Ly thuyet lich su 11 bai 1 moi 2023 53 cau trac nghiem nhat ban

- Có ảnh hướng nhất định đến cuộc đấu tranh giải phóng dân tộc ở một số nước châu Á trong đó có Việt Nam ví dụ: thành công của công cuộc Duy tân Minh Trị ở Nhật Bản là một trongnhững nhâ

LỊCH SỬ 11 BÀI 1: NHẬT BẢN PHẦN 1: LÝ THUYẾT LỊCH SỬ 11 BÀI 1: NHẬT BẢN

1 Nhật Bản từ nửa đầu thế kỉ XIX đến trước năm 1868

Đầu thế kỉ XIX, chế độ Mạc phủ Tôkugaoa ở Nhật Bản lâm vào tình trạng khủng hoảng, suyyếu nghiêm trọng trên tất cả các lĩnh vực: kinh tế, chính trị, xã hội

a Chính trị:

- Nhật Bản vẫn là một nước quân chủ chuyên chế

+ Đứng đầu nhà nước là Thiên hoàng

+ Quyền lực thực tế tập trung trong tay So-gun (Tướng quân) – người đứng đầu của chínhquyền Mạc phủ Tôkugaoa

Chân dung tướng quân Tôkugaoa Yeasư

(Tướng quân đầu tiên của chính quyền Mạc Phủ Tôkugaoa)

Chân dung tướng quân Tôkugaoa YoShinobu

(Tướng quân cuối cùng của chính quyền Mạc Phủ Tôkugaoa)

- Các nước thực dân, đế quốc phương Tây sử dụng sức mạnh quân sự, đòi nbg phải “mở cửa”

b Kinh tế

- Nông nghiệp vẫn dựa trên quan hệ sản xuất phong kiến lạc hậu; tình trạng mất mùa đói kémliên tiếp xảy ra,

- Ở các thành thị, mầm mống quan hệ sản xuất tư bản chủ nghĩa phát triển nhanh chóng:

+ Xuất hiện các công trường thủ công quy mô lớn

+ Xuất hiện các thành thị, hải cảng buôn bán tấp nập, ví dụ: E-đô, Ky-ô-tô,

c Xã hội.

- Chế độ đẳng cấp vẫn được duy trì

+ Tầng lớp Đaimio – quý tộc phong kiến lớn, quản lí các lãnh địa trong nước, có quyền lựctuyệt đối trong các lãnh địa

+ Tầng lớp Samurai bị suy giảm thế lực, đời sống gặp nhiều khó khăn

- Xuất hiện các giai cấp, tầng lớp mới:

+ Tầng lớp tư sản công – thương nghiệp ngày càng giàu có, song không có thế lực về chính trị.+ Bình dân thành thị ngày càng gia tăng

- Đời sống các tầng lớp nhân dân khổ cực, mâu thuẫn gay gắt với chế độ phong kiến chuyênchế

⇒ Nhật Bản đứng trước hai sự lựa chọn:

+ Tiếp tục duy trì chế độ phong kiến trì trệ ⇒ bị các nước phương Tây xâm lược

+ Tiến hành duy tân, đưa đất nước phát triển theo con đường tư bản chủ nghĩa

2 Cuộc duy tân Minh trị.

a Nguyên nhân, mục tiêu tiến hành cải cách:

* Nguyên nhân

- Giữ thế kỉ XIX, Nhật Bản lâm vào suy yếu, khủng hoảng nghiêm trọng trên tất cả các lĩnh vực

- Nhật Bản phải đương đầu với sự nhòm ngó, đe dọa xâm lược của thực dân phương Tây

→ Tháng 1/1868, Thiên hoàng Minh Trị tiến hành cải cách, canh tân đất nước

Thiên hoàng Minh Trị

* Mục đích:

+ Đưa Nhật Bản thoát khỏi tình trạng một nước phong kiến lạc hậu

+ Bảo vệ nền độc lập dân tộc

b Nội dung thực hiện:

- Chính trị: thủ tiêu chế độ Mạc Phủ, thiết lập chế độ Quân chủ lập hiến, thực hiện quyền bìnhđẳng giữa các công dân,

