WWW HOAHOC EDU VN (Học Hóa bằng sự đam mê) KỸ XẢO GIẢI BÀI TOÁN AXIT HỮU CƠ Con đường tư duy Giả axit(có thể là hỗn hợp) đơn hoặc đa chức X (1) 2X Na H thì H2 thoát ra chính là H trong nhóm COO[.]
Trang 1KỸ XẢO GIẢI BÀI TOÁN AXIT HỮU CƠ
Con đường tư duy: Giả axit(có thể là hỗn hợp) đơn hoặc đa chức X
(1) X Na H2 thì H2 thoát ra chính là H trong nhóm COOH của X
(2) X nNaOH nH O2 ở đây n chính là số nhóm chức COOH của X
Câu 2: Hỗn hợp X gồm axit axetic, etyl axetat và metyl axetat Cho m gam hỗn hợp X
T/d vừa đủ với 200 ml dd NaOH 1M Mặt khác, đốt cháy hoàn toàn m gam hỗn hợp X cần V lít O2(đktc) sau đó cho toàn bộ sản phẩm cháy vào dd NaOH dư thấy khối lượng dd tăng 40,3 gam Giá trị của V là:
H O BTNT.oxi
Câu 3: Cho 8,64 gam một axit đơn chức phản ứng với 144 ml dd KOH 1M Cô cạn
dd sau phản ứng được 14,544 gam chất rắn Công thức của axit là:
Trang 2Câu 4: Cho 10,0 gam axit cacboxylic đơn chức X tác dụng hoàn toàn với 400 ml dung
dịch gồm KOH 0,15M và NaOH 0,10M Cô cạn dung dịch thu được 10,36 gam hỗn hợp chất rắn khan Công thức của X là:
Câu 5: Đốt cháy hoàn toàn a gam axit cacboxylic không no , đơn chức, mạch hở
trong gốc hidrocacbon có chứa 2 liên kết còn lại là liên kết thu được 6,72 lít CO2 ( đktc) và 1,8 (g) H2O Giá trị của a là:
Câu 6: Đốt cháy hoàn toàn m gam một axit cacboxylic no (mạch cacbon hở và không
phân nhánh), thu được 1,344 lít khí CO2 (đktc) và 0,9 gam H2O Giá trị của m là:
Trang 3Câu 7: Cho m gam hỗn hợp M gồm 2 axit X ,Y (Y nhiều hơn X một nhóm COOH)
phản ứng hết với dd NaOH tạo ra (m+8,8) gam muối Nếu cho toàn bộ lượng M trên tác dụng với lượng dư dung dịch AgNO3 trong NH3 sau phản ứng kết thúc thu được 43,2 gam Ag và 13,8 gam muối amoni của axit hữu cơ Công thức của Y và giá trị của
m lần lượt là:
Vì có phản ứng tráng bạc nên X là HCOOH có ngay:
A.0,342 B 2,925 C 2,412 D 0,456
Đây là bài toán liên quan tới hằng số Kc
3 2 5 2 C
2 2
nguyên tử oxi) Đốt cháy hoàn toàn a mol hỗn hợp X, thu được a mol H2O Mặt khác, nếu cho a mol X tác dụng với lượng dư dung dịch NaHCO3, thì thu được 1,6a mol
CO2 Thành phần % theo khối lượng của Y trong X là:
Trang 4A 74,59% B 25,41% C 40,00% D 46,67%
Câu 2: Hỗn hợp M gồm axit cacboxylic X, ancol Y (đều đơn chức, số mol X gấp
hai lần số mol Y) và este Z được tạo ra từ X và Y Cho một lượng M tác dụng vừa đủ với dung dịch chứa 0,2 mol NaOH, tạo ra 16,4 gam muối và 8,05 gam ancol Công thức của X và Y là:
Câu 3: Hỗn hợp X gồm axit fomic, axit acrylic, axit oxalic và axit axetic Cho m gam
X phản ứng hết với dung dịch NaHCO3 thu được 1,344 lít CO2 (đktc) Đốt cháy hoàn toàn m gam X cần 2,016 lít O2 (đktc), thu được 4,84 gam CO2 và a gam H2O Giá trị của a là:
Câu 4: Trung hòa 0,89 gam hỗn hợp gồm axit fomic và một axit hữu cơ X cần dùng
15ml dung dịch NaOH 1M Nếu cho 0,89 gam hỗn hợp trên tác dụng với lượng dư dung dịch AgNO3 trong NH3, đun nóng thì thu được 2,16 gam Ag Tên của X là:
Câu 5: Hỗn hợp X gồm axit panmitic, axit stearic và axit linoleic Để trung hòa m
gam X cần 50 ml dung dịch NaOH 1M Mặt khác, nếu đốt cháy hoàn toàn m gam X thì thu được 19,04 lít khí CO2 (ở đktc) và 14,76 gam H2O % số mol của axit linoleic trong m gam hỗn hợp X là:
Câu 6 Hỗn hợp X chứa 3 axit cacboxylic đều đơn chức, mạch hở, gồm một axit no và
hai axit không no đều có một liên kết đôi (C = C) Cho m gam X tác dụng vừa đủ với
150 ml dung dịch NaOH 2M thu được 25,56 gam hỗn hợp muối Đốt cháy hoàn toàn
m gam X, hấp thụ toàn bộ sản phẩm cháy bằng dung dịch NaOH dư, khối lượng dung dịch tăng thêm 40,08 gam Tổng khối lượng của hai axit cacboxylic không no trong m là:
Trang 5Câu 7 Hòa tan 26,8 gam hỗn hợp hai axit cacboxylic no, đơn chức, mạch hở vào
nước được dung dịch X Chia X thành hai phần bằng nhau Cho phần 1 phản ứng hoàn toàn với dd AgNO / NH3 3 dư thu được 21,6 gam bạc kim loại Để trung hòa hoàn toàn phần 2 cần 200 ml dd NaOH1M Công thức của hai axit đó là:
Câu 8: Cho 29,4 gam hỗn hợp X gồm axit oxalic và một axit cacboxylic đơn chức,
mạch hở Y tác dụng hoàn toàn với 200 gam dung dịch NaHCO3 21% thu được dung dịch Z và 8,96 lit khí (đktc) Biết trong dung dịch Z nồng độ của natri oxalat là
6,327% Số đồng phân cấu tạo của Y là
A 1 B 2 C 4 D 5
Câu 9: Cho hỗn hợp hai axit cacboxylic hai chức tác dụng với dung dịch NaOH vừa đủ
thu được dung dịch chứa m gam hỗn hợp muối Cho toàn bộ lượng muối thu được tác dụng hết với NaOH dư có mặt CaO đun nóng thu được chất rắn X và hỗn hợp hiđrocacbon Y có tỉ khối so với H2 bằng 18,5 Cho toàn bộ chất rắn X tác dụng với dung dịch H2SO4 loãng, dư thu được 0,4 mol CO2 Giá trị m là:
A 25,0 B 61,8 C 33,8 D 32,4
Câu 10: Hỗn hợp X gồm axit fomic, axit acrylic, axit oxalic và axit axetic Cho m
gam X phản ứng hết với dung dịch NaHCO3thu được 1,344 lít CO2(đktc) Đốt cháy hoàn toàn m gam X cần 2,016 lít O2 (đktc), thu được 4,84 gam CO2và a gam H2O Giá trị của a là:
A 3,60 B 1,44 C 1,80 D 1,62
Câu 11: Đốt cháy hoàn toàn 9,16 gam hỗn hợp X gồm 1 este và 1 axit hữu cơ ,cần
vừa đủ 0,45 mol O2, và thu được số mol CO2 bằng số mol H2O.Tính thể tích dung dịch NaOH 1M phản ứng vừa hết 9,16 gam hỗn hợp X
A 80 ml B 100 ml C 120ml D 150ml
Câu 12: Đốt cháy hoàn toàn 12,88 gam hỗn hợp gồm 1 axit no, đơn chức, mạch hở và
1 ancol no, đơn chức, mạch hở được 0,54 mol CO2 và 0,64 mol H2O Thực hiện phản ứng este hóa hoàn toàn lượng hỗn hợp trên thì thu được m (g) este Giá trị của m là:
A 10,20 g B 8,82 g C 12,30 g D 11,08 g
Trang 6Câu 13: Hỗn hợp X gồm hai axit cacboxylic Cho m gam X phản ứng với lượng dư
dung dịch AgNO3 trong NH3 đun nóng, kết thúc các phản ứng thu được 21,6 gam Ag
Cho toàn bộ lượng X trên phản ứng vừa đủ với 200 ml dung dịch NaOH 1M, thu được dung dịch Y Cô cạn dung dịch Y còn lại 13,5 gam chất rắn khan Công thức của hai
axit cacboxylic là
A HCOOH và HOOCCOOH B CH3COOH và HOOCCOOH
C HCOOH và C2H3COOH D HCOOH và C2H5COOH
Câu 14: Đun nóng axit axetic với ancol iso-amylic có H2SO4 đặc xúc tác thu được iso-amyl axetat (dầu chuối) Biết hiệu suất phản ứng đạt 68% Lượng dầu chuối thu được từ 132,35 gam axit axetic đun nóng với 200 gam rượu iso-amylic là:
A 295,5 gam B 286,7 gam C 200,9 gam D 195,0 gam
Câu 15: Hỗn hợp X gồm axit panmitic, axit stearic và axit linoleic Để trung hoà m
gam X cần 40 ml dung dịch NaOH 1M Mặt khác, nếu đốt cháy hoàn toàn m gam X thì thu được 15,232 lít khí CO2 (đktc) và 11,7 gam H2O Khối lượng của axit linoleic trong m gam hỗn hợp X là:
A 2,8 gam B 3,99 gam C 8,4 gam D 4,2 gam
Câu 16: Đốt cháy hoàn toàn m gam hỗn hợp các axit thuộc dãy đồng đẳng axit acrylic
rồi cho toàn bộ sản phẩm cháy hấp thụ hết vào 350 ml dung dịch Ca(OH)2 1M thấy có
10 gam kết tủa xuất hiện và khối lượng dung dịch sau phản ứng tăng 25,4 gam so với khối lượng dung dịch ban đầu Giá trị của m là:
A 9,80 B 11,40 C 15,0 D 20,8
Câu 17: Hỗn hợp X gồm hai axit cacboxylic no, mạch hở Đốt cháy hoàn toàn 0,3 mol
X thu được 0,5 mol CO2 Để trung hòa 0,15 mol X cần dùng vừa đủ 250 ml dung dịch NaOH 1M Hai axit trong X là:
A axit fomic và axit ađipic B axit axetic và axit malonic
C axit fomic và axit oxalic D axit axetic và axit oxalic
Câu 18: Hỗn hợp M gồm hai axit cacboxylic X và Y (X nhiều hơn Y một nguyên tử
cacbon) Đốt cháy hoàn toàn 0,2 mol M cần dùng vừa đủ V lít O2 (đktc), thu được 0,45 mol CO2 và 0,2 mol H2O Giá trị của V là:
A 7,84 B 4,48 C 12,32 D 3,36
Trang 7Câu 19: Đốt cháy hoàn toàn 0,2 mol hỗn hợp M gồm ankan X và axit cacboxylic Y
(X và Y có cùng số nguyên tử cacbon trong phân tử), thu được 0,4 mol CO2 và 0,4 mol H2O Phần trăm khối lượng của Y trong hỗn hợp M là:
Câu 20: Đốt cháy hoàn toàn 4,02 gam hỗn hợp gồm axit acrylic, vinyl axetat và metyl
metacrylat rồi cho toàn bộ sản phẩm cháy vào bình 1 đựng dung dịch H2SO4 đặc, bình
2 đựng dung dịch Ba(OH)2 dư thấy khối lượng bình 1 tăng m gam, bình 2 xuất hiện 35,46 gam kết tủa Giá trị của m là:
A 2,70 B 2,34 C 3,24 D 3,65
Câu 21: Cho m gam hỗn hợp X gồm axit axetic, axit benzoic, axit ađipic, axit oxalic tác
dụng vừa đủ với dung dịch NaOH thu được a gam muối Cũng cho m gam hỗn hợp X nói trên tác dụng với Ca(OH)2 vừa đủ thu được b gam muối Biểu thức liên hệ giữa m, a và b là:
Câu 22: Cho 0,03 mol hỗn hợp X gồm R-COOH và R-COOM (M là kim loại kiềm, R
là gốc hiđrocacbon) tác dụng với 0,02 mol Ba(OH)2 Để trung hòa lượng Ba(OH)2 dư cần 200 ml dung dịch HCl 0,1M rồi cô cạn dung dịch sau các phản ứng trên thu được 6,03 gam chất rắn khan Axit R-COOH có tên gọi là:
A axit butiric B axit axetic
C axit acrylic D axit propionic
Câu 23: Cho hỗn hợp X gồm hai hợp chất hữu cơ no, đơn chức tác dụng vừa đủ với 100
ml dung dịch NaOH 0,5M thu được một muối và 448 ml hơi một ancol (ở đktc) Nếu đốt cháy hoàn toàn lượng hỗn hợp X trên, sau đó hấp thụ hết sản phẩm cháy vào bình đựng dung dịch Ca(OH)2 dư thì khối lượng bình tăng 8,68 gam Công thức của hai hợp chất hữu
cơ trong X là:
A C2H5COOH và C2H5COOCH3 B HCOOH và HCOOC2H5
C CH3COOH và CH3COOCH3 D CH3COOH và CH3COOC2H5
Trang 8Câu 24: Cho m gam hỗn hợp 2 axit hữu cơ no đơn chức kế tiếp nhau trong dãy đồng
đẳng, tác dụng với 6,90 gam Na thu được 2,464 lít khí (đktc) và 19,08 gam hỗn hợp chất rắn Tên gọi của các axit là:
Câu 25: Hỗn hợp X gồm axit hữu cơ no, đơn chức ,mạch hở A và một rượu no,đơn
chức mạch hở B Biết MA=MB Chia m gam hỗn hợp X thành 2 phần bằng nhau: Phần 1 Cho tác dụng với Na dư thu được 0,168 lít H2(đktc) Đốt cháy hoàn toàn phần
2 rồi cho toàn bộ sản phẩm cháy vào bình đựng dung dịch Ba(OH)2 dư thu được 7,88 gam kết tủa Công thức cấu tạo thu gọn của A và B là:
C.C2H5COOH;C4H9OH D.C3H7COOH;C5H11OH
Câu 26: Cho m gam hỗn hợp M gồm 2 axit X ,Y (Y nhiều hơn X một nhóm COOH)
phản ứng hết với dd NaOH tạo ra (m+8,8) gam muối Nếu cho toàn bộ lượng M trên tác dụng với lượng dư dung dịch AgNO3 trong NH3 sau phản ứng kết thúc thu được 43,2 gam Ag và 13,8 gam muối amoni của axit hữu cơ Công thức của Y và giá trị của
m lần lượt là:
Câu 27: Hỗn hợp M gồm 2 axit cacboxylic đều no, mạch hở A, B (B hơn A một nhóm
chức) Hóa hơi hoàn toàn m gam M thu được thể tích hơi bằng thể tích của 7 gam nitơ đo cùng điều kiện nhiệt độ, áp suất Nếu cho m gam M tác dụng với Na dư thu được 4,48 lít
H2 (đktc) Khi đốt cháy hoàn toàn m gam M thu được 28,6g CO2 Công thức phân tử của
A và B là:
A C2H4O2 và C3H4O4 B CH2O2 và C4H6O2
C C2H4O2 và C4H6O4 D CH2O2 và C3H4O4
Câu 28: Chia một lượng hỗn hợp X gồm 2 axit hữu cơ (no, đơn chức, mạch hở, đồng
đẳng liên tiếp) và ancol etylic thành hai phần bằng nhau Phần 1 cho phản ứng hoàn toàn với Na dư, thu được 3,92 lít H2 (đktc) Phần 2 đem đốt cháy hoàn toàn rồi cho toàn bộ sản phẩm sục vào bình đựng dung dịch Ba(OH)2 dư, thấy khối lượng bình
Trang 9đựng tăng 56,7 gam và có 177,3 gam kết tủa Công thức của axit có phân tử khối lớn hơn và thành phần % về khối lượng của nó trong hỗn hợp X là:
A C4H6O2 và 20,7% B C3H6O2 và 64,07%
C C4H8O2 và 44,6% D C3H6O2 và 71,15%
Câu 29: Cho hỗn hợp X gồm 2 axit (no, đơn chức, đồng đẳng kế tiếp) và ancol etylic
phản ứng hết với Na giải phóng ra 4,48 lít H2 (đktc) Mặt khác nếu đun nóng hỗn hợp
X (có H2SO4 đậm đặc làm xúc tác) thì các chất trong hỗn hợp X phản ứng với nhau vừa đủ và tạo thành 16,2 gam hỗn hợp este (giả sử các phản ứng đều đạt hiệu suất 100%) Công thức của 2 axit lần lượt là:
A CH3COOH và C2H5COOH B C3H7COOH và C4H9COOH
C HCOOH và CH3COOH D C6H13COOH và C7H15COOH
Câu 30:Cho hỗn hợp X chứa 2 axit cacboxylic đơn chức có tỉ lệ số mol 2:1 (1 axit no
và 1 axit không no chỉ chứa 2 liên kết pi trong gốc) và 1 axit cacboxylic no,2 chức.Cho 2,52g hỗn hợp X vào một bình kín có thể tích 1 lít.Nung bình đến nhiệt độ
273o C thì thấy áp suất trong bình là 1.79088 atm.Mặt khác đốt cháy hoàn toàn 2.52g hỗn hợp X cần dùng V lít (đktc) O2 thu được 0.72g H2O và mg CO2 .Gía trị của V là (biết m không vượt quá 4g):
A 0.448 B 0.224 C 0.896 D 1.792 Câu 31: Chia hỗn hợp X gồm hai axit cacboxylic thành hai phần bằng nhau Phần 1
tác dụng vừa đủ với 500 ml dung dịch NaOH 1M Đốt cháy hoàn toàn phần hai và sục sản phẩm cháy vào nước vôi trong dư thu được 50 gam kết tủa Tên gọi của 2 axit là :
A Axit fomic và axit oxalic B Axit axetic và axit oxalic
C Axit axetic và axit acrylic D Axit fomic và axit ađipic
Câu 32: Axit cacboxylic X hai chức (có phần trăm khối lượng của oxi nhỏ hơn 70%),
Y và Z là hai ancol đồng đẳng kế tiếp (MY < Mz) Đốt cháy hoàn toàn 0,2 mol hỗn hợp X, Y, Z cần vừa đủ 8,96 lít khí O2 (đktc), thu được 7,84 lít khí CO2 (đktc) và 8,1 gam H2O % khối lượng của Y trong hỗn hợp trên là:
A 12,6% B 29,9% C 29,6% D 15,9%
Câu 33: Hỗn hợp X gồm 1 axit no đơn chức A và 2 axit không no đơn chức có 1 liên
kết đôi B, C là đồng đẳng kế tiếp (MB < MC) đều mạch hở X tác dụng vừa đủ với
Trang 10100ml dung dịch NaOH 2M, thu được 17,04 gam hỗn hợp muối Mặt khác đốt cháy hoàn toàn X thu được tổng khối lượng CO2 và H2O là 26,72 gam % số mol của B trong hỗn hợp X là:
A 20% B 30% C 22,78% D 34,18%
Câu 34: Hỗn hợp X gồm 2 axit no Đốt cháy hoàn toàn a mol hỗn hợp X thu được a
mol H2O Mặt khác, cho a mol hỗn hợp X tác dụng với NaHCO3 dư thu được 1,4 a mol CO2 % khối lượng của axit có khối lượng mol nhỏ hơn trong X là:
A 26,4% B 27,3% C 43,4% D 35,8%
Câu 35: Một hỗn hợp M gồm 0,06 mol axit cacboxylic X và 0,04 mol ancol no đa
chức Y Đốt cháy hoàn toàn hỗn hợp M ở trên thu được 3,136 lít CO2 % khối lượng của Y trong hỗn hợp M là:
Trang 11CO : 0,85(mol) ;X C H COOH : b(mol)
H O : 0,82(mol) C H COOH : c(mol)
NaHCO3 0,5 mol > CO2 0,4 mol
Trang 12→ R = 57 ( C4H9) Y là C5H10O2 có 4 đồng phân cấu tạo
0,11( ) 2
Trang 14
2
n 0,2(mol); n 0,4(mol) mỗi chất trong M đều gồm 2 các bon
Do số mol nước = số mol CO2 nên Y có nhiều hơn 1 liên kết π.Mà Y chỉ có 2 nguyên tử C
BaCl : 0,01(mol) HCl : 0,02(mol)
RCOOM : 0,01(mol) 6,03 2,08 2, 25 0,03R 0, 44 0,01M
Trang 163 CaCO
Trang 17Kết hợp với đáp án dễ thấy chỉ có A thỏa mãn
Câu 32: Chọn đáp án B
2
3
Trang 18BÀI TẬP RÈN LUYỆN SỐ 2 Câu 1: Hỗn hợp A gồm hiđrocacbon X và chất hữu cơ Y (C, H, O) có tỉ khối so với
H2 bằng 13,8 Để đốt cháy hoàn toàn 1,38 g A cần 0,095 mol O2, sản phẩm cháy thu được có 0,08 mol CO2 và 0,05 mol H2O Cho 1,38 g A qua lượng dư AgNO3/NH3 thu được m(g) kết tủa Giá trị của m là:
A 11,52 (g) B 12,63 (g) C 15,84 g D 8,31
Câu 2: Hỗn hợp X gồm hai axit cacboxylic no, mạch hở Đốt cháy hoàn toàn 0,3 mol
X, thu được 11,2 lít khí CO2 (đktc) Để trung hòa 0,15 mol X cần vừa đủ 500 ml dung dịch NaOH 0,5M Công thức của hai axit trong X là
A CH3COOH và HCOOH B HCOOH và HOOC-COOH
C HCOOH và CH2(COOH)2 D CH3COOH và C2H5COOH
Câu 3: Đốt cháy hoàn toàn m gam một axit cacboxylic no, mạch hở, không nhánh,
thu được 3,96 gam CO2 và 1,35 gam H2O Giá trị của m là:
A 2,19 B 1,46 C 4,33 D 4,38
Câu 4: X là một axit cacboxylic, Y là một este hai chức, mạch hở (được tạo ra khi cho
X phản ứng với ancol đơn chức Z) Cho 0,2 mol hỗn hợp gồm X và Y phản ứng hoàn toàn với dung dịch KHCO3 lấy dư, thu được 0,11 mol CO2 Mặt khác, đốt cháy hoàn toàn 0,2 mol hỗn hợp trên, thu được 0,69 mol CO2 và m gam H2O Giá trị của m là:
A 6,21 B 10,68 C 14,35 D 8,82
Câu 5: Hỗn hợp X gồm HCOOH và CH3COOH có số mol bằng nhau Lấy 5,3 g hỗn hợp X cho tác dụng với 5,75 g C2H5OH (có H2SO4 đặc làm xúc tác) thu được m (g) hỗn hợp este (hiệu suất các phản ứng este hóa đều bằng 80%) Giá trị m là:
Câu 6: Hỗn hợp X gồm axit axetic, etyl axetat và metyl axetat Cho m gam hỗn hợp X
T/d vừa đủ với 200 ml dd NaOH 1M Mặt khác, đốt cháy hoàn toàn m gam hỗn hợp X cần V lít O2(đktc) sau đó cho toàn bộ sản phẩm cháy vào dd NaOH dư thấy khối lượng dd tăng 40,3 gam Giá trị của V là:
A 17,36 lít B 19,04 lít C 19,60 lít D 15,12 lít
Câu 7: Cho 8,64 gam một axit đơn chức phản ứng với 144 ml dd KOH 1M Cô cạn
dd sau phản ứng được 14,544 gam chất rắn Công thức của axit là: