ĐẠI HỌC ĐÀ NẴNG TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM PHAN THỊ LANG QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG GIÁO DỤC BẢO VỆ MÔI TRƯỜNG CHO HỌC SINH Ở CÁC TRƯỜNG TRUNG HỌC CƠ SỞ VÙNG VEN BIỂN HUYỆN NÚI THÀNH TỈNH QUẢNG NAM Chuyên ngành Qu[.]
Trang 1ĐẠI HỌC ĐÀ NẴNG TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM
PHAN THỊ LANG
QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG GIÁO DỤC
BẢO VỆ MÔI TRƯỜNG CHO HỌC SINH Ở CÁC TRƯỜNG TRUNG HỌC CƠ SỞ VÙNG VEN BIỂN HUYỆN NÚI THÀNH
Trang 2Công trình được hoàn thành tại TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM
Người hướng dẫn khoa học: TS BÙI VIỆT PHÚ
Có thể tìm hiểu luận văn tại:
- Thư viện Trường Đại học Sư phạm – ĐHĐN
- Khoa Tâm lý - Xã hội Trường Đại học Sư phạm - ĐHĐN
Trang 3là khu vực biển và cả trong trường học của học sinh(HS) còn nhiều yếu kém như: vứt rác bừa bãi, sử dụng nước sạch lãng phí và ý thức tự giữ gìn vệ sinh cá nhân của HS chưa thực sự trở thành thói quen trong sinh hoạt hằng ngày
Huyện Núi Thành, tỉnh Quảng Nam đang xây dựng và phát triển hướng tới đô thị hóa Có nhiều khu công nghiệp và khu nuôi trồng thủy sản, khu du lịch sinh thái biển ngày càng mở rộng nên nguy cơ gây
ô nhiễm môi trường ngày càng trầm trọng hơn Vì vậy cần nâng cao năng lực quản lý hoạt động giáo dục bảo vệ môi trường ở các trường học và nâng cao ý thức bảo vệ môi trường cho các em HS trong địa bàn huyện đặc biệt là học sinh các trường vùng ven biển
Xuất phát từ lý do nêu trên, chúng tôi chọn đề tài “Quản lý hoạt động giáo dục bảo vệ môi trường cho học sinh ở các trường trung học
cơ sở vùng ven biển huyện Núi Thành, tỉnh Quảng Nam” để nghiên cứu
2 Mục đích nghiên cứu
Trên cơ sở khái quát hóa lý luận, cũng như phân tích thực trạng hoạt động giáo dục bảo vệ môi trường cho học sinh và quản lý hoạt động giáo dục bảo vệ môi trường cho học sinh ở các trường THCS huyện Núi Thành, tỉnh Quảng Nam, đề tài đề xuất các biện pháp quản
lý hoạt động giáo dục bảo vệ môi trường cho học sinh ở các trường
Trang 4THCS tại địa bàn nghiên cứu, góp phần nâng cao hiệu quả giáo dục toàn diện cho học sinh
3 Khách thể nghiên cứu và đối tượng nghiên cứu
3.1 Khách thể nghiên cứu: Hoạt động giáo dục bảo vệ môi
trường cho học sinh THCS
3.2 Đối tượng nghiên cứu: Quản lý hoạt động giáo dục bảo vệ
môi trường cho học sinh ở các trường THCS vùng ven biển huyện Núi Thành, tỉnh Quảng Nam
4 Giả thuyết khoa học
Quản lý hoạt động giáo dục bảo vệ môi trường ở các trường THCS vùng ven biển huyện Núi Thành, tỉnh Quảng Nam còn nhiều bất cập, chưa phát huy hết được sức mạnh tổng thể của các bộ phận, tổ chức trong và ngoài nhà trường để giáo dục hình thành ý thức bảo vệ môi trường(BVMT) cho học sinh Hiệu quả của việc giáo dục BVMT cho HS các trường THCS vùng ven biển sẽ được nâng cao nếu thực hiện một cách đồng bộ và hợp lý: Nâng cao nhận thức cho cán bộ quản lý(CBQL) và giáo viên(GV), quản lý dạy và học tích hợp, quản lý các hình thức giáo dục BVMT, phối hợp các tổ chức trong và ngoài nhà trường trong các hoạt động giáo dục BVMT cho HS
5 Nhiệm vụ nghiên cứu
5.1 Nghiên cứu lý luận về hoạt động giáo dục bảo vệ môi trường cho học sinh trung học cơ sở
5.2 Khảo sát thực trạng hoạt động giáo dục bảo vệ môi trường
và các biện pháp quản lý hoạt động giáo dục bảo vệ môi trường cho học sinh các trường trung học cơ sở vùng ven biển huyện Núi Thành, tỉnh Quảng Nam
5.3 Đề xuất các biện pháp quản lý hoạt động giáo dục bảo vệ môi trường cho học sinh các trường trung học cơ sở vùng ven biển huyện Núi Thành, tỉnh Quảng Nam
Trang 56 Phương pháp nghiên cứu
6.1 Phương pháp nghiên cứu lý luận
6.1.1 Nghiên cứu văn kiện, văn bản, tài liệu liên quan đến giáo dục bảo vệ môi trường cho học sinh trung học cơ sở
6.1.2 Phương pháp phân tích và tổng hợp lý thuyết
6.2 Phương pháp nghiên cứu thực tiễn
6.2.1 Phương pháp điều tra bằng phiếu hỏi;
6.2.2 Phương pháp chuyên gia
6.2.3 Phương pháp phân tích và tổng kết kinh nghiệm
6.3 Phương pháp thống kê toán học nhằm xử xý kết quả điều tra, khảo nghiệm: Để xử lý kết quả khảo sát và khảo nghiệm
7 Giới hạn và phạm vi nghiên cứu
Luận văn nghiên cứu về hoạt động giáo dục BVMT cho HS ở các trường THCS vùng ven biển huyện Núi Thành, tỉnh Quảng Nam trong thời gian từ năm 2017 đến năm 2021
Chủ thực hiện biện pháp là Hiệu trưởng trường THCS
8 Cấu trúc của luận văn
Ngoài phần mở đầu, kết luận, khuyến nghị, danh mục tài liệu
tham khảo và phụ lục, nội dung chính luận văn gồm 3 chương:
Chương 1: Cơ sở lý luận về quản lý hoạt động giáo dục bảo vệ
môi trường cho học sinh trường THCS
Chường 2: Thực trạng quản lý hoạt động giáo dục bảo vệ môi
trường cho HS ở các trường THCS vùng ven biển huyện Núi Thành, tỉnh Quảng Nam
Chương 3: Biện pháp quản lý hoạt động giáo dục bảo vệ môi
trường cho HS ở các trường THCS vùng ven biển huyện Núi Thành, tỉnh Quảng Nam
Trang 6Chương 1
CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG GIÁO DỤC BẢO
VỆ MÔI TRƯỜNG CHO HỌC SINH CÁC TRƯỜNG TRUNG
HỌC CƠ SỞ
1.1 Tổng quan nghiên cứu vấn đề
1.1.1 Các nghiên cứu của nước ngoài
1.1.2 Các nghiên cứu trong nước
1.2 Các khái niệm chính của đề tài
1.2.1 Quản lý
1.2.2 Quản lý giáo dục
Quản lý giáo dục là sự tác động có mục đích, có kế hoạch, có ý thức và tuân thủ các quy luật khách quan của chủ thể quản lý giáo dục lên toàn bộ các mắt xích của hệ thống giáo dục nhằm đưa hoạt động giáo dục đạt tới kết quả mong muốn (xây dựng và hoàn thiện nhân cách người lao động phù hợp với yêu cầu phát triển kinh tế - xã hội)
1.2.3 Bảo vệ môi trường
1.2.4 Giáo dục bảo vệ môi trường
1.2.5 Quản lý hoạt động giáo dục bảo vệ môi trường
Quản lý hoạt động giáo dục bảo vệ môi trường là sự tác động có mục đích của chủ thể quản lý(Cơ quan quản lý giáo dục cấp trên và hiệu trưởng) lên đối tượng quản lý(các thành viên của nhà tường) để tổ chức, phối hợp hoạt động giáo dục bảo vệ môi trường nhằm đạt mục tiêu đề ra
1.3 Lý luận về hoạt động giáo dục bảo vệ môi trường cho học sinh Trung học cơ sở
