Tuần 26 Tiết 51 BÀI 24 KHỞI NGHĨA NÔNG DÂN ĐÀNG NGOÀI THẾ KỈ XVIII I MỤC TIÊU BÀI HỌC 1 Kiến thức Nông dân cơ cực, phiêu tán đã vùng lên mãnh liệt chống lại chính quyền phong kiến Nhận thấy rõ tính ch[.]
Trang 1Tuần:26
Tiết :51
BÀI 24: KHỞI NGHĨA NÔNG DÂN ĐÀNG NGOÀI THẾ KỈ XVIII
I MỤC TIÊU BÀI HỌC
1 Kiến thức:
- Nông dân cơ cực, phiêu tán đã vùng lên mãnh liệt chống lại chính quyền phong kiến
- Nhận thấy rõ tính chất quyết liệt quy mô rộng lớn của phong trào khởi nghĩa nông dân ở Đàng Ngoài mà đỉnh cao là khoản 30 năm giữa TK XVIII
2 Kỹ năng:
- Sưu tầm ca dao, tục ngữ, phản ánh sự căm phẫn của nông dân và các tầng lớp bị trị đối với chính quyền phong kiến
- Tập vẽ bản đồ, xác định địa danh (đối chiếu với địa danh hiện nay) hình dung địa bàn hoạt động và quy mô của từng cuộc khởi nghĩa lớn
3 Tư tưởng:
Bồi dưỡng ý thức căm ghét sự áp bức, cầm quyền đồng cảm với nỗi khổ cực của
nông dân
I CHUẨN BỊ:
1 Giáo án:
- Giáo án, SGK
- Bản đồ phong trào khởi nghĩa nông dân ở TK XVIII
2 Học sinh:
- SGK, sách bài tập
- Học bài cũ và chuẩn bị bài mới
III TIẾN TRÌNH BÀI DẠY
Trang 2Kiểm tra sĩ số:
2 Kiểm tra bài cũ: Kết hợp với bài mới
3 Bài mới:
Ở bài học trước, chúng ta đã thấy dưới quyền cai trị của chúa Trịnh Đàng Ngoài, nền sản xuất bị trì trệ, kìm hãm, không chăm lo phát triển Tình trạng đó kéo dài ắt dẫn tới cảnh điêu đứng, khổ cực của quần chúng nhân dân Có áp bức có đấu tranh Nông dân Đàng Ngoài đã bùng lên đấu tranh lật đổ chính quyền họ Trịnh thối nát
HĐ 1: Tìm hiểu nghuyên nhân cuộc
khởi nghĩa
I.Nguyên nhân khởi nghĩa:
GV: Nhận xét về chính quyền phong
kiến Đàng Ngoài giữa TK XVIII?
- Chính quyền vua Lê chúa Trịnh suy sụp
HS đọc phần in nghiêng SGK - Quan lại binh lính hoành hành, đục
khoét nhân dân
GV nhấn mạnh: Từ tầng lớp vua
chúa, quan lại, hoạn quan đều ra sức
ăn chơi hưởng lạc, phè phỡn không
còn kĩ cương, phép tắc.
- Quan lại, địa chủ ra sức cướp đoạt ruộng đất của nông dân
GV: Chính quyền PK mục nát dẫn đến
hậu quả gì về sản xuất ?
tai, hạn lụt xãy ra liên tiếp
- Công thương nghiệp sa sút,chợ phố điêu tàn
Trang 3HOẠT ĐỘNG TRÊN LỚP NỘI DUNG GHI BẢNG
- Vào những năm 40 của thế kỉ XVIII, hàng chục vạn nông dân chết đói, nhiều người phải bỏ làng đi phiêu tán
GV: Nhân dân phải chịu cảnh tô thuế
nặng nề bất công như thế nào ?
- GV gọi HS đọc đoạn viết sử của
Nguyễn Huy Chú
GV: Đời sống nhân dân ntn?
HS:
GV: Đây là nét đen tối của bức tranh
lịch sử nửa sau thế kỉ XVIII.
GV: Trước cuộc sống cực khổ ấy nhân
dân có thái độ như thế nào?
HS:Họ vùng lên đấu tranh
HĐ 2: tìm hiểu diễn biến các cuộc
khởi nghĩa
II Diễn biến của cuộc khởi nghĩa :
GV: treo lược đồ nơi diễn ra các cuộc
khởi nghĩa nông dân ở Đàng Ngoài TK
XVIII
Giải thích kí hiệu các con số để chỉ
tên cuộc khởi nghĩa được gọi theo tên
thủ lĩnh
GV: Hãy kể tên các cuộc khởi nghĩa
tiêu biểu ở Đàng Ngoài?
HS:
- Trong khoảng 30 năm của thế kỉ XVIII, khắp đồng bằng Bắc Bộ và vùng Thanh Nghệ đã nổ ra hàng loạt cuộc khởi nghĩa:
Trang 4+ Khởi nghĩa Nguyễn Dương Hưng
(1737) ở Sơn Tây
+ Khởi nghĩa Nguyễn Dương Hưng
(1737) ở Sơn Tây
+Khởi nghĩa Lê Duy Mật (1738
-1770) ở Thanh Hóa và Nghệ An
- Khởi nghĩa Nguyễn Danh Phương
(1740 - 1751) ở Tam Đảo (Vĩnh Phúc)
+ Khởi nghĩa Nguyễn Danh Phương
(1740 - 1751) ở Tam Đảo (Vĩnh Phúc) sau lan rộng khắp Sơn Tây, Thái Nguyên
+Tiêu biểu là Khởi nghĩa Nguyễn Hữu Cầu (1739 - 1769) và Khởi nghĩa Hoàng Công Chất (1739 - 1769):
Khởi nghĩa Nguyễn Hữu Cầu (1739
-1769) ở Đồ Sơn, Kinh Bắc
Khởi nghĩa Nguyễn Hữu Cầu (1739
-1769), còn gọi là Quận He Khởi nghĩa
ở Đồ Sơn (Hải Phòng), sau lan ra Kinh Bắc, uy hiếp Thăng Long rồi lan xuống Sơn Nam và Thanh Hóa - Nghệ An
- Khởi nghĩa Hoàng Công Chất (1739
- 1769)ở Điện Biên (Lai Châu)
Khởi nghĩa Hoàng Công Chất (1739
- 1769) ở Sơn Nam sau chuyển lên Tây Bắc
GV: Dựa vào lược đồ trên bảng chỉ địa
bàn hoạt động của các cuộc khởi
nghĩa?
HS: Lên bảng chỉ
GV: Nhìn trên lược đồ, em có nhận
xét gì về địa bàn của phong trào nông
dân ở Đàng Ngoài ?
HS: Lan rộng khắp đồng bằng và
miền núi
Trang 5HOẠT ĐỘNG TRÊN LỚP NỘI DUNG GHI BẢNG
GV tường thuật cuộc khởi nghĩa của
Nguyễn Hữu Cầu tiêu biểu cho ý chí
nguyện vọng của nông dân vào năm
40 của TK XVIII Đến cuộc khởi
nghĩa của Hoàng Công Chất.
GV: Việc nghĩa quân chuyển địa bàn
hoạt động có ý nghĩa gì ?
HS: đánh dấu bước chuyển biến mới
của phong trào Là tinh thần đoàn
kết nông dân giữa miền xuôi và miền
núi.
GV: Kết quả của các cuộc khởi nghĩa
GV: Nguyên nhân thất bại của các
cuộc khởi nghĩa?
HS: Rời rạc, không liên kết thành
phong trào rộng lớn
* Ý nghĩa:
GV: Các cuộc khởi nghĩa trên có ý
nghĩa ntn?
- Làm cho chính quyền phong kiến Trịnh bị lung lay
- Nêu cao tinh thần đấu tranh của nhân dân
- Tạo điều kiện cho nghĩa quân Tây Sơn tiến quân ra Bắc
4 Tổng kết:
- Tình hình chính trị đàng ngoài thế kỉ XVIII như thế nào?
Trang 65 Hướng dẫn học tập
- Về nhà học bài và làm bài đầy đủ
- Chuẩn bị bài 25: Phong trào Tây Sơn + Phần I: Khởi nghĩa nông dân Tây Sơn