TUẦN 9 Ngày soạn Ngày dạy Tiết 17 Bài 12 ĐỜI SỐNG KINH TẾ, VĂN HOÁ I ĐỜI SỐNG KINH TẾ I MỤC TIÊU BÀI HỌC 1 Kiến thức Tích hợp toàn phần nội dung bài học Dưới thời Lý, nền kinh tế nông nghiệp, thủ công[.]
Trang 1TUẦN 9
Ngày soạn:
Ngày dạy:
Tiết: 17
Bài 12
ĐỜI SỐNG KINH TẾ, VĂN HOÁ
I ĐỜI SỐNG KINH TẾ
I MỤC TIÊU BÀI HỌC
1 Kiến thức: Tích hợp toàn phần nội dung bài học
- Dưới thời Lý, nền kinh tế nông nghiệp, thủ công nghiệp đã có chuyển biến và đạt được một số thành tựu nhất định như diện tích đất đai mở rộng, thủy lợi được chú
ý, nhiều nghề thủ công mới xuất hiện
- Việc buôn bán với nước ngoài được phát triển
- Xã hội có chuyển biến về giai cấp Văn hoá, giáo dục phát triển, hình thành Văn hóa Thăng Long
2 Tư tưởng
- Khâm phục ý thức vươn lên trong công cuộc xây dựng đất nước độc lập của dân tộc ta vào thời Lý
- Giáo dục lòng tự hào dân tộc, ý thức xây dựng và bảo vệ di tích văn hoá, hiện vật lịch sử dân tộc ở địa phương cho học sinh
3 Kĩ năng:
- Làm quen với kĩ năng quan sát tranh ảnh, phương pháp phân tích, lập bảng so sánh, đối chiếu và vẽ sơ đồ
- Quan sát và phân tích các nét đặc sắc của một công trình nghệ thuật
II THIẾT BỊ VÀ ĐỒ DÙNG DẠY HỌC
Các tranh ảnh mô tả các hoạt động kinh tế thời Lý
Tư liệu về kinh tế văn hóa thời Lý
Trang 2III TIẾN TRÌNH GIỜ DẠY
1 Tổ chức lớp: KTSS
2 Kiểm tra miệng
Câu 1: Trình bày diễn biến trận chiến trên phòng tuyến Như Nguyệt bằng lược
đồ?
Câu 2: Vì sao nhân dân ta chống Tống thắng lợi?
Ý nghĩa lịch sử của chiến thắng này?
3 Giảng bài mới
- Khẳng định: Nông nghiệp là
ngành kinh tế chủ yếu và quan
trọng nhất dưới thời Lý
Hỏi: Ruộng đất trong cả nước
thuộc quyền sở hữu của ai?
Giảng: Thực tế, ruộng đất đều do
nông dân canh tác Hằng năm,
nhân dân các địa phương theo tục
lệ chia ruộng đất để cày cấy và
nộp thuế cho vua Tuy nhiên,
trong xã hội thời Lý, sự phân hoá
ruộng đất diễn ra khá mạnh Vua
Lý lấy một số đất công làm nơi
thờ phụng, tế lễ
- Vua Lý rất quan tâm tới sản xuất
nông nghiệp
Gọi HS đọc phần in nghiêng trong
SGK?
Hỏi: Trong lễ Tịch điền nhà Vua
- Của nhà vua
1 Sự chuyển biến của nền nông nghiệp:
- Ruộng đất đều thuộc quyền sở hữu của vua, do nông dân canh tác
- Nhà Lý rất quan tâm đến nông nghiệp và đề ra nhiều biện pháp khuyến khích nông nghiệp phát triển
Trang 3tự cầy mấy đường thể hiện điều
gì?
Hỏi: Những biện pháp nhà Lý
khuyến khích phát triển nông
nghiệp?
Giảng: Do vậy, dưới thời nhà Lý
nhiều năm mùa màng bội thu
Hỏi: Tại sao nông nghiệp thời Lý
phát triển mạnh như vậy?
Tích hợp:
Con người khai thác tự nhiên đem
đến mặt tích cực và hạn chế gi?
