Gọi O là tâm của hình vuông ABCD O là tâm đường tròn ngoại tiếp của hình vuông ABCD 1.. Ta có: SASBSCSDS nằm trên trục của đường tròn ngoại tiếp hình vuông ABCD 2.. Gọi O là tâm của
Trang 1DẠNG 3 CÁCH TÍNH GÓC GIỮA HAI ĐƯỜNG THẲNG
Phương pháp:
Để tính góc giữa hai đường thẳng d d1, 2 trong không gian ta có thể thực hiện theo hai cách
Cách 1 Tìm góc giữa hai đường thẳng d d1, 2 bằng cách chọn một điểm O thích hợp ( O
thường nằm trên một trong hai đường thẳng)
Từ O dựng các đường thẳngd d lần lượt song song ( có thể tròng nếu 1', '2 O nằm trên một trong hai đường thẳng) với d1 và d2 Góc giữa hai đường thẳng d d chính là góc giữa hai đường 1', 2'thẳngd d1, 2
Lưu ý 1: Để tính góc này ta thường sử dụng định lí côsin trong tam giác
Cách 2 Tìm hai vec tơ chỉ phương u u1, 2của hai đường thẳng d d1, 2
Khi đó góc giữa hai đường thẳng d d1, 2 xác định bởi 1 2
1 2
1 2
.cos d d, u u
IJ a (I , J lần lượt là trung điểm của BC
và AD ) Số đo góc giữa hai đường thẳng AB và CD là
Trang 2a IO
a MI
Mà: AB CD, IM IN, MIN 60
Câu 2: Cho hình hộp ABCD A B C D Giả sử tam giác AB C và A DC đều có 3 góc nhọn
Góc giữa hai đường thẳng AC và A D là góc nào sau đây?
Gọi H là tâm đường tròn ngoại tiếp BCDAHBCD
Gọi E là trung điểm CD BECD (do BCD đều)
Hướng dẫn giải:
O
J M
I
N
C A
C A
Trang 3Chọn A
Không mất tính tổng quát, giả sử tứ diện ABCD có cạnh bằng a
Gọi H là tâm đường tròn ngoại tiếp BCDAHBCD
Gọi E là trung điểm AC ME // ABAB DM, ME MD,
Ta có: cosAB DM, cosME MD, cosME MD, cosEMD
Do các mặt của tứ diện đều là tam giác đều, từ đó ta dễ dàng tính được
độ dài các cạnh của MED : MEa, 3
Câu 4: Cho hình chóp S ABCD có đáy là hình vuông ABCD cạnh bằng a và các cạnh bên đều
bằng a Gọi M và N lần lượt là trung điểm của AD và SD Số đo của góc MN SC bằng ,
A. 30 B. 45 C. 60 D. 90
Hướng dẫn giải:
Chọn D
Gọi O là tâm của hình vuông ABCD O là tâm đường tròn
ngoại tiếp của hình vuông ABCD (1)
Ta có: SASBSCSDS nằm trên trục của đường tròn
ngoại tiếp hình vuông ABCD (2)
Câu 5: Cho hình chóp S ABCD có tất cả các cạnh đều bằng a Gọi I và J lần lượt là trung
điểm của SC và BC Số đo của góc IJ CD bằng ,
A. 30 B. 45 C. 60 D. 90
Hướng dẫn giải:
Chọn C
Gọi O là tâm của hình vuông ABCD O là tâm đường tròn
ngoại tiếp của hình vuông ABCD (1)
Ta có: SASBSCSDS nằm trên trục của đường tròn
ngoại tiếp hình vuông ABCD (2)
E
H M
C A
J
I
O D
A
B
C S
Trang 4Từ (1) và (2) SOABCD
Từ giả thiết ta có: IJ // SB (do IJ là đường trung bình của
SAB
) IJ CD, SB AB,
Mặt khác, ta lại có SAB đều, do đó SBA60 SB AB, 60 IJ CD, 60
Câu 6: Cho tứ diện ABCD có ABCD Gọi I , J, E , F lần lượt là trung điểm của AC, BC
Từ đó suy ra tứ giác IJEF là hình bình hành
Câu 8: Trong không gian cho hai hình vuông ABCD và ABC D' ' có chung cạnh AB và nằm
trong hai mặt phẳng khác nhau, lần lượt có tâm Ovà O' Hãy xác định góc giữa cặp vectơ AB
vàOO ? '
Hướng dẫn giải:
Chọn D
Vì ABCD và ABC D' ' là hình vuông nên AD BC// '; ADBC'ADBC' là hình bình hành
Mà O O là tâm của 2 hình vuông nên ;; ' O O là trung điểm của ' BD và AC' OO' là đường trung bình của ADBC'OO' //AD
Mặt khác, ADAB nên OO'ABOO AB', 90o
Câu 9: Cho tứ diện ABCD có ABACAD và BACBAD60 ,0 CAD900 Gọi I và J
lần lượt là trung điểm của AB và CD. Hãy xác định góc giữa cặp vectơ IJ và CD ?
Trang 5Ta có BAC và BAD là 2 tam giác đều, I là trung điểm của AB nên CI DI (2 đường trung tuyến của 2 tam giác đều chung cạnh AB ) nên CID là tam giác cân ở I Do đó IJ CD.
Câu 10: Cho hình chóp S ABC có SASBSC và ASBBSCCSA Hãy xác định góc giữa cặp vectơ SB và AC ?
Vậy góc giữa cặp vectơ SB và AC bằng 90 0
Câu 11: Cho tứ diệnABCD có AB ACAD và BACBAD60 ,0 CAD900 Gọi I và J
lần lượt là trung điểm của AB và CD Hãy xác định góc giữa cặp vectơ AB và IJ ?
Vì tam giác ABC có ABAC và BAC 60
Nên tam giác ABCđều Suy ra: CI AB
Tương tự ta có tam giác ABD đều nên DIAB
IJ AB ICID AB IC AB ID AB
Suy ra I J AB Hay góc giữa cặp vectơ AB và IJ bằng 90 0
Câu 12: Cho tứ diện ABCD có trọng tâm G Chọn khẳng định
Trang 6Từ (1) và (2) ta có điều phải chứng minh
Câu 13: Cho tứ diện ABCD có hai mặt ABC và ABD là các tam giác
Gọi I là trung điểm của AB
Vì ABC và ABD là các tam giác đều
Nên góc giữa IJ và CD bằng góc giữa I J và OJ
Xét tam giác IOJ có
Nên tam giác IOJ đều
Vậy góc giữa IJ và CD bằng góc giữa I J và OJ
bằng góc 0
O 60
IJ
Trang 7Câu 15: Cho hình hộp ABCD A B C D Giả sử tam giác AB C và A DC đều có 3 góc nhọn Góc giữa hai đường thẳng AC và A D là góc nào sau đây?
A AB C B DA C C BB D D BDB
Hướng dẫn giải:
Chọn B
Ta có: AC A C// nên góc giữa hai đường thẳng AC và A D
là góc giữa hai đường thẳng A C và A D
bằng góc nhọn DA C (Vì tam giác A DC đều có 3 góc nhọn
Câu 16: Cho tứ diện đều ABCD Số đo góc giữa hai đường thẳng AB và CD bằng:
A 60 B 30 C 90 D 45
Hướng dẫn giải:
Chọn C
Gọi G là trọng tâm tam giác ABC
Vì tứ diện ABCD đều nên AGBCD
Vậy số đo góc giữa hai đường thẳng AB và CD bằng 900
Câu 17: Cho tứ diện ABCD có hai cặp cạnh đối vuông góc Cắt tứ diện đó bằng một mặt phẳng song song với một cặp cạnh đối diện của tứ diện Trong các mệnh đề sau mệnh đề nào đúng?
A Thiết diện là hình chữ nhật B Thiết diện là hình vuông
C Thiết diện là hình bình hành D Thiết diện là hình thang
Trang 8Câu 18: Cho tứ diện ABCD Chứng minh rằng nếu AB AC .AC AD AD AB thì ABCD,
ACBD, ADBC Điều ngược lại đúng không?
Sau đây là lời giải:
Bài giải trên đúng hay sai? Nếu sai thì sai ở đâu?
A Sai ở bước 3 B Đúng C Sai ở bước 2 D Sai ở bước
Câu 20: Cho hình chóp S ABCD có đáy là hình vuông ABCD cạnh bằng a và các cạnh bên đều
bằng a Gọi M và N lần lượt là trung điểm của AD và SD Số đo của góc MN SC bằng: ,
C
Trang 9Câu 21: Cho hình lập phương ABCD A B C D 1 1 1 1 Chọn khẳng định sai?
Câu 23: Cho hình hộp ABCD A B C D có tất cả các cạnh đều bằng nhau
Trong các mệnh đề sau, mệnh đề nào có thể sai?
Vì AA B B và ABCD là hai hình thoi bằng nhau nên
+ B BA B BC BB BD 0 suy ra BB không vuông góc với BD
180
B BA B BC cosB BA cosB BC BB BD 0 suy ra BB BD
Nên đáp án B có thể sai vì chưa có điều kiện của góc B BA và B BC
D M
Trang 10Gọi O là trọng tâm của BCD AOBCD
Trên đường thẳng d qua C và song song BM lấy điểm N sao cho
A
G H
D
Trang 11Câu 27: Cho a3, b5 góc giữa và bằng 120 Chọn khẳng định sai trong các khẳng đính
Đặt cạnh của hình lập phương trên là a
Gọi I là giao trung điểm EG
Trang 12Câu 31: Cho hình chóp S ABC có SASBSC và ASBBSCCSA
Hãy xác định góc giữa cặp vectơ SA và BC ?
.2
Trang 13Câu 33: Cho tứ diện ABCD có AB vuông góc với CD, ABCD6 M là điểm thuộc cạnh
BC sao cho MCx BC 0 x 1 mp P song song với AB và CD lần lượt cắt , , ,
BC DB AD AC tại M N P Q Diện tích lớn nhất của tứ giác bằng bao nhiêu ? , , ,
Câu 34: Cho tứ diện ABCD đều cạnh bằng a Gọi O là tâm đường tròn ngoại tiếp tam giác BCD
Góc giữa AO và CD bằng bao nhiêu ?
Trang 14Câu 35: Cho tứ diện ABCD có ABCD Gọi I J E F lần lượt là trung điểm của , , ,, , ,
Câu 37: Trong không gian cho hai hình vuông ABCD và ABC D' ' có chung cạnh AB và nằm
trong hai mặt phẳng khác nhau, lần lượt có tâm O và O' Tứ giác CDD C' ' là hình gì?
A Hình bình hành B Hình vuông C Hình thang D Hình chữ nhật
Hướng dẫn giải:
Tứ giác CDD C' ' là hình bình hành Lại có: DCADD'DCDD'
Vậy tứ giác CDD C' ' là hình chữ nhật
Trang 15Câu 38: Cho tứ diện ABCD có , IJ= 3
2
a
ABCDa ( I J lần lượt là trung điểm của , BC và
AD ) Số đo góc giữa hai đường thẳng AB và CD là :
A 30 0 B 45 0 C 60 0 D 90 0
Hướng dẫn giải:
Gọi M là trung điểm của AC
Góc giữa hai đường thẳng AB và CD bằng góc giữa hai đường thẳng
Từ đó suy ra số đo góc giữa hai đường thẳng AB và CD là: 60 0
Câu 38: Cho tứ diện ABCD với ABAC AB, BD Gọi P Q lần lượt là trung điểm của , AB
Trang 16Cách 3: Chuẩn hóa giả sử tam giác ABCđều có cạnh là 1 Khi đó
A M là trọng tâm tam giác ABC
B M là tâm đường tròn ngoại tiếp tam giác ABC
C M là trực tâm tam giác ABC
D M là tâm đường tròn nội tiếp tam giác ABC
Trang 17Vậy Pmin GA GB GC với M G là trọng tâm tam giác ABC.
A Tam giác ABD có diện tích lớn nhất B Tam giác BCD có diện tích lớn nhất
C Tam giác ACD có diện tích lớn nhất D Tam giác ABC có diện tích lớn nhất
Hướng dẫn giải:
Đặt DADBDCa
Tam giác ABD đều cạnh a nên diện tích
234
2 0
Tam giác ABC có ABa AC, a 2,BCa 3 nên tam giác ABC
vuông tại A Diện tích tam giác ABC là
Câu 45: Cho hai vectơ a b, thỏa mãn: a 4;b 3; a b10 Xét hai vectơ y a b x a 2 ,b Gọi α là góc giữa hai vectơ x y, Chọn khẳng định đúng
Trang 184 2
cos
2 3 5 15
Câu 47: Cho tứ diện ABCD có hai mặt ABC và ABD là các tam giác đều
a) Khẳng định nào sau đây đúng nhất
C
A
D B
Trang 19 a
PS Trong tam giác PBS theo công thứ tính đường trung tuyến ta có
Câu 49: Cho hình chóp S ABCD có đáy ABCD là hình thoi, SA AB và SABC
a) Tính góc giữa hai đường thẳng SD và BC
b) Gọi I J lần lượt là các điểm thuộc , SB và SD sao cho IJ BD Chứng minh góc giữa AC
và IJ không phụ thuộc vào vị trí của I và J
C AD và BC chéo nhau D Cả A, B, C đều đúng
b) Gọi M N là các điểm lần lượt thuộc các đường thẳng , AB và DB sao cho
A
B
C
Trang 20Hướng dẫn giải:
a) Gọi P là trung điểm của BC, thì các tam giác
ABCvà DBC cân nên
N
Trang 212 2 2cos
Câu 53: Cho tứ diện ABCD có ABCDa AC, BDb AD, BCc
a)Khẳng định nào sau đây là đúng nhất
A các đoạn nối trung điểm các cặp cạnh đối thì vuông góc với hai cạnh đó
B các đoạn nối trung điểm các cặp cạnh đối thì không vuông góc với hai cạnh đó
C các đoạn nối trung điểm các cặp cạnh đối thì có thể vuông góc có thể không vuông góc với
Gọi M N P lần lượt là trung điểm của các cạnh , , AB CD AD , ,
a) Do hai tam giác ACD và BCD có CD chung và ACBD AD, BC nên chúng bằng nhau,
B
D C
P