Chuyên đề thực tập Tốt nghiệp - Công tác tuyển dụng và lựa chọn nhân sự tại Công ty CP Sao Trung Kim

Chuyên đề thực tập tốt nghiệp - Công tác tuyển dụng và lựa chọn nhân sự tại Công ty CP Sao Trung Kim, Tam Kỳ, Quảng Nam. MỤC LỤC LỜI MỞ ĐẦU……………………………………………………………………………...1 1.Lý do chọn đề tài……………………………………………………………………...1 2.Mục đích nghiên cứu …………………………………….………………….......……2 3.Đối tượng và phạm vi nghiên cứu……………………………………...……...……..2 4. Phương pháp nghiên cứu……………………………………………………..……...3 5. Kết cấu đề tài…………………………………………………………..……………...3 Chương 1…………………………………………………………………..…………...4 CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ TUYỂN DỤNG VÀ LỰA CHỌN NHÂN SỰ……..4 1.1. Tuyển dụng…………………………………………………………………………...4 1.1.1. Khái niệm…………………………………………………………………………...4 1.1.2. Vai trò của tuyển dụng……………………………………………..........................5 1.1.3. Các nguồn và hình thức tuyển dụng nhân sự……………………………………..6 a, Các nguồn nhân sự tuyển dụng………………………………………………….6 b, Hình thức tuyển dụng nhân sự…………………………………………………...8 c, Nguyên tắc tuyển dụng…………………………………………………………...9 1.1.4. Quá trình tuyển dụng……………………………………………………………....9 a, Lập kế hoạch tuyển dụng…………………………………………….................10 b, Thu nhận và xét hồ sơ (Sơ tuyển)………………………………………………16 c, Phỏng vấn lần 1 – Phỏng vấn sơ bộ…………………………………………………17 d, Phỏng vấn lần 2 – Phỏng vấn sâu……………………………………………...19 e, Khám sức khỏe và đánh giá thể lực cho các ứng viên……………….................19 1.1.5. Các giải pháp thay cho tuyển dụng……………………………………………….20 a, Làm thêm giờ……………………………………………..…………………….20 b, Hợp đồng thầu lại……………………………..………………………………..21 c, Nhờ giúp tạm thời……………………………..………………………………..21 d, Thuê lao động từ công ty cho thuê……………………………………………..21 1.1.6. Những yếu tố ảnh hưởng đến quá trình tuyển dụng…………………………….22 1.2. Lựa chọn…………………………………………………………………………….23 1.2.1. Khái niệm…………………………………………………………...……………..23 1.2.2. Lợi ích của lựa chọn………………………………………………………………23 a, Hiệu quả của lựa chọn……………………………………………....................24 b, Độ lệch chuẩn của thành tích về tiền tệ……………………………………......24 c, Chi phí liên quan đến lựa chọn………………………………………………....25 1.2.3. Đánh giá ứng viên………………………………………….............................…..25 1.2.4. Quy trình lựa chọn…………………………………..............................................27 1.2.5. Tập sự thử việc các ứng viên…………………………………..............................29 1.2.6. Quyết định lựa chọn…………………………………............................................30 Chương 2…………………………………...................................................................33 THỰC TRẠNG VỀ CÔNG TÁC TUYỂN DỤNG VÀ LỰA CHỌN NHÂN SỰ TẠI CÔNG TY CỔ PHẦN SAO TRUNG KIM TAM KỲ - QUẢNG NAM….............................................................................................................................33 2.1. Giới thiệu chung về Công ty cổ phần Sao Trung Kim…………………...............33 2.1.1. Quá trình hình thành và phát triển Công ty …………………………………......33 2.1.2. Cơ cấu tổ chức công ty…………………………………........................................35 2.1.3. Các lĩnh vực hoạt động kinh doanh của công ty…………………………………37 2.2. Thực trạng về công tác tuyển dụng và lựa chọn nhân sự tại công ty cổ phần Sao Trung Kim Tam Kỳ, Quảng Nam qua 2 năm 2010 – 2011…......................................40 2.2.1 Thực trạng công tác tuyển dụng tại công ty cổ phần Sao Trung Kim Tam Kỳ, Quảng Nam qua 2 năm 2010 – 2011 …..........................................................................40 a, Đặc điểm nguồn nhân lực công ty Cổ Phần Sao Trung Kim.............................40 b, Nguồn và phương pháp tuyển dụng của công ty Cổ Phần Sao Trung Kim.........41 c, Quy trình tuyển dụng công ty Cổ Phần Sao Trung Kim......................................44 d, Kết quả của công tác tuyển dụng........................................................................44 2.2.2 Thực trạng công tác lựa chọn nhân sự tại công ty cổ phần Sao Trung Kim Tam Kỳ - Quảng Nam qua 2 năm 2010 - 2011.........................................................................46 a , Nguyên tắc lựa chọn của công ty Sao Trung Kim............................................. 46 b, Quy trình lựa chọn nhân viên tại công ty Sao Trung Kim.................................. 46 c, Tiêu chuẩn lựa chọn nhân sư công ty Cổ Phần Sao Trung Kim.........................49 d, Kết quả của công tác lựa chọn............................................................................50 2.3. Đánh giá chung về công tác tuyển dụng nhân sự tại công ty cổ phần Sao Trung Kim Tam Kỳ - Quảng Nam ..............................................................................................51 Chương 3.......................................................................................................................54 GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN CÔNG TÁC TUYỂN DỤNG VÀ LỰA CHỌN NHÂN SỰ TẠI CÔNG TY CỔ PHẦN SAO TRUNG KIM TAM KỲ, QUẢNG NAM.................................................................................................................54 3.1. Các nhân tố ảnh hưởng đến công tác tuyển dụng và lựa chọn nhân sự tại công ty Cổ Phần Sao Trung Kim Tam Kỳ, Quảng Nam............................................................54 3.1.1. Chiến lược phát triển của công ty Cổ Phần Sao Trung Kim Tam Kỳ - Quảng Nam....................................................................................................................................54 3.1.2. Các nhân tố ảnh hưởng khác..................................................................................55 3.2. Các giải pháp nhằm hoàn thiện công tác tuyển dụng và lựa chọn nhân lực tại Công ty cổ phần Sao Trung Kim Tam Kỳ, Quảng Nam...............................................57 a, Hoàn chỉnh chiến lược phát triển cụ thể của công ty trong từng giai đoạn....................................................................................................................57 b, Cần có sự tham gia trực tiếp của lãnh đạo công ty để tạo uy tín công ty trên thị trường .....................................................................................................................58 c, Đa dạng nguồn tuyển dụng và phương pháp tuyển dụng để phù hợp chính sách nhân sự của tỉnh Quảng Nam cũng như các điều kiện của thị trường lao động.....59 d, Kết hợp chặt chẽ với các công tác khác trong quản lý nhân sự phù hợp với sự phát triển của nền kinh tế và đời sống xã hội..........................................................60 e, Một số kiến nghị và giải pháp khác.....................................................................61 KẾT LUẬN...............................................................................................................64 DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO..............................................................66

Chuyên đề thực tập tốt nghiệp Trang

1

MỤC LỤC

LỜI MỞ ĐẦU……… 1

1 Lý do chọn đề tài……… 1

2 Mục đích nghiên cứu ……….……… ……2

3 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu……… …… …… 2

4 Phương pháp nghiên cứu……… …… 3

5 Kết cấu đề tài……… ……… 3

Chương 1……… ………… 4

CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ TUYỂN DỤNG VÀ LỰA CHỌN NHÂN SỰ…… 4

1.1 Tuyển dụng……… 4

1.1.1 Khái niệm……… 4

1.1.2 Vai trò của tuyển dụng……… 5

1.1.3 Các nguồn và hình thức tuyển dụng nhân sự……… 6

a, Các nguồn nhân sự tuyển dụng……….6

b, Hình thức tuyển dụng nhân sự……… 8

c, Nguyên tắc tuyển dụng……… 9

1.1.4 Quá trình tuyển dụng……… 9

a, Lập kế hoạch tuyển dụng……… 10

b, Thu nhận và xét hồ sơ (Sơ tuyển)………16

c, Phỏng vấn lần 1 – Phỏng vấn sơ bộ………17

d, Phỏng vấn lần 2 – Phỏng vấn sâu……… 19

e, Khám sức khỏe và đánh giá thể lực cho các ứng viên……… 19

1.1.5 Các giải pháp thay cho tuyển dụng……….20

Chuyên đề thực tập tốt nghiệp Trang

2

a, Làm thêm giờ……… ……….20

b, Hợp đồng thầu lại……… ……… 21

c, Nhờ giúp tạm thời……… ……… 21

d, Thuê lao động từ công ty cho thuê……… 21

1.1.6 Những yếu tố ảnh hưởng đến quá trình tuyển dụng……….22

1.2 Lựa chọn……….23

1.2.1 Khái niệm……… ……… 23

1.2.2 Lợi ích của lựa chọn………23

a, Hiệu quả của lựa chọn……… 24

b, Độ lệch chuẩn của thành tích về tiền tệ……… 24

c, Chi phí liên quan đến lựa chọn……… 25

1.2.3 Đánh giá ứng viên……… … 25

1.2.4 Quy trình lựa chọn……… 27

1.2.5 Tập sự thử việc các ứng viên……… 29

1.2.6 Quyết định lựa chọn……… 30

Chương 2……… 33

THỰC TRẠNG VỀ CÔNG TÁC TUYỂN DỤNG VÀ LỰA CHỌN NHÂN SỰ TẠI CÔNG TY CỔ PHẦN SAO TRUNG KIM TAM KỲ - QUẢNG NAM… 33

2.1 Giới thiệu chung về Công ty cổ phần Sao Trung Kim……… 33

2.1.1 Quá trình hình thành và phát triển Công ty ……… 33

2.1.2 Cơ cấu tổ chức công ty……… 35

2.1.3 Các lĩnh vực hoạt động kinh doanh của công ty………37

2.2 Thực trạng về công tác tuyển dụng và lựa chọn nhân sự tại công ty cổ phần Sao Trung Kim Tam Kỳ, Quảng Nam qua 2 năm 2010 – 2011… 40

Chuyên đề thực tập tốt nghiệp Trang

3

2.2.1 Thực trạng công tác tuyển dụng tại công ty cổ phần Sao Trung Kim Tam Kỳ,

Quảng Nam qua 2 năm 2010 – 2011 … 40

a, Đặc điểm nguồn nhân lực công ty Cổ Phần Sao Trung Kim 40

b, Nguồn và phương pháp tuyển dụng của công ty Cổ Phần Sao Trung Kim 41

c, Quy trình tuyển dụng công ty Cổ Phần Sao Trung Kim 44

d, Kết quả của công tác tuyển dụng 44

2.2.2 Thực trạng công tác lựa chọn nhân sự tại công ty cổ phần Sao Trung Kim Tam Kỳ - Quảng Nam qua 2 năm 2010 - 2011 46

a , Nguyên tắc lựa chọn của công ty Sao Trung Kim 46

b, Quy trình lựa chọn nhân viên tại công ty Sao Trung Kim 46

c, Tiêu chuẩn lựa chọn nhân sư công ty Cổ Phần Sao Trung Kim 49

d, Kết quả của công tác lựa chọn 50

2.3 Đánh giá chung về công tác tuyển dụng nhân sự tại công ty cổ phần Sao Trung Kim Tam Kỳ - Quảng Nam 51

Chương 3 54

GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN CÔNG TÁC TUYỂN DỤNG VÀ LỰA CHỌN NHÂN SỰ TẠI CÔNG TY CỔ PHẦN SAO TRUNG KIM TAM KỲ, QUẢNG NAM 54

3.1 Các nhân tố ảnh hưởng đến công tác tuyển dụng và lựa chọn nhân sự tại công ty Cổ Phần Sao Trung Kim Tam Kỳ, Quảng Nam 54

3.1.1 Chiến lược phát triển của công ty Cổ Phần Sao Trung Kim Tam Kỳ - Quảng Nam 54

3.1.2 Các nhân tố ảnh hưởng khác 55

Chuyên đề thực tập tốt nghiệp Trang

4

3.2 Các giải pháp nhằm hoàn thiện công tác tuyển dụng và lựa chọn nhân lực tại

Công ty cổ phần Sao Trung Kim Tam Kỳ, Quảng Nam 57

a, Hoàn chỉnh chiến lược phát triển cụ thể của công ty trong từng giai đoạn 57

b, Cần có sự tham gia trực tiếp của lãnh đạo công ty để tạo uy tín công ty trên thị trường 58

c, Đa dạng nguồn tuyển dụng và phương pháp tuyển dụng để phù hợp chính sách nhân sự của tỉnh Quảng Nam cũng như các điều kiện của thị trường lao động 59

d, Kết hợp chặt chẽ với các công tác khác trong quản lý nhân sự phù hợp với sự phát triển của nền kinh tế và đời sống xã hội 60

e, Một số kiến nghị và giải pháp khác 61

KẾT LUẬN 64

DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO 66

Chuyên đề thực tập tốt nghiệp Trang

5

DANH MỤC CÁC BẢNG SỬ DỤNG

Số hiệu

Bảng biểu

Bảng 2.1 Số liệu tuyển dụng nhân viên theo giới 38

Bảng 2.2 Số liệu nhân viên theo trình độ chuyên môn 40

Bảng 2.3 Số lượng dịch chuyển nhân viên qua 2 năm

Bảng 2.4 Tình hình nhân sự trong 2 năm 2010 - 2011 45

Bảng 2.5 Số lượng từng vị trí nhân sự được tuyển qua

DANH MỤC CÁC BIỂU ĐỒ, SƠ ĐỒ

Số hiệu

Biểu đồ 2.2 Cơ cấu nhân viên theo trình độ chuyên môn 41

Chuyên đề thực tập tốt nghiệp Trang

7

LỜI MỞ ĐẦU

2 Lý do chọn đề tài

Ngày nay nhân sự được coi là một bộ phận không thể thiếu đối với mỗi doanhnghiệp Nguồn nhân sự là vốn quý nhất của bất cứ một xã hội hay một tổ chức nào Chỉkhi nào nguồn nhân sự được tuyển dụng đầy đủ và sử dụng một cách có hiệu quả thì tổchức ấy mới có thể hoạt động một cách trơn tru và đạt được những thành công như mongđợi Nhân sự sẽ quyết định sự tồn tại và phát triển của tổ chức, của xã hội và của quốcgia Đặc biệt, trong xu thế ngày càng phát triển và hội nhập quốc tế, sự cạnh tranh diễn ragay gắt và khốc liệt các doanh nghiệp để phát triển bền vững cũng là do có nguồn lực conngười vững mạnh cả về số lượng và chất lượng, cả về thể lực và trí lực

Việc lựa chọn và phát triển đối tượng nhân sự đang được các doanh nghiệp, đặcbiệt các doanh nghiệp kinh doanh dịch vụ ngày càng được coi trọng Hoạt động của mỗi

tổ chức đều chịu ảnh hưởng và chịu sự chi phối bởi các nhân tố và mức độ ảnh hưởngkhác nhau qua các thời kỳ, nhưng nguồn nhân sự vẫn luôn giữ được vai trò quyết địnhtrong hoạt động của bất cứ tổ chức nào Tuy nhiên, với vai trò quan trọng của mình thìnguồn nhân lực trong các tổ chức cũng phải ngày càng tự hoàn thiện để có thể đáp ứngđược những nhu cầu đặt ra Các doanh nghiệp để có thể tồn tại và phát triển trong môitrường cạnh tranh gay gắt cùng với sự phát triển ngày càng mạnh mẽ của khoa học côngnghệ thì phải tìm mọi cách để trang bị cho mình đội ngũ lao động lớn mạnh cả về sốlượng và chất lượng Để làm được điều này doanh nghiệp cần phải thực hiện đồng thờinhiều công việc và một trong số đó là công tác tuyển dụng và lựa chọn nguồn nhân sự Tuyển dụng, lựa chọn nguồn nhân sự giúp doanh nghiệp có thể nâng cao cả về mặt

số lượng và chất lượng đội ngũ lao động trong công ty, đồng thời cũng tạo điều kiện để cóthể thu hút và gìn giữ được lao động tới công ty làm việc và cống hiến Tuyển dụng, lựachọn là công tác thu nhận người lao động vào làm việc tại công ty đồng thời đào tạonhững kỹ năng và kiến thức để người lao động có thể vận dụng chúng một cách linh hoạt

Chuyên đề thực tập tốt nghiệp Trang

8

vào quá trình thực hiện công việc thường ngày và chuẩn bị để thực hiện tốt hơn nhữngcông việc trong tương lai

Hằng năm số lượng đối tượng nhân sự của Quảng Nam nói riêng và nước ta nóichung ngày càng đông, song để đáp ứng nhu cầu việc làm và lựa chọn ứng viên phù hợpvới doanh nghiệp là một vấn đề nan giải Nhận biết trước tình hình đó cùng với quá trìnhlàm việc tại công ty đã cho tôi thấy thực trạng cũng như thuận lợi công tác tuyển dụngnhân sự - một công tác của hoạt động quản trị nhân lực trong doanh nghiệp Từ đó tôimuốn đưa ra những giải pháp giúp phát triển công tác tuyển dụng nhân sự Đó cũng chính

là lý do tôi viết đề tài: “Công tác tuyển dụng và lựa chọn nhân sự tại Công ty cổ phần Sao Trung Kim Tam Kỳ, Quảng Nam”.

3 Mục đích nghiên cứu

Việc nghiên cứu đề tại này là nhằm:

- Hệ thống hoá những vấn đề lý luận về công tác tuyển dụng và lựa chọn nhân sự

- Phân tích thực trạng về công tác tuyển dụng và lựa chọn nhân sự tại Công ty cổphần Sao Trung Kim Tam Kỳ, Quảng Nam

- Đề xuất những giải pháp để nâng cao hiệu quả về công tác tuyển dụng và lựachọn nhân sự tại Công ty cổ phần Sao Trung Kim Tam Kỳ, Quảng Nam

3 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu

a, Đối tượng nghiên cứu

Đối tượng nghiên cứu của đề tài là những vấn đề lý luận và thực tiễn về Công táctuyển dụng và lựa chọn nhân sự tại Công ty cổ phần Sao Trung Kim

b, Phạm vi nghiên cứu

- Nội dung nghiên cứu: Đề tài chỉ tập trung nghiên cứu các nội dung về công táctuyển dụng và lựa chọn nhân sự tại Công ty cổ phần Sao Trung Kim Tam Kỳ, QuảngNam

- Không gian nghiên cứu: Đề tài nghiên cứu được tiến hành tại Công ty cổ phầnSao Trung Kim Tam Kỳ, Quảng Nam

Chuyên đề thực tập tốt nghiệp Trang

9

- Thời gian nghiên cứu:

+ Từ ngày 12/3/2012 đến ngày 22/4/2012

+ Các giải pháp đề xuất trong đề tài có ý nghĩa trong khoảng thời gian 3 năm(2012 – 2015)

4 Phương pháp nghiên cứu

Để thực hiện đề tài trên, tôi sử dụng các phương pháp sau:

Chương 1: Cơ sở lý luận về tuyển dụng và lựa chọn nhân sự

Chương 2: Thực trạng về công tác tuyển dụng và lựa chọn nhân sự tạ công ty cổphần Sao Trung Kim Tam Kỳ, Quảng Nam

Chương 3: Giải pháp hoàn thiện công tác tuyển dụng và lựa chọn nhân sự tạ công

ty cổ phần Sao Trung Kim Tam Kỳ, Quảng Nam

Qua đề tài này, tôi mong rằng có thể miêu tả một cách tổng quát nhất về công táctuyển dụng và lựa chọn nhân sự tại Công ty Cổ Phần Sao Trung Kim Tam Kỳ, QuảngNam

Đồng thời giúp công ty có thể có một số giải pháp tạm thời trong công tác nhân sựtại công ty, từ đó đưa ra một số biện pháp cho công tác tuyển dụng của Công ty nhằmhoàn thiện công tác này ở Công ty Cổ Phần Sao Trung Kim

Chuyên đề thực tập tốt nghiệp Trang

10

đó có các khái niệm sau:

Tuyển dụng là quá trình tìm kiếm, thu hút và lựa chọn từ nhiều nguồn khác nhaunhững nhân viên đủ khả năng đảm nhiệm những vị trí mà doanh nghiệp cần tuyển [3]

Tuyển dụng nhân sự không chỉ là nhiệm vụ của phòng tổ chức nhân sự, và cũngkhông chỉ là công việc đơn giản bổ sung người lao động cho doanh nghiệp, mà đó thực sự

là quá trình tìm kiếm và lựa chọn cẩn thận Nó đòi hỏi phải có sự kết hợp giữa các bộphận trong doanh nghiệp với nhau, phải có sự định hướng rõ ràng, phù hợp của lãnh đạodoanh nghiệp [2]

Tuyển dụng là quá trình sàng lọc trong những số những ứng cử viên và lựa chọntrong số họ những ứng cử viên tốt nhất theo đạt được yêu cầu đề ra Có thể đồng thời cảtuyển dụng và lựa chọn

Quá trình tuyển dụng nhân sự có ảnh hưởng rất lớn tới chất lượng nguồn nhân lựctrong doanh nghiệp sau này Khi doanh nghiệp thu hút được nhiều người ứng tuyển và lựachọn được những người phù hợp với doanh nghiệp, thì chất lượng nhân sự sẽ được nânglên rất nhiều Từ đó, hiệu quả công việc của doanh nghiệp cũng sẽ được thay đổi

Chuyên đề thực tập tốt nghiệp Trang

11

Việc đưa ra một định nghĩa khái quát được bản chất của tuyển dụng là việc làm cần thiết,bởi vì tuyển dụng đôi lúc cũng là một vấn đề nhạy cảm, một khi chúng ta chưa xác định

rõ nó là gì

Xuất phát từ khía cạnh đó, tôi xin mạn phép đưa ra một định nghĩa về tuyển dụngtheo quan điểm của tôi như sau:

Tuyển dụng là một quy trình từ việc đưa thông tin đến ra quyết định lựa chọn

những ứng viên tiềm năng để bổ sung hoặc thay thế các vị trí cần thiết cho doanh nghiệpnhằm đạt được mục tiêu đề ra trong một thời gian nhất định

1.1.2 Vai trò của tuyển dụng

Tuyển dụng là giai đoạn quan trọng giúp cho các nhà quản trị nhân sự đưa ra được cácquyết định lựa chọn một cách đúng đắn nhất Quyết định tuyển dụng có ý nghĩa rất quantrọng đối với chiến lược kinh doanh và đối với các tổ chức, bởi vì quá trình tuyển dụng tốt

sẽ giúp cho các tổ chức có được những con người có kỹ năng phù hợp với sự phát triểncủa tổ chức trong tương lai Vì vậy chúng ta có thể nhận thấy tuyển dụng có một số vaitrò quan trọng như sau:

- Tuyển dụng tốt làm tối thiểu hóa chi phí, thời gian

Quá trình tuyển dụng gồm nhiều giai đoạn, và mất nhiều chi phí, thời gian Vì vậynếu tuyển dụng tốt sẽ giúp cho tổ chức giảm được các chi phí, thời gian do phải tuyểndụng lại, đào tạo lại cũng như tránh được các thiệt hại rủi ro trong quá trình thực hiện cáccông việc Để tuyển dụng đạt được kết quả cao thì cần phải có các bước tuyển dụng phùhợp, các phương pháp thu thập thông tin chính xác và đánh giá các thông tin một cáchkhoa học Quá trình tuyển dụng giúp cho các nhà quản trị nhân lực đưa ra được các quyếtđịnh lựa chọn một cách đúng đắn nhất

- Tuyển dụng giúp phát triển các chiến lược kinh doanh của doanh nghiệp

Nhiều doanh nghiệp không đưa ra được chiến lược kinh doanh tốt cũng do một phần ởcông tác tuyển dụng chưa chọn đúng đối tượng, chuyên môn ngành nghề Vì thế khâutuyển dụng khá quan trọng ở chuyên môn, đặc biệt các doanh nghiệp gần đây cần thêm sựkhéo léo, nhạy bén trong công việc của ứng viên mới vào nghề Quyết định tuyển dụng có

Chuyên đề thực tập tốt nghiệp Trang

12

ý nghĩa rất quan trọng đối với chiến lược kinh doanh và đối với các tổ chức, bởi vì quátrình tuyển dụng tốt sẽ giúp cho các tổ chức có được những con người có kỹ năng phùhợp với sự phát triển của tổ chức trong tương lai

Phòng tổ chức hành chính là cơ quan tham mưu cho các cấp lãnh đạo trong công ty

về việc hoạch định các chính sách tuyển dụng như : Xác định như cầu tuyển dụng, xácđịnh địa chỉ tuyển dụng, kinh phí tuyển dụng, các mục tiêu tuyển dụng cụ thể Phòng tổchức hành chính chịu hầu hết các hoạt động tuyển dụng của Công ty, khuyến nghị cácchính sách lên các cấp lãnh đạo và quản lý các cấp về xây dựng chiến lược và các quytrình quảng cáo tìm người xin việc, thu thập các thông tin từ người xin việc, lựa chọn vàsàng lọc các thông tin này, để đưa ra được những người có đủ các phẩm chất đáp ứngđược các yêu cầu do công việc đòi hỏi, để có khả năng được lựa chọn Phòng tổ chứchành chính cũng chịu trách nhiệm việc đánh giá quá trình tuyển dụng, nghiên cứu để đưa

ra được những quy trình tuyển dụng có hiệu quả nhất

- Tuyển dụng có thể đưa thương hiệu công ty đi lên nhanh nếu quá trình tuyển dụng chọn được những ứng viên tiềm năng

Công tác tuyển dụng có ảnh hưởng lớn đến chất lượng nguồn nhân lực trong tổchức.Tuyển dụng không chỉ ảnh hưởng tới việc lựa chọn mà còn ảnh hưởng tới các chứcnăng khác của quản trị nguồn nhân lực như : Đánh giá tình hình thực hiện công việc, thùlao lao động; đào tạo và phát triển nguồn nhân lực; các mối quan hệ lao động

Tuyển dụng nhân viên giữ vai trò đặc biệt quan trọng trong hoạt động của các đơn

vị, công ty, xí nghiệp Những nhân viên không có đủ năng lực cần thiết để thực hiện côngviệc sẽ ảnh hưởng xấu trực tiếp đến hiệu quả quản trị và chất lượng thực hiện công việc,thẩm chí có thể còn là nguồn gốc mất đoàn kết, chia rẽ nội bộ, gây xáo trộn trong đơn vị

xí nghiệp Phí tổn để tuyển dụng nhân viên rất cao Tuyển nhân viên không phù hợp, sau

đó sa thải họ, không những gây tốn kém cho công ty xí nghiệp mà còn gây tâm lý bất ancho các nhân viên khác Chính vì vậy, mà các nhà quản trị nhân sự cần quan tâm đến vấn

đề tuyển dụng và lựa chọn nhân viên

1.1.3 Các nguồn và hình thức tuyển dụng nhân sự

Chuyên đề thực tập tốt nghiệp Trang

13

a, Các nguồn nhân sự tuyển dụng

Có rất nhiều nguồn tuyển dụng nhân sự như thường thì các doanh nghiệp lấy từ hainguồn, ở bên trong doanh nghiệp và ở thị trường lao động bên ngoài doanh nghiệp.Nguồn nhân lực bên trong thường được ưu tiên hơn, nhưng nguồn nhân lực bên ngoài lại

có quy mô rộng lớn hơn, nên được tuyển dụng nhiều hơn

Nguồn nhân sự từ trong doanh nghiệp: Là những ứng viên đang làm việc cho

doanh nghiệp Họ thường được đề bạt vào vị trí cao hơn hoặc thuyên chuyển họ sang vịtrí khác cho những vị trí công việc cao hơn mà họ đang đảm nhận Với nguồn nhân lựcnày, doanh nghiệp hiểu rất rõ về khả năng, tính cách của họ, nên việc chọn lựa dễ hơn,chính xác phí tuyển hơn Khi lựa chọn nguồn nhân lực này, doanh nghiệp không mất thờigian đào tạo, chi phí tuyển dụng và vẫn duy trì được công việc như cũ, và kích thích đượctinh thần, khả năng làm việc của nhân viên Tuy nhiên, khi sử dụng nguồn nhân lực này,doanh nghiệp sẽ không thay đổi được chất lượng nguồn nhân lực

Đối với các tổ chức có quy mô vừa và nhỏ, nếu chúng ta chỉ sử dụng nguồn trongnội bộ thì sẽ không thay đổi được chất lượng lao động Khi xây dựng chính sách đề bạttrong tổ chức cần phải có một chương trình phát triển lâu dài với cách nhìn tổng quát hơn,toàn diện hơn và phải có quy hoạch rõ ràng

Nguồn nhân sự bên ngoài doanh nghiệp: Là những người đến xin việc từ ngoài

công ty, nguồn này có phạm vi rộng,số lượng lớn, chất lượng phong phú và đa dạng nhưsinh viên các trường đại học, cao đẳng, các trung tâm dạy nghề, những lao động tự do haynhững lao động đang làm việc trong các tổ chức khác Với nguồn nhân lực rộng lớn này,doanh nghiệp có nhiều sự lựa chọn hơn, nhưng lại cũng khó khăn lựa chọn hơn Khi tuyểndụng từ bên ngoài, doanh nghiệp phải mất chi phí tuyển dụng, đào tạo, hướngdẫn Nguồn nhân lực này sẽ làm thay đổi chất lượng lao động của doanh nghiệp

Khi phát sinh nhu cầu nhân sự, trưởng các bộ phận sẽ có báo cáo lên cán bộ nhân

sự, cán bộ nhân sự sẽ lên xác định nhu cầu nhân sự và lên kế hoạch tuyển dụng nhân sự

Kế hoạch này sẽ được phòng tổ chức hành chính trình lên Giám đốc Công ty phê duyệt.Quá trình tuyển dụng được bắt đầu từ đây Dựa vào mục đích, nhiệm vụ của từng giai

Chuyên đề thực tập tốt nghiệp Trang

14

đoạn, thời kỳ hoặc định hướng phát triển của Công ty hoặc phụ thuộc vào yêu cầu củahoạt động sản xuất mà Công ty sử dụng nguồn nội bộ hay nguồn bên ngoài hay có sự kếthợp đồng thời cả hai nguồn nhân sự này.

b, Hình thức tuyển dụng nhân sự

Với vấn đề tuyển dụng nhân sự các doanh nghiệp có thể áp dụng nhiều hình thứckhác nhau, tùy vào điều kiện cụ thể của doanh nghiệp: tuyển dụng thông qua quảng cáotrên các phương tiện truyền thông, thông qua sự giới thiệu, thông qua các trung tâm môigiới và giới thiệu việc làm, thông qua các hội chợ việc làm hoặc tuyển dụng trực tiếp tạicác trường đại học, cao đẳng

Tuyển dụng thông qua quảng cáo trên các phương tiện truyền thông

Đây là hình thức tuyển dụng phố biến nhất Doanh nghiệp đăng tải thông tin tuyểndụng trên các kênh truyền hình, đài phát thanh, mạng internet, báo Tùy vào yêu cầu vàtính chất công việc, nhu cầu nhân sự, mà doanh nghiệp lựa chọn hình thức phù hợp hoặckết hợp nhiều hình thức với nhau Nội dung quảng cáo tuỳ thuộc vào số lượng cũng nhưchất lượng lao động cần tuyển và tính chất của công việc mà có thể tập trung thành chiếndịch quảng cáo với sự kết hợp của nhiều phương tiện khác nhau hay quảng cáo riêng biệt.Đối với hình thức thu hút này nên chú ý nội dung quảng cáo để người xin việc khẩntrương liên lạc với cơ quan tuyển dụng

Tuyển dụng thông qua giới thiệu

Qua giới thiệu từ người quen, từ các thành viên trong doanh nghiệp, doanh nghiệp

có thể tìm kiếm được những người phù hợp khá nhanh chóng và cụ thể Tuy nhiên hìnhthức tuyển dụng này chỉ ở quy mô hẹp

Tuyển dụng thông qua các trung tâm môi giới và giới thiệu việc làm

Hình thức này được áp dụng phổ biến ở nước ta nhất là đối với các doanh nghiệphay tổ chức không có bộ phận chuyên trách về quản trị nhân lực Doanh nghiệp sẽ gửi yêucầu tới các trung tâm môi giới, giới thiệu việc làm và các trung tâm này sẽ đảm nhận việclựa chọn nhân sự phù hợp với doanh nghiệp Hình thức này thu hút các ứng viên thôngqua trung tâm môi giới và giới thiệu việc làm Các trung tâm này thường được đặt trong

Chuyên đề thực tập tốt nghiệp Trang

15

các trường đại học, cao đẳng, trung học chuyên nghiệp và các tổ chức quần chúng cũngnhư các cơ quan quản lý lao động trên toàn quốc.

Tuyển dụng thông qua hội chợ việc làm

Với hình thức tuyển dụng này, nhà tuyển dụng và ứng viên được tiếp xúc trực tiếpvới nhau, mở ra khả năng lựa chọn rộng hơn với quy mô lớn hơn Cùng một thời điểm cácứng viên và các nhà tuyển dụng sẽ nhận được nhiều thông tin hơn, tạo ra những căn cứxác đáng hơn để đi tới những quyết định đúng nhất cho các ứng viên và nhà tuyển dụng.Đây là hình thức mới đang được nhiều các tổ chức áp dụng

Tuyển dụng trực tiếp từ các trường cao đẳng, đại học

Ở hình thức này các doanh nghiệp thường cử người tới trực tiếp các trường đạihọc, cao đẳng, dạy nghề để tìm kiếm, lựa chọn những ứng viên phù hợp với yêu cầu côngviệc của doanh nghiệp

Chuyên đề thực tập tốt nghiệp Trang

16

được những ứng viên phù hợp nhất Cho nên số lượng các bước trong quá trình tuyểndụng không phải là cố định mà nó tùy thuộc vào mức độ phức tạp của công việc khi tuyểndụng lao động, tính chất của loại lao động cần lựa chọn [1]

Quá trình tuyển dụng là một quy trình gồm nhiều bước, mỗi bước trong quá trìnhđược xem như là một hàng rào chắn để sàng lọc loại bỏ những ứng viên không đủ cácđiều kiện đi tiếp vào các bước sau Để được nhận vào làm việc thì các ứng viên phải vượtqua được tất cả các bước trong quá trình tuyển dụng đề ra cũng như khả năng tài chínhcho phép, mức độ tin cậy của thông tin thu được Có thể hình dung quá trình tuyển dụnggồm các phần sau:

a, Lập kế hoạch tuyển dụng

Sau khi xác định được tiêu chí tuyển dụng, nhà tuyển dụng tiến hành lập kế hoạchtuyển dụng Lập kế hoạch tuyển dụng là một bước quan trọng của công tác tuyển dụngbao gồm việc chuẩn bị những thông tin, tài liệu cần thiết, thông báo tuyển dụng, lựa chọnhình thức tuyển dụng, người tiến hành tuyển dụng phù hợp, thời gian địa điểm sẽ tiếnhành tuyển dụng để có được một cuộc tuyển dụng hiệu quả Một tổ chức cần xác địnhxem cần tuyển dụng bao nhiêu người cho từng vị trí cần tuyển Do có một số người nộpđơn không đủ điều kiện hoặc một số người khác không chấp nhận các điều kiện về côngviệc nên tổ chức cần tuyển dụng được số người nộp đơn nhiều hơn số người họ cần thuêmướn Các tỷ lệ sàng lọc giúp cho các tổ chức quyết định được bao nhiêu người cần tuyểndụng cho từng vị trí cần tuyển Ngoài ra nó còn thể hiện mối quan hệ về số lượng và cácứng viên còn lại ở từng bước trong quá trình lựa chọn và số người sẽ được chấp nhận vàobước tiếp theo Trong kế hoạch tuyển dụng, chúng ta phải xác định được các tỷ lệ sànglọc chính xác và hợp lý Bởi vì nó có ảnh hưởng tới chi phí tài chính, tâm lý của người dựtuyển và kỳ vọng của người xin việc Tỷ lệ sàng lọc ở các tổ chức của nước ta hiện nayđược xác định tuỳ theo ý định chủ quan của người lãnh đạo mà chưa có những căn cứ xácđáng trên cơ sở khoa học Các tỷ lệ sàng lọc phần lớn do tính đặc thù của công việc, tâm

lý xã hội của người xin việc quyết định, trong đó yếu tố thu nhập có ý nghĩa quan trọngnhất Do đó khi xác định tỷ lệ sàng lọc ta cần phải căn cứ vào các yếu tố như :

- Căn cứ vào thị trường lao động

Chuyên đề thực tập tốt nghiệp Trang

17

- Căn cứ vào chất lượng của nguồn lao động

- Căn cứ vào mức độ phức tạp của công việc

- Căn cứ tâm lý chọn nghề của tập thể người lao động

- Kinh nghiệm của tổ chức trong công tác tuyển dụng

- Chuẩn bị tổ chức tuyển dụng: cần xác định được các loại văn bản (bài thi viếthay trắc nghiệm, thư mời, thư thông báo, thư từ chối tuyển dụng…) và mô phỏng tìnhhuống, các câu hỏi tuyển dụng cơ bản xoay quanh, bám sát vào các qui định về tuyểndụng cần tuân theo, số lượng nhân viên, tiêu chuẩn nhân viên cần tuyển, số lượng, thànhphần hội đồng tuyển dụng, quyền hạn, trách nhiệm của hội đồng tuyển dụng

Khi lập kế hoạch tuyển dụng cần phải chú ý tới cơ hội có việc làm công bằng chongười lao động, không nên có các biểu hiện thiên vị, định kiến khi tuyển dụng Khi đã xácđịnh được số lượng người cụ thể cần tuyển dụng thì vấn đề còn lại là phải xác định đượccác nguồn tuyển dụng, thời gian và phương pháp tuyển dụng

Thông báo tuyển dụng: có thể áp dụng các hình thức thông báo tuyển dụng qua văn

phòng dịch vụ lao động Hoặc quảng cáo trên báo chí, đài phát thanh, vô tuyến truyềnhình, niêm yết trước cổng doanh nghiệp Mọi thông tin tuyển dụng cần thông báo ngắngọn, rõ ràng, chi tiết và đầy đủ những thông tin cơ bản cho các ứng viên về tuổi tác, sứckhoẻ, trình độ

Lựa chọn phương pháp tuyển dụng

Để tuyển dụng được đủ số lượng và chất lượng người lao động vào các vị trí việc làm cònthiếu người, tổ chức cần cân nhắc, lựa chọn xem ở vị trí công việc nào nên lấy người từbên trong tổ chức và vị trí nào nên lấy người bên ngoài tổ chức và đi kèm với nó làphương pháp tuyển phù hợp Nhà tuyển dụng có thể lựa chọn một hay kết hợp cácphương pháp tuyển dụng được trình bày dưới đây:

- Thi viết: thi viết là một phương pháp lựa chọn ứng viên cơ bản nhất, nghĩa là

phương pháp để ứng cử viên trả lời những câu hỏi đã được soạn trước trong bài thi.Phương pháp này có thể giúp dự đoán một cách hiệu quả về kiến thức cơ bản, kiến thứcchuyên môn và những kiến thức liên quan cũng như khả năng ở những phương diện khácnhau như khả năng phân tích, tổng hợp, khả năng diễn đạt câu chữ của ứng cử viên

Chuyên đề thực tập tốt nghiệp Trang

18

Ưu điểm của phương pháp này là không mất nhiều thời gian, hiệu suất cao, cùngmột lúc đánh giá được nhiều ứng cử viên, kết quả đánh giá cũng tương đối khách quan, vìvậy cho đến nay thi viết vấn là phương pháo lựa chọn nhân tài thông thường nhất trongcác doanh nghiệp.

Tuy nhiên, thi viết cũng có những hạn chế nhất định như không thể đánh giá đượctoàn diện các mặt nhu thái độ, phẩm chất đạo đức, tính cách, khả năng quản lý tổ chức,khả năng diễn đạt bằng lời và kỹ năng thao tác của ứng viên Vì thế, sau khi thi viết cònphải tiếp tục tiến hành các phương thưc đánh giá khác như trắc nghiệm tâm lý, phỏng vấnhay mô phỏng tình huống

- Phỏng vấn: Là phương pháp mà ứng cử viên phải ngồi trước mặt người tiến hành

tuyển dụng, dùng lời nói để trả lời câu hỏi mà người tiến hành tuyển dụng đặt ra Ngườitiến hành tuyển dụng căn cứ vào biểu hiện của ứng viên để quan sát, phân tích mức độchính xác trong câu trả lời và các hành vi mà ứng viên biểu hiện ra bên ngoài của ứngviên để tiến hành đánh giá tổng hợp về ứng viên đó Phỏng vấn có ý nghĩa quan trọngtrong việc lựa chọn ứng viên: Tạo cơ hội cho người tiến hành tuyển dụng quan sát ứng cửviên, bên cạnh đó hiểu rõ được kinh nghiệm, tri thức, khả năng cũng như hứng thú, sởthích của ứng viên Ngược lại ứng viên có cơ hội tìm hiểu doanh nghiệp và một số thôngtin có liên quan đến công việc

- Trắc nghiệm tâm lý: Là phương pháp khoa học thông qua một loạt các biện pháp

để đánh giá sự khác nhau giữa các ứng cử viên về trình độ trí lực và cá tính Hiện nay,trắc nghiệm tâm lý đã dần dần trở thành một kỹ thuật rất quan trọng trong việc lựa chọn

và sử dụng nhân viên của các doanh nghiệp

- Phương pháp mô phỏng tình huống: Là phương pháp đặt ứng cử viên vào trong

một hoàn cảnh thực tế (hoặc tương đối thực tế) để họ giải quyết vấn đề ở một phươngdiện nào đó Trong tình huống này đòi hỏi ứng viên bộc lộ ra những khả năng có liênquan đến công việc, từ đó sát hạch được khả năng mọi mặt của ứng viên và căn cứ vàomức độ năng lực, tố chất của ứng viên để quyết định có sử dụng hay không

Có rất nhiều loại hình trong phương thức đánh giá mô phỏng tình huống như

Chuyên đề thực tập tốt nghiệp Trang

19

phương pháp xẻ lý công văn, thảo luận nhóm khi không có lãnh đạo, đóng vai, diễn thuyết

…

Phương pháp này ngày càng được sử dụng nhiều do nó đã tổng hợp được nhiều ưuđiểm của 3 phương tuyển dụng trên

Lựa chọn người tiến hành tuyển dụng: Thông thường, người tiến hành tuyển dụng

thường là một hội đồng bao gồm các thành viên sau đây:

- Giám đốc doanh nghiệp

- Trưởng phòng nhân sự

- Chuyên gia trong lĩnh vực cần tuyển

- Nhân sự sẽ phụ trách trực tiếp nếu ứng viên trúng tuyển

- Nhân viên thuộc phòng nhân sự làm thư ký

Thời gian, địa điểm tiến hành tuyển dụng: Lựa chọn thời gian, địa điểm phù hợp,

thuận lợi cho buổi tiến hành tuyển dụng cũng là việc làm mà nhà tuyển dụng phải cânnhắc kỹ càng Đối với các vị trí quan trọng tại văn phòng Công ty do tính chất công việc ởđây phức tạp đòi hỏi nhân viên phải có kỹ năng, kỹ xảo nên cần các loại lao động có trình

độ cao Đối với thị trường của các loại lao động này chủ yếu tập trung vào khu đô thị, đây

là nơi tập trung hầu hết các loại lao động có chất lượng cao của tất cả các ngành nghề như

kỹ thuật, kinh tế quản lý các trường đại học, cao đẳng trên toàn quốc Còn đối với các vịtrí công việc tại các trung tâm, cơ sở dịch vụ do tính chất công việc ở đây đơn giản nênchỉ cần tuyển dụng lao động phổ thông Do đó số lượng số lượng lao động tại các cơ sởdịch vụ chủ yếu là lao động phổ thông Loại lao động phổ thông này tập trung chủ yếuvào các vùng nông nghiệp mà nước ta hiện nay vùng nông nghiệp là rất lớn nên số lượnglao động loại này là rất dồi dào

Để ứng cử viên phải chờ đợi quá lâu, thời gian tuyển dụng là cách khoảng mộttháng trước khi tiến hành lựa chọn Một vấn đề đáng lẽ cần xem xét trong tuyển dụng màkhông được Công ty chú ý tới đó là xác định nội dung cho thông báo tuyển dụng, và phảiđặt mục tiêu cho quá trình là phải thu hút được ứng viên chứ không phải là chỉ thông báo

là xong

Chuyên đề thực tập tốt nghiệp Trang

20

Địa điểm tiến hành tuyển dụng không được sạch sẽ hoặc không được chuẩn bị chuđáo sẽ ảnh hưởng tới chất lượng trong cuộc thi của ứng cử viên

Ngoài ra, việc tổ chức tốt một buổi tuyển dụng thể hiện ở một phong cách làm việcchuyên nghiệp, sự chuẩn bị chu đáo cũng là cách tiếp thị, quảng cáo hình ảnh doanhnghiệp của bạn ra bên ngoài

Tìm kiếm người xin việc

Khi công ty đã xây dựng xong chiến lược tuyển dụng và đã lập kế hoạch tuyểndụng thì các hoạt động tuyển dụng được tiến hành Tìm kiếm người xin việc hay chính làquá trình triển khai kế hoạch tuyển dụng Nhu cầu tuyển dụng của công ty thường tậptrung vào các cơ sở dịch vụ Do vậy thị trường lao động được công ty chú ý nhiều nhất làcác vùng nông thôn vì ở đây chủ yếu là lao động phổ thông ở các cơ sở dịch vụ do tínhchất công việc đơn giản nên chỉ cần loại lao động này là phù hợp nhất Trong quá trìnhtuyển dụng Công ty rất thuận lợi khi thu hút những người lao động có trình độ thấp này

Tuy nhiên khi tuyển được những người lao động này thì rất thuận lợi nhưng nhìnchung họ gắn bó với công ty không được lâu dài Xảy ra tình trạng này một phần cũng là

do ở phía bản thân người lao động vì sống trong một xã hội ngày càng phát triển như hiệnnay họ cũng muốn hoàn thiện mình hơn Do vậy họ xem công việc của họ đang làm chỉmang tính chất tạm thời sau một thời gian họ sẽ đi học tiếp với mong muốn là có thêmđược chút kiến thức để làm được những công việc khó khăn hơn đồng thời sẽ có thu nhậpcao hơn và ổn định hơn Còn về phía công ty, các ban lãnh đạo cũng đã truyền tải đầy đủ

và chính xác các thông tin về công ty của mình Để họ thấy được những điểm tốt của công

ty Đồng thời Công ty cũng đưa ra các quyền lợi, hình thức kích thích rõ ràng để ngườilao động nắm bắt được một cách nhanh nhất Trong thực tế những người nộp đơn xin việcthường bị thu hút bởi mức lương và mức tiền thưởng cao Đây là hình thức hấp dẫn nhất

Kết quả của công tác tuyển dụng tại Công ty

Về chi phí tuyển dụng: Chi phí này dường như không tốn quá nhiều vì nguồn tuyển

dụng bên ngoài của công ty chủ yếu thông qua các trường đào tạo và các trung tâm đàotạo và chỉ dừng lại ở việc đặt mối quan hệ thân quen để nhờ họ truyền đạt thông tin tuyểndụng của công ty tới những sinh viên sắp tốt nghiệp trong trường, chứ chưa đầu tư chi phí

Chuyên đề thực tập tốt nghiệp Trang

21

vào tuyển dụng tại các trường này Và phương pháp tuyển dụng quan trọng của Công ty

đó là nhờ sự giới thiệu của cán bộ công nhân viên trong Công ty Đây là một chiến lược

có thể tiết kiệm chi phí cho công ty Nhưng có một câu hỏi đặt ra là vậy số người đăng kí

dự tuyển đã đạt mức mong muốn của công ty và có đảm bảo hiệu quả cao cho công táclựa chọn sau này hay không? Chính vì vậy Công ty cần đầu tư thời gian, tiền bạc và côngsức để có thể thu hút được nhiều ứng viên tham gia mà cũng không tốn quá nhiều chi phí

Về nguồn tuyển dụng: Có thể thấy nguồn tuyển dụng của Công ty tương đối rộng,

vì các vị trí công việc quan trọng thường tập trung chủ yếu vào những người có trình độcao Nhưng nhìn chung những vị trí công việc này Công ty thường có nhu cầu nhưng chỉvới số lượng ít, nên việc tuyển dụng cũng không gây khó khăn đối với công ty Còn các

vị trí công việc đơn giản tại các trung tâm, cơ sở dịch vụ thì việc tuyển dụng là rất đơngiản Mỗi năm công ty cũng thường tuyển dụng loại lao động này với số lượng lớn, nhìnchung lần nào công tác tuyển dụng của Công ty cũng đạt kết quả cao

Tỷ lệ sàng lọc rất hợp lý do đó Công ty cần phải phát huy ưu điểm này

Đánh giá hiệu quả của các quảng cáo tuyển dụng mà công ty đã sử dụng : Tuynhiên trong công tác tuyển dụng của công ty cũng đã đạt được một số kết quả cao nhưngcũng không tránh khỏi một số hạn chế đó là thông báo tuyển dụng với nội dung sơ sài, chỉmang tính chất thông báo chứ chưa đạt được hiệu quả thu hút đối với những người tiếpnhận thông tin Trước đây công ty thường hay quảng cáo trên báo nhưng mấy năm gầnđây việc tuyển dụng của công ty rất đơn giản chỉ có một bảng thông báo tuyển dụng để tạicửa công ty và tại các trung tâm, cơ sở dịch vụ Nên thông tin đã bị hạn chế làm cho Công

ty đã mất đi rất nhiều các ứng viên đến nộp đơn xin việc.Cho nên cần có sự sửa đổi trongnội dung của thông báo tuyển dụng, mở rộng quy mô và hình thức quảng cáo hơn nữa đểcho công tác tuyển dụng của công ty đạt được kết quả cao hơn

Các thông tin thu thập được về các ứng cử viên chưa đảm bảo mức tin cậy cho việcxét tuyển Do vậy Công ty cần có thời gian để xem xét về vấn đề này được rõ hơn, vì đâycũng là một điều kiện rất quan trọng giúp công tác lựa chọn sau này đạt được kết quả tốthơn

Chuyên đề thực tập tốt nghiệp Trang

22

b, Thu nhận và xét hồ sơ (Sơ tuyển)

Bộ phận tuyển dụng của phòng nhân sự có trách nhiệm nhận, xem xét và tổnghợp hồ sơ dựa trên những tiêu chí và yêu cầu như đã thông báo tuyển dụng Sau đóphòng nhân sự lập danh sách các ứng viên đủ tiêu chuẩn vào vòng thi tuyển

kỹ thuật, chuyên môn

- Các văn bằng chứng chỉ tốt nghiệp

- Sơ yếu lý lịch cá nhân: Tóm tắt lý lịch, hoàn cảnh cá nhân và gia đình

Ngoài ra sau khi kiểm tra phỏng vấn và khám bệnh sẽ bổ sung thêm vào hồ sơbảng kết quả phỏng vấn, tìm hiểu về tính tình, sở thích, nãng khiếu, tri thức… và kết quảkhám bệnh của ứng viên

Xét hồ sơ

Nghiên cứu hồ sơ nhằm ghi lại các thông tin chủ yếu về ứng viên bao gồm:

- Học vấn, kinh nghiệm, quá trình công tác

Chuyên đề thực tập tốt nghiệp Trang

23

- Khả năng tri thức, mức độ tinh thần.

hệ với ứng viên đó hay không Quá trình phỏng vấn ở bước này nếu phát hiện được các cánhân không có khả năng phù hợp với công việc cần tuyển thì phải loại bỏ ngay, tuy nhiên

để ra được quyết định này thì các tiêu chuẩn cần được xây dựng một cách kỹ lưỡng Bởi

vì khi phỏng vấn thì ý chủ quan của người phỏng vấn là có tính chất quyết định nhất do

đó các tiêu chuẩn có tính độc đoán thì không nên dùng nó để loại người xin việc Đặc biệtkhông nên dùng các yếu tố tuổi, giới tính, chủng tộc, tôn giáo, dân tộc, và các khuyết tậtbẩm sinh để loại bỏ những người nộp đơn xin việc Những lý do chính để loại bỏ các ứngviên ở bước đầu tiên là họ chưa đáp ứng được các yêu cầu về giáo dục, đào tạo, kinhnghiệm cần thiết để thực hiện công việc như không có kỹ năng như đã thông báo, tráinghề, không đầy đủ các văn bằng, chứng chỉ, kết quả phỏng vấn cho thấy quá yếu vềnghiệp vụ, nhận thức nghề nghiệp chưa đạt yêu cầu

Trong cuộc phỏng vấn này thì hội đồng phỏng vấn gồm người quản lý trực tiếp,trưởng bộ phận và bộ phận nhân sự Vì vậy để đảm bảo quá trình tuyển dụng diễn ra tốtcần một số việc chuẩn bị:

- Gửi thông tin về thời gian, địa điểm và yêu cầu chung đến các ứng viên đếnphỏng vấn lần 1

- Lập chương trình phỏng vấn lần 1 gồm: nhân sự, tài liệu liên quan

- Họp bàn vấn đề phỏng vấn lần 1

- Chuẩn bị bản tiêu chuẩn chức danh và mô tả chi tiết thông tin đến ứng viên

Chuyên đề thực tập tốt nghiệp Trang

24

Cuộc phỏng vấn xin việc dựa trên một trong ba cách thức phỏng vấn nền tảng sau:phỏng vấn trực tiếp, phỏng vấn thông qua bảng câu hỏi và phỏng vấn nhóm ứng viên Tuynhiên, những cách thức phỏng vấn này được sử dụng kết hợp chẳng hạn như phỏng vấntrực tiếp đi cùng với bảng danh mục của bảng câu hỏi trong cuộc phỏng vấn

- Cách thức chung nhất là phỏng vấn trực tiếp, trong đó ứng viên gặp riêng ngườiphỏng vấn Thường thì những ứng viên có tiêu chuẩn tốt sẽ vượt qua một loạt cuộc phỏngvấn, đầu tiên là với một thành viên của phòng quản lý nhân sự, sau đó là người đứng đầu

bộ phận đang tuyển dụng nhân sự và cuối cùng có lẽ là người giám

Thông thường những cuộc phỏng vấn trực tiếp được ghi lại bằng video, thông qua nhữngcuộc đoạn văn video này người quản lý có thể xem lại cuộc phỏng vấn để nhớ lại hoặc đểtìm kiếm những thông tin mới Những bất lợi bao gồm sự phản ứng của những ngườiphỏng vấn khi ghi băng hoặc là gặp sự cố về công nghệ

- Trong cuộc phỏng vấn được trợ giúp bởi máy vi tính được gọi là sự phỏng vấnmáy móc hoá Người xin việc được đưa cho một loạt những câu hỏi trên màn hình video

và trả lời bằng cách nhấn phím thích hợp trên bàn phím Loại phỏng vấn này nhanh hơn làphỏng vấn trực tiếp và độ tin cậy cao hơn Tuy nhiên, phỏng vấn này không nhận biếtđược những phản ứng và cảm xúc của ứng viên Nhưng nó có triển vọng trở thành một

Chuyên đề thực tập tốt nghiệp Trang

25

công cụ hữu ích trong quá trình lựa chọn bởi sự nhạy bén và số lượng lớn ứng viên đượcphỏng vấn xin việc.

- Trong phỏng vấn hội đồng, một ứng viên gặp một nhóm giám khảo gồm hai haynhiều đại diện của tổ chức Một trong số những người đại diện có thể đóng vai trò là chủtọa của cuộc phỏng vấn, nhưng mỗi người đại diện của tổ chức đều tham gia hỏi và tranhluận

- Trong phỏng vấn nhóm, một số ứng viên được phỏng vấn vào cùng một lúc Họđược phép thảo luận những vấn đề liên quan đến công việc với nhau cùng lúc đó mộthoặc nhiều quan sát viên đánh giá những biểu hiện của họ Loại phỏng vấn này thườngđược dùng trong việc lựa chọn những người quản lý; nó cũng có thể được sử dụng vớinhững nhân viên hiện tại để đánh giá tiềm năng của họ trong vai trò giám sát

Kiểm tra kỹ năng

- Thái độ với công việc và với cộng đồng

- Hiểu biết về sản phẩm và dịch vụ của ECOPRO

- Kỹ năng cơ bản: Nghe, Nói, Đọc, Viết

- Làm bài kiểm tra trắc nghiệm chuyên môn

Phỏng vấn lần 2

- Các thông tin về sự hợp tác

- Các yêu cầu bổ sung

e, Khám sức khỏe và đánh giá thể lực cho các ứng viên

Sức khỏe là yếu tố rất quan trọng đối với tất cả các loại lao động, cho nên trước khituyển dụng cần thiết phải kiểm tra sức khoẻ Kiểm tra sức khoẻ là nhằm xác định được

Chuyên đề thực tập tốt nghiệp Trang

26

sức khoẻ của người dự tuyển, mà còn có thể phát hiện ra bệnh tật bẩm sinh của họ làmtiền đề việc quyết định tuyển dụng.

Để đảm bảo cho các ứng viên có sức làm việc lâu dài trong các tổ chức và tránhnhững đòi hỏi không chính đáng của người được tuyển về đảm bảo sức khỏe thì bướcquan trọng tiếp theo là phải tiến hành khám sức khỏe và đánh giá thể lực các ứng viên.Bước này do các chuyên gia về y tế đảm nhận, phòng nguồn nhân lực cần cung cấp cáctiêu chuẩn về thể lực cho các vị trí việc làm để các chuyên gia y tế dựa vào đó để lựachọn Bước này cần tránh các hiện tượng hình thức, qua loa Vì thế cần được xem xét vàđánh giá một cách khách quan

1.1.5 Các giải pháp thay cho tuyển dụng

Không phải lúc nào tuyển dụng cũng thuận lợi vì nó còn phải phụ thuộc vào thờigian, không gian, tài chính và đôi lúc là do không nhu cầu cấp thiết mà doanh nghiệpkhông thể tuyển dụng được Khi đó các doanh nghiệp thường phải dùng các biện phápdưới đây để thay thế tuyển dụng

a, Làm thêm giờ

Trong sản xuất kinh doanh, thực hiện các dịch vụ, nhiều khi các tổ chức phải hoànthành trong một thời gian rất eo hẹp do vậy các tổ chức không thể lựa chọn ngay được màphải áp dụng biện pháp phổ biến là làm thêm giờ, biện pháp này cho phép tiết kiệm đượcchi phí tuyển thêm người và tăng khả năng sản xuất mà không cần tăng năng suất laođộng Mặt khác cũng cần phải thấy rằng các nhân viên trẻ thương thích làm thêm giờ đểtăng thu nhập

Tuy nhiên việc tổ chức làm thêm giờ cũng cần phải chú ý các điều sau :

- Việc làm thêm giờ phải tuân theo những điều khoản quy định trong bộ luật laođộng của nhà nước

- Khi huy động làm thêm giờ mà tổ chức thực hiện không khoa học sẽ dẫn đến tìnhtrạng là : số người làm giờ hành chính sẽ giảm, sẽ tăng khả năng gây tai nạn lao động

Chuyên đề thực tập tốt nghiệp Trang

27

- Nếu lạm dụng làm thêm giờ quá nhiều thì sẽ dẫn đến tình trạng vi phạm luật laođộng, dẫn đến tình trạng làm tranh chấp và xung đột giữa người sử dụng lao động vàngười lao động.

Do đó khi bố trí làm thêm giờ phải thật chú ý tới các điều trên nếu không sẽ không

có hiệu quả mà có thể còn gây ra thiệt hại cho tổ chức

b, Hợp đồng thầu lại

Trong điều kiện hiện nay một số tổ chức vì khó khăn về lao động không thể tuyểndụng được thì có thể cho một tổ chức khác thực hiện công việc dưới dạng hợp đồng thuêlại Tuy nhiên giải pháp này muốn thực hiện có hiệu quả thì cần phải phân tích kỹ lưỡngcác mặt như chất lượng công việc chi phí và lợi ích các bên Trong quá trình cho thầu lạithì vẫn phải chú ý tới các công việc có chuyên môn cao để cho thầu lại từng phần Vì cácđơn vị nhận thầu các phần việc này là các đơn vị có trình độ chuyên môn hoá cao, do vậychi phí cho các công việc này thường là thấp

c, Nhờ giúp tạm thời

Đây là phương pháp thay thế tuyển dụng khi một doanh nghiệp nhờ một doanhnghiệp khác giúp đỡ thực hiện các dịch vụ trong thời gian ngắn mang tính chất tạm thời.Phương pháp này có ưu, nhược điểm sau :

- Ưu điểm: Các tổ chức không phải trả tiền phúc lợi, tiền đào tạo nhân viên mới,không phải lo bố trí lao động khi khan hiếm công việc

- Nhược điểm: Người thuê mướn không có sự trung thành và tâm huyết, gắn bó vớicông việc như những công nhân chính thức của doanh nghiệp

d, Thuê lao động từ công ty cho thuê

Phương pháp này tiến bộ hơn so với nhờ giúp tạm thời ở chỗ :

- Giảm bớt các chi phí có liên quan đến nhân sự

- Các lao động thuê được có thể tham gia vào các kế hoạch lâu dài tốt hơn là côngnhân thuê tạm thời vì trình độ chuyên môn đã được chuẩn bị kỹ hơn, tính kỷ luật cao hơn

Tóm lại khi sử dụng biện pháp thay thế tuyển dụng tổ chức cần chú ý một số điểm sau :

Chuyên đề thực tập tốt nghiệp Trang

28

- Những người lao động thuê từ các công ty khác về thường họ không được hưởngcác loại phúc lợi của đơn vị họ đang làm việc do đó phần nào gây trạng thái tâm lý khôngphấn khởi và thực chất đây là cách hạ thấp mức sống của người lao động, do vậy phảingăn chặn tư tưởng “Lợi dụng người lao động”.

- Để nâng cao sự gắn bó của người lao động với công việc và hạn chế tình trạnglàm thua thiệt, người lao động ta cần phải đưa ra được một số quy định như sau :

+ Công việc tạm thời phải được quy định rõ về thời gian làm việc

+ Những người sử dụng lao động phải mua bảo hiểm y tế, phải đóng bảo hiểm xãhội cho người lao động và phải thực hiện các quy định khác cho người lao động về phúclợi

+ Đề nghị các công ty cho thuê lao động phải giải quyết các phúc lợi cho người laođộng theo chế độ pháp luật hiện hành Điều này vừa bảo vệ quyền lợi người lao động vừayên tâm cho doanh nghiệp khi sử dụng lao động

1.1.6 Những yếu tố ảnh hưởng đến quá trình tuyển dụng

a, Yếu tố khách quan

Các hoạt động tuyển dụng chịu tác động của nhiều yếu tố Bao gồm:

- Các yêu tố thuộc về tổ chức:

+ Uy tín của công ty

+ Quảng cáo và các mối quan hệ xã hội

+ Các quan hệ với công đoàn, các chính sách nhân sự và bầu

không khí tâm lý trong tập thể lao động

+ Chi phí

- Các yếu tố thuộc về môi trường:

+ Các điều kiện về thị trường lao động (cung, cầu lao động)

+ Sự cạnh tranh của các doanh nghiệp khác

+ Các xu hướng kinh tế

+T hái độ của xã hội đối với một số nghề nhất định

- Cung cầu lao động trên thị trên thị trường

Chuyên đề thực tập tốt nghiệp Trang

29

- Xu hướng, quan niệm xã hội về công việc, nghề nghiệp.

- Dịch chuyển cơ cấu kinh tế

- Pháp luật nhà luật, chính sách quản lý của chính phủ: Cơ cấu kinh tế, chính sáchtiền lương, tiền công, chính sách bảo hiểm, xu hướng phát triển kinh tế, họp tác kinh tếvới nước ngoài…

b, Yếu tố chủ quan

- Uy tín doanh nghiệp trên thị trường thể hiện qua những yếu tố như: Cơ hội việclàm, phát triển… Uy tín càng lớn càng thu hút nhiều lao động

- Chính sách nhân sự của doanh nghiệp

- Yếu tố khác: Phong cách lãnh đạo, văn hóa, môi trường và điều kiện làm việc

1.2 Lựa chọn

1.2.1 Khái niệm

Lựa chọn là tiến trình đo lường, ra quyết định và đánh giá Mục tiêu của hệ thốnglựa chọn là tìm kiếm cho tổ chức các cá nhân thực hiện tốt công việc và đảm bảo côngbằng giữa các nhóm

Quá trình lựa chọn là một quy trình gồm nhiều bước, mỗi bước trong quá trìnhđược xem như là một hàng rào chắn để sàng lọc loại bỏ những ứng viên không đủ cácđiều kiện đi tiếp vào các bước sau Số lượng các bước trong quá trình lựa chọn khôngphải là cố định mà nó tuỳ thuộc vào mức độ phức tạp của công việc khi lựa chọn laođộng, tính chất của loại lao động cần lựa chọn Để được nhận vào làm việc tại công ty thìcác ứng viên phải vượt qua được tất cả các bước trong quá trình lựa chọn mà công ty đã

đề ra Để đánh giá các ứng viên tham gia dự tuyển thì có nhiều tổ chức thực hiện theo cáccách khác nhau, hầu hết các tổ chức loại bỏ các ứng viên không thích hợp qua từng bước

để giảm bớt lượng người phải theo dõi trong quá trình xin việc, có một số tổ chức lại thựchiện theo cách cho toàn bộ các ứng viên tham gia toàn bộ quá trình lựa chọn cho tới tuyểnđược những ứng viên phù hợp nhất Việc vận dụng theo cách nào là tuỳ thuộc vào tỷ lệtuyển dụng của từng tổ chức, khả năng tài chính cho phép, mức độ tin cậy của thông tinthu được

Chuyên đề thực tập tốt nghiệp Trang

30

Khi thiết kế số bước và nội dung của từng bước trong quá trình lựa chọn chúng tacần phải thiết kế sao cho thu được các thông tin đặc trưng nhất và đáng tin cậy để từ đómới làm căn cứ quyết định cho việc tuyển hay không.

1.2.2 Lợi ích của lựa chọn

Lợi ích liên quan đến giá trị chung của lựa chọn đối với tổ chức, nó tương tự nhưphân tích chi phí – lợi ích Cách nhìn truyền thống về lợi ích tiền của hệ thống lựa chọngồm ba nhân tố chính: hiệu quả của lựa chọn, độ lệch chuẩn của thành tích về tiền tệ, vàchi phí liên quan đến lựa chọn

a, Hiệu quả của lựa chọn

Khi ra quyết định lựa chọn nhân sự không phải tổ chức nào cũng có quyết địnhchính xác cả, đôi lúc họ gặp phải những sai lầm không đáng có Tuy nhiên, mục tiêu duynhất của tổ chức là tối đa hóa số lượng các quyết định lựa chọn đúng và tối thiểu cácquyết định lựa chọn sai Không quan tâm đối với các từ chối sai Ba nhân tố ảnh hưởngđến hiệu quả của lựa chọn là: tính hiệu lực, tỷ lệ lựa chọn và tỷ lệ thành công cơ sở

Tính hiệu lực: Thể hiện mức độ quan hệ giữa biến số dự báo và biến số thành tích

công việc, nó ảnh hưởng đến tính hiệu quả của lựa chọn Mối quan hệ càng chặt chẽ thì

dự báo càng hiệu lực và độ chính xác của quyết định lựa chọn dựa trên dự báo đó càngcao Vì vậy khi hiệu lực gia tăng thì hiệu quả cũng tăng tương ứng

Tỷ lệ lựa chọn: Đây là nhân tố thứ hai ảnh hưởng đến hiệu quả Tỷ lệ lựa chọn

(Selection ratio – SR) được định nghĩa là số lượng vị trí trống chia cho số lượng ứng viên.Thông thường khi tỷ lệ lựa chọn giảm, hiệu quả sẽ gia tăng nếu hiệu lực của trắc nghiệm

là hằng số Tuy nhiên nếu SR là rất nhỏ (ví dụ một vị trí trống cho 100 ứng viên), chi phícho trắc nghiệm ứng viên có thêr quá tải cho lợi ích về lưuạ chọn đúng một người chocông việc đã có

Tỷ lệ thành công cơ sở (Base rate of success – BRS): là tỷ lệ những ứng viên thực

hiện công việc thành công khi họ được lựa chọn một cách ngẫu nhiên, mà không sử dụngquy trình lựa chọn Thông thường, giá trị trung bình của BRS (0,4 – 0,6) có tiềm năng

Chuyên đề thực tập tốt nghiệp Trang

31

nhất cho hiệu quả lựa chọn tăng thêm Các bảng Taylor – Russell đã được xây dựng để

mô tả sự thay đổi của hiệu lực, tỷ lệ thành công cơ sở

b, Độ lệch chuẩn của thành tích về tiền tệ

Các mô hình tiện ích yêu cầu khái niệm độ lệch chuẩn của thành tích theo tiền tệ(Standard deviation of performance indollars – SDP) trước khi lợi ích có thể được tínhtoán

Độ lệch chuẩn của thành tích về tiền tệ càng cao thì lợi ích càng lớn Độ lệch chuẩn

là con số thống kê đo lường sự khác nhau về phân phối điểm số Độ lệch chuẩn của thànhtích theo tiền tệ lớn có nghĩa là giá trị tiền tệ của nhân viên thực hiện công việc tốt hơn sẽlớn hơn của nhân viên thực hiện công việc kém

Độ lệch chuẩn của thành tích theo tiền tệ thấp chỉ ra sự khác nhau ít trong giá trịcủa nhân viên giỏi và nhân viên kém Hệ thống lựa chọn được xây dựng cho các côngviệc có độ lệch chuẩn của thành tích thấp tạo ra lợi ích chung ít hơn những công việc mà

sự khác nhau về thành tích phản ánh các mức độ rất khác nhau về giá trị tiền tệ của nhânviên

c, Chi phí liên quan đến lựa chọn

- Những chi phí cho lựa chọn bao gồm chi phí để thử nghiệm các vật liệu cùng với

số tiền phải trả cho thời gian các cá nhân tham gia vào việc thiết lập và vận hành tiến trìnhlựa chọn Chi phí thiết lập là các chi phí liên quan đến việc phát triển, kiểm soát và phântích các nguyên cứu được công nhận là có giá trị trước khi thực hiện hệ thống mới

- Trong trường hợp của nguyên cứu hiệu lực dự báo, tất cả các chi phí liên quanđến việc lựa chọn ứng viên cần phải được đánh giá Đối với các nguyên cứu hiệu lực đồngthời, giá trị về thời gian của nhân viên hiện tại dành cho tiến trình hiệu lực cần được đánhgiá

Với hai quy trình lựa chọn có cùng hiệu lực, trắc nghiệm có chi phí thấp hơn sẽmang lại cho tổ chức giá trị nhiều hơn cho khoản đầu tư cho lựa chọn Hơn nữa, nếu tỷ lệlựa chọn hoặc tỷ lệ thành công cơ sở là đặc biệt thấp, tổ chức đối diện với chi phí cho việctrắc nghiệm nhiều ứng viên khi chỉ ca các lỗi lựa có một vài người trong số họ được tuyểndụng Ngoài ra còn có chi phí chênh lệch cho việc gây ra các lỗi lựa chọn cụ thể

Chuyên đề thực tập tốt nghiệp Trang

32

1.2.3 Đánh giá ứng viên

Khi bạn đã tìm được nhóm các ứng viên thì cũng là lúc để bắt đầu tiến hành quátrình đánh giá Đây là giai đoạn bạn nên đặc biệt chú ý xem liệu người đó có kỹ năng màcông việc yêu cầu không, cũng như khả năng thích nghi với công việc trong môi trườngdoanh nghiệp

Hiện nay, trên thị trường lao động có rất nhiều người đã từng là những nhân viênthạo việc trong các doanh nghiệp lớn nhưng không phải tất cả số họ đều phù hợp để làmviệc trong doanh nghiệp nhỏ

Một cách để quyết định xem một người có thể làm việc trong một doanh nghiệpnhỏ hay không là đặt những câu hỏi trái với thông lệ Các ứng viên thường không sẵnsàng trả lời những câu hỏi trái với thông lệ như vậy, điều đó có nghĩa bạn có thể thu thậpnhững thông tin trung thực về khả năng phán đoán của một người, tính sẵn sàng mạohiểm và khả năng ra quyết định của anh ta thông qua buổi phỏng vấn Đây là những phẩmchất mà họ cần để có thể phát triển trong một doanh nghiệp nhỏ

Việc đánh giá ứng viên là rất cần thiết sau mỗi quá trình tuyển dụng Điều này giúpdoanh nghiệp có thể thấy thu được điều gì và những gì chưa được qua quá trình đào tạo,

từ đó rút ra kinh nghiệm cho những lần đào tạo tiếp theo Để đánh giá ứng viên thì doanhnghiệp có thể dùng rất nhiều chỉ tiêu như: chỉ tiêu về hiệu qua kinh tế đạt được sau quátrình đào tạo, chỉ tiêu về chi phí đào tạo so với lợi nhuận thu được từ đào tạo, hay đánhgiá thông qua ý thức của người lao động… Đánh giá hiệu quả ứng viên phải được thựchiện theo những chu kỳ phù hợp để đem lại kết quả chính xác nhất, đó có thể là giữa hoặccuối kỳ đào tạo hay theo chu kỳ do doanh nghiệp lựa chọn

Sau khi hoạch định nguồn nhân lực và tuyển dụng việc cần thiết của nhà tuyểndụng là đánh giá ứng viên để lựa chọn trong số các ứng viên, người nào sẽ được nhận làmviệc

Để tránh quá nhiều tốn kém cho mỗi lần lựa chọn nên xem xét một cách kỷ lưởng

để có được những nhân viên có khả năng học và nắm bắt được công việc Các tổ chức cần

có những người giàu kỹ năng và được động viên để thực hiện tốt vai trò tổ chức của họ

Chuyên đề thực tập tốt nghiệp Trang

33

Vì vậy lựa chọn lướt qua có thể gia tăng mạnh chi phí đào tạo và kiểm soát, trong khidành nhiều thời gian cho tiến trình lựa chọn sẽ giảm tối thiểu các khoản chi phí này.

Lựa chọn đúng người cũng là yếu tố then chốt để thực hiện chiến lược thành công.Chiến lược tổ chức có thể ảnh hưởng nhiệm vụ công việc và thiết kế công việc mà côngviệc nên hướng dẫn lựa chọn

Một cách tiếp cận khác đối với lựa chọn chiến lược gợi ý rằng nguồn nhân lực điđầu và dẫn đến chiến lược hơn là ngược lại các công ty bắt đầu nhận thức rằng nền tảngcho chiến lược cạnh tranhcủa họ là chất lượng của tài sản con người Có nhân viên sángtạo, linh hoạt và xuất sắt có thể là lợi thế cạnh tranh ổn định và lâu dài hơn là lợi thế vàcông nghệ hoặc Marketing

Hầu hết các tổ chức sử dụng nhiều công cụ lựa chọn để thu thập thông tin về cácứng viên Những công cụ này được sử dụng liên tiếp trong lộ trình ra quyết định quanhiều giai đoạn Các ứng viên phải hoàn thành tốt công cụ ở giai đoạn đầu để tiếp tục vàovòng trong

1.2.4 Quy trình lựa chọn

Bước 1: Nghiên cứu hồ sơ xin việc

Mục tiêu của nghiên cứu hồ sơ xin việc là nắm bắt điểm cơ bản của ứng cử viên,loại ngay những ứng cử viên không đáp ứng yêu cầu công việc hoặc yếu kém hơn hẳnnhững ứng cử viên khác trên cơ sở nắm bắt những thông tin liên quan đến ứng cử viên.Bản yêu cầu công việc đối với người thực hiện công việc được sử dụng để so sánh nó vớikhả năng thực tế của ứng cử viên

Bước 2: Phỏng vấn sơ bộ, tiếp xúc sơ bộ

Mục tiêu của phỏng vấn, tiếp xúc sơ bộ là muốn nắm bắt động cơ làm việc, phongcách của ứng cử viên Cuộc tiếp xúc sơ bộ diễn ra trong thời gian ngắn nhưng vẫn có đủcác bước nhỏ:

- Đón tiếp ứng cử viên: là công việc quan trọng vì đại bộ phận ứng cử viên là lầnđầu tham gia phỏng vấn, việc này giúp ứng cử viên tự tin hơn

Chuyên đề thực tập tốt nghiệp Trang

34

- Phỏng vấn ngắn hoặc tiếp xúc với các nhà tuyển dụng: ở đây các nhà tuyển dụngđưa ra các câu hỏi ứng cử viên để nhìn ra phong cách, khả năng ứng cử viên.

Hai bước này có thể đổi cho nhau hoặc có thể bỏ qua

Bước 3: Kiểm tra trắc nghiệm

Sử dụng các kỹ thuật tâm lý khác nhau để đánh giá ứng cử viên về nhiều phươngdiện khác nhau

- Trắc nghiệm về kiến thức: để biết được đánh giá được trình độ hiểu biết của ứng

cử viên về vấn đề liên quan đến công việc cụ thể

- Trắc nghiệm về thái độ và sự nghiêm túc trong công việc Thông qua trắc nghiệmnày có thể đánh giá trách nhiệm thực hiện công việc, thái độ nghiêm túc của ứng cử viên

- Trắc nghiệm cá tính: đánh giá những đặc trưng riêng biệt của ứng cử viên và xemxem chúng có phù hợp công việc hay không

Bước 5: Tiến hành thẩm tra trình độ, tiểu sử nghề nghiệp

Chuyên đề thực tập tốt nghiệp Trang

35

Mục tiêu của công việc này là kiểm tra những thông tin các ứng cử viên thông báo

đã chính xác hay chưa và phát hiện thêm các tiềm năng của ứng cử viên mà các bướctrước chưa phát hiện ra

Bước 6: Kiểm tra sức khoẻ ứng cử viên

Muốn đánh giá sức khoẻ ứng cử viên thì doanh nghiệp có thể tự làm hoặc thuê cán

bộ y tế kiểm tra

Bước 7: Phỏng vấn bởi người lãnh đạo trực tiếp

Mục tiêu là nhằm nâng cao vai trò của cán bộ trực tiếp trong quá trình tuyển dụng

vì họ là người hiểu rõ nhất về ứng cử viên và tăng thêm tính trách nhiệm của người lãnhđạo trực tiếp với nhân viên mới sau này

Bước 8: Tham quan công việc hoặc thử việc ứng viên

Sau thời gian tham quan hoặc thử việc nếu đáp ứng tốt công việc sec được tiếp tụcthực hiện công việc

Bước 9: Quyết định loại và tiếp tục định hướng

Các bước trên có thể đảo nhau về thứ tự tuỳ thuộc vào điều kiện, hoàn cảnh cụ thể

1.2.5 Tập sự, thử việc các ứng viên

Khi đã thực hiện xong các bước trên, nhà tuyển dụng chọn ra ứng viên đáp ứngđược các khả năng mà họ đưa ra và đồng ý cho thử việc Thời gian thử việc, lương bổngtrong quá trình thử việc cũng như các chính sách khác do nhà tuyển dụng đưa ra và sựthỏa thuận giữa hai bên

Những người xin việc luôn có kỳ vọng về sự thỏa mãn công việc do đó nếu ta tạo

ra sự thất vọng đối với công việc do không có đầy đủ các thông tin thì sẽ gây rất nhiều bấtlợi cho người mới đến nhận công việc Do đó để tạo điều kiện cho những người xin việcđưa ra những quyết định cuối cùng và để cho nhà tuyển dụng có cái nhìn xác thực hơn thìgiai đoạn thử việc cũng rất quan trọng Điều này giúp cho người lao động biết được mộtcách khá chi tiết về công việc như: Mức độ phức tạp của công việc,tình hình thu nhập, sựthỏa mãn đối với công việc

Chuyên đề thực tập tốt nghiệp Trang

36

Trong giai đoạn thử việc, các công nhân, nhân viên mới được nhận những lời chỉbảo và khuyến khích đặc biệt để giúp họ phát triển kỹ năng và khả năng để tiến hành côngviệc đầy đủ Cuối giai đoạn thử việc, họ sẽ nhận được các thông tin phản hồi về thành tíchcủa họ từ những người giám sát hoặc những người đã kèm cặp họ Những công nhân viênthất bại trong quá trình thử việc sẽ bị sa thải Quá trình thử việc cơ bản như sau:

- Gửi thư mời thử việc

- Ký hợp đồng thử việc 01 tháng

- Giới thiệu các nội dung cần thiết cho nhân viên thử việc

- Lịch sử hình thành và phát triển của công ty

- Giới thiệu văn hóa công ty, các nội quy, quy định, thủ tục cần tuân thủ

- Thông báo nghĩa vụ và quyền lợi của nhân viên trong thời gian thử việc

- Giới thiệu nhân viên thử việc với các phòng ban chuyên môn

- Trao đổi với nhân viên thử việc về:

+ Bản mô tả công việc

+ Bản tiêu chuẩn chức danh

+ Bản báo cáo kết quả công việc

- Giới thiệu nhân viên sẽ kèm cặp nhân viên thử việc

Khi ứng viên được chấp nhận thì bắt đầu thử việc từ 1 tới 2 tháng tùy theo năng lựccủa ứng viên Sau đó tiến hành làm bảng phúc trình tập sự có ý kiến đóng góp, nhận xétcủa các nhân viên và trưởng bộ phận

1.2.6 Quyết định lựa chọn

Sau khi hết quá trình thử việc thì hội đồng lựa chọn sẽ ra quyết định tuyển dụngđối với người xin việc Cơ sở của việc ra quyết định này là dựa vào phương pháp đánh giáchủ quan theo thủ tục loại trừ dần, theo kết quả đánh giá của phỏng vấn và trắc nghiệm.Khi có quyết định tuyển dụng thì người sử dụng lao động và người lao động cần tiến hành

ký kết hợp đồng lao động hoặc thỏa ước lao động Những cơ sở pháp lý của hợp đồng laođộng là bộ luật lao động mà nhà nước ban hành

Chuyên đề thực tập tốt nghiệp Trang

37