(đất bạc màu, xói mòn)
- Giảng: Nông nghiệp phát triển
tạo điều kiện cho các ngành thủ
công nghiệp và thương nghiệp
phát triển
Gọi HS đọc phần in nghiêng
SGK
Hỏi: Nội dung trong đoạn in
nghiêng trên cho thấy nghề thủ
Đọc
- Để khuyến khích nhân dân sản xuất
- Khai hoang, đào kênh mương, đắp đê, phong lụt
HS: - Ban hành luật cấm giết hại trâu bò, bảo vệ sức kéo cho nông nghiệp
- Nhà nước quan tâm đến sản xuất nông nghiệp
- Nhân dân chăm lo sản xuất
=> Con người có khả năng chinh phục tự nhiên và thu được nhiều kết quả tốt đẹp, song bên cạnh đó chính con người đã tạo nên những hạn chế trong quá trình khai thác tự nhiên
- Nghề dệt
- Bởi nhà Lý muốn nâng cao giá trị hàng trong
* Để khuyến khích nhân dân sản xuất
* Khai hoang, đào kênh mương, đắp đê, phong lụt
* Ban hành luật cấm giết hại trâu bò, bảo vệ sức kéo cho nông nghiệp
Nông nghiệp phát triển, mùa màng được mùa liên tục
2 Thủ công nghiệp và thương nghiệp.
* Thủ công nghiệp có rất
Trang 4công nào phát triển.
Hỏi: Tại sao vua Lý không dùng
gấm vóc của nhà Tống?
Giảng: Ngoài nghề dệt, có nhiều
nghề thủ công khác: chăn tằm
ươm tơ, nghề gốm, xây dựng đền
đài cung điện đó là các nghề dân
gian Ngoài ra các nghề: làm đồ
trang sức, làm giấy, đúc đồng, rèn
sắt đều phát triển
- Cho HS xem các hình đồ gốm
tráng men
- Yêu cầu HS nhận xét về chúng
Giảng: Bên cạnh đó, bàn tay
người thủ công Đại Việt đã tạo
dựng nhiều công trình nổi tiếng
như: vạc Phổ Minh, chuông Quy
Điền (sưu tầm: tranh ảnh về các
công trình trên)
Hỏi: Bước phát triển mới của thủ
công nghiệp thời Lý là gì?
Giảng: Thương nghệp: Việc buôn
bán trong ngoài nước càng được
mở mang phát triển
Vùng biên giới hải đảo giữa hai
nước đã được chính quyền 2 bên
cho lập nhiều chợ để trao đổi buôn
bán
- Gọi HS đọc phần chữ nhỏ in
nước
- Tạo ra nhiều sản phẩm mới, kỹ thuật ngày càng cao
nhiều ngành nghề tạo ra nhiều sản phẩm có chất lượng cao
* Thương nghiệp:
- Hoạt động trao đổi buôn bán ở trong và ngoài nước diễn ra rất mạnh
- Vân Đồn được coi là nơi buôn bán rất thuận tiện với thương nhân nước ngoài
Trang 5Giảng: Vân Đồn thuộc Quảng
Ninh là một hải đảo, nơi thương
nhân nước ngoài thường đến buôn
bán
Hỏi: Tại sao nhà Lý chỉ cho
người nước ngoài buôn bán ở hải
đảo, vùng biên giới mà không cho
họ tự do đi lại ở nội địa?
Hỏi: Sự phát triển của thủ công
nghiệp và thương nghiệp thời Lý
chứng tỏ điều gì?
- Thể hiện ý thức cảnh giác, tự vệ đối với nhà Tống
- Nhân dân Đại Việt đã
có đủ khả năng để xây dựng nền kinh tế tự chủ phát triển
4 Củng cố
1 Nhà Lý làm gì để đẩy mạnh sản xuất nông nghiệp?
2 Trình bày những nét chính của sự phát triển thủ công nghiệp và thương nghiệp?
3 Mối quan hệ giữa nông nghiệp, thủ công nghiệp và thương nghiệp?
5 Hướng dẫn về nhà
Làm bài tập trong vở bài tập