Hoàn thiện công tác quản lý thuế thu nhập cá nhân ở hưng yên hiện nay

LỜI CAM ĐOAN TRƯỜNG HỌC KINH TẾ QUỐC DÂN HÀ NỘI CHƯƠNG TRÌNH THẠC SĨ ĐIỀU HÀNH CAO CẤP EXECUTIVE MBA ĐÀO NGỌC ĐỨC HOÀN THIỆN CÔNG TÁC QUẢN LÝ THUẾ THU NHẬP CÁ NHÂN Ở HƯNG YÊN HIỆN NAY LUẬN VĂN THẠC SĨ[.]

CHƯƠNG TRÌNH THẠC SĨ ĐIỀU HÀNH CAO CẤP - EXECUTIVE MBA

ĐÀO NGỌC ĐỨC

HOÀN THIỆN CÔNG TÁC QUẢN LÝ THUẾ THU NHẬP

CÁ NHÂN Ở HƯNG YÊN HIỆN NAY

LUẬN VĂN THẠC SĨ KINH DOANH VÀ QUẢN LÝ

Người hướng dẫn khoa học: PGS TS NGUYỄN THANH HÀ

Hà nội - 2013

Tôі xіn cаm đoаn luận văn thạc sĩ quản trị kіnh doаnh “ Hoàn thiện công tác

quản lý thuế thu nhập cá nhân ở Hưng Yên hiện nay” là công trình nghіên cứu củа cá nhân tôі Các thông tіn và kết quả nghіên cứu trong luận văn là do tôі tự tìm hіểu, đúc kết và phân tích một cách trung thực

Tác gіả

Đào Ngọc Đức

MỤC LỤC

DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT

DANH MỤC SƠ ĐỒ VÀ BẢNG BIỂU

TÓM TẮT LUẬN VĂN

LỜI MỞ ĐẦU 1

1 Tính cấp thiết của đề tài 1

2 Mục đích nghiên cứu của đề tài 2

3 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu của đề tài 3

4 Phương pháp nghiên cứu 3

4.1 Quy trình thực hiện 3

4.2 Cơ sở lý luận để phân tích thực trạng và đề xuất giải pháp 4

4.3 Nguồn dữ liệu sử dụng trong luận văn 4

4.4 Phương pháp thu thập dữ liệu 4

5 Những đóng góp của đề tài 5

6 Kết cấu của luận văn 5

CHƯƠNG 1: NHỮNG VẤN ĐỀ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN TRONG CÔNG TÁC QUẢN LÝ THUẾ THU NHẬP CÁ NHÂN 6

1.1 Một số vấn đề cơ bản về quản lý thuế TNCN 6

1.1.1 Khái niệm thuế thu nhập cá nhân 6

1.1.2 Đặc điểm và vai trờ của thuế thu nhập cá nhân 6

1.1.3 Mục tiêu quản lý thuế thu nhập cá nhân 9

1.1.4 Công tác quản lý thuế TNCN 10

1.1.5 Các nhân tố ảnh hưởng đến công tác quản lý thuế thu nhập cá nhân 14

CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG CÔNG TÁC QUẢN LÝ THUẾ THU NHẬP CÁ NHÂN TRÊN ĐỊA BÀN HƯNG YÊN 18

2.1 Khái quát về kinh tế - xã hội của Tỉnh Hưng Yên 18

2.1.1 Đặc điểm kinh tế xã hội của Tỉnh Hưng Yên 18

2.1.2 Khái quát về Cục thuế Hưng Yên 18

2.2 Thực trạng công tác quản lý thuế thu nhập cá nhân trên địa bàn tỉnh Hưng Yên 22

2.2.2 Quy trình quản lý thu thuế 24

2.2.3 Quản lý kê khai, nộp thuế 25

2.2.4 Quản lý quá trình quyết toán thuế và hoàn thuế 28

2.2.5 Kê khai quyết toán thuế đối với cá nhân cư trú có thu nhập từ tiền lương, tiền công, thu nhập từ kinh doanh: 33

2.2.6 Quyết toán thuế TNCN thông qua đơn vị chi trả thu nhập: 38

2.2.7 Quy định về miễn thuế giảm thuế thu nhập cá nhân 39

2.2.8 Hoàn thuế thu nhập cá nhân 42

2.3 Thanh tra, xử lý các trường hợp vi phạm về kê khai và nộp thuế 43

2.3.1 Thanh tra Thuế thu nhập cá nhân 43

2.3.2 Xử lý vi phạm về kê khai và nộp thuế 44

2.3.3.Công tác quản lý nợ và cưỡng chế nợ thuế 46

2.4 Đánh giá hoạt động quản lý thuế thu nhập cá nhân trên địa bàn Hưng Yên.47 2.4.1 Những kết quả đạt được 47

2.4.2 Huy động ngày càng nhiều thu nhập của cá nhân có thu nhập cao cho nhà nước 47

2.4.3 Thủ tục hành chính đã được cải cách hợp lý hơn 48

2.4.4 Thực hiện thuế thu nhập cá nhân đã góp phần phân phối lại thu nhập 48

2.4.5 Chính sách thuế TNCN được tuyền truyền rộng rãi 49

2.4.6 Năng lực bộ máy quản lý thu thuế được nâng cao thêm 49

2.5 Hạn chế và nguyên nhân 49

2.5.1 Hạn chế trong công tác quản lý 49

2.5.2 Nguyên nhân 52

CHƯƠNG 3: GIẢI PHÁP NHẰM HOÀN THIỆN CÔNG TÁC QUẢN LÝ THUẾ THU NHẬP CÁ NHÂN TRÊN ĐỊA BÀN HƯNG YÊN 55

3.1 Quan điểm cơ bản trong việc hoàn thiện công tác quản lý thu thuế TNCN trên địa bàn Hưng Yên 55

3.2 Những thành công ban đầu 55

3.3 Những bất cập và vấn đề đặt ra trong quản lý thuế TNCN 56

3.3.1 Công tác cấp mã số thuế cá nhân 56

3.3.3 Công tác thanh tra, kiểm tra thuế 58

3.4 Giải pháp hoàn thiện công tác quản lý thuế thu nhập cá nhân ở Hưng Yên 59

3.4.1 Đẩy mạnh công tác tuyên truyền, phổ biến kiến thức thuế 60

3.4.2 Công tác quản lý thu nhập dân cư 60

3.4.3 Đẩy mạnh quản lý thu nhập của cá nhân kinh doanh 61

3.4.4 Ngăn chặn hiện tượng gian lận trong kê khai thuế 62

3.4.5 Thu thuế thu nhập cá nhân thông qua hệ thống ngân hàng 63

3.4.6 Thực hiện quyết toán thuế cho từng đối tượng nộp thuế 65

3.4.7 Đào tạo năng lực và phẩm chất cho đội ngũ cán bộ thuế 65

3.4.8 Thiết lập hệ thống tính thuế thu nhập cá nhân tự động 66

3.4.9 Xây dựng hành lang pháp lý cho dịch vụ tư vấn thuế 67

3.4.10 Tăng kiểm tra thuế thu nhập với người nước ngoài 67

3.4.11 Tăng cường kiểm tra thuế thu nhập với giới ca sĩ và họa sĩ 67

3.4.12 Tăng cường thanh tra và xử lý nghiêm các trường hợp vi phạm thuế thu nhập cá nhân 68

KẾT LUẬN 70 DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO

CNTT: Công nghệ thông tinCTTN: Chi trả thu nhậpDN: Doanh nghiệp

ĐTNT: Đối tượng nộp thuếNSNN: Ngân sách nhà nướcNNT: Người nộp thuếMST: Mã số thuế

TNCN: Thu nhập cá nhân TNCT: Thu nhập chịu thuế

CHƯƠNG TRÌNH THẠC SĨ ĐIỀU HÀNH CAO CẤP - EXECUTIVE MBA

ĐÀO NGỌC ĐỨC

HOÀN THIỆN CÔNG TÁC QUẢN LÝ THUẾ THU NHẬP

CÁ NHÂN Ở HƯNG YÊN HIỆN NAY

LUẬN VĂN THẠC SĨ KINH DOANH VÀ QUẢN LÝ

TÓM TẮT LUẬN VĂN THẠC SỸ

Hà nội - 2013

TÓM TẮT LUẬN VĂN

Bất kỳ một quốc gia nào có nền kinh tế vận động theo cơ chế thị trường đều coithuế TNCN là một sắc thuế có tầm quan trọng lớn trong việc huy động nguồn thu chongân sách và thực hiện công bằng xã hội

Thuế thu nhập cá nhân trên thế giới thông thường đánh vào cả cá nhân kinhdoanh và cá nhân không kinh doanh Thuế này được coi là loại thuế đặc biệt và cólưu ý đến hoàn cảnh của các cá nhân có thu nhập phải nộp thuế thông qua việc xácđịnh miễn, giảm thuế hoặc khoản miễn trừ đặc biệt

Vậy ta có khái niệm về thuế thu nhập cá nhân như sau:

Thuế thu nhập cá nhận là một loại thuế trực thu tính trên phần thu nhập thực tế mà các cá nhân nhận được trong từng năm, từng tháng, từng lần phát sinh thu nhập.

Như vậy, thuế TNCN đã được xếp loại dựa theo tính chất điều tiết, đồng thời

đã đưa ra thu nhập chịu thuế (TNCT) Tuy nhiên, TNCT không phải là mọi khoảnthu nhập mà nó được quy định riêng trong chính sách thuế TNCN của mỗi quốc gia.Thuế là một trong những khoản thu ngân sách quan trọng nhất của nhà nước.Nộp thuế là trách nhiệm và nghĩa vụ của mội người dân và các tổ chức xã hội Hiệnnay, Nhà nước thông qua việc thuế điều tiết một phần thu nhập của người giàu, nhằmgóp phần giảm khoảng cách giàu nghèo đang ngày một nới rộng Thuế là khoản thukhông hoàn trả trực tiếp của Ngân sách nhà nước Hệ thống thuế hiện nay bao gồmnhiều sắc thuế khác nhau, lập nên nguồn thu cho Ngân sách nhà nước

Bổ sung hoàn thiện, đơn giản hóa các sắc thuế, từng bước áp dụng hệ thốngthuế thống nhất, không phân biệt doanh nghiệp thuộc thành phần kinh tế khác nhau,doanh nghiệp Việt Nam và doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài Áp dụng thuếthu nhập cá nhân thống nhất và thuận lợi cho mọi đối tượng chịu thuế, bảo đảm côngbằng xã hội và tạo động lực phát triển Hiện đại hóa công tác thu thuế và tăng cườngquản lý của nhà nước

Thuế thu nhập cá nhân là một loại thuế trực thu tính trên phần thu nhập thực tế màcác cá nhân nhận được trong từng năm, từng tháng, từng lần phát sinh thu nhập

Việt Nam tham gia vào Tổ chức thương mại thế giới, do vậy tất cả các chínhsách thuế hiện hành đều đã được thay đổi theo hướng giảm nghĩa vụ thuế Chẳng hạn

từ năm 2000 đến nay, thuế chuyển quyền sử dụng đất được giảm tới 25 lần, thuếtrước bạ giảm 50% Hiện tại ngành thuế cũng đã xóa bỏ trên 300 loại phí không cầnthiết, một số loại như phí đường bộ, hàng hải giảm tới 30%-40% Theo tính toán

ban đầu, khi cắt giảm các loại thuế và chi phí này, Nhà nước bị thất thu trên 1.000 tỷđồng Hiện ngân sách Nhà nước phụ thuộc vào 3 khoản thu chủ yếu gồm xuất nhậpkhẩu chiếm 25% ngân sách, tương đương khoảng 60.000 tỷ đồng mỗi năm Số thu từxuất khẩu dầu thô cũng vào khoảng 25% Như vậy còn khoảng 50% ngân sách Nhànước là các khoản thu nội địa, nhưng khoản thu nội địa này cũng đang ngày mộtgiảm do chính sách thuế liên tục được thay đổi để thực hiện theo cam kết Tính đếnthời điểm này đã có tới trên 1.000 dòng thuế được cắt giảm Chính vì thế để bù đắpcho sự giảm sút này Chính phủ cần quan tâm hơn đến thuế TNCN

Hưng Yên là một tỉnh đang trên đà phát triển và hội nhập kinh tế, số lượng doanhnghiệp tăng lên nhanh chóng đồng nghĩa với số người có thu nhập tăng, việc quản lýcũng phức tạp hơn trước những thủ đoạn tinh vi nhằm trốn thuế, tránh thuế, trong khi bộmáy quản lý thuế mới chuyển sang cơ chế quản lý mới còn chưa thực sự phát huy đượctính hiệu lực, hiệu quả của nó, hoạt động quản lý, thanh tra kiểm tra còn nhiều hạn chế,cần được hoàn thiện để đáp ứng yêu cầu thực tiễn đặt ra Chính vì vậy, việc nghiên cứu

và hoàn thiện công tác quản lý thuế thu nhập cá nhân ở Hưng Yên là một việc làm cầnthiết từ bây giờ

Bởi vậy, mong muốn được tìm hiểu và nghiên cứu sâu hơn về thuế thu nhập cá

nhân, em chọn đề tài: “Hoàn thiện công tác quản lý thuế thu nhập cá nhân ở

Hưng Yên hiện nay”

- Luận văn được thực hiện với mong muốn đưa ra được các đề xuất nhằmhoàn thiện công tác quản lí thuế TNCN ở Hưng Yên trong thời gian tới

- Giải quyết những khó khăn, tồn tại chủ quan lẫn khách quan mà cơ quanquản lý thuế gặp phải, qua đó có một số đề xuất nhằm tìm ra những tồn tại và nguyênnhân trong công tác quản lý hiện nay đồng thời đưa ra một số giải pháp nâng caohiệu quả quán lý thuế

- Hệ thống hóa các vấn đề lý luận về công tác quản lý thuế TNCN

- Phân tích và đánh giá thực trạng công tác quản lý thuế TNCN trên địa bàntỉnh Hưng Yên, những thành tựu và hạn chế trong công tác quản lý thu thuế TNCNtrên địa bàn Hưng Yên Trên cơ sở đó đề ra những giải pháp nhằm hoàn thiện côngtác quản lý thu thuế TNCN trên địa bàn tỉnh để phát huy tốt vai trò của Luật ThuếTNCN Trên góc độ quản lý để góp phần đẩy mạnh công tác quản lý thuế thu nhập cánhân và để chống lại nạn thất thu thuế thu nhập cá nhân và tăng thu cho ngân sáchnhà nước

Công tác quản lý thu thuế TNCN là một phần quan trọng của quản lý tài chínhnhà nước nên cần được nhìn nhận ở tầm vĩ mô và phải bao gồm toàn bộ các côngviệc thuộc các lĩnh vực lập pháp và hành pháp, tư pháp về thu

Sau khi đã được phê chuẩn và ban hành, chính sách thuế TNCN được tổ chứcthực hiện Đây là khâu đóng vai trò quan trọng nhất quyết định hiệu quả của việc sửdụng công cụ thuế Nhờ việc tổ chức thực hiện chính sách thuế và quá trình tính, thuthuế mới diễn ra trong thực tế, đồng thời các quy định về quá trình này mới đến đượcvới mọi người dân thông qua tuyên truyền, phổ biến chính sách thuế Nội dung quản

lý thu thuế TNCN bao gồm:

Nhà nước xây dựng bộ máy quản lý thuế để quản lý thuế TNCN cũng như cácsắc thuế khác Bộ máy quản lý thuế được xây dựng tùy thuộc vào điều kiện phát triểnkinh tế - xã hội của từng nước Nhìn tổng thể trong phạm vi nền kinh tế quốc dân, cơquan thuế ở các nước trên thế giới đều được tổ chức thành một hệ thống bao gồmnhiều cấp Tại nhiều nước, hệ thống đó không hoàn toàn phù hợp với hệ thống chínhquyền nhà nước và bao gồm: cơ quan thuế trung ương, cơ quan thuế cấp tỉnh, thànhphố và cơ quan thuế cấp quận, huyện như Trung Quốc, Việt Nam… Ngoài ra, ở một

số quốc gia thì hệ thống ngành thuế còn được tổ chức theo các dạng khác

Thời gian qua, tỉnh Hưng Yên có những bước chuyển biến về phương phápđiều hành, chỉ đạo và thái độ kiên quyết thực hiện các ý tưởng tỉnh Hưng Yên xácđịnh cải cách hành chính phải là ưu tiên Xây dựng bộ máy tinh gọn, đội ngũ côngchức có tính chuyên nghiệp cao, trách nhiệm rõ ràng Đội ngũ công chức phảithường xuyên được cập nhật thông tin mới, đào tạo lại để hiểu biết ngang tầm vớinhiệm vụ Sử dụng tài chính công tiết kiệm, hiệu quả, không dàn trải, tiết kiệm chithường xuyên để tập trung vốn cho đầu tư phát triển cùng với việc thu hút mạnh cácnguồn đầu tư Nhìn lại những năm qua, kinh tế Hưng Yên đều có những bước pháttriển vững chắc và ổn định thể hiện ở nhiều mặt, GDP năm sau cao hơn năm trước,giá trị sản xuất công nghiệp, giá trị dịch vụ đều tăng qua các năm Cơ cấu kinh tếHưng Yên chuyển dịch theo xu thế tiên tiến, hiện đại hoá và bước đầu hình thành

cơ cấu kinh tế dịch vụ - công nghiệp - nông nghiệp Chất lượng, hiệu quả và sứccạnh tranh của nền kinh tế của tỉnh được tăng cường, thu nhập bình quân tháng củangười dân ngày càng tăng do đó đời sống của người lao động đang ngày càng đượccải thiện Cùng với tăng trưởng kinh tế, số ĐTNT của tỉnh Hưng Yên cũng pháttriển nhanh cả về số lượng và chất lượng, đặc biệt là thuế TNCN

Quản lý thuế thu nhập cá nhân là vấn đề lớn, rất phức tạp, liên quan đến nhiều lĩnhvực, trong phạm vi nghiên cứu của đề tài, tác giả luận văn không có tham vọng trình

bày toàn bộ vấn đề mà chỉ tập trung phân tích, luận giải để đưa ra những quan điểm

cơ bản, những giải pháp chủ yếu nhằm hoàn thiện công tác quản lý thuế thu nhập cánhân trên địa bàn Hưng Yên trong điều kiện hiện nay

Để thực hiện công tác quản lý thu thuế TNCN có hiệu quả, góp phần thực hiệntốt Luật Quản lý thuế, đảm bảo nguồn thu cho NSNN, cần thực hiện đồng bộ các giảipháp: hoàn chỉnh chính sách thuế; thực hiện tốt công cuộc cải cách hành chính thuế;cải tiến tổ chức bộ máy tăng cường công tác thanh tra, kiểm tra thuế; hỗ trợ, tạo điềukiện thuận lợi cho các DN nộp thuế, đẩy mạnh mọi hoạt động sản xuất kinh doanhthực hiện thực hiện nghĩa vụ thuế; nâng cao cơ sở hạ tầng xã hội góp phần đẩy mạnhcông nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước, từng bước hoà nhập với kinh tế khu vực vàthế giới

Với kinh nghiệm và khả năng cho phép, tôi không thể phân tích và đánh giámột cách toàn diện, đầy đủ, toàn bộ công tác quản lý thu thuế TNCN, mà chỉ đi sâuphân tích những mặt chủ yếu của công tác quản lý thu thuế TNCN, những thiếu sót,tồn tại cơ bản và đề xuất một số giải pháp chủ yếu để áp dụng vào công tác quản lýthu thuế trong xu thế phát triển chung Do đó, việc thực hiện đề tài không tránh khỏinhững thiếu sót và hạn chế Kính mong các thầy cô góp ý giúp đỡ và tôi hy vọng rằng,các quan điểm, định hướng, giải pháp về quản lý thu thuế TNCN trên địa bàn Hưng Yêntrong luận văn nếu được thực hiện sẽ góp phần nhỏ bé vào việc thực hiện thắng lợichính sách thuế của Nhà nước trên địa bàn Hưng Yên cũng như trên cả nước

Với đề tài “Hoàn thiện công tác quản lý thuế thu nhập cá nhân trên địa bànHưng Yên”, tác giả mong muốn thuế thu nhập cá nhân trên địa bàn Hưng Yên sẽphát triển và nhanh chóng khẳng định được vai trò của mình trong hệ thống thuế,trong huy động nguồn thu cho ngân sách nhà nước, điều tiết kinh tế vĩ mô và đảmbảo được sự công bằng trong xã hội

CHƯƠNG TRÌNH THẠC SĨ ĐIỀU HÀNH CAO CẤP - EXECUTIVE MBA

ĐÀO NGỌC ĐỨC

HOÀN THIỆN CÔNG TÁC QUẢN LÝ THUẾ THU NHẬP

CÁ NHÂN Ở HƯNG YÊN HIỆN NAY

LUẬN VĂN THẠC SĨ KINH DOANH VÀ QUẢN LÝ

Người hướng dẫn khoa học: PGS TS NGUYỄN THANH HÀ

Hà nội - 2013

LỜI MỞ ĐẦU

1 Tính cấp thiết của đề tài

Trong bất kì một xã hội hội nào, thuế luôn là một công cụ thể hiện quyền lựccủa Nhà nước và là nguồn tài chính chủ yếu của ngân sách Nhà nước Với xu thếnhất thể hóa các khu vực và toàn cầu hóa nhằm khai thác tối đa lợi thế so sánh củamỗi quốc gia nói riêng và khu vực nói chung, đã đặt các nhà hoạch định chính sáchkinh tế, tài chính trước những thách thức lớn lao đòi hỏi phải cải cách toàn diện Việt Nam đang đi trên con đường đổi mới và hội nhập với nền kinh tế thế giới.Những quy luật kinh tế khách quan và tất yếu đang từng giờ, từng phút điều chỉnhnền kinh tế toàn cầu, nền kinh tế của từng khu vực, từng quốc gia và bản thân mỗichúng ta Quá trình mở cửa, hội nhập kinh tế trong khu vực tiến đến toàn cầu hoá nềnkinh tế đang dần chứng tỏ là một quy luật của loài người tiến bộ Để bắt kịp với quátrình này thì mỗi quốc gia phải liên tục có những cải cách nhằm làm phù hợp và thíchnghi với môi trường bên ngoài Trong công cuộc cải cách đó, cải cách về thuế luônđược các quốc gia chú trọng

Thuế là một trong những khoản thu ngân sách quan trọng nhất của nhà nước.Nộp thuế là trách nhiệm và nghĩa vụ của mội người dân và các tổ chức xã hội Hiệnnay, Nhà nước thông qua việc thuế điều tiết một phần thu nhập của người giàu, nhằmgóp phần giảm khoảng cách giàu nghèo đang ngày một nới rộn.g Thuế là khoản thukhông hoàn trả trực tiếp của Ngân sách nhà nước Hệ thống thuế hiện nay bao gồmnhiều sắc thuế khác nhau, lập nên nguồn thu cho Ngân sách nhà nước

Bổ sung hoàn thiện, đơn giản hóa các sắc thuế, từng bước áp dụng hệ thốngthuế thống nhất, không phân biệt doanh nghiệp thuộc thành phần kinh tế khác nhau,doanh nghiệp Việt Nam và doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài Áp dụng thuếthu nhập cá nhân thống nhất và thuận lợi cho mọi đối tượng chịu thuế, bảo đảm côngbằng xã hội và tạo động lực phát triển Hiện đại hóa công tác thu thuế và tăng cườngquản lý của nhà nước

Thuế thu nhập cá nhân là một loại thuế trực thu tính trên phần thu nhập thực tế

mà các cá nhân nhận được trong từng năm, từng tháng, từng lần phát sinh thu nhập

Việt Nam tham gia vào Tổ chức thương mại thế giới, do vậy tất cả các chínhsách thuế hiện hành đều đã được thay đổi theo hướng giảm nghĩa vụ thuế Chẳng hạn

từ năm 2000 đến nay, thuế chuyển quyền sử dụng đất được giảm tới 25 lần, thuếtrước bạ giảm 50% Hiện tại ngành thuế cũng đã xóa bỏ trên 300 loại phí không cần

thiết, một số loại như phí đường bộ, hàng hải giảm tới 30%-40% Theo tính toánban đầu, khi cắt giảm các loại thuế và chi phí này, Nhà nước bị thất thu trên 1.000 tỷđồng Hiện ngân sách Nhà nước phụ thuộc vào 3 khoản thu chủ yếu gồm xuất nhậpkhẩu chiếm 25% ngân sách, tương đương khoảng 60.000 tỷ đồng mỗi năm Số thu từxuất khẩu dầu thô cũng vào khoảng 25% Như vậy còn khoảng 50% ngân sách Nhànước là các khoản thu nội địa, nhưng khoản thu nội địa này cũng đang ngày mộtgiảm do chính sách thuế liên tục được thay đổi để thực hiện theo cam kết Tính đếnthời điểm này đã có tới trên 1.000 dòng thuế được cắt giảm Chính vì thế để bù đắpcho sự giảm sút này Chính phủ cần quan tâm hơn đến thuế TNCN

Hưng Yên là một tỉnh đang trên đà phát triển và hội nhập kinh tế, số lượng doanhnghiệp tăng lên nhanh chóng đồng nghĩa với số người có thu nhập tăng, việc quản lýcũng phức tạp hơn trước những thủ đoạn tinh vi nhằm trốn thuế, tránh thuế, trong khi bộmáy quản lý thuế mới chuyển sang cơ chế quản lý mới còn chưa thực sự phát huy đượctính hiệu lực, hiệu quả của nó, hoạt động quản lý, thanh tra kiểm tra còn nhiều hạn chế,cần được hoàn thiện để đáp ứng yêu cầu thực tiễn đặt ra Chính vì vậy, việc nghiên cứu

và hoàn thiện công tác quản lý thuế thu nhập cá nhân ở Hưng Yên là một việc làm cầnthiết từ bây giờ

Bởi vậy, mong muốn được tìm hiểu và nghiên cứu sâu hơn về thuế thu nhập cá

nhân, em chọn đề tài: “Hoàn thiện công tác quản lý thuế thu nhập cá nhân ở

Hưng Yên hiện nay”

2 Mục đích nghiên cứu của đề tài

- Luận văn được thực hiện với mong muốn đưa ra được các đề xuất nhằmhoàn thiện công tác quản lí thuế TNCN ở Hưng Yên trong thời gian tới

- Giải quyết những khó khăn, tồn tại chủ quan lẫn khách quan mà cơ quanquản lý thuế gặp phải, qua đó có một số đề xuất nhằm tìm ra những tồn tại và nguyênnhân trong công tác quản lý hiện nay đồng thời đưa ra một số giải pháp nâng caohiệu quả quán lý thuế

- Hệ thống hóa các vấn đề lý luận về công tác quản lý thuế TNCN

- Phân tích và đánh giá thực trạng công tác quản lý thuế TNCN trên địa bàntỉnh Hưng Yên, những thành tựu và hạn chế trong công tác quản lý thu thuế TNCNtrên địa bàn Hưng Yên Trên cơ sở đó đề ra những giải pháp nhằm hoàn thiện côngtác quản lý thu thuế TNCN trên địa bàn tỉnh để phát huy tốt vai trò của Luật ThuếTNCN Trên góc độ quản lý để góp phần đẩy mạnh công tác quản lý thuế thu nhập cá

nhân và để chống lại nạn thất thu thuế thu nhập cá nhân và tăng thu cho ngân sáchnhà nước.

3 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu của đề tài

Đối tượng nghiên cứu: Thuế TNCN tại Cục Thuế tỉnh Hưng Yên

Phạm vi nghiên cứu:

- Lĩnh vực nghiên cứu: Quản lý thu thuế TNCN

- Địa bàn nghiên cứu: Thuế TNCN trên địa bàn tỉnh Hưng Yên

- Thời gian nghiên cứu: Đi sâu nghiên cứu vào thực trạng trong công tác quản

lí thuế TNCN từ năm 2009 đến nay

4 Phương pháp nghiên cứu

4.1 Quy trình thực hiện

Xác định vấn đề khó khăn và vướng mắc tại cơ sở

để nghiên cứu nhằm hoàn thiện công tác quản lý.

4.2 Cơ sở lý luận để phân tích thực trạng và đề xuất giải pháp

Luận văn sử dụng lý thuyết gồm: Khái niệm về thuế TNCN

Tác giả sử dụng chủ yếu là phương pháp phân tích và tổng hợp, các phươngpháp định tính, định lượng, các công cụ thống kê và sưu tầm các tài liệu liên quan

4.3 Nguồn dữ liệu sử dụng trong luận văn

Luận văn sử dụng nguồn dữ liệu thứ cấp và dữ liệu sơ cấp

- Nguồn dữ liệu thứ cấp: Luận văn sử dụng nguồn dữ liệu thu thập từ các tàiliệu và thông tin nội bộ của ngành tài chính, Cơ quan chủ quản, Phòng Tổng hợp dựtoán, Phòng Thu nhập cá nhân Cục Thuế tỉnh, Chi cục Thuế huyện, thành phố

- Ngồn dữ liệu sơ cấp: Luận văn thu thập dữ liệu từ thực tế từ các doanhnghiệp trên địa bàn do Cục Thuế Hưng Yên quản lý (qua sử dụng phương pháp phỏngvấn và qua điều tra khách hàng), nhằm nâng cao hiểu quả và hoàn thiện công tác quản

lý đối với Thuế TNCN

4.4 Phương pháp thu thập dữ liệu

Trong nghiên cứu này, tác giả sử dụng cả phương pháp định tính và phươngpháp định lượng để thu thập các dữ liệu sơ cấp

- Phương pháp định tính

Phỏng vấn sâu là một phương pháp hữu hiệu trong nghiên cứu định tính nhằm tìmhiểu sự mong đợi và mức độ thỏa mãn Qua phỏng vấn, tác giả biết được suy nghĩ, kỳvọng cũng như tìm ra được một số nguyên nhân để điều chỉnh Bên cạnh đó căn cứ vào kếtquả phỏng vấn , một số nhân tố có thể được bổ sung hoặc điều chỉnh trong bảng câu hỏi củaphiếu điều tra khảo sát cho nghiên cứu định lượng Trong nghiên cứu này, tác giả tiến hànhphỏng vấn sâu 05 doanh nghiệp quan trọng, đại diện cho tổng thể các doanh nghiệp

- Phương pháp định lượng

Thực hiện điều tra thông qua các buổi tập huấn cho doanh nghiệp Hình thứcphát phiếu cho 15 doanh nghiệp vào cuối buổi tập huấn qua những câu hỏi khó khăn

và vướng mắc trong việc triển khai thuế TNCN trển địa bàn tỉnh Hưng Yên

Sau khi hoàn thành về bảng câu hỏi tác giả đã thu thập được ý kiến phản hồi

từ các doanh nghiệp từ đó lấy ý kiến đóng góp và phản hồi nhằm điều chỉnh sao chophù hợp với những vưỡng mắc cần được giải quyết nhằm hiện đại hóa trong công tácquản lý thuế TNCN

6 Kết cấu của luận văn

Ngoài lời mở đầu, Kết luận, Phụ lục và Danh mục tài liệu tham khảo, luận vănđược chia thành 03 chương:

Chương 1: Vấn đề lý luận và thực tiễn trong công tác quản lý thuế Thu nhập cá nhân.

Chương 2: Thực trạng công tác quản lý thuế thu nhập cá nhân trên địa bàn Hưng Yên.

Chương 3: Giải pháp nhằm hoàn thiện công tác quản lý thuế thu nhập cá nhân trên địa bàn Hưng Yên.

CHƯƠNG 1 NHỮNG VẤN ĐỀ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN TRONG CÔNG TÁC

QUẢN LÝ THUẾ THU NHẬP CÁ NHÂN

1.1 Một số vấn đề cơ bản về quản lý thuế TNCN

1.1.1 Khái niệm thuế thu nhập cá nhân

Bất kỳ một quốc gia nào có nền kinh tế vận động theo cơ chế thị trường đềucoi thuế TNCN là một sắc thuế có tầm quan trọng lớn trong việc huy động nguồn thucho ngân sách và thực hiện công bằng xã hội

Thuế thu nhập cá nhân trên thế giới thông thường đánh vào cả cá nhân kinhdoanh và cá nhân không kinh doanh Thuế này được coi là loại thuế đặc biệt và cólưu ý đến hoàn cảnh của các cá nhân có thu nhập phải nộp thuế thông qua việc xácđịnh miễn, giảm thuế hoặc khoản miễn trừ đặc biệt

Vậy ta có khái niệm về thuế thu nhập cá nhân như sau:

Thuế thu nhập cá nhận là một loại thuế trực thu tính trên phần thu nhập thực tế

mà các cá nhân nhận được trong từng năm, từng tháng, từng lần phát sinh thu nhập.