- Kinh tế: thống nhất tiền tệ, đơn vị đo lường; cho phép mua bán ruộng đất, xây dựng cơ sở hạtầng, phát triển giao thông vận tải

- Quân sự: tổ chức và huấn luyện theo kiểu phương Tây, thực hiện nghĩa vụ quân sự, côngnghiệp quốc phòng được chú trọng phát triển

- Giáo dục: thi hành chính sách giáo dục bắt buộc; chú trọng khoa học – kĩ thuật trong giảngdạy,

c Kết quả thực hiện:

- Nước Nhật thoát khỏi nguy cơ trở thành thuộc địa của thực dân phương Tây

- Nhật bản giàu mạnh, phát triển theo con đường tư bản chủ nghĩa

d Tính chất: cuộc Duy tân Minh trị mang tính chất của một cuộc cách mạng tư sản, diễn ra

dưới hình thức cải cách cách, canh tân đất nước

e Ý nghĩa – hạn chế

* Ý nghĩa:

- Giúp cho Nhật Bản giữ được độc lập, chủ quyền; mở đường cho sự phát triển của chủ nghĩa tưbản ở Nhật Bản

- Có ảnh hướng nhất định đến cuộc đấu tranh giải phóng dân tộc ở một số nước châu Á trong đó

có Việt Nam (ví dụ: thành công của công cuộc Duy tân Minh Trị ở Nhật Bản là một trongnhững nhân tố góp phần hình thành con đường cứu nước theo khuynh hướng dân chủ tư sản ởViệt Nam vào đầu thế kỉ XX)

* Hạn chế:

+ Chưa thủ tiêu triệt để thế lực phong kiến quân phiệt (ưu thế về kinh tế - chính trị của tầng lớpquý tộc vẫn được duy trì)

+ Chưa đáp ứng được quyền lợi cho quần chúng nhân dân

3 Nhật Bản chuyển sang giai đoạn đế quốc chủ nghĩa

* Cuối thế kỉ XIX – đầu thế kỉ XX, Nhật Bản chuyển sang giai đoạn đế quốc chủ nghĩa

* Biểu hiện:

- Xuất hiện các công ty độc quyền chi phối, lũng đoạn đời sống kinh tế - chính trị, ví dụ: xu-bi-si, Mít-xưi,

Mít-Lễ khánh thành một đoàn tàu ở Nhật Bản

- Tiến hành chiến tranh xâm lược bành trướng lãnh thổ.+ Chiến tranh Đài Loan (1874)

+ Chiến tranh Trung – Nhật (1894 – 1895)

+ Chiến tranh Nga – Nhật (1904 – 1905)

Lược đồ về sự bành trướng của đế quốc Nhật Bản cuối thế kỉ XIX – đầu thế kỉ XX

- Đặc điểm: chủ nghĩa đế quốc phong kiến quân phiệt

PHẦN 2: 53 CÂU HỎI TRẮC NGHIỆM LỊCH SỬ 11 BÀI 1:

NHẬT BẢN

Câu  1: Quốc gia đầu tiên nào dùng áp lực quân sự buộc Nhật Bản phải mở cửa?

A.   Anh 

B.    Pháp 

đó, Nhật Bản phải mở 2 cửa biển là Si-mô-đa và Ha-kô-đa- tê cho người Mĩ ra vào buôn bánĐáp án cần chọn là: C

Câu  2: Ngoài Mĩ, còn những nước đế quốc nào bắt Nhật kí hiệp ước bất bình đẳng?

A.   Anh, Pháp, Nga, Hà Lan.   

B.    Anh, Pháp, Đức, Áo

C.    Anh, Pháp, Nga, Trung Quốc.       

D.   Anh, Pháp, Nga, Đức

Đáp án:

Năm 1854, Mạc phủ buộc phải kí với Mĩ hiệp ước, theo đó, Nhật Bản mở 2 cửa biển Si-mô-đa

và Ha-kô-đa-tê cho người Mĩ vào buôn bán Các nức Anh, Pháp, Nga, Đức thấy vậy cũng đuanhau ép Nhật Bản kí những hiệp ước bất bình đẳng với những điều kiện nặng nề

Đáp án:

Giữa lúc mâu thuẫn giai cấp trong nước ngày càng gay gắt, chế độ Mạc Phủ khủng hoảngnghiêm trọng thì các nước tư bản phương Tây, trước tiên là Mĩ, dùng áp lực quân sự đòi NhậtBản phải “mở cửa”

Đáp án cần chọn là: B

Câu  4: Từ đầu thế kỉ XIX đến trước năm 1868, đặc điểm nào bao trùm của nền kinh tế Nhật

Bản?

