Tuần 28Bài 25 PHONG TRÀO TÂY SƠN (Tiết 4) IV TÂY SƠN ĐÁNH TAN QUÂN THANH Tiết 56 NS 6/3/2018 ND I MỤC TIÊU BÀI HỌC 1 Kiến thức 1 Tài thao lược của Quang Trung và danh tướng Ngô Thì Nhiệm 1 Những sự ki[.]
Trang 1Tuần : 28
Tiết : 56
NS : 6/3/2018
ND
I.MỤC TIÊU BÀI HỌC
1.Kiến thức
- Tài thao lược của Quang Trung và danh tướng Ngô Thì Nhiệm
- Những sự kiện lớn trong chiến dịch phá quân Thanh, đặc biệt là trận Ngọc Hồi – Đống Đa, xuân Kỉ Dậu (1789)
2.Kỹ năng
- Sử dụng lược đồ thuật lại cuộc chiến
- Đánh giá tầm vóc lịch sử của sự kiện tết Kỷ Dậu
3.Tư tưởng
- Giáo dục lòng yêu nước, tự hào về lịch sử vẻ vang của dân tộc ta trong cuộc đại phá quân Thanh
- Cảm phục thiên tài quân sư của Nguyễn Huệ
II.CHUẨN BỊ.
1/ Giáo viên:
- Bảng phụ
- Lược đồ chống các thế lực PK
- Lược đồ diễn biến trận Ngọc Hồi – Đống Đa
2/ Học sinh
- Sách giáo khoa
- Vở bài soạn, vở bài học
III.TIẾN TRÌNH DẠY – HỌC
1.Kiểm tra bài cũ
- Nêu vắn tắt cuộc KN Tây Sơn từ 1773 – 1788
- Đạt được những kết quả gì?
Bài 25 : PHONG TRÀO TÂY SƠN (Tiết 4)
IV TÂY SƠN ĐÁNH TAN QUÂN THANH
Trang 22.Giới thiệu bài mới: Sau khi trốn thoát sang Quảng Tây, Lê Chiêu Thống với thế cung
lực kiệt đã cầu cứu nhà Thanh Nhà Thanh đang chờ cơ hội này lập tức kéo quân sang xâm lược nước ta như thế nào? Và việc bảo vệ tổ quốc của Nguyễn Huệ ra sao là nội dung của phần IV
3.Bài mới:
Hoạt động của thầy và trò Nội dung bài học
* Hoạt động 1 : Tìm hiểu quá trình
quân Thanh xâm lược nước ta.
? Tại sao quân Thanh lại xâm lược nước
ta? Nhằm mục đích gì?
? Em có nhận xét về hành động cua Lê
Chiêu Thống?
GV: “Cõng Rắn cắn Gà nhà”
GV: Dùng lược đồ phân tích.
? Em có nhận xét gì về sự chuẩn bị của
quân Thanh cho cuộc xâm lược lần này?
HS: (Chuẩn bị rất chu đáo)
+ Lực lượng mạnh, đủ binh chủng, vũ
khí
+ Có Lê Chiêu Thống dẫn đường và
chuẩn bị quân lương, nhu yếu phẩm
+ Có tướng sừng sỏ, lão luyện hiếu
chiến, am hiểu chiến trường Đại Việt
? Trước thế mạnh của giặc, nghĩa quân
Tây Sơn ở Thăng Long đã có kế hoạch gì?
GV: Dùng lược đồ H.57 giới thiệu phòng
tuyến Tam Điệp và Biện Sơn
+ Tam Điệp (Ninh Bình) dãy núi cao
1/ Quân Thanh xâm lược nước ta
a Hoàn cảnh
- Do Lê Chiêu Thống sang cầu cứu nhà Thanh
- Năm 1788 Tôn Sĩ Nghị đem 29 vạn quân chia làm 4 đạo tiến vào nước ta:
+ Đạo 1 do Tôn Sĩ Nghị làm chỉ huy từ Quảng Tây
-> Lạng Sơn + Đạo 2: Sầm Nghi Đống -> Cao Bằng + Đạo 3: Ở Đại Kinh – Tuyên Quang -> Sông Hồng
+ Đạo 4: Đường từ Quảng Ninh -> Hải Dương
b) Sự chuẩn bị của nghĩa quân Tây Sơn
- Gấp rút cho người về báo tin cho Nguyễn Huệ
- Rút khỏi Thăng Long
- Lập phòng tuyến Tam Điệp, Biện Sơn
Trang 3(quân bộ đóng)
+ Biện Sơn (Thanh Hóa) vùng biển sâu
(quân thủy đóng)
Hai phòng tuyến thủy, bộ kết hợp với
nhau vững chắc
? Vì sao nghĩa quân Tây Sơn lại rút khỏi
Thăng Long?
