bài giảng soạn thảo hợp đồng dân sự - ts dương tuấn lộc

KHÁI NiỆM NiỆM & & BẢN BẢN CHẤT CHẤT CỦA CỦA HỢP HỢP ĐỒNG ĐỒNG – hợp hợp đồng đồng là là sự sự thoả thoả thuận thuận của của các các bên bên nhằm nhằm làm Phải được được thể thể hiện hiệ

SOẠN THẢO THẢO HỢP HỢP ĐỒNG ĐỒNG DÂN DÂN SỰ SỰ

Thạc sĩ Dương Tuấn Lộc

KHÁI NiỆM NiỆM & & BẢN BẢN CHẤT CHẤT CỦA CỦA HỢP HỢP ĐỒNG ĐỒNG

– hợp hợp đồng đồng là là sự sự thoả thoả thuận thuận của của các các bên bên nhằm nhằm làm

Phải được được thể thể hiện hiện dưới dưới một một hình hình thức thức phù phù hợp hợp với với quy định

định của của pháp pháp luật luật

LỊCH SỬ

Quan niệm của phương Tây

Quan niệm của phương Tây – – Tự do hợp đồng Tự do hợp đồng

Mức độ can thiệp của nhà nước vào quá trình

hình thành hợp đồng

Chủ nghĩa trọng thức

Tăng cường các quy định nhằm bảo vệ người tiêu dùng

PHÁP LUẬT HỢP ĐỒNG Ở

VIỆT NAM

Pháp

Pháp lệnh lệnh Hợp Hợp đồng đồng Dân Dân sự sự Pháp

Pháp lệnh lệnh Hợp Hợp đồng đồng Kinh Kinh tế tế BLDS

II HIỆU LỰC CỦA HỢP ĐỒNG

1 Các điều kiện có hiệu lực của hợp đồng

2 Hợp đồng vô hiệu và hậu quả pháp lý

ĐIỀU KIỆN CÓ HIỆU LỰC CỦA HỢP ĐỒNG

1 Chủ thể tham gia hợp đồng có năng lực chủ thể

phù hợp;

2 Mục đích và nội dung của hợp đồng không vi

phạm điều cấm của pháp luật, không trái đạo đức

xã hội;

3 Người tham gia hợp đồng hoàn toàn tự nguyện.

4 Hình thức hợp đồng là điều kiện có hiệu lực của

giao dịch trong trường hợp pháp luật có quy định.

Vụ “khu đất vàng” Trần Hưng Đạo – – Phạm Ngũ Lão Phạm Ngũ Lão –

– Nguyễn Thái Học, TPHCM Nguyễn Thái Học, TPHCM

HỘI ĐỒNG ĐẤU THẦU KHÔNG RÀNH LUẬT

Tất cả hồ sơ liên quan đến việc dự thầu “khu đất vàng”

sẽ vô hiệu nếu Ngân hàng Đầu tư Phát triển Việt Nam (BIDV) là người đứng đầu liên danh Thái Sơn

Trước áp lực của dư luận, ngày

Trước áp lực của dư luận, ngày 1717 44, Hội đồng Đấu , Hội đồng Đấu

thầu lựa chọn nhà đầu tư cho “khu đất vàng” Trần

Hưng Đạo

Hưng Đạo –– Phạm Ngũ Lão Phạm Ngũ Lão –– Nguyễn Thái Học buộc Nguyễn Thái Học buộc phải mở hồ sơ liên quan đến liên danh Thái Sơn, đơn vị trúng thầu Tuy nhiên, từ hồ sơ này đã bộc lộ những

vấn đề cần phải xem xét lại một cách nghiêm túc về

trách nhiệm của Hội đồng Đấu thầu trong việc xét thầu

Phạm quy vì BIDV đứng đại diện liên danh

“Nếu BIDV đứng đầu liên danh, xem như tất cả hồ sơ liên quan đến việc tham gia đấu thầu và cả kết quả trúng thầu có thể xem

như vô hiệu bởi BIDV đã phạm luật!”

như vô hiệu bởi BIDV đã phạm luật!” luật sư Lê Thành Kính, luật sư Lê Thành Kính,

Văn phòng Luật sư Lê Nguyễn, khẳng định Ông Kính giải thích: Nếu căn cứ vào khoản

Nếu căn cứ vào khoản 2 2 điều điều 9 9 về Điều lệ tổ chức và hoạt động về Điều lệ tổ chức và hoạt động theo Quyết định số

theo Quyết định số 54 54/QĐ /QĐ HĐQT BIDV (ngày HĐQT BIDV (ngày 12 12 8 8 2002 2002), thì ), thì

BIDV không được trực tiếp kinh doanh bất động sản Nếu BIDV đứng đầu liên danh thì đơn vị này phải bảo đảm tư cách pháp nhân của mình, nhưng ở đây cho thấy đơn vị này chưa đáp ứng được

điều kiện trên Cụ thể là đã trực tiếp đầu tư vào dự án bất động sản trên và điều này xem như phạm quy

Cũng theo luật sư Kính, nếu xem xét sự việc trên theo góc độ đơn

dự thầu là một giao dịch dân sự thì căn cứ điều

dự thầu là một giao dịch dân sự thì căn cứ điều 122 122 của Bộ Luật của Bộ Luật Dân sự, giao dịch dân sự này chỉ có hiệu lực khi có đủ các điều

kiện: Người tham gia giao dịch có năng lực hành vi dân sự Còn trong trường hợp này, BIDV đã không đủ năng lực hành vi dân sự, như vậy căn cứ vào điều

như vậy căn cứ vào điều 127 127 Bộ Luật Dân sự xem như các giao Bộ Luật Dân sự xem như các giao dịch trên đã vô hiệu

NỘI DUNG CỦA HỢP ĐỒNG

1 Điều khoản cơ bản: không thể thiếu khi giao kết

2 Điều khoản thông thường: các bên có thể thỏa

thuận hoặc không, trong trường hợp không có thỏa thuận thì áp dụng quy định sẵn có của pháp luật

3 Điều khoản tùy nghi: do các bên chủ động xác

lập tạo thuận lợi cho việc thực hiện hợp đồng

II.2 2 NỘI DUNG CỦA HỢP ĐỒNG NỘI DUNG CỦA HỢP ĐỒNG

1 Đối tượng của hợp đồng là tài sản phải giao, công

việc phải làm hoặc không được làm;

2 Số lượng, chất lượng;

3 Giá, phương thức thanh toán;

4 Thời hạn, địa điểm, phương thức thực hiện hợp

đồng;

5 Quyền, nghĩa vụ của các bên;

6 Trách nhiệm do vi phạm hợp đồng;

7 Phạt vi phạm hợp đồng;

HỢP ĐỒNG THUÊ ĐẤT

CÁC ĐIỀU KHOẢN CẦN LƯU Ý

Điều khoản định nghĩa

Các điều khoản về loại trừ trách nhiệm

Các điều kiện chấm dứt/ hủy bỏ hợp đồng

Giải quyết tranh chấp

ĐƠN PHƯƠNG CHẤM HỦY BỎ HỢP ĐỒNG

Căn cứ Điều kiện mà các bên đã thoả thuận hoặc pháp

luật có quy định

Thủ tục Bên chủ động phải thông báo ngay cho bên kia,

nếu không thông báo mà gây thiệt hại thì phải bồi thường

Xử

Xử lýlý nhưnhư hợphợp đồngđồng vôvôhiệu

.4 Chấm dứt hợp đồng

5.4.1 Hợp đồng này sẽ được chấm dứt theo thời hạn nêu trong Khoản 2.2, bao gồm cả điều khoản mở rộng,

ngoài trừ trường hợp chấm dứt sớm hơn thời hạn

hợp đồng theo như điều khoản 5.4.2 đến 5.4.5 nêu dưới đây.

5.4.2 Nếu một trong hai bên vi phạm nghiêm trọng hợp

đồng này nhưng những thiệt hại đó có thể khắc

phục được, thì bên không vi phạm sẽ gửi văn bản thông báo nêu rõ vi phạm này cho bên vi phạm với thời gian sáu mươi (60) ngày để sửa chữa vi phạm đó.

5.4.3 Trong trường hợp một bên vi phạm nghiêm trọng hợp đồng này nhưng những thiệt hại đó không thể khắc phục được hoặc không tiến hành sửa chữa vi phạm vật chất trong vòng sáu mươi (60) ngày kể từ ngày

nhận được thông báo vi phạm, thì bên không vi phạm

5.4.4 Trong trường hợp chấm dứt Hợp Đồng này vìbất kỳ lý do gì, ngay lập tức Bên A sẽ trả

lại mọi thiết bị, vật liệu và các tài sản

khác thuộc về Bên Bù; và từ ngày chấm dứthợp đồng trở đi không được quyền tham

chiếu đến bất kỳ tài liệu tiếp thị nào

của Bên B, hoặc không được gợi ý bằng bấtkỳ hình thức nào rằng Bên B vẫn còn liên

quan đến việc quản lý và tiếp thị Dự án

5.4.5 Nếu Bên A muốn chấm dứt hợp đồng vì bấtcứ lý do gì, thì Bên A phải có nghĩa vụ thôngbáo cho Bên B truớc ít nhất là sáu muơi (60)

ngày

5.4.6 Việc chấm dứt hợp đồng này sẽ không

ảnh hưởng đến quyền của bất cứ bên nàotrong việc yêu cầu bồi thường thiệt hại hay

CÁC PHƯƠNG THỨC GIẢI QUYẾT TRANH CHẤP

Thương lượng, hòa giải Thông qua Tòa án

Thông qua trọng tài thương mại

Trong trường hợp các bên không đạt được thoả thuận nhằm giải quyết tranh chấp, bất kỳ và tất cả các tranh chấp phát sinh giữa các bên theo hoặc có liên quan đến Hợp đồng Vay này, bao gồm các tranh chấp liên quan đến sự tồn tại, xây dựng, diễn giải, tính hợp pháp hoặc chấm dứt Hợp đồng Vay này, sẽ được đưa đến và được giải quyết cuối cùng thông qua thủ tục tố tụng trọng tài của Phiên xử Trọng tài bên cạnh Phòng Kinh tế của

Cộng hoà Czech và Phòng Nông nghiệp của Công hoà Czech tại Prague theo các quy tắc của các cơ quan này,

và bởi

và bởi 3 3 trọng tài viên được chỉ định phù hợp với các trọng tài viên được chỉ định phù hợp với các quy tắc này Ngôn ngữ dùng trong xét xử trọng tài sẽ là tiếng Anh và nơi xét xử sẽ là Prague, Cộng hoà Czech

II.4 4 HÌNH THỨC CỦA HỢP ĐỒNG HÌNH THỨC CỦA HỢP ĐỒNG

Các hình thức theo luật định

Hình thức và vấn đề hiệu lực của hợp đồng

Sự liên kết của văn bản hợp đồng và các tài

liệu đàm phán (The Manor)

Hợp đồng dân sự có thể được giao kết bằng lời nói, bằng văn bản hoặc bằng hành vi cụ thể, khi pháp luật không

quy định loại hợp đồng đó phải được

giao kết bằng một hình thức nhất định.

Trong trường hợp pháp luật có quy

định hợp đồng phải được thể hiện bằng văn bản có công chứng hoặc chứng

thực, phải đăng ký hoặc xin phép thì

phải tuân theo các quy định đó

Điều 492 492 Hình thức hợp đồng Hình thức hợp đồng thuê nhà ở

Hợp đồng thuê nhà ở phải được lập thành văn bản, nếu thời hạn thuê từ sáu tháng trở lên thì phải

có công chứng hoặc chứng thực

và phải đăng ký, trừ trường hợp pháp luật có quy định khác

Hợp đồng không bị vô hiệu trong trường hợp

có vi phạm về hình thức, trừ trường hợp pháp luật có quy định khác

Toà án, cơ quan nhà nước có thẩm quyền

khác quyết định buộc các bên thực hiện quy định về hình thức của giao dịch trong một

thời hạn; quá thời hạn đó mà không thực hiện thì giao dịch vô hiệu.

HỢP ĐỒNG VÔ HIỆU

Vô hiệu khi vi phạm một trong các điều kiện

có hiệu lực.

Việc tuyên bố hợp đồng vô hiệu thuộc thẩm

quyền của Tòa án

Tùy từng trường hợp mà hợp đồng có thể bị

tuyên vô hiệu hoặc không.

Hợp đồng có thể vô hiệu tuyệt đối/tương đối, toàn bộ/từng phần

HẬU QUẢ PHÁP LÝ CỦA HỢP ĐỒNG VÔ HỆU

Hợp đồng vô hiệu không có giá trị pháp lý, không làm phát sinh, thay đổi, chấm dứt quyền và nghĩa

vụ của các bên

vụ của các bên từ thời điểm giao kết từ thời điểm giao kết

Khi hợp đồng bị vô hiệu thì các bên phải khôi phục lại tình trạng ban đầu, hoàn trả cho nhau những gì

đã nhận; nếu không hoàn trả được bằng hiện vật thì hoàn trả bằng tiền.

Bên có lỗi làm hợp đồng vô hiệu mà gây ra thiệt hại cho bên kia phải bồi thường thiệt hại.

Việc hợp đồng chính vô hiệu không đương nhiên

làm hợp đồng phụ vô hiệu

III SOẠN THẢO HỢP ĐỒNG

1 Soạn dự thảo hợp đồng

2 Đàm phán, sửa đổi bổ sung dự thảo

3 Hòan thiện Hòan thiện ký kết hợp đồng ký kết hợp đồng

Hầu hết các công ty ở các nước phát triển luôn

đề cao quy trình soạn thảo và ký kết hợp đồng,

hợp đồng thương mại của họ rất chi tiết, chặt chẽ và dự liệu cả những tình huống hiếm khi

xảy ra Ví dụ: ông Bill Gate, trong một lần

phỏng vấn các ứng viên thi tuyển vào Tập đoàn Microsoft đã đặt câu hỏi: “Theo các bạn đâu là yếu tố duy trì sự ổn định và thành công của các hoạt động kinh doanh ngày nay ? ” Một ứng

viên tiêu biểu đã trả lời: “Đó chính là tính chặt chẽ của hợp đồng” Nhiều người khi đó đã nghi ngờ tính nghiêm túc trong câu trả lời của ứng viên này, nhưng Bill Gate không nghĩ vậy Ông

đã cho ứng viên này điểm tối đa và nhận anh ta vào làm việc.

CÁC LƯU Ý

Tránh sử dụng hợp đồng mẫu

Chuẩn bị dự thảo hợp đồng trước khi đàm phán

Tính liên kết giữa các văn bản hợp đồng chính

và phụ lục

Các điều khoản mở

Điều 408 408 Phụ lục hợp đồng Phụ lục hợp đồng

1

1 Kèm theo hợp đồng có thể có phụ lục để quy định chi Kèm theo hợp đồng có thể có phụ lục để quy định chi tiết một số điều khoản của hợp đồng Phụ lục hợp đồng có hiệu lực như hợp đồng Nội dung của phụ lục hợp đồng không được trái với nội dung của hợp đồng

2

2 Trong trường hợp phụ lục hợp đồng có điều khoản trái Trong trường hợp phụ lục hợp đồng có điều khoản trái với nội dung của điều khoản trong hợp đồng thì điều

khoản này không có hiệu lực, trừ trường hợp có thỏa

thuận khác Trong trường hợp các bên chấp nhận phụ lục hợp đồng có điều khoản trái với điều khoản trong hợp

đồng thì coi như điều khoản đó trong hợp đồng đã được sửa đổi

Chuẩn bị bị chiến chiến lược lược Chuẩn

Chuẩn bị bị kế kế hoạch hoạch

Đàm

Đàm phán phán trực trực tiếp tiếp