Như vậy, thuế TNCN đã được xếp loại dựa theo tính chất điều tiết, đồng thời

đã đưa ra thu nhập chịu thuế (TNCT) Tuy nhiên, TNCT không phải là mọi khoảnthu nhập mà nó được quy định riêng trong chính sách thuế TNCN của mỗi quốc gia

1.1.2 Đặc điểm và vai trờ của thuế thu nhập cá nhân

1.1.2.1 Đặc điểm của thuế thu nhập cá nhân

Thuế TNCN là một loại thuế quan trọng, có những đặc điểm chủ yếu sau:+ Thuế thu nhập cá nhân là một hình thức động viên mang tính bắt buộc trênnguyên tắc theo luật định Phân phối khoản thu nhập qua thuế thu nhập cá nhân gắnvới quyền lực, sức mạnh của Nhà nước

+ Thuế thu nhập cá nhân là khoản đóng góp không hoàn trả trực tiếp chongười nộp Nó vận động một chiều, không phải là khoản thù lao mà người nộp thuếphải trả cho Nhà nước do được hưởng các dịch vụ Nhà nước cung cấp

+ Thuế thu nhập cá nhân luôn gắn với chính sách xã hội của mỗi quốc gia.Hầu hết các quốc gia đều gắn chính sách thuế thu nhập cá nhân với một số chínhsách xã hội khác (như phúc lợi công cộng, chăm sóc sức khỏe…)

+ Thuế thu nhập cá nhân là thuế trực thu Do vậy, người nộp thuế cũng làngười chịu thuế.

+ Thuế thu nhập cá nhân có diện thu thuế rất rộng, tất cả các cá nhân có thunhập bao gồm: công dân nước sở tại và người nước ngoài cư trú thường xuyên haykhông thường xuyên tại nước đó và hầu như tất cả số thu nhập có được của các cánhân đều phải tính thuế không kể nguồn thu nhập phát sinh trong nước hay ngoàinước Chính vì vậy, khả năng tạo nguồn thu cho ngân sách của thuế thu nhập cá nhânrất cao

+ Việc đánh thuế thu nhập cá nhân thường áp dụng theo nguyên tắc thuế suấtlũy tiến từng phần

+ Khi tính toán thuế thu nhập cá nhân thì thường phải xét đến hoàn cảnh củamỗi cá nhân và luôn kết hợp với chính sách xã hội

+ Thuế thu nhập cá nhân tăng hay giảm không ảnh hưởng đến cơ cấu kinh tế

1.1.2.2 Vai trò của thuế thu nhập cá nhân

Là một bộ phận của hệ thống thuế, thuế thu nhập cá nhân vừa mang các vai tròchủ yếu của thuế nói chung, vừa có vai trò riêng mà các loại thuế khác không cóđược

a/ Đối với nền kinh tế - xã hội

- Tạo lập nguồn tài chính cho ngân sách nhà nước

Thuế là nguồn thu chủ yếu của ngân sách nhà nước, trong đó thuế thu nhập cánhân là một trong những bộ phận quan trọng cấu thành thuế nói chung nên cũng gópmột phần quan trọng để tạo nguồn tài chính cho nhà nước Thuế thu nhập cá nhânđược tính với diện rộng, khả năng tạo nguồn thu cho ngân sách rất lớn Bên cạnh đó,thuế thu nhập cá nhân tác động trực tiếp vào thu nhập của dân cư mà người dân củabất kỳ quốc gia nào cũng đều mong muốn và cố gắng có thu nhập ngày càng cao đểnâng cao đời sốngvật chất tinh thần Thuế thu nhập cá nhân luôn có sự gia tăngnhanh chóng cùng với sự tăng lên của thu nhập bình quân đầu người

- Góp phần thực hiện công bằng xã hội

Thực hiện công băng xã hội là một trong những vai trò quan trọng của thuế nóichung, ngoài ra với thuế thu nhập cá nhân vùng với việc thực hiện biểu thuế luỹ tiếntừng phần, thuế thu nhập cá nhân đã thực hiện được việc điều tiết thu nhập, đảm bảocông bằng trong xã hội

- Điều tiết thu nhập, tiêu dùng và tiết kiệm

Thuế thu nhập cá nhân cũng có tác dụng điều tiết vĩ mô đối với nền kinh tế.Loại thuế này điều tiết trực tiếp thu nhập cá nhân nên một mặt tác động trực tiếp đếntiết kiệm, mặt khác làm cho khả năng thanh toán của các cá nhân bị giảm.Từ đó cầuhàng hoá, dịch vụ giảm sẽ tác động đến sản xuất

- Góp phần phát hiện thu nhập của dân cư

Thực tế đã chứng minh nhiều khoản thu nhập của một số cá nhân nhận được từviệc thực hiện các hành vi bất hợp pháp hoặc bằng cách lợi dụng những kẽ hở củapháp luật mà nhà nước không kiểm soát được như tham ô, nhận hối, buôn bán hàngquốc cấm, trốn tránh thuế, lừa đảo chiếm đoạt tài sản của nhà nước và công dân Những hành vi này ảnh hưởng rất xấu đến đời sống kinh tế - xã hội của mỗi quốc gia.Phải kết hợp hữu hiệu nhiều biện pháp để ngăn chặn và chống lại những hành vi trên,một trong số các biện pháp ngăn chặn đó thì phải kể đến vai trò của thuế thu nhập cánhân

b/ Đối với hệ thống thuế

- Góp phần khắc phục nhược điểm của một số loại thuế khác

Một số thuế gián thu như thuế giá trị gia tăng, thuế tiêu thụ đặc biệt đều cónhược điểm là có tính lũy thoái và ảnh hưởng đến người nghèo nhiều hơn người giàu

vì khi tiêu thị cùng một lường hàng hóa mọi người không phân biệt giàu nghèo vàđều phải chịu thuế như nhau Nếu tính thuế thu nhập cá nhân theo phương pháp lũytiến từng phần sẽ góp phần khắc phục được nhược điểm này

- Góp phần hạn chế sự thất thu thuế thu nhập doanh nghiệp

Trong doanh nghiệp thường tồn tại cả thuế thu nhập doanh nghiệp và thuế thunhập cá nhân Giữa hai loại thuế này luôn luôn tồn tại mối quan hệ gắn bó với nhau.Thuế thu nhập cá nhân còn góp phần khắc phục sự thất thu thuế thu nhập doanhnghiệp khi có sự thông đồng giữa các doanh nghiệp hay giữa doanh nghiệp với cánhân Trong trường hợp doanh nghiệp kê khai cao hơn thực tế những chi phí phải trảcho các cá nhân để làm giảm thu nhập tính thuế của doanh nghiệp hòng trốn thuế thunhập doanh nghiệp thì cá nhân nhận được những khoản trả nói trên sẽ phải nộp thêmthuế thu nhập cá nhân đối với phần thu nhập nhận được kê khai tăng thêm đó Thunhập của doanh nghiệp tăng thường kéo theo sự tăng lên của thuế thu nhập cá nhân

và thuế thu nhập doanh nghiệp

Như vậy, Thuế thu nhập cá nhân đóng vai trò rất quan trọng đối với sự pháttriển của mỗi quốc gia Tuy nhiên, vì công tác quản lý thuế thu nhập cá nhân cònnhiều hạn chế nên những vai trò này vẫn chưa thực sự được phát huy ở những nướcchậm phát triển.

1.1.3 Mục tiêu quản lý thuế thu nhập cá nhân

Trên giác độ quản lý nhà nước, Quản lý thuế TNCN là sự tác động có chủ đíchcủa các cơ quan chức năng trong bộ máy nhà nước đối với quá trình tính và thu thuếTNCN để thay đổi quá trình này nhằm tạo nguồn thu cho ngân sách và đạt được cácmục tiêu Nhà nước đặt ra

Công tác quản lý thuế TNCN nhằm đạt được các mục tiêu cơ bản sau:

- Tăng cường tập trung, huy động đầy đủ và kịp thời số thu cho NSNN trên cơ

sở không ngừng nuôi dưỡng và phát triển nguồn thu.

Thuế TNCN chiếm tỉ trọng lớn trong số thu NSNN ở hầu hết các quốc giaphát triển trên thế giới Vì vậy, làm tốt công tác quản lý thuế nói chung và thuếTNCN nói riêng sẽ có tác dụng lớn trong việc tập trung, huy động đầy đủ và kịp thời

số thu cho NSNN

- Góp phần tăng cường ý thức chấp hành pháp luật cho các tổ chức kinh tế và dân cư

Trong nền kinh tế thị trường, ý thức chấp hành luật pháp của các tổ chức kinh

tế và dân cư sẽ có ảnh hưởng không nhỏ đến việc thực hiện những tác động vào nềnkinh tế ở tầm vĩ mô của Nhà nước thông qua công cụ luật pháp Qua công tác tổ chứcthực hiện và thanh tra việc chấp hành các luật thuế nói chung và thuế TNCN nóiriêng, cùng với việc tăng cường tính pháp chế của chính sách thuế, ý thức chấp hànhchính sách thuế sẽ được nâng cao, từ đó tạo thói quen “sống và làm việc theo phápluật”

Luật Quản lý thuế ở Việt Nam ra đời đề cao vai trò chủ động, tự giác củaNNT trong việc kê khai, nộp thuế Cơ quan thuế có trách nhiệm hỗ trợ, tạo điềukiện thuận lợi cho NNT; giám sát, ngăn chặn các hành vi vi phạm pháp luật thuế,bảo đảm sự bình đẳng giữa những NNT; tạo môi trường phát triển kinh tế lànhmạnh, chủ động hội nhập quốc tế; các tổ chức, cá nhân trong xã hội có trách nhiệmtham gia vào công tác quản lý thuế

Khi người dân thực sự hiểu biết pháp luật về thuế, có ý thức tự giác chấp hànhnghĩa vụ nộp thuế thì hiệu quả của công tác quản lý thuế sẽ rất cao Ngược lại, người

dân sẽ không có thái độ rõ ràng trước các hành vi trốn thuế, gian lận về thuế, thậmchí còn thờ ơ, khuyến khích, đồng tình và trong việc kê khai, tính thuế, tự giác nộpthuế của người dân sẽ không đảm bảo tính chính xác, đầy đủ, kịp thời sẽ dẫn đếnhậu quả là nguồn thu từ thuế khó tránh khỏi thất thu, không đảm bảo tính công bằnggiữa các đối tượng nộp thuế (ĐTNT), công tác quản lý thuế kém hiệu quả.

1.1.4 Công tác quản lý thuế TNCN

Quản lý thu thuế là khâu tổ chức thực hiện chính sách thuế của cơ quan Thuếcác cấp, là việc định ra một hệ thống các tổ chức, phân công chức năng, nhiệm vụ,quyền hạn cho các tổ chức này, xác lập mối quan hệ phối hợp giữa các bộ phận mộtcách hữu hiệu trong việc thực thi các chính sách thuế nhằm đạt các mục tiêu đã đề ra,trong điều kiện môi trường quản lý luôn biến động

Quản lý thu thuế có vai trò quyết định trong việc đưa chính sách thuế vào

cuộc sống Hoạt động quản lý thu thuế là sự tác động có tổ chức, tuân theo những

quy tắc nhất định và mang tính quyền lực nhà nước Đây cũng có thể coi là hoạtđộng quản lý hành chính - kinh tế trong lĩnh vực thuế

Quản lý thu thuế được thực hiện bằng các quy chế, quy trình nghiệp vụ nhấtđịnh, với chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn do luật quy định

1.1.4.1 Khái niệm công tác quản lý thuế TNCN

Quản lý thuế thu nhập cá nhân là sự tác động có chủ đích của các cơ quan chứcnăng trong bộ máy nhà nước đối với quá trình tính và thu thuế thu nhập cá nhân đểthay đổi quá trình này nhằm tạo nguồn thu cho ngân sách và đạt được các mục tiêunhà nước đặt ra

1.1.4.2 Nội dung công tác quản lý thu thuế thu nhập cá nhân

Công tác quản lý thu thuế TNCN là một phần quan trọng của quản lý tài chínhnhà nước nên cần được nhìn nhận ở tầm vĩ mô và phải bao gồm toàn bộ các côngviệc thuộc các lĩnh vực lập pháp và hành pháp, tư pháp về thu

Sau khi đã được phê chuẩn và ban hành, chính sách thuế TNCN được tổ chứcthực hiện Đây là khâu đóng vai trò quan trọng nhất quyết định hiệu quả của việc sửdụng công cụ thuế Nhờ việc tổ chức thực hiện chính sách thuế và quá trình tính, thuthuế mới diễn ra trong thực tế, đồng thời các quy định về quá trình này mới đến đượcvới mọi người dân thông qua tuyên truyền, phổ biến chính sách thuế Nội dung quản

lý thu thuế TNCN bao gồm:

1.1.4.3 Tổ chức bộ máy quản lý thu thuế

Nhà nước xây dựng bộ máy quản lý thuế để quản lý thuế TNCN cũng như cácsắc thuế khác Bộ máy quản lý thuế được xây dựng tùy thuộc vào điều kiện phát triểnkinh tế - xã hội của từng nước Nhìn tổng thể trong phạm vi nền kinh tế quốc dân, cơquan thuế ở các nước trên thế giới đều được tổ chức thành một hệ thống bao gồmnhiều cấp Tại nhiều nước, hệ thống đó không hoàn toàn phù hợp với hệ thống chínhquyền nhà nước và bao gồm: cơ quan thuế trung ương, cơ quan thuế cấp tỉnh, thànhphố và cơ quan thuế cấp quận, huyện như Trung Quốc, Việt Nam… Ngoài ra, ở một

số quốc gia thì hệ thống ngành thuế còn được tổ chức theo các dạng khác

Ở từng cấp, bộ máy cơ quan thuế có thể được tổ chức theo các mô hình sau:

Mô hình tổ chức theo sắc thuế: các phòng, ban riêng biệt được thành lập để

quản lý một số loại thuế cụ thể Mỗi phòng, ban phải thực hiện tất cả các chức năng,nghiệp vụ để quản lý các loại thuế được phân công Có thể nói, đây là “mô hình quản

lý khép kín” đối với mỗi loại thuế

Mô hình tổ chức theo chức năng: người ta tổ chức các phòng, ban chức năng

riêng rẽ trong một cơ quan thuế Mỗi phòng, ban thực hiện một công việc nghiệp vụ

cụ thể có liên quan đến tất cả các sắc thuế như phòng xử lý tờ khai thuế, phòng kiểmtra ĐTNT…

Mô hình tổ chức theo đối tượng nộp thuế: ĐTNT được chia thành các nhóm

dựa trên quy mô hoạt động, hình thức sở hữu hoặc ngành kinh tế… Mỗi phòng banchịu trách nhiệm quản lý cung cấp những thông tin đầy đủ về từng nhóm ĐTNT

1.1.4.4 Quản lý đối tượng nộp thuế

Khâu đặc biệt quan trọng đối với công tác quản lý thu thuế TNCN Quản lý tốtĐTNT sẽ đảm bảo phần lớn hiệu quả của công tác quản lý thu thuế TNCN bởi chúng

ta chưa biết chính xác ai là những đối tượng phải nộp thuế trước khi kê khai thu nhậpcủa họ Do đó, cần giám sát thu nhập của tất cả các đối tượng lao động, từ đó chúng

ta có thể xác định được đối tượng nào phải nộp thuế và nộp thuế bao nhiêu

Cơ quan thuế phải tiến hành đăng ký ĐTNT Phương thức đăng ký ĐTNTthường được áp dụng là phương thức thủ công và quản lý bằng mạng vi tính Tuynhiên, phương thức quản lý bằng mạng vi tính thích hợp với công tác quản lý thuthuế TNCN vì ĐTNT TNCN ở đây nhiều và không tập trung Theo phương thức nàythì cơ quan quản lý thuế cần phải tiến hành cấp MST cho các ĐTNT và cơ quanCTTN thống nhất trong phạm vi cả nước Mỗi ĐTNT được gắn với một mã số duy

nhất Mọi thông tin cần thiết về ĐTNT được lưu trữ vào cơ sở dữ liệu với một fileriêng mà tên file là mã số của ĐTNT Khi cần kiểm tra thông tin về một ĐTNT, cơquan quản lý chỉ cần mở file theo mã số của đối tượng đó, nhờ đó mà tránh được tìnhtrạng bỏ sót các ĐTNT đồng thời cũng đảm bảo sự nhanh gọn cho cơ quan thuế trongcông tác quản lý thu thuế.

1.1.4.5 Quản lý kê khai và nộp thuế

Có 2 hình thức kê khai, đăng ký, nộp thuế:

Thông qua cơ quan ủy nhiệm thu hay cơ quan CTTN tính thuế cho các ĐTNT

có thu nhập do đơn vị mình chi trả Sau khi tính thuế và khấu trừ thuế của ĐTNT, cơquan CTTN sẽ tiến hành khấu trừ phần thuế phải nộp ra khỏi thu nhập trước thuế củaĐTNT để đem nộp vào NSNN

ĐTNT sẽ trực tiếp kê khai thu nhập và tự tính mức thuế mình phải nộp Sau

đó sẽ đến nộp tờ khai cho cơ quan thuế và tiến hành nộp khoản thuế vào NSNN Cơquan thuế sẽ có nhiệm vụ ghi lại tất cả các khoản thuế mà các ĐTNT phải nộp, để từ

đó có thể giám sát và kiểm tra khi cần thiết Đồng thời đó cũng là cơ sở để đảm bảo

sự minh bạch trong công tác thu nộp thuế, cả cho ĐTNT và cơ quan thuế cũng như

cơ quan ủy nhiệm thu

1.1.4.6 Quản lý quyết toán thuế và hoàn thuế

Việc quyết toán thuế cho từng ĐTNT là cần thiết Việc này sẽ giúp cơ quanthuế biết được tình hình thu nhập và nộp thuế của từng đối tượng, qua đó có thể cungcấp cho các cơ quan khác, các nhà lập chính sách hoặc chính cơ quan thuế cũng cóthể sử dụng trong việc phân tích và đánh giá về chính sách thuế khả năng nộp thuếcủa dân cư Quyết toán thuế hàng năm cũng sẽ giúp cơ quan thuế có thể phát hiện racác trường hợp sai phạm thông qua việc so sánh mức thuế thu nhập nộp giữa các nămvới nhau

1.1.4.7 Thanh tra và kiểm tra thuế

Đây là một nội dung quan trọng của công tác quản lý thu thuế TNCN Thanh,kiểm tra thuế TNCN được thực hiện bởi bộ phận cán bộ thuế chuyên ngành Đốitượng thanh, kiểm tra thuế là các tổ chức kinh tế và cá nhân có nghĩa vụ nộp thuếTNCN cho Nhà nước và bao gồm cả các đơn vị thuộc ngành thuế Mục tiêu thanh,kiểm tra thuế TNCN là phát hiện và xử lý các trường hợp sai phạm nhằm giảm bớtnhững tổn thất cho Nhà nước và đảm bảo tính nghiêm minh của pháp luật Đồng thờicũng qua quá trình thanh, kiểm tra, cơ quan thuế có thể phát hiện những thiếu sót, bất

cập trong văn bản pháp luật thuế và quá trình tổ chức thực hiện, từ đó tìm ra nhữnghướng giải quyết nhằm hoàn thiện công tác quản lý thuế TNCN Thanh, kiểm trathuế TNCN được thực hiện dưới cá hình thức và phương pháp khác nhau.

Các hình thức thanh, kiểm tra xét theo thời gian tiến hành thanh tra:

+ Hình thức thanh, kiểm tra thường xuyên được thực hiện mang tính định kỳ,không phụ thuộc vào việc có xảy ra vụ việc hay không trong các ĐTNT và các cơquan quản lý thuế

+ Thanh, kiểm tra đột xuất là hình thức thanh, kiểm tra mang tính bất thường

và đối tượng thanh tra không được biết trước Hình thức này được tiến hành khi cónhững vụ việc xảy ra từ phía các ĐTNT hoặc trong các cơ quan thuế để có biện pháp

xử lý

Các hình thức thanh và kiểm tra xét theo phạm vi và nội dung:

+ Thanh, kiểm tra toàn diện: Được tiến hành với tất cả các nội dung thanh,kiểm tra thuế, hoặc với tất cả đối tượng thanh, kiểm tra Hình thức này thường được

áp dụng để phục vụ cho những nghiên cứu cải tiến lớn về hệ thống thuế

+ Thanh, kiểm tra có trọng điểm: Được tiến hành chỉ với một số nội dung,một số đối tượng Người ta thường chọn ra các đối tượng điển hình và tổ chức thanhtra, kiểm tra từ đó rút ra các kết luận chung cho toàn hệ thống

1.1.4.8 Tuyên truyền và hỗ trợ người nộp thuế

Ngoài những quy định trong văn bản pháp quy có được hoàn hảo hay khôngthì sự thành công trong việc thực hiện các chính sách thuế còn phụ thuộc rất lớn vào

sự hiểu biết sâu sắc và ý thức chấp hành nghiêm túc của cán bộ thuế cũng như NNT

Để nội dung của chính sách thuế đến với mọi người dân trong xã hội, cơ quan thuếcần phải tiến hành công tác tuyên truyền, phổ biến về chính sách thuế Công tác nàycần phải được thực hiện trước hết từ cán bộ thuế, sau đó tới mọi người dân

Để thành công trong tuyên truyền, phổ biến thuế TNCN thì các cơ quan thuế

có thể sử dụng các phương thức như thông qua các lớp tập huấn, phương tiện thôngtin đại chúng, phát hành các ấn phẩm, tờ rơi, áp phích, tổ chức các buổi đối thoại, cáccuộc thi tìm hiểu về thuế TNCN…

Đối với cán bộ thuế: Việc tập huấn nghiệp vụ về một chính sách thuế nào đócho các cán bộ ngành thuế, nhất là cán bộ cơ sở thường được tiến hành ngay sau khiNhà nước ban hành một chính sách thuế mới hoặc sửa đổi bổ sung một chính sáchthuế đó cú Qua đó, các cán bộ thuế có thể nắm chắc được các chính sách thuế từ

mục đích, ý nghĩa đến nội dung cụ thể, đủ khả năng chuyên môn và làm tròn nhiệm

vụ một tuyên truyền viên giỏi về thuế

1.1.5 Các nhân tố ảnh hưởng đến công tác quản lý thuế thu nhập cá nhân

Có nhiều nhân tố ảnh hưởng đến công tác quản lý thu thuế TNCN Mỗi nhân

tố đều có thể ảnh hưởng tích cực hay tiêu cực tùy theo tính chất và trạng thái củanhân tố đó Nhiệm vụ của các cơ quan chức năng trong bộ máy nhà nước là phải nắm

rõ sự tác động của nhân tố đó và tìm cách hạn chế những nhân tố ảnh hưởng tiêu cựccũng như phát huy những nhân tố ảnh hưởng tích cực nhằm hoàn thiện công tác quản

lý thuế TNCN

1.1.5.1 Các nhân tố chủ quan

1.1.5.1.1 Quan điểm của đội ngũ cán bộ lãnh đạo

Để đảm bảo cho pháp luật thuế được thực hiện một cách triệt để, tập trungđúng, đủ, kịp thời nguồn thu thuế vào NSNN chịu ảnh hưởng không nhỏ bởi quanđiểm của đội ngũ cán bộ lãnh đạo trong công tác quản lý thuế Quan điểm của độingũ cán bộ lãnh đạo có ảnh hưởng trước hết tới các chính sách thuế TNCN, sau là tớiquá trình tổ chức thực hiện và các công việc khác thuộc phạm vi quản lý Một hệthống chính sách thuế và cơ cấu thuế suất hợp lý nhưng tổ chức và cơ chế quản lý thuthuế kém sẽ không đạt được hiệu quả cao Các cấp lãnh đạo cần phải có biện phápphù hợp, nhanh chóng đáp ứng yêu cầu về công tác quản lý thu thuế, tạo được niềmtin cho ĐTNT cũng như đảm bảo nguồn thu ngân sách vững chắc, ổn định

Quan điểm của lãnh đạo ảnh hưởng đến việc phân bổ nguồn thu, công tác tổchức bộ máy nhân sự, trang bị cơ sở vật chất, kế hoạch triển khai công tác thu Ngườilãnh đạo phải biết phân công giao việc một cách hợp lý, khoa học nhằm thực thi côngviệc một cách tốt nhất Như vậy, người lãnh đạo không chỉ phải có cách nhìn baoquát công việc, mà còn phải biết phân quyền, ủy quyền một cách hợp lý cho cấpdưới, cho những người thực thi nhằm khai thác các ý tưởng sáng tạo mới của tập thểcán bộ trong quản lý, tạo điều kiện để cho mọi cán bộ đều có cơ hội thăng tiến, pháthuy khả năng làm việc cũng như học tập nâng cao kiến thức và trau dồi kỹ năng quản

lý thu thuế Theo đó là các chế độ thưởng đột xuất, thường xuyên đối với cán bộ thuếnói chung và cán bộ thuế có thành tích xuất sắc trong công tác quản lý thu thuế nóiriêng Đồng thời có những biện pháp xử lý nghiêm những cán bộ vi phạm quy chếlàm việc, có hành vi tham ô, nhận hối lộ

Quan điểm của lãnh đạo ảnh hưởng đến các biện pháp xử lý đối với cácĐTNT tìm cách trốn thuế, dây dưa, chây ì trong việc thực hiện nghĩa vụ kê khai, nộpthuế và hợp tác với cơ quan thuế Đối với những đối tượng có hành vi gian lận, trốnthuế cần có những hình thức xử phạt thích đáng, đảm bảo tính công bằng, làm chomọi người tin tưởng vào pháp luật, tích cực đấu tranh chống các hành vi vi phạm.

1.1.5.1.2 Trình độ và phẩm chất đạo đức của đội ngũ cán bộ thuế

Trình độ đội ngũ cán bộ thuế đóng vai trò rất quan trọng trong công tác quản

lý thuế, đặc biệt là thuế TNCN Nhân tố này tác động vào tất cả các khâu của côngtác quản lý thuế TNCN, từ ban hành chính sách, tổ chức thực hiện chính sách tới tổchức bộ máy quản lý thuế, thanh tra, kiểm thuế

Để có thể ban hành những chính sách thuế đúng đắn, đáp ứng được yêu cầucủa những thay đổi kinh tế xã hội và đảm bảo được những mục tiêu của công tácquản lý thuế TNCN thì đội ngũ cán bộ thuế ở tầm hoạch định chính sách cần phải cótrình độ cao về vấn đề thực tế cũng như lý thuyết liên quan đến thuế, kinh tế vĩ mô vàquản lý nhà nước và phẩm chất đạo đức tốt, tâm huyết với công việc Nếu nhàhoạch định chính sách có trình độ thấp và phẩm chất đạo đức kém sẽ đưa ra cácchính sách chứa đựng nhiều sai sót không chỉ ảnh hưởng tiêu cực tới công tác quản

lý thuế TNCN mà còn tới cả hệ thống thuế

Quá trình thực hiện chính sách thuế cũng phụ thuộc rất nhiều vào trình độ vàphẩm chất đạo đức của đội ngũ cán bộ thuế Nhân tố này ảnh hưởng rất lớn tới hiệuquả hoạt động của công tác tuyên truyền, phổ biến kiến thức thuế cũng như quản lýthu thuế Một đội ngũ cán bộ thuế có trình độ và phẩm chất đạo đức tốt mới có đủkhả năng làm một tuyên truyền viên giỏi và nhiệt huyết về thuế, đồng thời khôngphạm phải sai lầm trong quá trình thực hiện các nghiệp vụ cụ thể về tính thuế, quyếttoán thuế thuế

Đội ngũ cán bộ lãnh đạo làm công tác tổ chức thiết lập nên bộ máy quản lýthuế phải có đủ năng lực và phẩm chất để xây dựng một bộ máy phù hợp với nhữngđiều kiện kinh tế xã hội và có hiệu quả cao

1.1.5.1.3 Cơ sở vật chất của ngành thuế

Nhân tố này có ảnh hưởng mạnh mẽ tới công tác quản lý thu thuế TNCN.Những quy định trong chính sách về ĐTNT, TNCT (rộng hay hẹp), phương thức kêkhai, nộp thuế, quyết toán thuế… phụ thuộc rất nhiều vào khả năng đáp ứng củangành thuế trong công tác quản lý thu thuế Khả năng này lại phụ thuộc rất lớn vào

cơ sở vật chất của ngành thuế Một hệ thống thu thuế được kết nối bằng mạng nội bộ

sẽ là một nhân tố rất hữu ích cho cơ quan thuế trong việc quản lý thu thuế hiệu quả,chính xác, kịp thời và tiết kiệm chi phí Việc xây dựng mạng thông tin nội bộ đểquản lý cơ sở dữ liệu sẽ đòi hỏi những chi phí bước đầu tương đối lớn, nhưng xét vềdài hạn thì điều này sẽ tiết kiệm chi phí hơn rất nhiều so với việc quản lý dữ liệu theokiểu thủ công

1.1.5.2 Các nhân tố khách quan

1.1.5.2.1 Tính nghiêm minh của luật pháp

Cơ quan quản lý làm việc có hiệu quả, luật pháp được thực hiện nghiêm minh

sẽ đảm bảo việc vi phạm luật giảm đi Các ĐTNT cũng như cơ quan thu thuế cũng sẽ thựchiện nghiêm túc hơn các quy định trong luật thuế bởi họ biết rằng khi vi phạm họ nếu bịphát hiện sẽ không tránh khỏi những hình phạt Như vậy, công tác quản lý thu thuế TNCN

sẽ đạt được hiệu quả cao

1.1.5.2.2 Tình hình kinh tế và mức sống của người dân

Hiệu quả của công tác quản lý thu thuế TNCN phụ thuộc không nhỏ vào mức

độ phát triển kinh tế và đời sống của dân cư Cùng một đơn vị thu thuế, trên một khuvực số ĐTNT thu nhập nhiều, số thuế thu được nhiều sẽ giảm bớt chi phí trên mộtđồng thuế thu được, ngược lại có ít ĐTNT và số thuế thu được ớt thỡ chi phí cho mộtđồng thuế thu được sẽ cao Sự phát triển kinh tế sẽ đồng hành với sự phát triển của

cơ sở hạ tầng phục vụ cho công tác quản lý nói chung và công tác quản lý thuế nóiriêng, khi cơ sở hạ tầng tốt thì khả năng quản lý thuế cũng sẽ được đơn giản và hiệuquả hơn

1.1.5.2.3 Phương thức thanh toán chủ yếu trong dân cư

Phương thức thanh toán chủ yếu trong dân cư ảnh hưởng lớn tới khâu quản lýthu thuế Quản lý thu thuế TNCN khó khăn và phức tạp chủ yếu ở khâu quản lý thunhập của các ĐTNT Nếu như các khoản thu nhập được thanh toán qua hệ thốngngân hàng dưới hình thức tài khoản cá nhân thì sẽ rất thuận tiện cho cơ quan thuếtrong việc giám sát thu nhập của ĐTNT; bên cạnh đó Nhà nước có thể áp dụngphương pháp thu thuế TNCN thông qua hệ thống ngân hàng Điều này vừa giúp giảmbớt công việc và chi phí cho cơ quan thuế, vừa kiểm soát chặt chẽ hơn thu nhập củaĐTNT

1.1.5.2.4 Ý thức chấp hành pháp luật thuế của đối tượng nộp thuế

Ý thức chấp hành pháp luật nói chung và pháp luật thuế TNCN nói riêng tỷ lệthuận với ý thức và trách nhiệm nộp thuế Khi người dân có ý thức chấp hành luậtthuế tốt, họ sẽ tự giác trong kê khai, nộp thuế; hành vi trốn thuế sẽ ít xảy ra Từ đó,công tác quản lý thu thuế sẽ gặp nhiều thuận lợi và đạt kết quả tốt hơn Nếu ngườidân có ý thức chấp hành luật thuế kém sẽ tìm mọi cách trốn, tránh thuế nhằm làmgiảm nghĩa vụ thuế dẫn đến làm giảm hiệu quả của công tác quản lý thu thuế Thực

tế, khi người dân nhận thức được quyền lợi họ sẽ được hưởng những hàng hóa, dịch

vụ công cộng mà Nhà nước cung cấp họ sẽ thấy rõ hơn trách nhiệm của mình đối vớiNhà nước là đóng thuế cho nhà nước

Tóm lại, ý thức chấp hành pháp luật thuế của ĐTNT cũng ảnh hưởng mộtphần tới công tác quản lý thu thuế TNCN Ý thức chấp hành pháp luật của người dân

có thể được nâng cao dần qua quá trình tuyên truyền, giáo dục

CHƯƠNG 2 THỰC TRẠNG CÔNG TÁC QUẢN LÝ THUẾ THU NHẬP CÁ NHÂN

TRÊN ĐỊA BÀN HƯNG YÊN

2.1 Khái quát về kinh tế - xã hội của Tỉnh Hưng Yên

2.1.1 Đặc điểm kinh tế xã hội của Tỉnh Hưng Yên

Hưng Yên là một tỉnh nằm ở trung tâm đồng bằng sông Hồng Việt Nam Trung tâm hành chính của tỉnh là thành phố Hưng Yên nằm cách thủ đô Hà Nội

64 km về phía đông nam, cách thành phố Hải Dương 50 km về phía tây nam Phíabắc giáp tỉnh Bắc Ninh , phía đông giáp tỉnh Hải Dương , phía tây và tây bắc giápthủ đô Hà Nội, phía nam giáp tỉnh Thái Bình và phía tây nam giáp tỉnh Hà Nam Trong quy hoạch xây dựng, tỉnh này thuộc vùng Hà Nội , diện tích khoảng 926 km2gồm thành phố Hưng Yên, 9 huyện, dân số hơn 1.167.100 người với mật độ dân số1.263 người/km2

Thời gian qua, tỉnh Hưng Yên có những bước chuyển biến về phương phápđiều hành, chỉ đạo và thái độ kiên quyết thực hiện các ý tưởng tỉnh Hưng Yên xácđịnh cải cách hành chính phải là ưu tiên Xây dựng bộ máy tinh gọn, đội ngũ côngchức có tính chuyên nghiệp cao, trách nhiệm rõ ràng Đội ngũ công chức phảithường xuyên được cập nhật thông tin mới, đào tạo lại để hiểu biết ngang tầm vớinhiệm vụ Sử dụng tài chính công tiết kiệm, hiệu quả, không dàn trải, tiết kiệm chithường xuyên để tập trung vốn cho đầu tư phát triển cùng với việc thu hút mạnh cácnguồn đầu tư Nhìn lại những năm qua, kinh tế Hưng Yên đều có những bước pháttriển vững chắc và ổn định thể hiện ở nhiều mặt, GDP năm sau cao hơn năm trước,giá trị sản xuất công nghiệp, giá trị dịch vụ đều tăng qua các năm Cơ cấu kinh tếHưng Yên chuyển dịch theo xu thế tiên tiến, hiện đại hoá và bước đầu hình thành

cơ cấu kinh tế dịch vụ - công nghiệp - nông nghiệp Chất lượng, hiệu quả và sứccạnh tranh của nền kinh tế của tỉnh được tăng cường, thu nhập bình quân tháng củangười dân ngày càng tăng do đó đời sống của người lao động đang ngày càng đượccải thiện Cùng với tăng trưởng kinh tế, số ĐTNT của tỉnh Hưng Yên cũng pháttriển nhanh cả về số lượng và chất lượng, đặc biệt là thuế TNCN

2.1.2 Khái quát về Cục thuế Hưng Yên

- Cơ cấu tổ chức bộ máy và chức năng nhiệm vụ

Cùng với việc ban hành, sửa đổi luật, pháp lệnh thuế trong cải cách thuế Thủtướng chính phủ ban hành Quyết định số 218/2003/TTg ngày 28/10/2003 quy địnhchức năng, nhiệm vụ, quyền hạn và cơ cấu tổ chức ngành thuế và triển khai thực hiện

từ 1/1/2004

Cục thuế Hưng Yên là cơ quan thuế tại địa phương với bộ máy Văn phòngcục (gồm phòng trực thuộc) và 10 Chi cục thuế huyện, thành phố thực hiện nhiệm vụchính trị trọng tâm là tổ chức triển khai thực hiện các luật, pháp lệnh thuế và cácchính sách thu của nhà nước đến các đối tượng nộp thuế trên địa bàn

Cán bộ công chức ngành thuế tỉnh Hưng yên có mặt đến ngày 1/9/2013 là:

632 người

Biên chế tại các chi cục: 358 người

Biên chế tại Văn phòng Cục: 144 người

Tại Văn phòng cục: Được tổ chức thành các phòng chuyên môn theoQuyết định của tổng cục thuế như sau:

+ Phòng quản lý thuế Thu nhập cá nhân

+ Phòng Hành chính Quản trị Tài vụ

+ Phòng Tổ chức cán bộ

+ Phòng Thanh tra

+ Phòng Tổng hợp Dự toán

+ Phòng kê khai và Kế toán thuế

+ Phòng Kiểm tra nội bộ

+ Phòng Kiểm tra thuế

+ Phòng Tin học

+ Phòng Quản lý nợ

+ Phòng Tuyên truyền hỗ trợ

+ Phòng Quán lý các khoản thu về đất

Tại các chi cục : Được bố trí thành các đội thuế liên xã, phường và các tổgồm có:

+ Tổ Hành chính nhân sự

+ Tổ Kế hoạch, Tổng hợp

+ Tổ Quản lý Doanh nghiệp

+ Tổ thanh tra

Nhận xét chung về tổ chức bộ máy: Theo tiến trình cải cách thuế, tổ chức bộmáy ngành thuế tỉnh Hưng yên dược tinh giản theo hướng gọn nhẹ, hiệu quả Cơcấu, trình độ cán bộ đáp ứng yêu cầu của nhiệm vụ

Tuy nhiên số lượng cán bộ còn thiếu, chưa được biên chế bổ sung kịp thờitheo sự phát triển của các doanh ngiệp, các đối tượng nộp thuế Cụ thể:

- Phòng Quản lý thu thuế doanh nghiệp tại Văn phòng Cục có 06 cán bộphải theo dõi, kiểm tra hồ sơ thuế hàng tháng của trên 200 Doanh nghiệp

- Các chi cục thuế với biên chế chỉ từ 28 đến 40 người một chi cục quản lýtrên 9000 hộ nộp thuế môn bài, trên 5000 hộ nộp thuế thường xuyên và trên 200doanh nghiệp nhỏ

Sơ đồ 2.1: Mô hình bộ máy tổ chức Cục Thuế Hưng Yên

PHÒNG THANH TRA THUẾ SỐ 1

PHÒNG THANH TRA THUẾ

SỐ 2

PHÒNG QUẢN LÝ THUẾ THU NHẬP CÁ NHÂN

PHÒNG TỔNG HỢP NGHIỆP

VỤ DỰ TOÁN

PHÒNG KIỂM TRA NỘI BỘ

PHÒNG TỔ CHỨC CÁN BỘ

PHÒNG HÀNH CHÍNH QUẢN TRỊ TÀI VỤ

PHÒNG QUẢN

LÝ NỢ VÀ CƯỠNG CHẾ NỢ THUẾ

PHÒNG QUẢN LÝ CÁC KHOẢN THU VỀ ĐẤT

10 CHI CỤC THUẾ CÁC HUYỆN,

THÀNH PHỐ

PHÒNG KIỂM TRA THUẾ SỐ 1

CỤC TRƯỞNG CỤC THUẾ

PHÒNG TIN HỌC

Hằng năm, số thu ngân sách trên địa bàn Hưng yên chiếm tỷ trọng tương đốilớn trong tổng số thu ngân sách của cả nước Đặc biệt những năm gần đây, Cục thuếHưng Yên luôn hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ thu NSNN, tốc độ tăng trưởng số thutrung bình vào khoảng 150% Trong đó, số thu ngân sách đối với thuế TNCN củaTỉnh Hưng Yên qua các năm như sau:

Biểu 2.1: Kết quả thu thuế TNCN trên tổng nguồn thu trên địa bàn

Hưng Yên từ năm 2009 - 2012

(triệu đồng)

Tổng thu thuế, phí, lệ phí (triệu đồng)

Nguồn: Cục thuế Hưng Yên

Số thu ngân sách từ thuế thu nhập cá nhân qua các năm ngày càng tăng là nhờmột phần không nhỏ từ việc tăng cường và đẩy mạnh hoạt động quản lý thuế thunhập cá nhân Tại cục thuế Hưng Yên số thu cùng với sự tăng lên của quy mô thuếTNCN thì tỷ trọng thuế TNCN trên tổng số thu thuế, phí, lệ phí cũng tăng theo từ4,44% năm 2009 lên 8,64% năm 2012

2.2 Thực trạng công tác quản lý thuế thu nhập cá nhân trên địa bàn tỉnh Hưng Yên

2.2.1 Công tác tổ chức bộ máy quản lý thu thuế thu nhập cá nhân

2.2.1.1.Bộ máy quản lý thuế

Theo quy định của Luật Quản lý thuế, bộ máy quản lý thu thuế ở cơ quanthuế các cấp được cải cách theo hướng tổ chức tập trung theo 4 chức năng nhằmchuyên môn hóa, nâng cao năng lực quản lý thu thuế ở từng chức năng, gồm:Tuyên truyền - hỗ trợ NNT; Theo dõi, xử lý việc kê khai thuế; Đôn đốc thu nợ vàcưỡng chế nợ thuế; Thanh tra và kiểm tra thuế

Đối với các Chi cục Thuế, công tác quản lý thu thuế TNCN đang triển khai.Việc tổ chức triển khai thực hiện chính sách thuế TNCN trên địa bàn do bộ phậnquản lý thuế TNCN thuộc đội Tổng hợp - Nghiệp vụ - Dự toán đảm nhiệm Công tácthu trực tiếp đối với cá nhân kinh doanh do đội thuế liên phường, xã đảm nhiệm.

- Các phòng Kiểm tra thuế ở Cục Thuế, đội Kiểm tra thuế ở Chi cục Thuếquản lý thu trực tiếp thuế TNCN đối với người sử dụng lao động do đơn vị phụ trách

Phòng/đội Kiểm tra thuế, phòng Quản lý thuế TNCN kiểm tra hồ sơ khai thuế

và kiểm tra tại trụ sở của NNT phát hiện có dấu hiệu trốn thuế, gian lận về thuếchuyển hồ sơ về các phòng Thanh tra thuế

- Các phòng Thanh tra thuộc Cục Thuế thanh tra NNT theo khối phòng Kiểmtra thuế và Chi cục Thuế được phân công

Biểu 2.2: Tổ chức bộ máy quản lý thu thuế theo chức năng của

Cục Thuế Hưng Yên

chức năng

Số cán bộ(người)

Tỷ trọng trên tổng số cán bộ (%)

Số cán bộ(người)

Tỷ trọng trên tổng số cán bộ (%)

1 Kê khai - kế toán

Nguồn: Cục Thuế Hưng Yên

Số cán bộ này tham gia vào quản lý thu thuế theo chức năng, mỗi cán bộ trongtừng bộ phận chức năng theo dõi một số ĐTNT theo loại hình DN, lĩnh vực kinhdoanh bao gồm tất cả các sắc thuế trong đó có thuế TNCN

Việc thực hiện mô hình quản lý thu thuế chủ yếu theo chức năng đã hìnhthành đội ngũ cán bộ tương đối chuyên môn hóa, chuyên sâu theo các chức năngquản lý thuế trên cơ sở đánh giá phân loại, sắp xếp công chức nhằm phù hợp với

năng lực, trình độ của mỗi cán bộ, công chức, đáp ứng yêu cầu của công tác quản lýthu thuế.

Bộ máy quản lý thu thuế của Cục Thuế Hưng Yên nói riêng và Ngành thuế nóichung được tổ chức theo mô hình quản lý theo chức năng, mỗi bộ phận quản lý thutất cả các sắc thuế của một số ĐTNT

2.2.1.2 Công tác đào tạo và bồi dưỡng cán bộ

Cục Thuế Hưng Yên gồm 502 cán bộ, công chức trong đó trình độ cán bộ từđại học trở lên chiếm 54,18%, Văn phòng Cục thì trình độ cán bộ nói chung cao hơncủa Chi cục Thuế bởi cán bộ phải có đủ trình độ mới đủ khả năng để quản lýnhững doanh nghiệp có quy mô lớn, lĩnh vực kinh doanh đa dạng, phức tạp CònChi cục thuế chủ yếu là quản lý các doanh nghiệp có quy mô vừa và nhỏ; các hộkinh doanh nhỏ lẻ

Từ năm 2009 đến nay, Cục Thuế Hưng Yên đã chú trọng đến công tác đàotạo, bồi dưỡng cho cán bộ công chức (CBCC) về chuyên môn nghiệp vụ, về lýluận chính trị, về quản lý nhà nước, về tin học: Đã ký hợp đồng mở 05 lớp vềquản lý nhà nước ngạch Chuyên viên, cử 255 cán bộ tập huấn phần mềm ứngdụng của Tổng cục Thuế

2.2.2 Quy trình quản lý thu thuế

Ở Hưng Yên hiện nay, việc kê khai nộp thuế thu nhập thực hiện theonguyên tắc khấu trừ tại nguồn Cơ quan chi trả thu nhập có nghĩa vụ khấu trừ tiềnthuế trước khi chi trả thu nhập cho đối tượng nộp thuế để nộp thay tiền thuế vàongân sách nhà nước

Bên cạnh đó, đối với một số trường hợp, cơ quan thuế có thể áp dụng phươngpháp tự kê khai Những người nộp thuế thuộc diện tự kê khai đa phần là những ngườihành nghề tự do, có thu nhập từ nhiều nguồn khác nhau Nhưng số đối tượng nàykhông nhiều mà chủ yếu tập trung vào các đối tượng nộp thuế theo phương phápkhấu trừ tại nguồn

Cá nhân có thu nhập từ sản xuất, kinh doanh bao gồm cả cá nhân hành nghềđộc lập; cá nhân, hộ gia đình sản xuất nông nghiệp không thuộc đối tượng miễn thuếthu nhập cá nhân Cá nhân có thu nhập từ sản xuất, kinh doanh thực hiện đăng ký cấp

mã số thuế Việc đăng ký thuế để cấp mã số thuế được thực hiện tại cơ quan chi trảthu nhập hoặc tại cơ quan thuế

Việc tiếp nhận, giải quyết hồ sơ đăng ký thuế của NNT tại Cục Thuế HưngYên được thực hiện theo đúng quy định

2.2.3 Quản lý kê khai, nộp thuế

Ở Hưng Yên hiện nay, công tác quản lý kê khai, nộp thuế được thực hiện mộttrong hai phương pháp sau: Kê khai và nộp thuế thông qua cơ quan chi trả thu nhập

và Kê khai, nộp thuế tại cơ quan thuế

- Kê khai và nộp thuế thông qua cơ quan chi trả thu nhập

Đối với cơ quan chi trả thu nhập, việc kê khai, tạm nộp thuế hàng tháng đượcthực hiện như sau:

* Cơ quan chi trả thu nhập sẽ chịu trách nhiệm kê khai phần thu nhập chịuthuế và thuế thu nhập cá nhân phải nộp với cơ quan thuế, khấu trừ phần thuế thunhập cá nhân phải nộp trước khi chi trả cho các cá nhân là đối tượng nộp thuế và nộpvào ngân sách Nhà nước thông qua kho bạc

* Thuế thu nhập cá nhân đối với thu nhập không thường xuyên nộp cho từnglần phát sinh thu nhập Cơ quan chi trả thu nhập thực hiện khấu trừ tiền thuế và cấpbiên lai thuế khi chi trả cho người có thu nhập

Hiện nay có khoảng 850 đơn vị hành chính hưởng ngân sách nhà nước như: cácđơn vị Quản lý Nhà nước thuộc các Sở, Ban, Ngành và các đơn vị chính quyền như

Ủy ban nhân dân tỉnh, huyện, xã, phường v.v… phần lớn chưa có mã số thuế Dovậy, các Cục Thuế khẩn trương đôn đốc các đơn vị này thực hiện đăng ký thuế đểđược cấp mã số thuế

- Kê khai, nộp thuế tại cơ quan thuế

Cơ quan thuế quản lý thuế thu nhập cá nhân thông qua cơ quan chi trả thunhập, nhưng đầu 2009 cơ quan này sẽ quản lý trực tiếp đến từng người nộp thuế.Điều này sẽ giải quyết hai vấn đề:

Thứ nhất, người nộp thuế sẽ chứng minh gia cảnh trực tiếp với cơ quan thuế,chịu trách nhiệm về thông tin kê khai và khắc phục nhược điểm một người có nhiềukhoản thu nhập từ các địa bàn khác nhau nhưng chỉ nộp thuế tại một nơi

Thứ hai, Việc quản lý thu nhập của mỗi cá nhân, sẽ dựa trên dữ liệu của nhiều cơquan trả thu nhập tập trung vào dữ liệu của cơ quan thuế

Theo Thông tư 84/2008/TT-BTC của Bộ tài chính, hệ thống tờ khai thuế thunhập cá nhân có hai dạng: Hệ thống tờ khai dùng cho các cơ quan chi trả thu nhập và

hệ thống tờ khai dành cho cá nhân nộp thuế (áp dụng cho thu nhập thường xuyên)

- Đối với hệ thống tờ khai dùng cho các cơ quan chi trả thu nhập, việc kê khai, tạmnộp thuế hàng tháng được thực hiện như sau:

Thông qua cơ quan ủy nhiệm thu hay cơ quan chi trả thu nhập, tính thuế cho cácđối tượng nộp thuế làm việc trong đơn vị mình và có thu nhập do đơn vị mình chi trả.Sau khi tính thuế và khấu trừ thuế của đối tượng nộp thuế, cơ quan chi trả thu nhập,

sẽ tiến hành khấu trừ phần thuế phải nộp ra khỏi thu nhập trước thuế của đối tượngnộp thuế để đem nộp cho cơ quan thuế Cơ quan chi trả thu nhập sẽ được hưởng mộtkhoản tiền theo tỉ lệ trên số thuế thu được và nộp cho cơ quan thuế

Đối tượng nộp thuế sẽ trực tiếp kê khai thu nhập của mình và tự tính mức thuếmình phải nộp Sau đó, các đối tượng nộp thuế sẽ đến nộp tờ khai cho cơ quan thuế

và tiến hành nộp khoản thuế cho cơ quan thuế hay cơ quan có chức năng thu thuế Cơquan thuế sẽ có nhiệm vụ ghi lại tất cả các khoản thuế mà các đối tượng nộp thuếphải nộp, để từ đó có thể giám sát và kiểm tra khi cần thiết Đồng thời đó cũng là cơ

sở để đảm bảo sự minh bạch trong công tác thu nộp thuế, cả cho đối tượng nộp thuế

và cơ quan thuế cũng như cơ quan ủy nhiệm thu

Đối với cá nhân có thu nhập không thường xuyên, nộp cho từng lần phát sinhthu nhập Cơ quan chi trả thu nhập thực hiện khấu trừ tiền thuế và cấp biên lai thuếkhi chi trả cho người có thu nhập Tuy nhiên hiện nay, do chưa có các hình thức quản

lý thu nhập có hiệu quả nên các khoản thu từ thu nhập không thường xuyên chủ yếu

là các lần trúng thưởng xổ số, và một số trường hợp gửi quà từ nước ngoài về

- Đối với hệ thống tờ khai dành cho cá nhân nộp thuế:

Cá nhân phải nộp tờ khai thuế thu nhập cá nhân cho cơ quan thuế Trường hợp

cá nhân xác định thu nhập ổn định hàng tháng trong tờ khai thuế đầu năm thì thángđầu tiên nộp tờ khai, các tháng tiếp sau không cần nộp tờ khai này mà nộp thuế hàngtháng theo thời hạn quy định, trừ trường hợp có sự thay đổi về thu nhập Số đốitượng nộp thuế chủ yếu là các đơn vị do Cục thuế quản lý Các đơn vị này thường làcác doanh nghiệp liên doanh hay doanh nghiệp nước ngoài hoặc các doanh nghiệpNhà nước có quy mô lớn Tuy nhiên, hiện nay số đối tượng lao động ở doanh nghiệpnày chưa được quản lý một cách đầy đủ, do các đơn vị khi tuyển thêm nhân viên thì

không thông báo cho cơ quan thuế nên cơ quan thuế đã không thu đủ đối với tất cảđối tượng có mức thu nhập đến mức tính thuế

Hàng tháng, cá nhân kê khai, nộp thuế tại quan thuế Trong trường hợp xácđịnh được cơ quan chi trả thu nhập nhưng cơ quan này ở nước ngoài hoặc cá nhânkhông muốn nộp thuế qua tổ chức uỷ nhiệm thu thì cá nhân có thể tự đăng ký và kêkhai nộp thuế tại cơ quan thuế

Trong cả hai trường hợp trên, thời hạn nộp tờ khai cho cơ quan thuế và nộpthuế vào Ngân sách Nhà nước chậm nhất vào ngày 20 của tháng tiếp theo tháng phátsinh thu nhập Trường hợp, hàng tháng tổ chức, cá nhân trả thu nhập có tổng số thuếthu nhập cá nhân đã khấu trừ thấp hơn 5 triệu đồng thì tổ chức, cá nhân trả thu nhậpđược khai, nộp tờ khai theo quý Thời hạn nộp tờ khai thuế theo quý chậm nhất làngày 30 của tháng đầu quý sau

Trong năm 2012, Cục Thuế Hưng Yên tiếp tục triển khai công tác xây dựng

cơ sở dữ liệu NNT: Hoàn thiện cơ sở dữ liệu hiện có trong chương trình TINC, QLT,QTT, QHS Qua công tác triển khai xây dựng cơ sở dữ liệu NNT nhằm bổ sung, cậpnhật các thông tin về ĐTNT được hoàn thiện, hỗ trợ chính xác cho việc khai thácthông tin, phân tích, dự báo; thực hiện cập nhật cơ sở dữ liệu đối với chương trìnhquản lý thuế đã cơ bản xác định chính xác các loại tờ khai thuế mà NNT phải nộp để

từ đó có cơ sở nhắc nhở, đôn đốc ĐTNT thực hiện phải nộp tờ khai theo quy định

Triển khai đề án “Kê khai thuế qua mạng Internet”: Thực hiện chỉ đạo củaTổng cục Thuế, Cục Thuế Hưng Yên đã thành lập Ban chỉ đạo và Tổ triển khai dựán; xây dựng kế hoạch chi tiết và phân công trong Ban chỉ đạo và các phòng chứcnăng của Cục Thuế, gửi thư mời và chấp thuận tham gia của 193 DN; tổ chức tậphuấn cho cán bộ thuế liên quan; tổ chức tuyên truyền trên các phương tiện thông tinđại chúng; phối hợp với đơn vị cấp chứng thư số để cấp cho DN; cài đặt thiết bị phầnmềm để phục vụ kê khai qua internet; tổ chức hội nghị triển khai “Kê khai thuế quamạng Internt” với sự tham dự của giám đốc, kế toán trưởng 200 DN Kỳ kê khai thuếđầu tiên (tháng 11) đã có 193/200 DN thực hiện thành công kê khai thuế qua mạng

Hiệu quả của việc nộp hồ sơ khai thuế qua mạng đã đem lại lợi ích cho cả DN

và cơ quan thuế: thủ tục nộp hồ sơ khai thuế đơn giản, nhanh gọn, hiệu quả cao và antoàn, không giới hạn về không gian, thời gian trong ngày, tiết kiệm thời gian, chi phícho DN; cơ quan thuế xử lý tờ khai nhanh, chính xác, giảm thiểu lao động,thuận lợi cho việc lưu trữ hồ sơ và tra cứu dữ liệu, đặc biệt sẽ đáp ứng được