(Bảo toàn lực lượng – Chờ thời cơ)
? Sau khi chiếm được Thăng Long thì
thái độ của bè lũ Tôn Sĩ Nghị và Lê Chiêu
Thống như thế nào? Và thái độ của nhân
dân Thăng Long ra sao?
HS:Cướp bóc, đốt nhà, giết người, Lê
Chiêu Thống thì luồn cúi với quân Thanh,
trả thù báo oán nhân dân => Nhân dân
Thăng Long vô cùng căm phẫn
Hoạt động 2 : Tìm hiểu về quá trình
Quang Trung đại phá quân Thanh.
? Sau khi nhận được tin báo về, Nguyễn
Huệ đã làm gì?
GV: Đọc 1 đoạn trong “Chiếu lên ngôi”
của Nguyễn Huệ
“Trẫm là người áo vải đất Tây Sơn, không
có 1 thước đất, vốn không có chí làm vua,
chỉ vì lòng người chán ngán đời loạn,
mong mỏi được vua hiền để cứu đời dân
yên, vì vậy trẫm phải tập hợp nghĩa binh,
mặc áo tơi đi xe cỏ, để mở mang núi rừng,
để giúp đỡ Hoàng đại huynh, rong ruổi
2/ Quang Trung đại phá quân Thanh
- Nguyễn Huệ lên ngôi hoàng đế, lấy hiệu là Quang Trung lập tức tiến quân ra Bắc
Trang 4việc binh mã, cốt quét sạch loạn lạc, cứu
vớt dân trong vòng nước lửa”
HS thảo luận: Tại sao mãi đến lúc này
Nguyễn Huệ mới lên ngôi hoàng đế?
GV:Vì Lê Chiêu Thống đã bán nước,
quân Thanh đã xâm lược => Tàn sát cướp
bóc nhân dân
? Việc Nguyễn Huệ lên ngôi hoàng đế có
ý nghĩa gì?
HS: Tập hợp được lòng dân <- hợp với
lòng dân Làm cho quân Thanh biết rằng
nước Nam đã có chủ, khẳng định chủ
quyền của dân tộc
GV: Dùng lược đồ H.57 hướng dẫn HS
đường tiến quân ra Bắc của Quang Trung
? Trên đường tiến quân từ Phú Xuân ra
Bắc, Quang Trung đã làm những gì để tập
hợp sức manh của quần chúng nhân dân?
HS: đọc mấy câu lời tuyên thệ của Quang
Trung sgk
? Em nhận xét gì về lời tuyên thệ, thể hiện
điều gì? (Quyết tâm đánh giặc, bảo vệ độc
lập dân tộc)
HS thảo luận: Tại sao Quang Trung
quyết định tiêu diệt quân Thanh vào tết
Kỷ Dậu?
GV: Đánh vào chỗ sơ hở chủ quan của
giặc vào ngày tết đang vui chơi say xưa,
xao nhãng việc đề phòng
+ Ra tới Nghệ An, tuyển thêm quân, mở hội duyệt binh
+ Ra tới Thanh Hóa tiếp tục tuyển thêm quân và làm lễ tuyên thề
+ Tới Tam Điệp, khen ngợi tướng sĩ, mở tiệc khao quân và quyết định tiêu diệt quân Thanh trong tết Kỷ Dậu
Trang 5GV: Dùng lược đồ hướng dẫn diễn biến
của trận đánh
? Quang Trung chuẩn bị cho cuộc đại phá
quân Thanh như thế nào?
Từ Tam Điệp, nghĩa quân Tây Sơn chia
làm 5 đạo tiến ra Thăng Long
- Đạo quân thứ nhất (chủ lực) Quang
Trung chỉ huy, tiến vào Thăng Long
- Đạo thứ II (Đô đốc Bảo) và đạo thứ III
(Đô đốc Long) tiến về phía Tây Nam
Thăng Long hỗ trợ cho đạo quân chủ lực
- Đạo quân thứ IV (Đô đốc Tuyết) tiến
vào Hải Dương
- Đạo quân thứ V (Đô đốc Lộc) Tiến lên
Lạng Giang chặn đường rút lui của quân
Thanh
? Chiến thắng Ngọc Hồi có ý nghĩa như
thế nào?
HS: Đây là vị trí quan trọng ở cửa ngõ
phía Nam của thành Thăng Long, phá vỡ
làm cho quân giặc bất ngờ, hoảng loạn,
quân ta càng thêm hăng hái
GV: Trưa mùng 5 tết, Quang Trung với
bộ chiến bào xám đen tiến vào Thăng
Long giữa muôn vàn tiếng reo hò của
nhân dân
“Ba quân đội ngũ chỉnh tề
Trăm họ chật đường vui tiếp nghênh”
Hoạt động 3: : Tìm hiểu nguyên nhân
* Diễn biến
+ Nghĩa quân chia làm 5 đạo tiến ra Thăng Long
+ Đêm 30 tết, ta tiêu diệt giặc ở đồn Tiền Tiêu
+ Đêm mùng 3 tết, ta bao vây đồn Hạ Hồi, giặc đầu hàng
+ Sáng mùng 5 tết, ta đồng loạt tấn công đồn Ngọc Hồi, giặc bỏ chạy, xéo lên nhau
mà chết + Cùng ngày, quân của Đô đốc Long hạ thành Đống Đa – Sầm Nghi Đống thắt cổ
tự tử + Trưa mùng 5 tết, giải phóng hoàn toàn Thăng Long
Kết quả: quét sạch 29 vạn quân Thanh
ra khỏi đất nước
Trang 6thắng lợi và ý nghĩa lịch sử của phong
trào Tây Sơn.
? Vì sao quân Tây Sơn giành được nhiều
thắng lợi?
GV: Phân tích từng nguyên nhân
? Cuộc KN Tây Sơn đã đem lại kết quả, ý
nghĩa gì?
3/ Nguyên nhân thắng lợi và ý nghĩa lịch sử
a Nguyên nhân thắng lợi
- Được ND ủng hộ, tinh thấn đoàn kết cao của nhân dân
- Sự chỉ huy tài tình, sáng suốt của Quang Trung và bộ chỉ huy
b Ý nghĩa
- Lật đổ chính quyền mục nát Nguyễn – Trịnh – Lê, thống nhất đất nước
- Đánh đuổi ngoại xâm, bảo vệ lãnh thổ đất nước
Sơ kết toàn bài:
- Do sự hèn nhát của vua Lê Chiêu Thống đã bán nước để quân Thanh thực hiện được mưu đồ xâm lược nước ta
- Với kế hoạch sáng suốt và sự chỉ huy quân sự tài tình của Quang Trung đã nhanh chóng đánh đuổi hoàn toàn 29 vạn quân Thanh và bè lũ Lê Chiêu Thống ra khỏi đất nước vào trưa mùng 5 tết Kỷ Dậu(1789)
4 Củng cố
- Hãy lên bảng trình bày lại kế hoạch tiến vào Thăng Long của Quang Trung
- Trình bày diễn biến chiến thắng Ngọc Hồi – Đống Đa
- Nêu nguyên nhân – Ý nghĩa
5/ H ướng dẫn học tập ở nhà :
- Học bài kết hợp lược đồ và Sgk trả lời các câu hỏi cuối bài
- Chuẩn bị bài 26 :
+ Quang Trung đã có những biện pháp gì để phục hồi kinh tế ?
+ Những biện pháp đó có tác dụng gì ?
Trang 7+ Nêu những chủ trương để củng cố quốc phòng và ngoại giao của Quang Trung ?