CHƯƠNG X TUYẾN NỘI TIẾT BÀI 55 GIỚI THIỆU CHUNG TUYẾN NỘI TIẾT I MỤC TIÊU 1 Kiến thức Trình bày được sự giống và khác nhau giữa tuyến nội tiết và tuyến ngoại tiết Nêu được các tuyến nội tiết chính của[.]
Trang 1CHƯƠNG X: TUYẾN NỘI TIẾT BÀI 55: GIỚI THIỆU CHUNG TUYẾN NỘI TIẾT
I MỤC TIÊU
1 Kiến thức:
-Trình bày được sự giống và khác nhau giữa tuyến nội tiết và tuyến ngoại tiết
-Nêu được các tuyến nội tiết chính của cơ thể và vị trí của chúng
-Trình bày được tính chất và vai trò của các sản phẩm tiết của tuyến nội tiết, từ đó nêu rõ tầm quan trọng của tuyến nội tiết đối với đời sống
2 Kỹ năng:
-Phát triển kỹ năng quan sát và phân tích kênh hình
-Kỹ năng hoạt động nhóm
3 Thái độ: Giáo dục lòng yêu thích bộ môn
4 Năng lực:
-Năng lực tư duy sáng tạo, tự học, tự giải quyết vấn đề
-Năng lực phản hồi, lắng nghe tích cực, hợp tác trong quá trình thảo luận
II ĐỒ DÙNG DẠY HỌC :
-Tranh phóng to hình 55.1, 55.2, 55.3 SGK
III HOẠT ĐỘNG DẠY VÀ HỌC :
1 Ổn định tổ chức
2 Kiểm tra: 3 Bài mới:
a Khởi động:
- Mục tiêu: Tạo tình huống/vấn đề học tập mà HS chưa thể giải quyết được
ngay kích thích nhu cầu tìm hiểu, khám phá kiến thức mới
B1:GV: Chiếu hình ảnh một người cao lớn khổng lồ và một người tí hon
? Em có nhận xét gì về hình ảnh trên? Người cao và thấp nhất trên thế giới là bao nhiêu?
- HS: Hoạt động nhóm để đưa ra câu trả lời vào bảng nhóm
B2: GV: Đưa thông tin Ông Chandra Bahadur Dangi 74 tuổi, người Nepan, cao 55
cm Ông Sultan Kosen 31 tuổi, người Thổ Nhĩ Kỳ, cao 2,51m Ở Việt Nam ông Trần Thành Phố (1947 – 2010, quê Bắc Giang) cao 2,28m
Trang 2Sở dĩ có hiện tượng này là do tuyến Yên trong hệ nội tiết tiết ít hay nhiều hoocmon
GH Vậy hệ nội tiết có những đặc điểm gì và hoạt động như thế nào? Ta xét nội
dung chương mới:
b Hình thành kiến thức:
- Mục tiêu: Trang bị cho HS những KT mới liên quan đến tình huống/vấn đề học tập nêu ra ở HĐ Khởi động
Cùng với hệ thần kinh, các tuyến nội tiết cũng đóng vai trò quan trọng trong việc điều hoà các quá trình sinh lí trong cơ thể Vậy tuyến nội tiết là gì ? có những tuyến nội tiết nào ?
Hoạt động của giáo viên Hoạt động của học sinh Nội dung
Hoạt động 1 :
Mục tiêu: Trình bày
được sự giống và khác
nhau giữa tuyến nội tiết
và tuyến ngoại tiết
B1: Gv giảng như thông
tin mục I SGK
+ Nêu sự khác biệt giữa
tuyến nội tiết và tuyến
ngoại tiết ?
+ Kể tên các tuyến mà
em đã biết ? Chúng thuộc
loại tuyến nào ?
B2: GV cho HS liệt kê
tất cả các tuyến sau đó xđ
tuyến nào là tuyến nội
tiết, tuyến nào là tuyến
ngoại tiết
B3: Gv treo hình vẽ 55.3
và hướng dẫn quan sát,
- HS nghe giảng
- HS quan sát thật kỹ hình 55.1, 55.2 SGK
- Thảo luận trong nhóm chỉ ra sự khác biệt :
- Đại diện nhóm trình bày, các nhóm khác bổ sung
- HS liệt kê tên tuyến, phân loại tuyến dựa trên
sự hiểu biết của mình
- HS quan sát hình 55 –
33 SGK
I Đặc điểm hệ nội tiết:
- Hệ nội tiết góp phần điều hoà các quá trình sinh lí của
cơ thể
- Tuyến nội tiết sản xuất các hoocmôn theo đường máu đến các cơ quan đích
II Phân biệt tuyến nội tiết với tuyến ngoại tiết:
- Tuyến ngoại tiết: Chất tiết tập trung vào ống dẫn để đổ
ra ngoài (tuyến tiêu hóa, tuyến lệ, …)
- Tuyến nội tiết: Chất tiết ngấm thẳng vào máu tới cơ quan đích
- Một số tuyến vừa làm nhiệm vụ nội tiết vừa làm nhiệm vụ ngoại tiết
Ví dụ: Tuyến tuỵ
Trang 3giới thiệu các tuyến nội
tiết chính (lưu ý tới vị trí
của từng tuyến)
- Sản phẩm tiết của tuyến nội tiết là hooc môn
Hoạt động 2 :
Mục tiêu: Nêu được các
tuyến nội tiết chính của
cơ thể và vị trí của
chúng
+ Hoocmôn có những
tính chất nào ?
- Hoocmôn tác động đến
cơ quan đích theo cơ chế
chìa khoá – ổ khoá
- Mỗi tính chất của
hoocmôn Gv có thể đưa
thêm ví dụ để phân tích
+ Hoocmôn có vai trò gì
đối với cơ thể ?
- Trong điều kiện hoạt
động bình thường của
tuyến, ta không thấy vai
trò của chúng, khi mất
cân bằng hoạt động 1
tuyến nào đó gây tình
trạng bệnh lí VD: tuyến
tuỵ khi tiết không đủ
lượng insulin cần thiết sẽ
ảnh hưởng đến quá trình
chuyển hóa glucôzơ
thành glicôgen, sẽ làm
- Cá nhân tự thu nhận thông tin trang 174, trả lời câu hỏi
- Một vài HS phát biểu,
bổ sung
- HS ghi nhớ thông tin
- HS trả lời
III Hooc môn:
1 Tính chất của hooc môn
- Mỗi hooc môn chỉ ảnh hưởng đến 1 hoặc 1 số cơ quan xác định (tính đặc hiệu)
- Hooc môn có hoạt tính sinh học rất cao
- Hooc môn không mang tính đặc trưng cho loài
2 Vai trò của hooc môn:
- Duy trì tính ổn định môi trường bên trong cơ thể
- Điều hoà các quá trình sinh lí diễn ra bình thường
Trang 4tăng đường huyết tình
trạng này kéo dài sẽ dẫn
đến bệnh tiểu đường
4 Củng cố:
- Mục tiêu: Giúp HS hoàn thiện KT vừa lĩnh hội được
Gv yêu cầu HS hoàn thành bảng sau:
Đặc điểm so sánh Tuyến nội tiết Tuyến ngoại tiết
- Khác nhau
+ Cấu tạo + Chức năng
- Giống nhau
5 Vận dụng, mở rộng:
? Một bác sĩ dùng Hoocmon Insulin của bò thay thế cho Hoocmon Insulin của người để chữa bệnh tiểu đường Bác sĩ đó làm như thế có được không? Vì sao? ( Bác sĩ đó làm như vậy được vì Hoocmon không mang tính đặc trưng cho loài)
- Tìm hiểu thêm về các tuyến nội tiết ở người (yêu cầu về nhà)
6 Hướng dẫn về nhà
-Học bài – trả lời câu hỏi cuối bài
-Đọc mục “Em có biết”
-Đọc trước bài 56
* Rút kinh nghiệm bài học:
………
…………