ỨNG DỤNG CỰC TRỊ VÀO BẤT ĐẲNG THỨC I Phương pháp giải BBT cho ta các giá trị của y, từ đó có đánh giá về hàm số y và tạo nên các bất đẳng thức Chú ý xét hàm số của đề bài cho, các hàm số trung gian, c[.]
Trang 1I Phương pháp giải
BBT cho ta các giá trị của y, từ đó có đánh giá về hàm số y và tạo nên các bất đẳng thức Chú ý xét hàm số của đề bài cho, các hàm số trung gian, các biến đổi đưa về hàm theo một biến, các hàm dạng như nhau,…
II Ví dụ minh họa
Bài toán 1 Chứng minh bất đẳng thức: 2
2
0
x
với mọi x
Giải
Xét hàm số 2
2
4 ,
2 5
x
¡
2
2 2
2 3 11 4
2 5
y
3
y x x x hay x 4
BBT
y
1
13/4
0
1
Vậy 0 13
4
y
với mọi x đpcm
Bài toán 2 Chứng minh:
3
6
x x
với mọi x thỏa mãn x 6
Giải
Xét hàm số:
3 2
6
x y x
Tập xác định D ; 6 6;
4
2 2
2
6 6
x
x x
x y
x
y x hoặc x 3.
Trang 2
2
3 3
1 3
0
9 3
Vậy f x 9 3 với mọi, x 6 đpcm
Bài toán 3 Cho a b c, , 0 thỏa mãn 2 2 2
1
a b c
Chứng minh 2 2 2 2 2 2 3 3
2
b c c a a b
Giải
2
3 3 (1 ) 2
Xét 2
1
f x x x với x 0;1
3
f x x x
BBT:
f x
f x
Do đó 2
, 0;1
3 3
Áp dụng thì có:
2
Bài toán 4 Cho 2 số a,b mà a b 0
Chứng minh bất đẳng thức: *
,
n n n
n
Trang 3Xét f x x n c xn,c 0,D ¡
Ta có 1 1 1 1
f x n x c x n x c x
f x x c x
Với n chẵn thì n 1 lẻ nên
2
c
x c x x
Với n lẻ thì n 1 chẵn nên
2
c
x c x x
BBT
f
Ta có: ,
2
c
f x f x
nên:
2
n n
x c x
Chọn xa c, a b 0 đpcm
Bài toán 5 Chứng minh bất đẳng thức:
, 27
x yy zz x với x y z, , 0,x y z 1
Giải
Không mất tính tổng quát, giả sử:
min , , 0
3
y x y z y
Ta có 2 2 2 2 2 2
f x x yy zz xx yy x y x x y
f x x y x y
0
3
f x x hoặc 1 2 1
3
x y
Vì x 1 y z 1 y nên ta có BBT:
Trang 4Ta có 1 4 1 2 4
1 3 3
f y y y
f y y y y y y
Vậy 4
27
f x suy ra đpcm
Bài toán 6 Cho các số thực x, y thỏa mãn 0
3
x
và 0
3
y
Chứng minh rằng: cosx cosy 1 cos xy
Giải
Do , 0;
3
x y
nên 0 cos cos
Ta có cos cos 2 cos cos 2 cos 2 cos
Xét hàm số 2
1 cos 2cos
f t t t với 0;
3
t
Ta có 2
2 sin sin
f t t t t nên f 1 0, f 1 1 cost
Nếu 0 t 1 thì 2
1
t t nên 2 2
sin sin sin
t t t t, do đó f t 0
Nếu 0
3
t
thì 2
2
t t
nên 2 2
sin sin sin
t t t t, do đó f t 0 BBT
3
y
1 cos1
2
cos 9
Do
2
9
nên 0, 0;
3
2cos xy 1 cos xy