Tiết 29 Bài 28 TIÊU HOÁ Ở RUỘT NON Ngày soạn 05/12/2019 Ngày dạy Tiết Lớp Ghi chú 11/12/2019 1 8 HS Vắng I Mục tiêu 1 Kiến thức, kỹ năng, thái độ a) Về kiến thức Thấy được sự phù hợp giữa cấu tạo và h[.]
Trang 1Tiết 29 - Bài 28: TIÊU HOÁ Ở RUỘT NON
Ngày soạn: 05/12/2019
I Mục tiêu:
1 Kiến thức, kỹ năng, thái độ:
a) Về kiến thức:
- Thấy được sự phù hợp giữa cấu tạo và hoạt động tiêu hoá ở ruột non
- Tác dụng của các hoạt động tiêu hoá ở ruột non
b) Về kỹ năng:
- Phát triển tư duy dự đoán
- Rèn kỹ năng quan sát, phân tích, khái quát hoá
* Kỹ năng sống:
- Kỹ năng ra quyết định: Không lạm dụng rượu, bia làm ảnh hưởng tới gan (Có vai trò tiết dịch mật)
- Kỹ năng thu thập và xử lý thông tin khi đọc sgk và các tài liệu khác, quan sát tranh ảnh để tìm hiểu cấu tạo của ruột non và quá trình tiêu hóa ở ruột non
- Kỹ năng hợp tác, lắng nghe tích cực
c) Về thái độ:
- Có ý thức giữ gìn, bảo vệ cơ quan tiêu hoá
2 Định hướng phát triển năng lực:
- Năng lực Quan sát, phân tích, giải thích, khái quát hoá Tư duy tổng hợp Học tập tại thực địa,
3 Phương pháp, kỹ thuật dạy học:
a) Phương pháp: - Giải quyết vấn đề, vấn đáp, tìm tòi, hợp tác nhóm
b) Kỹ thuật dạy học: Động não, đặt câu hỏi, giao nhiệm vụ
II Chuẩn bị của Gv và HS:
1 Chuẩn bị của Gv: - Đèn chiếu, phim trong các hình 28.1 - 2 SGK
2 Chuẩn bị của HS: - Đọc trước bài ở nhà, thiết kế phiếu học tập
III Chuỗi các hoạt động dạy học:
1 Hoạt động khởi động: (1 phút)
Trang 2Sự tiêu hoá thức ăn ở dạy dày đã hoàn thiện chưa? Còn những chất nào chưa được tiêu hoá? Những chất còn lại sẽ được tiêu hoá ở đâu? Quá trình đó diễn ra như thế nào?
2 Hoạt động hình thành kiến thức:
* Kiểm tra bài cũ: (5 phút) ? Trình bày các hoạt động biến đổi thức ăn ở dạ dày?
* Hoạt động 1: (15 phút)
GV yêu cầu HS quan sát H.28.1, trả lời câu hỏi:
? Ruột non có cấu tạo như thế nào? (HSKT)
- HS trả lời, HS khác nhận xét,
- GV bổ sung và ghi bảng
? Hãy dự đoán xem ở ruột non có thể diễn ra các
hoạt động tiêu hoá nào?
- HS trả lời, HS khác nhận xét,
- GV bổ sung và ghi bảng
* Hoạt động 2: (18 phút)
- GV yêu cầu HS tìm hiểu thông tin SGK hoàn
thành bảng “Các hoạt động biến đổi thức ăn ở ruột
non” mà HS đã tự thiết kế
I Cấu tạo của ruột non:
- Ruột non cũng có cấu tạo 4 lớp như dạ dày nhưng thành mỏng hơn
+ Lớp màng ngoài + Lớp cơ: Vòng, dọc
+ Lớp niêm mạc trong cùng + Lớp niêm mạc trong cùng (sau tá tràng) có nhiều tuyến ruột tiết dịch ruột và tế bào tiết dịch nhày
- Hoạt động tiêu hóa chủ yếu ở ruột non là sự biến đổi hóa học của thức ăn dưới tác dụng của các Enzim trong hệ tiêu hóa (dịch mật, dịch tụy, dịch ruột)
II Tiêu hoá ở ruột non
Trang 3- Cá nhân HS đọc thông tin SGK, thảo luận nhóm
hoàn thành bảng
- GV yêu cầu đại diện 1 nhóm lên bảng trình bày
- Nhóm khác nhận xét GV nhận xét, bổ sung HS
hoàn thành bảng phụ lục
- GV tiếp tục cho HS thảo luận trả lời các câu hỏi
ở lệnh SGK trang 9
? Thức ăn xuống ruột non còn chịu sự biến đổi lý
học nữa không? Nếu có thì biểu hiện như thế nào?
- HS trả lời: Có, được biểu hiện:
+ Thức ăn được hòa loãng và trộn đều với các
dich tiêu hóa (dịch mật, dịch tụy, dịch ruột)
+ Các khối li pít được các muối mật len lỏi vào và
tách chúng thành từng giọt li pít nhỏ biệt lập với
nhau, tạo dạng nhũ tương hóa
? Sự biến đổi hóa học ở ruột non được thực hiện
đối với những loại chất nào trong thức ăn? Biểu
hiện như thế nào?
- Biến tinh bột, đường đôi thành đường đơn
- Biến protêin thành các axit amin
- Biến lipít thành axit béo và glyxerin
? Vai trò của lớp cơ trong thành ruột non là gì?
? Làm thế nào để khi chúng ta ăn, thức ăn được
biến đổi hoàn toàn thành chất dinh dưỡng mà cơ
thể có thể hấp thụ được?
Gọi 1 - 3 HS đọc kết luận chung
Bảng phần phụ lục
- Nhào trộn thức ăn cho ngấm đều dịch tiêu hóa
- Tạo lực đẩy thức ăn dần xuống các phần tiếp theo của ruột
- Ruột non biến đổi các chất có trong thức ăn thành các chất dinh dưỡng mà cơ thể hấp thụ được
* Kết luận chung: SGK Bảng Phụ lục
Trang 4Biến đổi
thức ăn ở
ruột non
Các hoạt động tham gia
Các thành phần tham gia hoạt động
Tác dụng của hoạt động
Biến đổi lý
học
- Sự tiết dịch
- Muối mật tách lipít thành các giọt nhỏ
- Tuyến ruột, tuỵ, gan
- Hoà loãng thức ăn, đảo trộn thức ăn cho thấm đều dịch
- Phân nhỏ thức ăn
Biến đổi
hoá học
- Tinh bột và đường đôi chịu tác động của enzim
- Protêin chịu tác động của enzim
- Lipít chịu tác động của muối mật và enzim
Amilaza Mantaza Saccaraza Tripsin Eripsin Lipaza
- Biến tinh bột, đường đôi thành đường đơn
- Biến protêin thành các axit amin
- Biến lipít thành axit béo và glyxerin
3 Hoạt động luyện tập - vận dụng: (5 phút)
? Giải thích câu “Nhai kĩ no lâu”? (Là khi nhai càng kỹ thì hiệu suất tiêu hóa càng cao, cơ thể hấp thụ được nhiều chất dinh dưỡng hơn)
- Một người bị triệu chứng thiếu axit trong dạ dày thì sự tiêu hoá ở ruột non có thể diễn ra như sau: môn vị thiếu tín hiệu đóng nên thức ăn sẽ qua môn vị tới ruột non liên tục và nhanh hơn, thức ăn sẽ không đủ thời gian ngấm đều dịch tiêu hoá ở ruột non dẫn tới hiệu quả tiêu hoá thấp
4 Hoạt động tìm tòi mở rộng: (1 phút)
- Học bài theo câu hỏi SGK
- Đọc "Em có biết"
- Đọc bài 29, kẻ bảng 29 vào vở
IV Rút kinh nghiệm: