Giao an sinh hoc 12 bai 8 quy luat menden quy luat phan li moi nhat kkidt

Giáo án sinh học 12 Tuần 4, tiết 8 Ngày soạn 14/9/2019 CHƯƠNG II TÍNH QUY LUẬT CỦA HIỆN TƯỢNG DI TRUYỀN Tiết 8 – Bài 8 Quy luật Menđen Quy luật phân li I Mục tiêu 1 Kiến thức HS giải thích được tại sa[.]

Tuần 4, tiết 8 Ngày soạn: 14/9/2019

CHƯƠNG II:

TÍNH QUY LUẬT CỦA HIỆN TƯỢNG DI TRUYỀN Tiết 8 – Bài 8: Quy luật Menđen - Quy luật phân li

I Mục tiêu:

1.Kiến thức:

- HS giải thích được tại sao Men đen lại thành công trong việc phát hiện ra các quy luật di truyền

- Trình bày được quy luật phân li và giải thích bằng cơ sở tế bào học

2 Kĩ năng:

- Rèn luyện kĩ năng suy luận lôgic và khả năng vận dụng kiến thức toán học

3.Thái độ:

- có ý thức vận dụng qui luật phân li vào thực tiễn sản xuất

4 Xác định nội dung trọng tâm của bài

- nội dung và cơ sở tế bào học của qui luật phân li

5 Định hướng phát triển năng lực:

- Năng lực chung:

- Phát hiện và giải quyết các vấn đề thực tiễn dựa trên hiểu biết về cơ sở di truyền học của qui luật

- Thu thập và xử lí thông tin: tìm kiếm, thu thập thông tin liên quan đến các hiện tượng di truyền từ các

nguồn khác nhau Đánh giá và lựa chọn thông tin cần thiết; diễn đạt và sử dụng thông tin

- Nghiên cứu khoa học: đề xuất giả thuyết, bố trí thí nghiệm kiểm chứng, xác lập phép lai, dự toán kết

quả

- Năng lực vận dụng xác suất thống kê trong việc xử lí số liệu di truyền

- Năng lực tư duy thông qua phân tích, so sánh, xác lập mối quan hệ giữa các hiện tượng di truyền

- Năng lực ngôn ngữ: diễn đạt, trình bày nội dung dưới nhiều hình thực khác nhau

- Năng lực chuyên biệt:

1

Năng lực phát

hiện và giải

quyết vấn đề

Quan sát các tranh ảnh, sơ đồ về các quy luật của Menđen và các quy luật

di truyền bổ sung cho Menđen

2

Năng lực thu

nhận và xử lý

thông tin

Hình thành kỹ năng phân tích, khái quát và tổng hợp Phân tích các nội dung liên quan đến các quy luật của Menđen và các quy luật di truyền bổ sung cho Menđen; ý nghĩa của các quy luật đó

3

Năng lực

nghiên cứu

khoa học

Các kĩ năng khoa học:

Quan sát các đối tượng sinh học; Tính toán; Xử lí và trình bày các số liệu, lập các bảng biểu, biểu đồ, sơ đồ, ảnh chụp Đưa ra các tiên đoán; Hình thành nên các giả thuyết khoa học

toán

Tính toán các dạng bài tập về các quy luật của Menđen và các quy luật di truyền bổ sung cho Menđen

ngôn ngữ

Phát triển ngôn ngữ nói và ngôn ngữ viết thông qua trình bày, tranh luận, thảo luận

tiếp hợp tác

Hình thành các nhóm học tập, phân công các nội dung trong chuyên đề, trình bày các kết quả tìm hiểu của mỗi nhóm

II/ CHUẨN BỊ CỦA GIÁO VIÊN VÀ HỌC SINH

1/ Chuẩn bị của giáo viên

- Phim( ảnh động) về lai một tính và cơ sở tế bào học của quy luật phân li

- Phiếu học tập

2/ Chuẩn bị của học sinh

- Xem lại bài 2,3, 4 , 5, 12, 13 và 25 Sinh học lớp 9 và đọc trước các bài trong SGK sinh 12 thuộc chuyên

đề

- Học bài cũ và đọc bài mới trước khi tới lớp

3 Bảng tham chiếu các mức yêu cầu cần đạt của câu hỏi, bài tập, kiểm tra, đánh giá

Nội

dung

Mức độ nhận thức

I

Phương

pháp

nghiên

cứu di

truyền

học của

Menđen

- Mô tả được phương pháp nghiên cứu di truyền học của Menđen

- Mô tả được thí nghiệm của Menđen

Phát biểu dược nội dung quy luật phân

li

- Giải thích được kết quả thí

nghiệm theo quan niệm của MenĐen

- Vận dụng phương pháp nghiên cứu di truyền học của Menđen vào giải quyết những bài tập đơn giản

- Vận dụng viết được giao tử dựa theo quy luật phân li

- Vận dụng phương pháp nghiên cứu di truyền học của Menđen vào giải quyết những bài tập phức tạp

II Hình

thành

học

thuyết

khoa

học

- Khái quát được các giả thuyết khoa học của Menđen

- Tìm được mối liên hệ giữa các giả thuyết khoa học của Menđen với kiến thức di truyền học hiện đại

- Vận dụng giả thuyết khoa học của Menđen với kiến thức di truyền học hiện đại để giải thích được thí nghiệm của Menđen

III Cơ

sở tế

bào học

của các

quy

- Mô tả được cơ sở khoa học của quy luật phân ly

Vận dụng kiến thức di ruyền học hiện đại để khảng định cơ sở

di truyền học

luật

Menđen

của quy luật phân ly

III/ TỔ CHỨC CÁC HOẠT ĐỘNG HỌC TẬP

*) Kiểm tra bài cũ:

Bằng các câu hỏi tái hiện các kiến thức đã học lớp 9 liên quan tới nội dung chuyên đề

A KHỞI ĐỘNG

HOẠT ĐỘNG 1 Tình huống xuất phát

1 Mục tiêu: Giúp học sinh nhận biết được nội dung kiến thức cần đạt được ở chuyên đề này

2 Phương pháp/ kĩ thật dạy học: Vấn đáp tái hiện, đối thoại, phân tích

3 Hình thức tổ chức hoạt động; Hoạt động cá nhân

4 Phương tiện dạy học: Sơ đồ liệt kê

5 Sản phẩm: Học sinh nắm lại các kiến thức cơ bản nhất về các quy luật di truyền đã học ở sinh học lớp

9

- Giáo viên vấn đáp tái hiện 1 số kiến thức cơ

bản về các quy luật di truyền ở sinh học lớp 9

- Giáo viên nêu khái quát các nội dung cần đạt

của chuyên đề

Học sinh hoạt động cá nhân hoặc trao đổi với nhau để tái hiện kiến thức cũ

B HÌNH THÀNH KIẾN THỨC

HOẠT ĐỘNG 2 : Trang bị cho học sinh toàn bộ kiến thức cần đạt

1 Mục tiêu: Giúp học sinh nắm vững toàn bộ kiến thức của chuyên đề

2 Phương pháp/ kĩ thật dạy học: Động não, hoạt động nhóm, hoạt động cá nhân

3 Hình thức tổ chức hoạt động; Giáo viên và học sinh tái hiện lại kiến thức cũ và mở rộng tìm tòi kiến thức mới

5 Sản phẩm: Học sinh được trang bị kiến thức cụ thể về các quy luật di truyền

Quy luật Menđen - Quy luật phân li

I/Phương pháp nghiên cứu di truyền học

của Menđen

Hướng dẫn học sinh tìm hiểu phương pháp

nghiên cứu di truyền của Menđen

1 Yêu cầu học sinh đọc SGK mục I, kết hợp

kiến thức đã học ở bài 1, 2 SH 9 để hoàn thiện

những nội dung sau trong thời gian 10 phút:

HS tìm hiểu phương pháp nghiên cứu di truyền của Menđen

- Hãy nêu những đặc điểm trong phương pháp nghiên cứu di

truyền của Menden

- Nêu thí nghiệm của Menden? Từ kết quả thí nghiệm có nhận

tương ứng với tỉ lệ kiểu gen 1:2:1?

2 Gọi 1 vài học sinh bất kì trả lời từng nội dung, đồng thời cho

lớp trao đổi, nhận xét và bổ sung cho mỗi nội dung, sau đó GV

chỉnh sửa và giải thích ( nếu cần) và tóm tắt lại để học sinh ghi

bài

II/ Hình thành học thuyết khoa học

(Giải thích theo Menden và nội dung quy luật như đáp án phiếu

học tập)

- HS đọc SGK và tái hiện kiến thức SH 9, hoàn thành các yêu cầu GV đặt

ra

III/ Cơ sở tế bào học của quy luật phân li

( như đáp án phiếu học tập)

Hướng dẫn học sinh tìm hiểu quá trình hình thành học thuyết

khoa học của Menđen, nội dung của quy luật phân ly và cơ sở

tế bào học của quy luật phân li

1 Phát phiếu học tập theo nhóm bàn

2 Giới thiệu đoạn phim về lai 1 tính trạng và cơ sở tế bào học

của quy luật phân li

3 Yêu cầu học sinh quan sát phim kết hợp độc lập đọc SGK

mục II, III và thảo luận nhóm để hoàn thành nội dung phiếu

học tập trong thời gian 10 phút

4 Với mỗi nội dung của phiếu học tập, có thể sử dụng kết quả

của một nhóm khác nhau và tổ chức cho các nhóm khác nhận

xét, bổ sung

5 Hoàn thiện từng nội dung để học sinh ghi bài

6 Nhận xét đánh giá ý thức hoạt động của các nhóm

PHIẾU HỌC TẬP

Độc lập đọc SGK mục II và III sau đó thảo luận nhóm để hoàn

thành nội dung phiếu học tập sau

1 Nêu nội dung, giải thích kết quả thí nghiệm theo Menđen và

theo thuyết nhiễm sắc thể( cơ sở tế bào học) bằng cách điền nội

dung vào bảng sau:

Nội dung quy luật và giải

thích kết quả theo

Menđen

Theo theo thuyết nhiễm sắc thể(

cơ sở tế bào học)

HS tìm hiểu quá trình hình thành học thuyết khoa học của Menđen, nội dung của quy luật phân ly và cơ sở tế bào học của quy luật phân li

- Nhận phiếu học tập

- Theo dõi phần GV giới thiệu

- Quan sát phim kết hợp độc lập đọc SGK và thảo luận nhóm để hoàn thành nội dung phiếu học tập

2 Trình bày phương pháp kiểm tra giả thuyết của Menđen

- Trao đổi từng nội dung của phiếu học tập và đánh giá kết quả của nhóm bạn

- Ghi bài như nội dung phiếu học tập đã được chỉnh sửa

Kiến thức HS cần đạt :

1.Phương pháp NC của Menđen: PP lai và phân tích con lai

2 Nội dung của quy luật:

- Mỗi tính trạng do 1 cặp alen quy định, một có nguồn gốc từ bố, 1 có nguồn gốc từ mẹ Các alen của

bố và mẹ tồn tại trong tế bào của cơ thể con một cách riêng rẽ, không hoà trộn vào nhau Khi hình thành giao tử, các thành viên cặp alen phân li đồng đều về các giao tử, nên 50% số giao tử chứa alen này còn 50% số giao tử chứa alen kia

3 Cơ sở tế bào học của quy luật phân li

- Trong tế bào sinh dưỡng, các gen và NST luôn tồn tại thành từng cặp Các gen nằm trên các NST

- Khi giảm phân tạo giao tử, các NST tương đồng phân li đồng đều về giao tử, kéo theo sự phân li đồng đều của các alen trên nó

C LUYỆN TẬP

HOẠT ĐỘNG 3 Giúp học sinh hệ thống lại kiến thức đã học của chuyên đề

(1) Mục tiêu: Củng cố lại kiến thức của chuyên đề

2) Phương pháp/Kĩ thuật dạy học: Hoạt động nhóm

(3) Hình thức tổ chức hoạt động: HS giải bài tập trắc nghiệm

(4) Phương tiện dạy học: Bài tập chuẩn bị trước trên giấy A4

(5) Sản phẩm: Hoàn thành các bài tập trắc nghiệm

Giáo viên chuẩn bị sẵn cho mỗi nhóm làm 10

câu hỏi trắc nghiệm về nội dung chuyên đề

Giáo viên cho điểm cho những câu trả lời đúng

theo nhóm

Học sinh thảo luận trong nhóm và trả lời Các nhóm khác có thể trả lời thay nếu câu hỏi đó chưa được trả lời chính xác

D/ VẬN DỤNG, TÌM TÒI, MỞ RỘNG

HOẠT ĐỘNG 4 Nâng cao kiến thức chuyên đề

(1) Mục tiêu: hình thành ý thức và năng lực vận dụng những điều đã học về các quy luật di truyền vào

trong cuộc sống

(2) Phương pháp/Kĩ thuật dạy học: Giải quyết vấn đề/ hoạt động cá nhân

(3) Hình thức tổ chức hoạt động: Hoạt động cá nhân

(4) Phương tiện dạy học: Kiến thức đã học, tài liệu tham khảo khác, mạng internet

(5) Sản phẩm: Trả lời các câu hỏi

Giáo viên yêu cầu học sinh trả lời các câu hỏi

nâng cao, mở rộng về nội dung chuyên đề như :

-Một gen có 2 alen có thể tạo ra bao nhiêu kiểu

gen, -Cho biết tỉ lệ KG, KH của các phép lai

khi cho các KG đó lai với nhau

-Nếu gen trội là trội không hoàn toàn thì sự

biểu hiện tính trạng như thế nào?

Học sinh thảo luận với nhau và trả lời các câu hỏi giáo viên yêu cầu

Học sinh lĩnh hội các kiến thức mới, các kiến thức nâng cao và tự làm nhanh các dạng bài tập hay và khó

GV theo dõi, hướng dẫn HS xác định tỉ lệ KG,

KH

Nhậ xét kết quả HS trả lời và chốt đáp án

E/ HƯỚNG DẪN HỌC Ở NHÀ

Học sinh nắm kĩ các kiến thức cơ bản nhất về các quy luật di truyền đã học và chuẩn bị kiến thức

cho chuyên đề tiếp theo

Câu hỏi và bài tập :

MĐ 1:

A mỗi giao tử đều chứa một nhân tố di truyền của bố và mẹ

B mỗi giao tử chỉ chứa một nhân tố di truyền của bố hoặc mẹ

C mỗi giao tử chứa cặp nhân tố di truyền của bố và mẹ, nhưng không có sự pha trộn

D mỗi giao tử đều chứa cặp nhân tố di truyền hoặc của bố hoặc của mẹ

MĐ 2:

Bản chất quy luật phân li của Menđen là

A sự phân li đồng đều của các alen về các giao tử trong quá trình giảm phân

B sự phân li kiểu hình ở F2 theo tỉ lệ 3 : 1

C sự phân li kiểu hình ở F2 theo tỉ lệ 1 : 1 : 1 :1

D sự phân li kiểu hình ở F2 theo tỉ lệ 1 : 2 : 1

MĐ 3:

nào sau đây cho F1 có tỉ lệ kiểu hình là 3 quả đỏ : 1 quả vàng?

Câu: Ở cà chua, alen A quy định quả đỏ trội hoàn toàn so với alen a quy định quả vàng Cho biết quá trình giảm phân không xảy ra đột biến Theo lí thuyết, những phép lai nào sau đây cho đời con có cả cây quả đỏ và cây quả vàng?

A Aa × aa và AA × Aa B AA × aa và AA × Aa C Aa × Aa và Aa × aa D Aa × Aa và AA × Aa Câu 2 : Ở đậu Hà Lan, gen A quy định hoa đỏ trội hoàn toàn so với alen a quy định hoa trắng Cho biết quá trình giảm phân diễn ra bình thường, phép lai cho đời con có kiểu hình phân li theo tỉ lệ 1 cây hoa đỏ : 1 cây hoa trắng là

MĐ 4:

Xác suất chọn được ngẫu nhiên 3 quả cà chua màu đỏ, trong đó có 2 quả kiểu gen đồng hợp và 1 quả có