A.   Nông nghiệp lạc hậu

B.    Thương mại hàng hóa

C.    Công nghiêp phát triển

D.   Sản xuất quy mô lớn

A.   Công trường thủ công xuất hiện ngày càng nhiều

B.    Kinh tế hàng hóa phát triển mạnh

C.    Tư bản nước ngoài đầu tư nhiều ở Nhật Bản

D.   Những mầm mống kinh tế tư bản chủ nghĩa phát triển

Đáp án:

Giữa thế kỉ XIX, nền kinh tế Nhật Bản có những nét mới như: nền kinh tế hàng hóa phát triển,công trường thủ công xuất hiện ngày càng nhiều Những mầm mống kinh tế tư bản chủ nghĩaphát triển nhanh chóng.

Đáp án cần chọn là: C

Câu  6: Ý nào không phản ánh đúng tình hình kinh tế của Nhật Bản từ đầu thế kỉ XIX đến

trước năm 1868?

A.   Nền nông nghiệp dựa vẫn trên quan hệ sản xuất phong kiến lạc hậu

B.    Công trường thủ công xuất hiện ngày càng nhiều

C.    Mầm mống kinh tế tư bản chủ nghĩa phát triển nhanh chóng

D.   Sản xuất công nghiệp theo dây chuyền chuyên môn hóa

Về kinh tế, chính phủ đã ban hành chính sách thống nhất tiền tệ, thống nhất thị trường, cho phépmua bán ruộng đất, tăng cường phát triển kinh tế tư bản chủ nghĩa ở nông thôn, xây dựng cơ sở

hạ tầng, cầu cống, đường sá…Tuy nhiên quyền sở hữu ruộng đất phong kiến vẫn tiếp tục đượcduy trì chứ không được xóa bỏ

Đáp án cần chọn là: C

Câu  8: Ý nào không phản ánh đúng chính sách cải cách về quân sự trong cuộc Duy tân Minh

Trị

A.   Tổ chức và huấn luyện quân đội theo kiểu phương Tây

B.    Thực hiện chế độ nghĩa vụ thay thế cho chế độ trưng binh

C.    Nhà nước nắm giữ ngành đóng tàu, sản xuất vũ khí

D.   Mua vũ khí của phương Tây để hiện đại hóa quân đội

Đáp án:

Cuộc Duy tân Minh Trị được thực hiện trong lĩnh vực quân sự với các nội dung như sau:

- Quân đội được tổ chức và huấn luyện theo kiểu phương Tây, chế độ nghĩa vụ quân sự thay thếcho chế độ trưng binh

- Công nghiệp đóng tàu chiến được chú trọng phát triển, tiến hành sản xuất vũ khí, đạn dược vàmời chuyên gia quân sự nước ngoài,…

Đáp án cần chọn là: D

Câu  9: Sau cuộc Duy tân Minh trị, thể chế chính trị nào đã được xác lập ở Nhật Bản?

A.   Chế độ quân chủ chuyên chế 

B.    Chế độ quân chủ lập hiến 

C.    Chế độ Cộng hòa đại nghị  

D.   Chế độ Cộng hòa Tổng thống

Đáp án:

Hiến pháp 1889 của Nhật Bản đã xác định thể chế chính trị ở Nhật Bản là chế độ quân chủ lậphiến Thiên hoàng là nguyên thủ tối cao, có quyền hạn rất lớn Quốc hội gồm 2 viện là thượngviện và hạ viện

Đáp án cần chọn là: B

Câu  10: Sau năm 1889, Nhật Bản là một nước

A.   Dân chủ cộng hòa  

A.   Gây chiến tranh với các nước tư bản phương Tây

B.    Mở rộng các cuộc chiến tranh xâm lược và chiến tranh đế quốc

C.    Đẩy mạnh xâm lược các quốc gia ở Đông Nam Á

D.   Đẩy mạnh xuất khẩu tư bản để thu lợi nhuận

Đáp án:

Nhật Bản chuyển sang giai đoạn đế quốc chủ nghĩa gắn liền với các cuộc chiến tranh xâm lược:chiến tranh Đài Loan (1874), chiến tranh Trung- Nhật (1894-1895) và chiến tranh đế quốc:chiến tranh Nga- Nhật (1904-1905) Thắng lợi trong các cuộc chiến tranh này đã đem đến choNhật Bản nhiều hiệp ước có lợi về đất đai và tài chính, thúc đẩy nhanh hơn tốc độ phát triểnkinh tế

Đáp án cần chọn là: B

Câu  12: Chính sách đối ngoại nhất quán của Nhật Bản cuối thế kỉ XIX là

A.   Hữu nghị và hợp tác

B.    Thân thiện và hòa bình

C.    Đối đầu và chiến tranh      

D.   Xâm lược và bành trướng

Đáp án:

Nhật Bản chuyển sang giai đoạn đế quốc chủ nghĩa gắn liền với các cuộc chiến tranh xâm lược:chiến tranh Đài Loan (1874), chiến tranh Trung- Nhật (1894-1895) và chiến tranh đế quốc:chiến tranh Nga- Nhật (1904-1905) Thắng lợi trong các cuộc chiến tranh này đã đem đến choNhật Bản nhiều hiệp ước có lợi về đất đai và tài chính, thúc đẩy nhanh hơn tốc độ phát triểnkinh tế

Đáp án cần chọn là: A

Câu 14: Đến giữa hế kỉ XIX, Nhật Bản là một quốc gia

A.   Phong kiến quân phiệt        

B.    Công nghiệp phát triển

C.    Phong kiến trì trệ, bảo thủ

D.   Tư bản chủ nghĩa

Đáp án:

Đến giữa thế kỉ XIX, Nhật Bản vẫn là một quốc gia phong kiến trì trệ, bảo thủ Mặc dù nhà vuađược tôn là Thiên hoàng, có địa vị tối cao, song quyền hành thực tế nằm trong tay Sôgun(Tướng quân) ở phủ chúa - Mạc phủ

Đáp án cần chọn là: C

Câu  15: Đặc điểm nổi bật của xã hội Nhật Bản đến giữa thế kỉ XIX là

A.   Mâu thuẫn giữa tầng lớp Đaimyô với tầng lớp Samurai phát triển 

B.    Đời sống nhân dân cực khổ, phong trào đảo Mạc diễn ra 

C.    Mâu thuẫn giữa Thiên hoàng với chế độ Mạc phủ phát triển 

D.   Chế độ đẳng cấp vẫn được duy trì

Đáp án:

Về mặt xã hội, chính quyền Sôgun vẫn duy trì chế độ đẳng cấp Tầng lớp Đaimyô là những quýtộc phong kiến lớn, quản lí các vùng lãnh địa trong nước, có quyền lực tuyệt đối trong lãnh điacủa họ

Tầng lớp Samurai (võ sĩ) thuộc quý tộc hạng trung và nhỏ không cố ruộng đất, chỉ phục vụ choĐaimyô bằng việc huấn luyên và chỉ huy các đội vũ trang để hưởng bổng lộc Trong thời giandài không có chiến tranh, nhiều người rời khỏi lãnh địa, tham giạ hoạt động thương nghiệp, mởxưởng thủ công… dần dần tư sản hóa, đấu tranh chống chế độ phong kiến

Đáp án cần chọn là: D

Câu 16: Từ đầu thế kỉ XIX đến trước năm 1868, tầng lớp nào trong xã hội Nhật Bản đã dần tư

Câu  17: Để thoát khỏi tình trạng khủng hoảng toàn diện vào giữa thế kỉ XIX, Nhật Bản đã làm

gì?

A.   Duy trì nền quân chủ chuyên chế. 

B.    Tiến hành những cải cách tiến bộ. 

C.    Nhờ sự giúp đỡ của các nước tư bản phương Tây. 

D.   Thiết lập chế độ Mạc Phủ mới

Đáp án:

Để đưa đất nước thoát ra khỏi tình trạng khủng hoảng, sau khi lật đổ chế độ Mạc phủ, nắm lạithực quyền, Thiên hoàng Minh Trị đã tiến hành một loạt những cải cách tiến bộ trên tất cả cáclĩnh vực

Đáp án cần chọn là: B

Câu  18: Thực hiện những cải cách về tất cả các mặt kinh tế, chính trị, xã hội, mục đích chính

của Thiên hoàng Minh Trị là gì?

A.   Đưa Nhật Bản phát triển mạnh như các nước phương Tây

B.    Biến Nhật Bản trở thành một cường quốc ở Châu Á

C.    Giúp Nhật Bản thoát khỏi bị lệ thuộc vào phương Tây

D.   Đưa Nhật Bản thoát khỏi tình trạng một nước phong kiến lạc hậu

Đáp án:

Tháng 1-1868, sau khi lên ngôi, Thiên hoàng Minh Trị (May-gi) đã thực hiện một loạt cải cáchtiến bộ (Hay còn gọi là cuộc Duy Tân Minh Trị) nhằm đưa Nhật Bản thoát khỏi tình trạngphong kiến lạc hậu

Đáp án cần chọn là: D

Câu  19: Tháng 1-1868, ở Nhật Bản đã diễn ra sự kiện lịch sử gì quan trọng?

A.   Mút-xô-hi-tô lên ngôi vua 

B.    Phong trào đảo Mạc phát triển mạnh mẽ 

C.    Nhật Bản kí hiệp ước bất bình đẳng với các nước tư bản phương Tây 

D.   Chế độ Mạc phủ bị lật đổ, Nhật Bản bước vào thời kì cải cách

Đáp án:

Tháng 12-1866, Thiên hoàng Kô- mây qua đời Mút-xô-hi-tô lên ngôi vua, lấy hiệu là Minh Trị.Dưới áp lực của phong trào “Đảo Mạc”, ngày 3-1-1868, Thiên hoàng Minh Trị thành lập chínhphủ mới, chấm dứt thời kì Mạc phủ Tô-ku-ga-oa Ngay sau khi nắm lại thực quyền, Thiênhoàng Minh trị đã thực hiện một loạt các cải cách tiến bộ nhằm đưa đất nước thoát ra khỏi tìnhtrạng lạc hậu hay còn gọi là cuộc Duy tân Minh Trị

Đáp án cần chọn là: D

Câu  20: Cuộc cải cách Duy tân Minh Trị được tiến hành trên các lĩnh vực nào?

A.   Chính trị, kinh tế, quân sự và ngoại giao.

B.    Chính trị, quân sự, văn hóa - giáo dục và ngoại giao với Mĩ

C.    Chính trị, kinh tế, quân sự, văn hóa - giáo dục

D.   Kinh tế, quân sự, giáo dục và ngoại giao

-Đáp án cần chọn là: A

Câu  22: Các tổ chức nghiệp đoàn ở Nhật Bản được thành lập dựa trên cơ sở nào?

A.   Sự phát triển của phong trào công nhân

B.    Sự phát triển của phong trào nông dân

C.    Sự ủng hộ của tầng lớp trí thức

D.   Sự cho phép của Chính phủ Nhật Bản

Đáp án:

Sự phát triển của phong trào công nhân là cơ sở cho việc thành lập các tổ chức nghiệp đoàn các đoàn thể, tổ chức, được hình thành liên quan đến chuyên môn, nghề nghiệp, thương mại, vàcác hoạt động lao động của những người thường là cùng chung một nghề nghiệp

B.    Vai trò của tầng lớp Samurai với chế độ Mạc phủ suy giảm

C.    Mâu thuẫn giữa Thiên Hoàng và Tướng quân

D.   Chính quyền Tô-ku-ga-oa kí các Hiệp ước bất bình đẳng

Đáp án:

Chính phủ Mạc Phủ Tô-ku-ga-oa kí với các nước đế quốc các hiệp ước bất bình đẳng là nguyênnhân trực tiếp đẩy nhanh sự sụp đổ của chế độ Mạc phủ Nguyên nhân sâu xa là các mâu thuẫntrong xã hội phát triển gay gắt, trong khi chỗ dựa của chế độ Mạc phủ là tầng lớp Samurai ngàycàng bị tư sản hóa

Đáp án cần chọn là: D

Câu  25: Nguyên nhân trực tiếp làm sụp đổ chế độ Mạc Phủ Tô-ku-ga-oa ở Nhật Bản là gì?

