BÀI 14 THỰC HÀNH LAI GIỐNG I Mục tiêu Học sinh phải có kỹ năng bố trí thí nghiệm trong nghiên cứu di truyền học thí nghiệm lai, tạo dòng thuần chủng, đánh giá kết quả thí nghiệm bằng phương pháp thống[.]
Trang 1BÀI 14 THỰC HÀNH : LAI GIỐNG
I.Mục tiêu
- Học sinh phải có kỹ năng bố trí thí nghiệm trong nghiên cứu di truyền học: thí
nghiệm lai, tạo dòng thuần chủng, đánh giá kết quả thí nghiệm bằng phương
pháp thống kê X 2
- Rèn luyện phương pháp nghiên cứu di truyền học thông qua các băng hình,
ghi lại quá trình lai tạo giống, sau đó đánh giá kết quả lai được cung cấp bởi
các nhà di truyền học hoặc bởi chính các thầy cô
II.Phương pháp: thực hành
III Chuẩn bị: - SGK
- Máy chiếu projecto và phim về 1 số phương pháp lai( nếu có)
- Kết quả 1 số phép lai của các nhà di truyền học
3 Bảng tham chiếu các mức yêu cầu cần đạt của câu hỏi, bài tập, kiểm tra, đánh
giá
Nội
dung
Mức độ nhận thức
thực
hành
Biết được một số
kĩ năng thực hành
Giải thích được các hiện tượng trong thực tiễn liên quan đến các qui luật
III/ TỔ CHỨC CÁC HOẠT ĐỘNG HỌC TẬP
A KHỞI ĐỘNG
HOẠT ĐỘNG 1 Tình huống xuất phát
1 Mục tiêu: Giúp học sinh nhận biết được nội dung kiến thức cần đạt được ở
chuyên đề này
2 Phương pháp/ kĩ thật dạy học: Vấn đáp tái hiện, đối thoại, phân tích
3 Hình thức tổ chức hoạt động; Hoạt động cá nhân
4 Phương tiện dạy học: Sơ đồ liệt kê
5 Sản phẩm: Học sinh nắm lại các kiến thức cơ bản nhất về các quy luật di truyền
đã học ở sinh học lớp 9
Trang 2Hoạt động của giáo viên Hoạt động của học sinh
- Giáo viên vấn đáp tái hiện 1 số kiến thức cơ
bản về các quy luật di truyền ở sinh học lớp 9
- Giáo viên nêu khái quát các nội dung cần đạt
của chuyên đề
Học sinh hoạt động cá nhân hoặc trao đổi với nhau để tái hiện kiến thức cũ
B HÌNH THÀNH KIẾN THỨC
HOẠT ĐỘNG 2 : Trang bị cho học sinh toàn bộ kiến thức cần đạt của chuyên
đề
1 Mục tiêu: Giúp học sinh nắm vững toàn bộ kiến thức của chuyên đề
2 Phương pháp/ kĩ thật dạy học: Động não, hoạt động nhóm, hoạt động cá nhân
3 Hình thức tổ chức hoạt động; Giáo viên và học sinh tái hiện lại kiến thức cũ và
mở rộng tìm tòi kiến thức mới
4 Phương tiện dạy học: Phiếu học tập, sơ đồ, bảng biểu, tranh ảnh
5 Sản phẩm: Học sinh được trang bị kiến thức cụ thể về các quy luật di truyền
Hoạt động của giáo viên Hoạt động của học sinh
*GV: Tại sao phải gieo hạt những cây làm bố
trước những cây làm mẹ? Mục đích của việc
ngắt bỏ những chùm hoa và quả non trên cây bố,
bấm ngọn và ngắt tỉa cành, tỉa hoa trên cây mẹ?
GV hướng dẫn hs thực hiện thao tác khử nhị trên
cây mẹ
? Tại sao cần phải khử nhị trên cây mẹ?
Gv thực hiện mẫu: kỹ thuật chọn nhị hoa để khử,
các thao tác khi khử nhị
* Mục đích của việc dùng bao cách li sau khi đã
khử nhị?
* GV hướng dẫn học sinh chọn hoa trên cây mẹ
để thụ phấn
Học sinh thực hành:
Từng nhóm học sinh tiến hành thao tác theo hướng dẫn của giáo viên
Trang 3Gv thực hiện các thao tác mẫu:
- Không chọn những hoa đầu nhuỵ khô, màu
xanh nhạt nghĩa là hoa còn non, đầu nhuỵ màu
nâu và đã bắt đầu héo thụ phấn không có kết quả
- Có thể thay bút lông bằng những chiếc lông gà
GV hướng dẫn học sinh phương pháp thu hoạch
và cất giữ hạt lai
* GV hướng dẫn học sinh nghiên cứu phương
pháp xử lý kết quả lai theo phương pháp thống
kê được giới thiệu trong sách giáo khoa
Việc xử lý thống kê không bắt buộc học sinh
phải làm, gv hướng dẫn hs khá giỏi yêu thích
khoa học kiểm tra đánh giá kết quả thí nghiệm
và thông báo cho toàn lớp
* Trong khi học sinh làm thí nghiệm giáo viên
đi từng bàn để kiểm tra, sửa sai, hướng dẫn học
sinh làm thí nghiệm
Viết báo cáo
Học sinh viết báo cáo về các bước tiến hành thí nghiệm và kết quả nhận được
C LUYỆN TẬP
HOẠT ĐỘNG 3 Giúp học sinh hệ thống lại kiến thức đã học của chuyên đề
(1) Mục tiêu: Củng cố lại kiến thức của chuyên đề
2) Phương pháp/Kĩ thuật dạy học: Hoạt động nhóm
(3) Hình thức tổ chức hoạt động: HS giải bài tập trắc nghiệm
(4) Phương tiện dạy học: Bài tập chuẩn bị trước trên giấy A4
(5) Sản phẩm: Hoàn thành các bài tập trắc nghiệm
Hoạt động của giáo viên Hoạt động của học sinh
Giáo viên chuẩn bị sẵn cho mỗi nhóm
làm 10 câu hỏi trắc nghiệm về nội dung
chuyên đề
Giáo viên cho điểm cho những câu trả lời
đúng theo nhóm
Học sinh thảo luận trong nhóm và trả lời
Các nhóm khác có thể trả lời thay nếu câu hỏi đó chưa được trả lời chính xác
Trang 4
D/ VẬN DỤNG, TÌM TÒI, MỞ RỘNG
HOẠT ĐỘNG 4 Nâng cao kiến thức chuyên đề
(1) Mục tiêu: hình thành ý thức và năng lực vận dụng những điều đã học về các
quy luật di truyền vào trong cuộc sống
(2) Phương pháp/Kĩ thuật dạy học: Giải quyết vấn đề/ hoạt động cá nhân
(3) Hình thức tổ chức hoạt động: Hoạt động cá nhân
(4) Phương tiện dạy học: Kiến thức đã học, tài liệu tham khảo khác, mạng
internet
(5) Sản phẩm: Trả lời các câu hỏi
Hoạt động của giáo viên Hoạt động của học sinh
Giáo viên yêu cầu học sinh trả lời các
câu hỏi nâng cao, mở rộng về nội dung
chuyên đề như :
- Phân biệt các quy luật di truyền
- Đặc trưng của các quy luật di truyền
Giáo viên giới thiệu một số phương pháp
giải nhanh các dạng bài tập lai có tính chất
mở rộng nâng cao đáp ứng phần vận dụng
cao trong đề kiểm tra, đề thi THPT quốc
gia
Học sinh thảo luận với nhau và trả lời các câu hỏi giáo viên yêu cầu Học sinh lĩnh hội các kiến thức mới, các kiến thức nâng cao và tự làm nhanh các dạng bài tập hay và khó
E/ HƯỚNG DẪN HỌC Ở NHÀ
Học sinh nắm kĩ các kiến thức cơ bản nhất về các quy luật di truyền đã học và
chuẩn bị kiến thức cho chuyên đề tiếp theo