Quản lý hoạt động phát triển ngôn ngữ cho trẻ 5 6 tuổi tại các trường mẫu giáo huyện núi thành tỉnh quảng nam 1

ĐẠI HỌC ĐÀ NẴNG TRƢỜNG ĐẠI HỌC SƢ PHẠM HOÀNG THỊ HÀ ĐÔNG QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG PHÁT TRIỂN NGÔN NGỮ CHO TRẺ 5 6 TUỔI TẠI CÁC TRƢỜNG MẪU GIÁO HUYỆN NÚI THÀNH TỈNH QUẢNG NAM Chuyên ngành Quản lý giáo dục Mã[.]

TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM

HOÀNG THỊ HÀ ĐÔNG

QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG PHÁT TRIỂN NGÔN NGỮ CHO TRẺ 5-6 TUỔI TẠI CÁC TRƯỜNG MẪU GIÁO HUYỆN NÚI THÀNH TỈNH QUẢNG NAM

Chuyên ngành: Quản lý giáo dục

Mã số: 8.14.01.14

TÓM TẮT LUẬN VĂN THẠC SĨ QUẢN LÝ GIÁO DỤC

Đà Nẵng - Năm 2022

ĐẠI HỌC ĐÀ NẴNG

Người hướng dẫn khoa học: TS LÊ MỸ DUNG

Phản biện 1: PGS TS Lê Quang Sơn

Phản biện 2: PGS TS Lê Đình Sơn

Luận văn đã được bảo vệ trước hội đồng chấm luận văn tốt nghiệp thạc sĩ Quản lý giáo dục họp tại Trường Đại học Sư phạm - Đại học Đà Nẵng vào ngày 19 tháng 3 năm 2022

Có thể tìm thấy luận văn tại:

- Thư viện Trường Đại học Sư phạm - Đại học Đà Nẵng

- Khoa Tâm lý giáo dục, Trường ĐH Sư phạm - Đại học Đà Nẵng

MỞ ĐẦU

1 Lý do chọn đề tài

Phát triển ngôn ng cho tr m u giáo - tu i là nhiệm vụ hông thể thi u và có ý nghĩa để chu n b cho tr vào lớp 1 Tuy nhiên việc quản lý các hoạt động phát triển ngôn ng cho tr - tu i tại các trường m u giáo huyện N i Thành, t nh Quảng Nam c n bộc lộ nhi u hạn ch như: Một số nhà trường chưa coi trọng việc quản lý các hoạt động này, c n th c hiện một cách dập huôn, máy móc, một số nhà trường c n n ng v việc dạy ch cho tr , chưa bám sát vào đ c điểm tâm sinh lý của tr cũng như đi u iện th c t tại đ a phương để l a chọn nội dung dạy tr cho phù hợp, việc th c hiện các hoạt động phát triển ngôn ng cho tr theo hướng giáo dục lấy tr làm trung tâm v n tồn tại nhi u hó hăn, bất cập Mỗi đơn v , mỗi giáo viên th c hiện theo cách thức và quan điểm riêng của mình cho nên việc th c hiện chưa th c s đi vào chi u sâu và đ ng hướng M t hác v n c n một số giáo viên mầm non chưa đầu tư suy nghĩ, tìm t i, c n ngại đ i mới, ngại sáng tạo nên việc t chức các hoạt động phát triển ngôn ng cho

tr theo hướng giáo dục lấy tr làm trung tâm chưa đạt được hiệu quả như mong muốn Đi u này cho thấy việc quản lý hoạt động phát triển ngôn ng cho tr theo hướng giáo dục lấy tr làm trung tâm c n là một thách thức há lớn, cần được triển hai và th c hiện phù hợp với giáo dục của Việt Nam, bắt p với xu th đ i mới của các nước trong hu

v c cũng như trên th giới Xuất phát từ th c tiễn, với nhận thức v tầm quan trọng của vấn đ phát triển ngôn ng cho tr mầm non

Xuất phát từ th c tiễn với nhận thức v tầm quan trọng của phát triển ngôn ng cho tr m u giáo nên tôi l a chọn đ tài nghiên cứu:

“Quản lý hoạt động phát triển ngôn ngữ cho trẻ 5-6 tuổi tại các trường mẫu giáo huyện Núi Thành, tỉnh Quảng Nam” với hy vọng

nh ng biện pháp này hi được áp dụng vào th c t s gi p các đồng ch hiệu trư ng các trường mầm non quản lý tốt hơn các hoạt động phát

triển ngôn ng cho tr m u giáo - tu i, góp phần nâng cao chất lượng giáo dục tr tại các trường m u giáo

2 Mục đích nghiên cứu

Trên cơ s nghiên cứu lý luận, th c trạng quản lý hoạt động phát triển ngôn ng cho tr - tu i tại các trường m u giáo huyện N i Thành, t nh Quảng Nam và đ xuất các biện pháp quản lý hoạt động phát triển ngôn ng cho tr - tu i tại các trường m u giáo huyện N i Thành, t nh Quảng Nam nhằm góp phần phát triển ngôn ng cho tr -6

tu i và nâng cao chất lượng, hiệu quả công tác giáo dục mầm non đáp ứng yêu cầu đ i mới giáo dục trên đ a bàn nghiên cứu hiện nay

3 Khách thể và đối tƣợng nghiên cứu

3.1 Khách thể nghiên cứu

Hoạt động phát triển ngôn ng và quản lý hoạt động phát triển ngôn ng cho tr - tu i

3.2 Đối tượng nghiên cứu

Quản lý hoạt động phát triển ngôn ng cho tr - tu i tại các trường m u giáo huyện N i Thành, t nh Quảng Nam

4 Giả thuyết khoa học

Việc quản lý hoạt động phát triển ngôn ng cho tr 5-6 tu i các trường m u giáo tại huyện Núi Thành, t nh Quảng Nam hiện nay đạt

k t quả trung bình - khá Công tác quản lý hoạt động phát triển ngôn

ng cho tr 5-6 tu i còn nhi u hạn ch , thi u linh hoạt và sáng tạo

Đi u này xuất phát từ nh ng nguyên nhân khách quan và chủ quan của các nhà trường Có thể đ xuất được các biện pháp có tính cấp thi t và khả thi nhằm góp phần nâng cao hiệu quả quản lý hoạt động phát triển ngôn ng cho tr 5-6 tu i các trường m u giáo tại huyện Núi Thành,

t nh Quảng Nam

5 Nhiệm vụ nghiên cứu

1 Hệ thống hóa nh ng vấn đ lý luận v quản lý hoạt động phát triển ngôn ng cho tr - tu i theo quan điểm giáo dục lấy tr làm trung tâm các trường m u giáo

2 Khảo sát, đánh giá th c trạng quản lý phát triển ngôn ng

cho tr - tu i tại các trường m u giáo huyện N i Thành, t nh Quảng Nam

3 Đ xuất biện pháp quản lý hoạt động phát triển ngôn ng cho tr - tu i tại các trường m u giáo huyện N i Thành, t nh Quảng Nam

6 Phương pháp nghiên cứu

6.1 Phương pháp nghiên cứu lý luận

Nghiên cứu sử dụng các phương pháp phân tích, thống kê, t ng hợp, so sánh nhằm t ng quan vấn đ nghiên cứu cũng như xây d ng cơ

s lý luận của đ tài nghiên cứu

6.2 Phương pháp nghiên cứu thực tiễn

2.1 Đi u tra bằng phi u hỏi: Sử dụng các phi u trưng cầu ý

i n nhằm tìm hiểu th c trạng; Thăm d mức độ cấp thi t và t nh hả thi của mỗi biện pháp đ xuất và các đi u iện để th c hiện các biện pháp đ xuất

6.2.2 Phương pháp chuyên gia: để thấy được t nh cấp thi t và

t nh hả thi của một số biện pháp đ xuất

6.2.3 Phân t ch và t ng t inh nghiệm: T ng t, đ c r t inh nghiệm th c tiễn v quản lý tại một số trường m u giáo trên đ a bàn huyện Núi Thành, t nh Quảng Nam

6.3 Phương pháp xử lý số liệu

- Phương pháp thống ê toán học nhằm xử lý t quả đi u tra số liệu

7 Phạm vi nghiên cứu của đề tài

7.1 Phạm vi v nội dung nghiên cứu: Đ tài nghiên cứu quản lý hoạt động phát triển ngôn ng cho tr - tu i tại các trường m u giáo huyện N i Thành, t nh Quảng Nam

7.2 Phạm vi v khách thể hảo sát bao gồm: hiệu trư ng, giáo viên, cha mẹ tr các trường m u giáo huyện N i Thành, t nh Quảng Nam

7.3 Phạm vi v đ a bàn nghiên cứu Tập trung nghiên cứu đại diện các trường m u giáo của huyện N i Thành, t nh Quảng Nam như:

Trường m u giáo Hoa Sen; Trường m u giáo Sơn Ca; Trường m u giáo Sóc Nâu; Trường m u giáo Vàng Anh; Trường m u giáo Sao Biển

8 Cấu trúc của luận văn

Ngoài phần m đầu, t luận, luận văn gồm 3 chương:

Chương 1: Cơ s lý luận v quản lý hoạt động phát triển ngôn

ng cho tr - tu i tại các trường m u giáo

Chương 2: Th c trạng quản lý hoạt động hoạt động phát triển

ngôn ng cho tr -6 tu i tại các trường m u giáo huyện N i Thành,

t nh Quảng Nam

Chương 3: Biện pháp quản lý hoạt động hoạt động phát triển

ngôn ng cho tr - tu i tại các trường m u giáo huyện N i Thành,

tu i của tr , mỗi giai đoạn có s thừa và phát triển nh ng thành

t u của giai đoạn trước

1.2.3 Quản lý và quản lý giáo dục

Quản lý là một chức năng lao động xã hội bắt nguồn từ tính chất xã hội của lao động

Theo Từ điển Giáo dục học: „„Quản lý là tổ chức và điều khiển các hoạt động theo những yêu cầu nhất định’’

S cần thi t của quản lý được C Mac vi t: “Tất cả mọi lao động trực tiếp hay lao động chung nào tiến hành trên qui mô tương đối lớn, thì

ít nhiều cũng cần đến một sự chỉ đạo để điều hoà những hoạt động cá nhân… Một người độc tấu vĩ cầm riêng lẻ tự mình điều khiển lấy mình, còn một dàn nhạc thì cần phải có nhạc trưởng.”

Quản lý giáo dục là hoạt động của các chủ thể quản lý tác động lên các đối tượng quản lý với hình thức, phương pháp, công cụ, cách thức khác nhau nhằm nâng cao hiệu quả quản lý các hoạt động dạy học, giáo dục, từ đó góp phần đáp ứng các yêu cầu của xã hội.

1.2.4 Hoạt động giáo dục

Hoạt động là hình thức biểu hiện quan trọng nhất các mối quan

hệ t ch c c, chủ động của con người với th c tiễn xung quanh Hoạt động là phương thức tồn tại của con người đồng thời hoạt động là đi u iện, là phương tiện, là con đường hình thành và phát triển nhân cách, trong đó hoạt động giáo dục gi vai tr chủ đạo

1.2.5 Hoạt động phát triển ngôn ngữ cho trẻ 5-6 tuổi theo hướng lấy trẻ làm trung tâm

Ngôn ng là hệ thống t n hiệu đ c biệt, là phương tiện giao ti p

cơ bản và quan trọng nhất của các thành viên trong cộng đồng người Ngôn ng đồng thời là phương tiện phát triển tư duy, truy n đạt truy n thông văn hóa - l ch sử từ th hệ này sang th hệ hác Ngôn ng đóng vai trò quan trọng trong quá trình giáo dục tr tr thành nh ng con người phát triển toàn diện Ngôn ng ch nh là cơ s của mọi s suy

nghĩ và là công cụ của tư duy Tr có nhu cầu rất lớn trong việc nhận thức th giới xung quanh Trong quá trình nhận thức hiện tượng s vật,

tr phải dùng lời nói để nói lên nh ng suy nghĩ, cũng như cảm tư ng

và đi u iện phát triển ngôn ng nhằm gi p tr phát triển ngôn ng mạch lạc, ỹ năng ti n học đọc, ti n học vi t, gi p tr phát triển toàn diện và chu n b tốt để tr bước vào lớp 1

1.3 Hoạt động phát triển ngôn ngữ của trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi theo hướng giáo dục lấy trẻ làm trung tâm ở trường mẫu giáo

1.3.1 Đặc điểm phát triển ngôn ngữ của trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi 1.3.2 Ý nghĩa của hoạt động phát triển ngôn ngữ theo hướng giáo dục lấy trẻ làm trung tâm

1.3.3 Mục tiêu hoạt động phát triển ngôn ngữ của trẻ 5-6 tuổi

ở trường mẫu giáo

1.3.4 Nội dung hoạt động phát triển ngôn ngữ cho trẻ 5-6 tuổi theo hướng giáo dục lấy trẻ làm trung tâm

Ban hành èm theo Thông tư số 17/2009/TT -BGDĐT ngày 2

1.3.5 Phương pháp, hình thức, điều kiện tổ chức hoạt động phát triển ngôn ngữ cho trẻ 5-6 tuổi theo hướng giáo dục lấy trẻ làm trung tâm

1.4 Quản lý hoạt động phát triển ngôn ngữ của trẻ 5-6 tuổi theo hướng giáo dục lấy trẻ làm trung tâm ở trường mẫu giáo

1.4.1 Vai trò của Hiệu trưởng trường mầm non

1.4.1.1 Vai trò của Hiệu trưởng trường mầm non

1.4.2 Quản lý mục tiêu hoạt động phát triển ngôn ngữ cho trẻ 5-6 tuổi

1.4.3 Quản lý nội dung hoạt động phát triển ngôn ngữ cho trẻ 5-6 tuổi theo hướng giáo dục lấy trẻ làm trung tâm ở trường mẫu giáo

1.4.4 Quản lý phương pháp, hình thức tổ chức hoạt động phát triển ngôn ngữ cho trẻ 5-6 tuổi

1.4.5 Quản lý điều kiện tổ chức hoạt động phát triển ngôn ngữ cho trẻ 5-6 tuổi theo hướng giáo dục lấy trẻ làm trung tâm ở trường mẫu giáo

1.4.5.1 Đội ngũ cán bộ quản lý, giáo viên

1.4.5.2 Chương trình, nội dung giáo dục mầm non

a Quy chế, văn bản quy định liên quan giáo dục mầm non

b Đặc điểm tâm sinh lý của trẻ mầm non

c Điều kiện cơ sở vật chất, phương tiện giáo dục nhà trường

d C ng tác phối hợp của nhà trường, gia đình và các tổ chức hội địa phương trong tổ chức phát triển ng n ngữ cho trẻ

1.4.6 Quản lý kiểm tra, đánh giá hoạt động phát triển ngôn ngữ cho trẻ 5-6 tuổi

1.4.7 Quản lý hoạt động phối hợp với cha mẹ trẻ và cộng đồng trong việc tổ chức các hoạt động phát triển ngôn ngữ cho trẻ 5-6 tuổi

1.5 Các yếu tố ảnh hưởng đến quản lý hoạt động giáo dục của trẻ 5-6 tuổi theo hướng giáo dục lấy trẻ làm trung tâm ở trường mẫu giáo

1.5.1 Nhận thức, năng lực quản lý

1.5.2 Chương trình, nội dung giáo dục mầm non

1.5.3 Quy chế, văn bản quy định liên quan giáo dục mầm non 1.5.4 Đặc điểm tâm sinh lý của trẻ mầm non

1.5.5 Điều kiện cơ sở vật chất, phương tiện giáo dục nhà trường

1.5.6 Công tác phối hợp của nhà trường, gia đình và các tổ chức x hội địa phương trong tổ chức phát triển ngôn ngữ cho trẻ

Tiểu kết Chương 1

CHƯƠNG 2 THỰC TRẠNG QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG PHÁT TRIỂN NGÔN NGỮ CHO TRẺ 5-6 TUỔI TẠI CÁC TRƯỜNG MẪU GIÁO

HUYỆN NÚI THÀNH, TỈNH QUẢNG NAM

2.1 Khái quát về quá trình và phương pháp khảo sát

2.1.1 Mục đích khảo sát

Quá trình hảo sát nhằm tìm hiểu th c trạng quản lý hoạt động phát triển ngôn ng cho tr -6 tu i tại 17 trường m u giáo Huyện N i Thành, T nh Quảng Nam từ đó đ xuất các biện pháp nâng cao chất lượng quản lý hoạt động phát triển ngôn ng cho tr - tu i tại các trường m u giáo Huyện N i Thành, T nh Quảng Nam trong giai đoạn hiện nay

2.1.2 Đối tượng, địa bàn, thời gian khảo sát

a Đối tượng khảo sát

- CBQL các trường gồm 17 Hiệu trư ng, 32 Phó Hiệu trư ng của

17 trường m u giáo;

- Giáo viên và tr của 17 trường m u giáo trên đ a bạn Huyện Núi Thành

b Địa bàn khảo sát, thời gian khảo sát

Đ a bàn hảo sát: 17 trường m u giáo công lập, trên đ a bàn

huyện N i Thành, t nh Quảng Nam cụ thể như sau:

- Thời gian hảo sát: Từ tháng 7/ 2021 đến tháng 11/ 2021

2.1.3 Nội dung khảo sát

- Khảo sát th c trạng hoạt động phát triển ngôn ng cho tr -6

tu i các trường m u giáo Huyện N i Thành, T nh Quảng Nam

2.1.4 Phương pháp khảo sát

Phát phi u hỏi đ n các đối tượng hảo sát

Thu thập các phi u hỏi và xử lý t quả

Nhằm tìm hiểu ý i n của CBQL, giáo viên v hoạt động phát triển ngôn ng cho tr - tu i để đánh giá th c trạng công tác quản lý hoạt động phát triển ngôn ng cho tr -6 tuôit tại các trường m u giáo huyện N i Thành, t nh Quảng Nam, làm căn cứ đ xuất các biện pháp quản lý phù hợp

2.2.5 Tiến hành khảo sát, xử lý kết quả khảo sát

Nhận, iểm tra phi u hảo sát của CBQL, giáo viên có hợp lệ hay hông, phi u hợp lệ là nh ng phi u trả lời đầy đủ các câu hỏi Sau

đó phân loại phi u theo đối tượng hảo sát và thống ê số lượng trả lời các nội dung hảo sát, t nh phần trăm từng nội dung hảo sát

2.2 Khái quát về tình hình điều kiện tự nhiên, kinh tế - xã hội và giáo dục của huyện Núi Thành tỉnh Quảng Nam

2.2.1 Đặc điểm về điều kiện tự nhiên, tình hình kinh tế - x hội của huyện Núi Thành

a Vị trí địa lý, điều kiện tự nhiên

b Tình hình kinh tế - hội

2.2.2 Tình hình GD-ĐT của huyện Núi Thành

2.2.3 Khái quát tình hình GDMN huyện Núi Thành tỉnh Quảng Nam

a Quy m phát triển trường lớp

b Chất lượng nu i dưỡng, chăm sóc và giáo dục trẻ

c Đội ngũ cán bộ quản lý, giáo viên, nhân viên

d Điều kiện cơ sở vật chất

e Tài chính

2.3 Thực trạng hoạt động phát triển ngôn ngữ cho trẻ 5-6 tuổi tại các trường mẫu giáo huyện Núi Thành, tỉnh Quảng Nam

2.3.1 Thực trạng mục tiêu hoạt động phát triển ngôn ngữ của trẻ 5-6 tuổi ở trường mẫu giáo

2.3.2 Thực trạng nội dung hoạt động phát triển ngôn ngữ cho trẻ 5-6 tuổi

Chúng tôi ti n hành khảo sát 32 khách thể với các nội dung sau:

Bảng 2.4 Thực trạng về việc lựa chọn, xây dựng nội dung chương trình hoạt động phát triển ngôn ngữ cho trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi

Nội dung

Mức độ thực hiện Làm tốt Tương đối tốt Chưa tốt

SL % SL % SL %

Hình thành và phát triển vốn từ cho tr 26 65 13 32.5 1 2.5 Dạy nói đ ng ng pháp và các iểu câu theo

Phát triển ngôn ng mạch lạc, trong sáng 25 62.5 14 35 1 2.5 Giáo dục văn hóa giao ti p ngôn ng 26 65 13 32.5 1 2.5 Phát triển ngôn ng nghệ thuật thông qua

việc cho tr ti p x c với tác ph m văn học 24 60 15 37.5 1 2.5

2.3.3 Thực trạng phương pháp, hình thức, điều kiện tổ chức hoạt động phát triển ngôn ngữ cho trẻ 5-6 tuổi tại các trường mẫu giáo Huyện Núi Thành, Tỉnh Quảng Nam

2.3.3.1 Thực trạng thực hiện các phương pháp tổ chức các hoạt động phát triển ng n ngữ cho trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi tại các trường mẫu giáo Huyện Núi Thành, Tỉnh Quảng Nam

Bảng 2.5 Thực trạng thực hiện các phương pháp tổ chức hoạt động phát triển ngôn ngữ cho trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi theo hướng giáo dục lấy trẻ làm trung tâm ở các trường mẫu giáo trong huyện Núi Thành,

Tỉnh Quảng Nam

Phương pháp

Mức độ thực hiện Làm tốt Tương đối tốt Chưa tốt

SL % SL % SL %

2.3.3.1 Thực trạng thực hiện các hình thức tổ chức các hoạt động phát triển ng n ngữ cho trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi ở các trường mẫu giáo trong huyện Núi Thành, Tỉnh Quảng Nam

Bảng 2.6 Thực trạng thực hiện các hình thức tổ chức các hoạt động phát triển ngôn ngữ cho trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi ở các trường mẫu giáo

trong huyện Núi Thành, Tỉnh Quảng Nam

Hình thức

Mức độ thực hiện Làm tốt Tương đối tốt Chưa tốt

2.3.4 Thực trạng đánh giá phát triển ngôn ngữ của trẻ 5-6 tuổi

ở các trường mẫu giáo Huyện Núi Thành, Tỉnh Quảng Nam

Th c trạng t quả t chức các hoạt động phát triển ngôn ng cho tr m u giáo - tu i các trường m u giáo trong huyện N i Thành, T nh Quảng Nam

Bảng 2.7 Thực trạng kết quả hoạt động phát triển ngôn ngữ cho trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi theo hướng giáo dục lấy trẻ làm trung tâm ở các trường mẫu giáo trong huyện Núi Thành, Tỉnh Quảng Nam

(Kết quả khảo sát tại 5 trường trong năm học 2020- 2021 với 516 trẻ lớp 5-6 tuổi)

TT Nội dung Đầu năm (516 trẻ) Đạt Chưa đạt Cuối năm (516 trẻ) Đạt Chưa đạt

1 Tr phát âm đ ng, to, rõ ràng,

351 (68%)

496 (96.1%)

20 (3.9%)

2

Tr t tin sử dụng linh hoạt từ

ng trong giao ti p với mọi

người xung quanh

146 (28.3%)

370 (71.7%)

490 (95%)

26 (5%)

3

Tr sử dụng ngôn ng , giọng điệu

trong ể chuyện sáng tạo và ể

chuyện theo tr nhớ

138 (26.7%)

378 (73.3%)

500 (96.9%)

16 (3.1%)