1.3.1 Đặc điểm tâm sinh lý của học sinh trung học cơ sở 1.3.2 Mục tiêu hoạt động giáo dục bảo vệ môi trường cho học sinh THCS
Trang 71.3.3 Nội dung hoạt động giáo dục bảo vệ môi trường cho học sinh Trung học cơ sở
1.3.4 Phương pháp, hình thức tổ chức hoạt động giáo dục bảo
vệ môi trường cho học sinh Trung học cơ sở
a/ Phương pháp giáo dục bảo vệ môi trường thông qua giờ học trên lớp hay trong phòng thí ngiệm
b/ Giáo dục bảo vệ môi trường thông qua hoạt động ngoại khóa bằng phương pháp tham quan, điều tra khảo sát nghiên cứu, hoạt động thực tiễn
c/ Hợp tác và liên kết giữa gia đình và cộng đồng địa phương trong các hoạt động về giáo dục bảo vệ môi trường
1.3.5 Các lực lượng tham gia hoạt động giáo dục bảo vệ môi trường cho học sinh Trung học cơ sở
1.3.6 Kiểm tra, đánh giá hoạt động giáo dục bảo vệ môi trường
1.4 Quản lý hoạt động giáo dục bảo vệ môi trường cho học sinh các trường Trung học cơ sở
1.4.1 Quản lý thực hiện mục tiêu giáo dục bảo vệ môi trường 1.4.2 Quản lý nội dung giáo dục bảo vệ môi trường
1.4.3 Quản lý phương pháp, hình thức tổ chức hoạt động giáo dục bảo vệ môi trường
1.4.4 Quản lý công tác phối hợp các lực lượng tham gia hoạt động giáo dục bảo vệ môi trường
1.4.5 Quản lý công tác kiểm tra đánh giá hoạt động giáo dục bảo vệ môi trường
1.5 Các yếu tố ảnh hưởng đến quản lý hoạt động giáo dục
bảo vệ môi trường cho học sinh các trường Trung học cơ sở
1.5.1 Yếu tố khách quan
1.5.2 Yếu tố chủ quan
Tiều kết chương 1
Trang 8Chương 2 THỰC TRẠNG QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG GIÁO DỤC BẢO VỆ MÔI TRƯỜNG CHO HỌC SINH Ở CÁC TRƯỜNG THCS VÙNG VEN BIỂN HUYỆN NÚI THÀNH, TỈNH QUẢNG NAM 2.1 Mô tả quá trình điều tra khảo sát
2.1.1 Mục đích khảo sát
2.1.2 Nội dung khảo sát
2.1.3 Đối tượng khảo sát
2.1.4 Phương pháp khảo sát
2.2 Khái quát về điều kiện tự nhiên, KT-XH và giáo dục đào tạo huyện Núi Thành, tỉnh Quảng Nam
2.2.1 Vài nét về điều kiện tự nhiên
2.2.2 Đặc điểm về kinh tế - xã hội
2.2.3 Khái quát về giáo dục đào tạo huyện Núi Thành
2.3 Thực trạng hoạt động giáo dục bảo vệ môi trường cho
học sinh ở các trường Trung học cơ sở vùng ven biển huyện Núi Thành, tỉnh Quảng Nam
2.3.1 Thực trạng nhận thức của cán bộ quản lý, giáo viên, phụ huynh và học sinh về vai trò của việc giáo dục bảo vệ môi trường vùng ven biển
2.3.2 Thực trạng về nội dung giáo dục bảo vệ môi trường cho học sinh ở các trường Trung học cơ sở vùng ven biển
2.3.4 Thực trạng sự phối hợp của các lực lượng tham gia hoạt động dục bảo vệ môi trường cho học sinh ở các trường THCS vùng ven biển
2.3.5 Thực trạng kiểm tra, đánh giá hoạt động dục bảo vệ môi trường cho học sinh ở các trường THCS vùng ven biển
Trang 9Bảng 2.16 Đánh giá của thầy/cô về mức độ thực hiện kiểm tra, đánh giá giáo dục bảo vệ môi trường cho học sinh THCS ở các trường vùng
ven biển Núi Thành, tỉnh Quảng Nam
TT Mục tiêu GDMT
Mức độ đánh giá Rất
thường xuyên
Thường xuyên Đôi khi thực hiện ĐTB Không
SL TL% SL TL% SL TL% SL TL%
1
Đánh giá nhận thức của học
sinh về môi trường, các vấn đề
ô nhiễm môi trường
