài chính

- Chủ trì tổng hợp ,xây dựng kế hoạch nhằm mục tiêu phát triển xúc tiến

thương mại và xúc tiến đầu tư phát triển ngành Công thương của Cục

- Chủ trì xây dựng kế hoạch tài chính hằng năm ;theo dõi đôn đốc đánh

giá kết quả thực hiện kế hoạch hoạt động của các đơn vị thuộc Cục

- Giúp Cục trưởng trong việc quản lý và điều hành các nguồn kinh phí của

Cục Xúc Tiến Thương Mại

- Giúp Cục trưởng trong việc thực hiện công tác quản lý nhà nước đối với

nguồn ngân sách nhà nước cấp hằng năm cho hoạt động xúc tiến thương mại

- Chủ trì xây dựng các văn bản quy phạm pháp luật lien quan đến nguồn

ngân sách nhà nước cấp hằng năm cho hoạt đọng xúc tiến thươnng mại ,chế độtài chính trong lĩnh vực xúc tiến thương mại trình cấp có thẩm quyền phê duyệt

- Chủ trì xây dựng quy chế tài chính của Cục,hướng dẫn chế độ bồi dưỡng

nghiệp vụ tài chính ,kế toán cho cán bộ ,công chức,viên chức trong Cục và đơn vịtrực thuộc theo quy định của Nhà nước

- Thực hiện công tác kế toán,kiểm tra ,giám sat ,công khai tài chính theo

quy định hiện hành;thẩm định quyết toán ngân sách hàng năm của các đơn vị trựcthuộc ,thanh tra,kiểm tra tài chính nội bộ

- Thực hiện các nhiệm vụ khác do Cục trưởng giao

Phòng quản lý xúc tiến thương mại

- Chủ trì xây dựng và trình Cục trưởng đề xuất với cấp có thẩm quyền ban

chương dự án,đề án,chiến lược ,kế hoạch,các văn bản quy phạm pahsp luật ,tiêuchuẩn ,quy chuẩn ,định ,mức kinh tế-kỹ thuât,quy chế về quản lý nhà nước đốivới hoạt động xúc tiến thương mại ,trưng bày giới thiệu hàng hóa ,dịch vụ ởtrong và ngoài nước;hoạt động Văn phòng đại diện các tổ chức xúc tiến thươngmại tại Việt Nam( gọi tắt là Văn phòng đại diện)

- Tham mưu,đề xuất và trình Cục trưởng ban hành các văn bản các

biệt,văn bản thuộc chuyên ngành về quản lý nhà nước đối với hoạt động xúc tiếnthương mại và hoạt động của Văn Phòng đjai diện

- Tham mưu và đề xuất Cục trưởng tổ chức ,chỉ đạo,hướng dẫn,kiể tra

giám sát việc thực hiện các văn bản quy phạm pháp luật chiến lược chươngtrình,dự án đề án về quản lý nhà nước đối với hoạt động xúc tiến thương mạihoạt động Văn phòng đại diện và hoạt dộng xúc tiến thương mại cụ thể

- Chủ trì và phối hợp chức tuyên truyền,phổ biến,tập huấn,bồi dưỡng

hướng dẫn các văn bản quy phạm pháp luật và nghiệp vụ,chuyên môn về quản lý

nhà nước đối với hoạt động xúc tiến thương mai và hoạt động của Văn phòng đạidiện

- Đầu mối cập nhập phổ biến nội dung quản lý nhà nước về hoạt động,xúc

tiến thương mại và hoạt động của Văn phòng đại diện trên trang web củaCục ,của Bộ Công Thương và các ấn phẩm thuộc phạm vi quản lý của Cục

- Tham mưu giúp Cục trưởng trong Việc hướng dẫn và kiểm tra hoạt động

của các hội ngafnhhafng trong lĩnh vực xúc tiến thương mại ,xúc tiến đầu tư pháttriển ngành Công Thương theo phân cấp của Bộ và quy định của pháp luật

- Thực hiện các nhiệm vụ khác do Cục trưởng giao

Phòng chính sách phát triển xuất khẩu

- Đầu mối giúp Cục trưởng xây dựng và đề xuất có thẩm quyền ban hànhchiến lược ,quy hoạch chính sach xúc tiến lược ,quy hoạch ,chính sách xúc tiếnthương mại

- Đầu mối giúp Cục trưởng trong việc xây dượng ,quản lí và thực hiệnchương trình xúc tiến thương mại quốc gia theo quy định của pháp luật và trongphạm vi chức năng,thẩm quyền của Cục Xúc tiến thương mai

- Đầu mối giúp Cục trưởng trong việc chỉ đạo ,điều phối ,phối hợp hỗ trợcác địa phương ,các tổ chức xúc tiến thương mại Chính Phủ,phi Chính phủ

- Đầu mối thực hiện các chức năng ,nhiệm vụ do Bộ Công Thương ,giaocho Cục liên quan đến các Vùng kinh tế

- Thực hiện cá nhiệm vụ khác do Cục trưởng giao

Phòng thông tin truyền thông và phát triển thương hiệu

- Thực hiện thông tin tuyên truyền ,quảng bá cơ hội hợp tác phát triển

thương mại và công nghiệp của Việt Nam tới các đối tượng mục tiêu trong vàngoài nước

- Đầu mối quan hệ với các cơ quan thông tấn,báo chí trong và ngoài nước

liên quan đến xúc tiến thương mại,xúc tiến đầu tư phat triển ngành Công thương

và thương hiệu

- Thực hiện các ấn phẩm thông tin của Cục,chủ trì phối hợp với các đơn vị

thuộc Cục xây dựng ,quản lý và phổ biến thông tin trên mạng thông tin điện tửcủa Cục

- Thực hiện tuyên truyền quảng bá hình ảnh đất nước,hình ảnh doanh

nghiệp Việt Nam ở trong và ngoài nước ;hỗ trợ các doanh nghiệp Việt Nam xâydựng,quảng bá và bảo về thương hiệu

- Đầu mối xây dựng kế hoạch,tổ chức hướng dẫn và thực hiện Chương

trình thương hiệu quốc gia

- Chủ trì xây dựng và trình cục trưởng đề xuất với cấp có thẩm quyền ban

hành chương trình ,dự án đề án ,chiến lược kế hoạch,các văn bản quy phạm phápluật,tiêu chuẩn,quy chuẩn định mức kinh tế-kỹ thuật,quy chế về quản lý nhà nướcđối với thương hiệu theo quy định của pháp luật

- Đầu mối tham mưu giúp Cục trưởng thực hiện quản lí nhà nước trong

lĩnh vực phát triển và quảng bá thương hiệu theo quy định pháp luật hiện hành

- Tham mưu giúp cục trưởng trong việc hướng dẫn và kiểm tra hoạt động

của các hội ngành hàng trong lĩnh vực thương hiệu thoe phân cấp của Bộ và theoquy định của pháp luật

- Thực hiện nhiệm vụ khác do cục trưởng giao

1.3.5 Kết quả hoạt động vài năm gần đây của cục

- Đạt được những phần thưởng cao quý mà Cục Xúc Tiến Thương Mạiđược trao tặng Đảng ủy Cục XTTM đề nghị đạt danh hiệu Đảng bộ trong sạchvững mạnh tiêu biểu, 4 Chi bộ đạt danh hiệu Chi bộ trong sạch vững mạnh; 01Chi bộ được Đảng bộ Bộ Công Thương tặng Bằng khen, 100% đảng viên hoànthành tốt nhiệm vụ, trong đó có 15% đảng viên xuất sắc

- Năm 2004: Được Chủ tịch nước trao tặng Huân chương Lao động

hạng hai về thành tích xuất sắc hoàn thành nhiệm vụ dẫn đầu phong trào thi đua

- Năm 2009: Đón nhận bằng khen của Thủ Tướng Chính Phủ.

Nhiều năm liền được nhận Cờ thi đua của Chính phủ và Bằng khen của Thủtướng Chính phủ vì đã có thành tích xuất sắc hoàn thành nhiệm vụ, dẫn đầuphong trào thi đua.Tập thể Cục XTTM đã được Thủ tướng Chính phủ tặng bằngkhen 3 đơn vị được nhận cờ thi đua của Bộ Công Thương 2 đơn vị được Bằngkhen của Bộ Công Thương 1 đơn vị đạt danh hiệu Tập thể lao động xuất sắc.Nhiều cá nhân được nhận các phần thưởng vinh dự, giành các thứ hạng cao trongcác giải thi đấu thể thao

- Tổ chức các chương trình xúc tiến thương mại

Tiêu biểu là Chương trình XTTM quốc gia với 3 mục tiêu chính là XTTMđịnh hướng xuất khẩu, XTTM thị trường trong nước và XTTM miền núi, biêngiới, hải đảo Chương trình đã thực sự hỗ trợ tích cực, hiệu quả việc xúc tiến xuấtkhẩu các mặt hàng nông sản, thực phẩm, thủy sản tại các thị trường xuất khẩutrọng điểm Đồng thời, chương trình cũng chú trọng đẩy mạnh hoạt động XTTMđối với các sản phẩm xuất khẩu có thế mạnh như ngành dệt may, da giày, côngnghệ thông tin, điện, điện tử, dược, đồ gỗ, thủ công mỹ nghệ, thép… Với sự hỗtrợ từ Chương trình XTTM quốc gia, sự hiện diện của sản phẩm xuất khẩu Việt

Nam tại các thị trường truyền thống như Mỹ, EU, Trung Quốc, Nhật Bản, HànQuốc ngày càng mở rộng Đồng thời, Chương trình đã hỗ trợ doanh nghiệp trở lạicác thị trường như Liên bang Nga, các nước Đông Âu, tăng cường hoạt động tạithị trường Myanmar, Lào, các nước Trung Đông, Châu Phi, Mỹ Latinh… Theothống kê, các hoạt động thuộc Chương trình XTTM quốc gia giai đoạn 2010 -

2015 đã thu hút hơn 30.000 lượt doanh nghiệp tham gia, các doanh nghiệp đãtrực tiếp giao dịch và ký kết hợp đồng với tổng trị giá hợp đồng xuất khẩu hànghóa và doanh số bán hàng đạt gần 6,3 tỷ USD và trên 2.000 tỷ đồng Riêng năm

2015, Bộ Công Thương đã phê duyệt 236 đề án Xúc tiến thương mại quốc gia đã

hỗ trợ trên 70 đơn vị chủ trì với tổng kinh phí gần 114 tỷ đồng (bao gồm 14 tỷđồng kinh phí XTTM quốc gia các năm trước chuyển sang) Sơ bộ, các đơn vịchủ trì đã hoàn thành việc thực hiện 228 đề án, đã đạt được một số kết quả như

hỗ trợ được 8.850 lượt doanh nghiệp, 14.499 gian hàng tại các hội chợ triển lãmtrong và ngoài nước, 213.300 giao dịch và ký kết được nhiều hợp đồng kinh tế cótổng trị giá trên 858 triệu đô la và khoảng 637,8 tỷ đồng và thu hút trên 3 triệulượt khách tham quan giao dịch và mua sắm Theo đánh giá của các doanhnghiệp xuất khẩu, các đơn vị chủ trì, Chương trình XTTM quốc gia đã thực sự hỗtrợ tích cực, hiệu quả việc xúc tiến xuất khẩu các mặt hàng nông sản, thực phẩm,thủy sản tại các thị trường xuất khẩu trọng điểm của nhóm hàng này Chươngtrình cũng chú trọng đẩy mạnh thường xuyên hoạt động XTTM đối với ngành dệtmay, da giày, công nghiệp hỗ trợ, công nghệ thông tin, điện, điện tử, dược, đồ gỗ,thủ công mỹ nghệ, thép…

Với Chương trình thương hiệu quốc gia, một chương trình XTTM dài hạnnhằm quảng bá hình ảnh quốc gia thương hiệu quốc gia thông qua thương hiệusản phẩm, trong điều kiện nguồn lực còn hạn chế so với yêu cầu thực tiễn,Chương trình đã được triển khai một cách hiệu quả Tập trung vào các nội dunggóp phần nâng cao nhận thức về thương hiệu, tăng cường năng lực kinh doanh vàphát triển doanh nghiệp, hỗ trợ các Hiệp hội ngành hàng có năng lực cạnh tranhxuất khẩu xây dựng và thực hiện chiến lược phát triển thương hiệu sản phẩm chongành Năm 2015, kỳ lựa chọn lần thứ 4 kể từ năm 2008 (2 năm tổ chức lựachọn 1 lần), Chương trình đã chọn ra được 63 doanh nghiệp có sản phẩm đạtthương hiệu quốc gia Đặc biệt, trong bối cảnh kinh tế trong nước và thế giới vẫncòn gặp khó khăn, nhưng 63 doanh nghiệp đạt thương hiệu quốc gia vẫn tăngtrưởng về doanh thu, đóng góp tích cực cho xã hội: riêng năm 2013, nộp ngânsách trên 25 nghìn tỷ đồng, tạo việc làm cho trên 90 nghìn lao động và xuất khẩutrên 1 triệu đô la Mỹ

Công tác hỗ trợ doanh nghiệp tìm kiếm thông tin, phân tích thị trường trongthời gian qua cũng được đẩy mạnh hơn Các DN còn được hỗ trợ tham gia cáckhóa tập huấn, đào tạo về kỹ năng XTTM, phát triển sản phẩm, nâng cao nănglực thiết kế, sáng tạo mẫu mã mới đáp ứng nhu cầu thị trường, nâng cao giá trịsản phẩm.

Khai thác tối đa các chương trình hợp tác với các đối tác quốc tế, tích cực

hỗ trợ, nâng cao năng lực cho hệ thống các cơ quan XTTM địa phương và hỗ trợcác doanh nghiệp vừa và nhỏ tham gia và triển khai có hiệu quả các hoạt độngXTTM trong và ngoài nước Các hoạt động XTTM đã được cộng đồng doanhnghiệp Việt Nam đón nhận và đánh giá tích cực, thực sự hỗ trợ hiệu quả việc xúctiến xuất khẩu, đặc biệt xuất khẩu các mặt hàng nông thủy sản, thực phẩm, cũngnhư các sản phẩm xuất khẩu có thế mạnh như ngành dệt may, da giày, công nghệthông tin, điện, điện tử, dược, đồ gỗ, thủ công mỹ nghệ, thép… tại các thị trườngxuất khẩu truyền thống, trọng điểm và mở ra cơ hội tại các thị trường tiềm năng.Triển khai mở các Văn phòng XTTM tại nước ngoài theo chỉ đạo của Chính phủ

để tăng cường hiệu quả xúc tiến xuất khẩu cho doanh nghiệp trong các ngànhhàng, lĩnh vực có nhiều tiềm năng tại các thị trường trọng điểm

Ngoài ra còn phải kể tới các hoạt động quản lý nhà nước trong lĩnh vực xúctiến thương mại, đặc biệt là công tác quản lý hoạt động khuyến mại, đảm bảođúng quy định pháp luật, đáp ứng đồng thời mục tiêu hỗ trợ hoạt động sản xuất,kinh doanh của doanh nghiệp và bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng và người thamgia các chương trình khuyến mại

- Góp phần quản lí nhà nước trong xúc tiến thương mại

Ngoài ra còn phải kể tới các hoạt động quản lý nhà nước trong lĩnh vực xúctiến thương mại, đặc biệt là công tác quản lý hoạt động khuyến mại, đảm bảođúng quy định pháp luật, đáp ứng đồng thời mục tiêu hỗ trợ hoạt động sản xuất,kinh doanh của doanh nghiệp và bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng và người thamgia các chương trình khuyến mại

Với sự hỗ trợ từ các hoạt động của Cục XTTM, sự hiện diện của sản phẩmxuất khẩu Việt Nam tại các thị trường trọng điểm như Mỹ, EU, Trung Quốc,Nhật Bản, Hàn Quốc, Lào, Campuchia ngày càng mở rộng Các thương hiệu Việtcũng đang từng bước quay trở lại các thị trường truyền thống như Liên bang Nga,các nước Đông Âu và khai phá các thị trường mới tại Trung Đông, Châu Phi, MỹLatinh, v.v… Ngoài ra, hoạt động trao đổi thương mại, lưu thông dịch vụ tại thịtrường trong nước những năm qua luôn giữ vững tốc độ tăng trưởng cao, mỗinăm tăng trung bình 20% Các hoạt động XTTM, các phiên chợ hàng Việt tại

khu vực biên giới, miền núi, hải đảo không chỉ góp phần mở rộng mạng lướiphân phối, hỗ trợ doanh nghiệp tiêu thụ sản phẩm mà còn thiết thực phục vụ đờisống nhân dân, làm phong phú hơn đời sống tinh thần của bà con các dân tộcvùng sâu, vùng xa, góp phần giữ vững an ninh, chính trị vùng biên của Tổ quốc.Đạt được những thành tích kể trên, những năm qua, Cục XTTM luôn nhậnđược sự quan tâm, lãnh đạo, chỉ đạo sát sao của lãnh đạo Bộ Công Thương và sựphối hợp chặt chẽ của các cơ quan, đơn vị thuộc Bộ Công Thương; các Bộ, Ban,ngành Trung ương và địa phương; các Hiệp hội ngành hàng và doanh nghiệp; các

tổ chức xúc tiến trong và ngoài nước, cộng đồng doanh nghiệp và các cơ quanthông tấn, báo chí

1.4 Thực trạng hoạt động quản lí nhà nước về xúc tiến thương mại của Cục Xúc Tiến Thương Mại-Bộ Công Thương

1.4.1 Thực trạng quá trình xúc tiến thương mại Việt Nam thời kì mở cửa từ năm 1986 đến nay

Công tác đề xuất và dự thảo các văn bản quy phạm pháp luật về quản lý

nhà nước trong lĩnh vực xúc tiến thương mại.

- Chủ trì xây dựng và trình Bộ Công Thương xác nhận ban hành Văn bảnhợp nhất Nghị định số 37/2006/NĐ-CP ngày 04 tháng 4 năm 2006 và Nghị định

số 68/2009/NĐ-CP ngày 06 tháng 8 năm 2009 của Chính phủ quy định về hoạtđộng xúc tiến thương mại

- Tham gia góp ý Dự thảo Thông tư thay thế thông tư số BTC ngày 17 tháng 06 năm 2011 của Bộ Tài Chính về cơ chế tài chính hỗ trợ từngân sách nhà nước để thực hiện Chương trình XTTMQG

88/2011/TT Tham gia Dự án xây dựng Luật Quản lý ngoại thương, tham gia các vănbản quy phạm pháp luật khác do các đơn vị khác chủ trì theo phân công của Lãnhđạo Bộ Công Thương

- Quản lý nhà nước về các hoạt động khuyến mại :Năm 2015 , hoạt độngquản lý nhà nước về XTTM đã được triển khai một cách có hiệu quả, góp phầngiúp cho hoạt động khuyến mại của doanh nghiệp đi vào quy củ, bảo vệ tốt lợiích của người tiêu dùng Với chức năng của mình, Cục XTTM trực tiếp và phốihợp với các Sở Công Thương để thực hiện việc xác nhận, quản lý các chươngtrình khuyến mại, tăng cường công tác giám sát, kiểm tra các hoạt động khuyếnmại trên địa bàn toàn quốc, cụ thể như sau:

- Thừa ủy quyền của Bộ Công Thương, Cục XTTM đã trực tiếp thụ lý, ravăn bản xác nhận trên 850 chương trình khuyến mại với tổng giá trị giải thưởnghơn 850 tỷ đồng; ban hành Quyết định thu nộp Ngân sách Nhà nước trên 32 tỷ

đồng là 50% giá trị của giải thưởng không có người trúng thưởng của các chươngtrình khuyến mại thuộc thẩm quyền xác nhận của Cục

- Đối với các chương trình khuyến mại có sai phạm, Cục XTTM đã trựctiếp xử lý hoặc chỉ đạo, phối hợp với các đơn vị liên quan, các Sở Công Thương

xử lý các hành vi vi phạm của doanh nghiệp, giải quyết các khiếu nại của ngườitiêu dùng liên quan đến các chương trình khuyến mại Trực tiếp giám sát trên 100chương trình khuyến mại; kiểm tra và kiên quyết xử lý trực tiếp 18 trường hợp viphạm trong lĩnh vực khuyến mại, đặc biệt là các trường hợp sai phạm của thươngnhân hoạt động trong lĩnh vực viễn thông, thương mại điện tử, mì ăn liên và hàngtiêu dùng, có những phản ứng kịp thời trước những phản ánh của dư luận trongquá trình thực hiện khuyến mại của các doanh nghiệp trên địa bàn toàn quốc, ảnhhưởng đến quyền lợi của người tiêu dùng cũng như cạnh tranh thiếu lành mạnh

Quản lý nhà nước đối với Văn phòng đại diện của tổ chức xúc tiến thương mại nước ngoài tại Việt Nam.

Triển khai thực hiện tốt công tác quản lý nhà nước đối với Văn phòng đạiđiện của tổ chức XTTM nước ngoài tại Việt Nam nhằm hạn chế những hình thức,hiện tượng trá hình của các tổ chức hoạt động thương mại phi pháp, ảnh hưởngđến sản xuất, kinh doanh của doanh nghiệp Việt Nam Trong năm 2015, CụcXTTM tiếp tục công khai thủ tục hành chính, ban hành quy chế giải quyết hồ sơ,thủ tục hành chính nhằm thực hiện chủ trương công khai, minh bạch các thủ tụchành chính và triển khai việc cấp 02 giấy phép thành lập và 06 giấy phép sửa đổi

bổ sung hoạt động cho các Văn phòng đại diện của tổ chức XTTM nước ngoài tạiViệt Nam Bên cạnh đó, Cục đã tăng cường việc phối hợp với các Sở CôngThương nhằm thực hiện tốt công tác kiểm tra, giám sát đối với hoạt động củaVăn phòng đại diện tổ chức XTTM nước ngoài tại Việt Nam

Quản lý nhà nước về Hội chợ, Triển lãm thương mại (HCTLTM)

- Về hội chợ, triển lãm tại nước ngoài:

Trong năm 2015, Cục đã giải quyết xác nhận đăng ký tổ chức 23 HCTL ởnước ngoài năm 2015 Phối hợp với Thương vụ Việt Nam ở nước ngoài hỗ trợ vàgiám sát việc tổ chức HCTL của các doanh nghiệp Việt Nam ở nước sở tại Thựchiện nghiêm việc xử lý đối với các trường hợp doanh nghiệp không đăng ký kếhoạch tổ chức HCTL ở nước ngoài nhưng vẫn tiến hành tổ chức, yêu cầu nước sởtại kiên quyết không cấp giấy phép tổ chức cho các đơn vị không đăng ký kế

hoạch tổ chức HCTL theo quy định, góp phần đảm bảo chất lượng HCTL củadoanh nghiệp, hàng hóa Việt Nam tại thị trường nước nước ngoài, giúp doanhnghiệp xây dựng thành công thương hiệu của mình.

- Về hội chợ triển lãm trong nước:

Năm 2015 trên cả nước đã tổ chức hơn 650 hội chợ Các hội chợ triểnlãm được tổ chức chọn lọc, mang tính chuyên nghiệp và chất lượng ngày càngđược nâng cao Cục XTTM đã phối hợp với các Sở Công Thương địa phương,hướng dẫn, trao đổi và hỗ trợ trong công tác quản lý nhà nước đối với hoạt độngHCTLTM trong nước

Công tác hỗ trợ, kết nối các địa phương, mạng lưới xúc tiến thương mại

Năm 2015, Cục XTTM đã có nhiều nỗ lực, hành động nhằm tăng cường

sự liên kết và hiệu quả trong công tác phối hợp giữa các cơ quan trong mạng lướiXTTM của cả nước, thông qua các hoạt động cụ thể như:

- Đưa ra các cách thức chỉ đạo, hỗ trợ mới đối với các địa phương, hiệphội, các tổ chức XTTM trong công tác tổ chức thực hiện 268 Đề án Chương trìnhXTTM Quốc gia

- Phối hợp với UBND các tỉnh chỉ đạo tổ chức các Hội chợ, triển lãmthương mại mang tính chất liên kết vùng; hỗ trợ các địa phương tuyên truyềnquảng bá tiềm năng, thế mạnh, xây dựng kế hoạch, tổ chức các hoạt độngXTTM Định kỳ tổ chức Hội nghị giao ban cho các tổ chức XTTM tại địaphương theo 03 khu vực (Bắc – Trung – Nam) nhằm chia sẻ kinh nghiệm, traođổi và xây dựng chương trình, kế hoạch hoạt động về XTTM cho từng khu vực

- Định kỳ cung cấp ấn phẩm, thông tin, tổ chức gần 42 khóa đào tạo, tậphuấn cho các Tổ chức XTTM, Trung tâm XTTM địa phương trên phạm vi cảnước

Quản lý, điều phối thực hiện Chương trình Xúc tiến thương mại quốc gia (XTTMQG).

- Chương trình XTTMQG năm 2015 đã được đổi mới phương thức vànội dung hoạt động góp phần giúp doanh nghiệp đẩy mạnh sản xuất, kinh doanh,xây dựng thương hiệu, đóng góp quan trọng 1vào kim ngạch xuất khẩu của ViệtNam