A.   Mâu thuẫn giữa nhân dân với dòng họ Tô-ku-ga-oa (Mạc Phủ)

B.    Chính quyền Tô-ku-ga-oa kí các Hiệp ước bất bình đẳng

C.    Mâu thuẫn giữa Thiên Hoàng và Tướng quân

D.   Tầng lớp Samurai ngày càng bị tư sản hóa

Câu  26: Động lực chủ yếu của cuộc duy tân Minh trị ở Nhật Bản là lực lượng chính trị nào?

A.   Tầng lớp Samurai tư sản hóa 

dài không có chiến tranh, nhiều người rời khỏi lãnh địa, tham gia hoạt động thương nghiệp, mởxưởng thủ công, … dần dần tư sản hóa, trở thành lực lượng đấu tranh chống chế độ phong kiến.Samurai tư sản hóa là lực lượng giữ vai trò chủ yếu trong cuộc duy tân Minh trị ở Nhật Bảncuối thế kỉ XIX

C.    có vai trò quyết định đến sự thành công của cuộc duy tân

D.   có vai trò thứ yếu sau tầng lớp Đaimyô

Đáp án:

Tầng lớp Samurai thuộc giới quý tộc hạng trung và nhỏ không có ruộng đất, chỉ phục vụ choĐaimyô bằng việc huấn luyện và chỉ huy các đội vũ trang để hưởng bổng lộc Trong thời giandài không có chiến tranh, nhiều người rời khỏi lãnh địa, tham giạ hoạt động thương nghiệp, mởxưởng thủ công, … dần dần tư sản hóa, trở thành lực lượng đấu tranh chống chế độ phong kiến.Samurai tư sản hóa là lực lượng giữ vai trò chủ yếu trong cuộc duy tân Minh Trị ở Nhật Bảncuối thế kỉ XIX

Chính phủ Minh Trị đặc biệt coi trọng lĩnh vực giáo dục, xem đó như là “chìa khóa” cho côngcuộc hiện đại hóa Chế độ giáo dục bắt buộc được thi hành Nội dung khoa học - kĩ thuật đượctăng cường trong chương trình giảng dạy, những thanh niên ưu tú được cử đi du học ở phươngTây.

Đáp án cần chọn là: A

Câu  29: Ý nghĩa quan trọng nhất của cuộc Duy tân Minh Trị ở Nhật Bản từ năm 1868 là

A.   Tạo tiền đề để Nhật chiến thắng trong các cuộc chiến tranh xâm lược thuộc địa 

B.    Giúp Nhật Bản thoát khỏi nguy cơ bị biến thành thuộc địa 

C.    Đưa Nhật Bản tiến nhanh trên con đường đế quốc chủ nghĩa 

D.   Đưa Nhật Bản thoát khỏi tình trạng lạc hậu, gia nhập vào hàng ngũ các nước đế quốc

Đáp án:

Giữa thế kỉ XIX, Nhật Bản đang lâm vào tình trạng khủng hoảng và nguy cơ bị biến thànhthuộc địa của các nước tư bản phương Tây Do đó ý nghĩa quan trọng nhất của cuộc Duy tânMinh Trị ở Nhật Bản từ năm 1868 là đưa nước Nhật thoát khỏi tình trạng khủng hoảng, trì trệ,thoát khỏi nguy cơ bị biến thành thuộc địa, bảo toàn được nền độc lập dân tộc

Đáp án cần chọn là: B

Câu  30: Ý nào không phản ánh đúng ý nghĩa cuộc Duy tân Minh Trị năm 1868 ở Nhật Bản?

A.   Có ý nghĩa như một cuộc cách mạng tư sản

B.    Đưa Nhật Bản phát triển theo con đường của các nước tư bản phương Tây

C.    Đưa Nhật Bản trở thành một nước đế quốc duy nhất ở Châu Á

D.   Xóa bỏ chế độ quân chủ, mở đường cho chủ nghĩa tư bản phát triển

Đáp án:

Cuộc Duy tân Minh Trị (1868) mang tính chất, ý nghĩa:

- Có ý nghĩa như một cuộc cách mạng tư sản