Tổ trưởng, Ban giám hiệu, có
kế hoạch kiểm tra việc thực
hiện giờ dạy GDBVMT theo
kế hoạch đã đề ra
29 21,6 68 50,7 35 26,1 2 1,5 2.93
Trung bình chung 2.90
2.4 Thực trạng quản lý hoạt động giáo dục bảo vệ môi
trường cho học sinh ở các trường THCS vùng ven biển huyện Núi Thành, tỉnh Quảng Nam
2.4.1 Thực trạng quản lý thực hiện mục tiêu giáo dục bảo vệ môi trường
Bảng 2.17 Đánh giá của CBQL, GV về kết quả quản lý thực hiện mục tiêu giáo dục bảo vệ môi trường cho học sinh ở các trường THCS
TT Mục tiêu
Mức độ đánh giá Tốt Khá Trung
Trang 10TT Mục tiêu
Mức độ đánh giá Tốt Khá Trung
bình Yếu/kém ĐTB
SL TL% SL TL% SL TL% SL TL% mục tiêu, nội dung, phương
pháp và hình thức GD
BVMT
3
Kế hoạch rút kinh nghiệm
đánh giá kết quả đạt được
Hiệu trưởng chỉ đạo GV lập
kế hoạch GD BVMT qua môn
bình Yếu
SL TL% SL TL% SL TL% SL TL% SL TL%
1
Quản lý Tổ chuyên môn
thực hiện các nội dung
Trang 11đánh giá kết quả giảng
dạy nội dung GD
BVMT theo hướng tích
hợp
4
Quản lý việc kiểm tra,
giám sát kịp thời điều
chỉnh nội dung chương
Bảng 2.19 Đánh giá của CBQL, GV về công tác quản lý thực hiện phương pháp, hình thức tổ chức hoạt động giáo dục bảo vệ môi trường cho HS ở các trường THCS vùng ven biển huyện Núi Thành, Quảng
Trang 12TT Công tác quản lý thực
hiên
Mức độ đạt được
ĐTB Rất tốt Tốt Khá Trung
bình Yếu
SL TL% SL TL% SL TL% SL TL% SL TL% BVMT với những tổ
chuyên môn trong khác
dưỡng nâng cao trình độ
chuyên môn, nghiệp vụ
về GD BVMT
25 18,7 49 36,6 30 22,4 29 21,6 1 0,7 3.55
8
Hiệu trưởng chỉ đạo
giáo viên phối hợp với
THCS vùng ven biển huyện Núi Thành, Quảng Nam
TT Nội dung quản lý sự
phối hợp
Mức độ đánh giá Tốt Khá Trung
bình Yếu ĐTB
SL TL% SL TL% SL TL% SL TL%
1 Vai trò của nhà trường 32 23,9 68 50,7 34 25,4 0 0 2.99
2 Giáo viên chủ nhiệm lớp 27 20.1 73 54,5 34 25,4 0 0 2.95
3 Giáo viên bộ môn 25 18,7 68 50,7 41 30,6 0 0 2.88
4 Vai trò của Hội cha mẹ HS,
Trang 132.4.5 Thực trạng quản lý kiểm tra đánh giá hoạt động giáo dục bảo vệ môi trường
Bảng 2.21 Đánh giá của CBQL, GV về công tác quản lý kiểm tra đánh giá hoạt động giáo dục bảo vệ môi trường cho HS ở các trường THCS
vùng ven biển huyện Núi Thành, Quảng Nam
TT Công tác quản lý
thực hiên
Mức độ đạt được
ĐTB Rất tốt Tốt Khá Trung
bình Yếu
SL TL% SL TL% SL TL% SL TL% SL TL%
1
Hiệu trưởng chỉ đạo
thiết lập tiêu chí kiểm
tiến hành kiểm tra việc
thực hiện kế hoạch dạy
kiểm tra thường xuyên,
kiểm tra định kỳ, kiểm
tra đột xuất quá trình
Trang 14TT Công tác quản lý
thực hiên
Mức độ đạt được
ĐTB Rất tốt Tốt Khá Trung
bình Yếu
SL TL% SL TL% SL TL% SL TL% SL TL% giác tham gia các hoạt
động kiểm tra, đánh giá
2.5 Đánh giá chung về thực trạng quản lý hoạt động giáo dục bảo
vệ môi trường cho học sinh ở các trường THCS vùng ven biển huyện
Núi Thành, tỉnh Quảng Nam
2.5.1 Mặt mạnh
2.5.2 Mặt yếu
2.5.3 Nguyên nhân
Bảng 2.22 Đánh giá của CBQL, GV về mức độ ảnh hưởng của các yếu
tố chủ quan và khách quan đến hoạt động giáo dục BVMT cho học sinh THCS ở các trường vùng ven biển Núi Thành, tỉnh Quảng Nam
a Yếu tố chủ quan
TT Mục tiêu
Mức độ đánh giá Rất ảnh
hưởng hưởng Ảnh hưởng Ít ảnh
Không ảnh hưởng
ĐTB ĐTB
SL TL% SL TL% SL TL% SL TL%
1 Nhận thức và năng lực của đội
ngũ CBQL 37 27,5 81 60,4 16 11,9 0 0 3.16
2 CBQL tham mưu với cấp ủy
Đảng, chính quyền địa phương 42 31,3 72 53,7 18 13,4 2 1,5 3.16
3
CBQL tổ chức phối hợp với gia
đình HS và Ban đại diện cha mẹ
HS, các lực lượng giáo dục
khác
33 24,6 83 61,9 17 12,7 1 0,7 3.11
Trang 15b Yếu tố khách quan
TT Mục tiêu
Mức độ đánh giá Rất ảnh
hưởng hưởng Ảnh hưởng Ít ảnh
Không ảnh hưởng ĐTB
SL TL% SL TL% SL TL% SL TL%
1 Năng lực thực hiện GD BVMT
của GV 42 31,3 79 59,0 13 9.7 0 0 3.21
2
Sự quan tâm của chính quyền
địa phương đến hoạt động
4 Thuận lợi, khó khăn về điều kiện
kinh tế, xã hội của địa phương 38 28,4 78 58,2 17 12,7 1 0,7 3.14
5 Tính tích cực học tập của học
sinh 23 17,2 91 67,9 20 14,9 0 0 3.02
Tiểu kết chương 2
Chương 3 BIỆN PHÁP QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG GIÁO DỤC BẢO VỆ MÔI TRƯỜNG CHO HỌC SINH Ở CÁC TRƯỜNG THCS VÙNG VEN BIỂN HUYỆN NÚI THÀNH, TỈNH QUẢNG NAM 3.1 Nguyên tắc chung đề xuất các biện pháp
3.1.1 Nguyên tắc đảm bảo tính mục tiêu
3.1.2 Nguyên tắc đảm bảo tính khoa học
3.1.3 Nguyên tắc đảm bảo tính kế thừa
3.1.4 Nguyên tắc đảm bảo tính thực tiển, khả thi
3.1.5 Nguyên tắc đảm bảo tính đồng bộ
3.2 Biện pháp quản lý hoạt động giáo dục bảo vệ môi trường cho học sinh ở các trường THCS vùng ven biển huyện Núi Thành, tỉnh Quảng Nam
3.2.1 Tổ chức các hoạt động giáo dục nâng cao nhận thức cho cán bộ quản lý, giáo viên và học sinh về vai trò ý nghĩa của hoạt động
Trang 16giáo dục bảo vệ môi trường
a/ Mục đích ý nghĩa của biện pháp
Nâng cao nhận thức cho cán bộ quản lý, giáo viên và học sinh ở các trường THCS về vai trò ý nghĩa của hoạt động giáo dục bảo vệ môi trường Mỗi cán bộ quản lý và giáo viên cần hiểu rõ vai trò, thực trạng
và mục đích quan trọng của giáo dục bảo vệ môi trường, các chính sách của Đảng, pháp luật của Nhà nước, các quy định của địa phương về công tác giáo dục bảo vệ môi trường
b/ Nội dung biện pháp
Làm chuyển biến mạnh mẽ trong nhận thức của mọi người đối với công tác bảo vệ môi trường và có những hoạt động tích cực để bảo
vệ môi trường
Tuyên truyền phổ biến sâu, rộng nhằm nâng cao nhận thức trong cán bộ, giáo viên, nhân viên, học sinh, phụ huynh học sinh có ý thức giữ gìn bảo vệ môi trường, đặc biệt khu dân cư nơi mình cư trú
Tuyên truyền về chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách pháp luật của nhà nước về giáo dục bảo vệ môi trường
c/ Cách tổ chức thực hiện
* Đối với HT và cán bộ quản lý nhà trường:
Hiệu trưởng nắm vững các văn bản chỉ đạo của cấp trên
Tổ chức hội thảo chuyên đề về kế hoạch quản lý hoạt động GDBVMT cho học sinh
* Đối với Đoàn, Đội:
Xây dựng chương trình hành động trong năm học với nội dung
và hình thức thiết thực, sáng tạo, hấp dẫn đoàn viên, đội viên tích cực tham gia nhằm góp phần nâng cao hiệu quả hoạt động GDBVMT cho học sinh
* Đối với giáo viên: