Một số phương hướng & biện pháp chủ yêua nhằm góp phần nâng cao chất lượng sản phẩm ở Công ty Dệt 10- 10

Một số phương hướng & biện pháp chủ yêua nhằm góp phần nâng cao chất lượng sản phẩm ở Công ty Dệt 10- 10

Lời nói đầu

Trong nền kinh tế hàng hoá nhiều thành phần hiện nay cùng với quátrình mở cửa, sự cạnh tranh trên thị trờng ngày càng gay gắt, quyết liệt, sức

ép của hàng nhập lậu, của ngời tiêu dùng trong và ngoài nớc buộc các nhàkinh doanh cũng nh những nhà quản lý phải hết sức coi trọng vấn đề bảo

đảm và nâng cao chất lợng, sản phẩm của đơn vị mình nhằm tạo ra một thếmạnh, vị thế của đơn vị mình trên thị trờng

Chất lợng sản phẩm luôn là điểm yếu, kéo dài nhiều năm ở nớc ta.Trong nền kinh tế tập trung trớc đây vấn đề chất lợng đã từng đợc đề cao

và đợc coi nh một mục tiêu quan trọng Nhng kết quả cha mang lại đợc làbao do cơ chế tập trung quan liêu phủ nhận vai trò của nó trong các hoạt

động cụ thể

Trong hơn mời năm tiến hành công cuộc đổi mới kinh tế - xã hội, vấn

đề chất lợng sản phẩm đã dần trở về với đúng nghĩa của nó Ngời tiêu dùngbắt đầu nhận thức đợc về vấn đề chất lợng hàng hoá dịch vụ Các nhà kinhdoanh cũng nhận thức đợc tầm quan trọng của vấn đề này và bắt đầu đivào tìm tòi, nghiên cứu những cơ chế mới để tạo những bớc chuyển mới vềchất lợng Công nghiệp hoá sản phẩm ngày nay đang trở thành một nhân tốcơ bản quyết định sự thắng bại trong cạnh tranh, quyết định sự tồn tại củadoanh nghiệp nói riêng và quyết định sự thành công hay tụt hậu của nềnkinh tế nói chung Đảm bảo không ngừng nâng cao chất lợng sản phẩm đốivới các doanh nghiệp là một yêu cầu khách quan góp phần thúc đẩy pháttriển sản xuất, đóng góp vào việc nâng cao đời sống của cán bộ công nhânviên trong doanh nghiệp

Với hơn 25 năm phấn đấu xây dựng và trởng thành, Công ty dệt 10.10bớc sang cơ chế thị trờng với muôn vàn khó khăn và thử thách đã bớc đầu

đứng vững và đang trên đà phát triển Trong tình hình sản xuất kinh doanhhiện nay rất phức tạp, công ty còn gặp nhiều khó khăn trong việc tiêu thụsản phẩm mà nguyên nhân cốt lõi là chất lợng và giá thành cha phù hợpvới nhu cầu thị trờng Nh vậy để nâng cao chất lợng sản phẩm của công ty

là một vấn đề vô cùng quan trọng và có ý nghĩa thực tiễn Vì thế, trong quátrình thực tập tại Công ty dệt 10.10, dới sự hớng dẫn của thầy Phạm Hữu

Huy, em đã lựa chọn đề tài: "Một số phơng hớng và biện pháp chủ yếu

nhằm góp phần nâng cao chất lợng sản phẩm ở Công ty dệt 10.10".

Ngoài phần mở đầu và kết luận, đề tài gồm có 3 phần:

Phần thứ nhất: Những vấn đề cơ bản về chất lợng và nâng cao chất

lợng sản phẩm của doanh nghiệp công nghiệp

Phần thứ hai: Phân tích thực trạng, tình hình sản xuất kinh doanh và

chất lợng sản phẩm ở Công ty dệt 10.10 trong 3 năm 1997-1999

Phần thứ ba: Một số phơng hớng và biện pháp chủ yếu nhằm góp

phần đảm bảo và nâng cao chất lợng sản phẩm ở Công ty dệt 10.10

Em xin chân thành cảm ơn thầy Phạm Hữu Huy đã tận tình hớng dẫn

em đồng thời cháu xin cảm ơn các cô, chú ở Công ty dệt 10.10 đã giúp đỡrất nhiều trong việc thu thập số liệu để hoàn thành đề tài này

Phần thứ nhất Những vấn đề cơ bản về chất lợng và nâng cao chất lợng sản phẩm trong doanh nghiệp công

Trong quá trình chuyển sang cơ chế thị trờng, vấn đề chất lợng sảnphẩm hơn lúc nào hết đợc các doanh nghiệp quan tâm một cách nghiêmtúc Việc đa chất lợng sản phẩm và nghiên cứu nó nh một môn học chính

đã đánh dấu một bớc tiến quan trọng trong quá trình phát triển khoa họckinh tế ở nớc ta

1 Khái niệm về chất lợng sản phẩm

Hiện nay có rất nhiều định nghĩa khác nhau về chất lợng sản phẩmtuỳ thuộc vào góc độ xem xét, quan niệm của mỗi nớc trong từng giai đoạnphát triển kinh tế xã hội nhất định và nhằm những mục tiêu khác nhau.Nhng nhìn chung mỗi quan niệm đều có những căn cứ khoa học và thựctiễn khác nhau, đều có những đóng góp nhất định thúc đẩy khoa học quảntrị chất lợng không ngừng phát triển và hoàn thiện

Khái niệm chất lợng theo quan điểm của triết học: Chất lợng là mộtphần tồn tại cơ bản bên trong các sự vật hiện tợng

Theo Marx thì chất lợng sản phẩm là mức độ, là thớc đo biểu thị giátrị (sản xuất của nó) sử dụng của nó Giá trị sử dụng của một sản phẩmlàm nên tính hữu ích của sản phẩm đó và nó chính là chất lợng của sảnphẩm

Theo quan điểm của hệ thống XHCN trớc đây mà Liên Xô là đại diệnchính thì "Chất lợng sản phẩm là tổng hợp những đặc tính kinh tế - kỹthuật nội tại phản ánh giá trị sử dụng và chức năng của sản phẩm đó, đápứng những nhu cầu định trớc cho nó trong những điều kiện xác định vềkinh tế - kỹ thuật" Đây là một quan niệm dới góc độ của các nhà sản xuất.

Về mặt kinh tế quan điểm này phản ánh đúng bản chất của sản phẩm qua

đó dễ dàng đánh giá đợc mức độ chất lợng sản phẩm đạt đợc nhờ đó xác

định đợc rõ ràng những đặc tính và chỉ tiêu nào cần đợc hoàn thiện Tuynhiên, chất lợng sản phẩm chỉ đợc xem xét một cách biệt lập, tách rời vớithị trờng, làm cho chất lợng sản phẩm không thực sự gắn với nhu cầu và sựvận động, biến đổi nhu cầu trên thị trờng, với điều kiện cụ thể và hiệu quảkinh tế của từng doanh nghiệp Khiếm khuyết này cũng dễ hiểu bởi vìcũng giống nh nớc ta, các nớc XHCN sản xuất theo kế hoạch, tiêu thụ theo

kế hoạch do đó sản phẩm sản xuất ra không chỉ cung cấp cho thị trờng,chất lợng sản phẩm không theo kịp nhu cầu thị trờng nhng vẫn tiêu thụ đ-

ợc Hơn nữa, trong cơ chế kế hoạch hoá tập trung, nền kinh tế hoàn toàn

đóng cửa nên không có sự so sánh, cạnh tranh về chất lợng sản phẩm.Bên cạnh đó còn có rất nhiều trờng phái khác nhau khi đa ra kháiniệm về chất lợng sản phẩm dựa vào quan điểm của họ

* Quan điểm chất lợng sản phẩm đợc quy định bởi đặc tính nội tạicủa sản phẩm đó không phụ thuộc vào yếu tố bên ngoài thì có các quanniệm sau:

- Chất lợng sản phẩm là tập hợp những tính chất của sản phẩm có khảnăng thoả mãn đợc những nhu cầu xác định phù hợp với công dụng củasản phẩm đó

- Chất lợng sản phẩm là một hệ thống đặc trng nội tại của sản phẩm

đợc xác định bằng những thông số có thể đo đợc hoặc so sánh đợc, nhữngthông số này lấy ngay trong sản phẩm đó hoặc trong giá trị sử dụng của

nó - Chất lợng sản phẩm là sự phù hợp với các tiêu chuẩn, quy định kỹthuật

* Quan điểm chất lợng sản phẩm trớc hết phụ thuộc vào khách hàng,tiêu biểu là Juran, Deming

- Chất lợng sản phẩm là sự thích ứng cua sản phẩm đó với mục đíchcủa ngời tiêu dùng.

- Chất lợng sản phẩm là sự phù hợp với nhu cầu khách hàng

- Chất lợng sản phẩm là cung cấp những dịch vụ và sản phẩm ở giá

mà khách hàng có thể chấp nhận đợc

Bớc sang cơ chế thị trờng khi nhu cầu thị trờng đợc coi là xuất phát

điểm của mọi hoạt động sản xuất kinh doanh thì quan điểm trên không cònphù hợp nữa

Quan điểm về chất lợng sản phẩm phải đợc nhìn nhận năng động thựctiễn và hiệu quả hơn nghĩa là khi xem xét chất lợng sản phẩm phải gắn liềnvới nhu cầu của ngời tiêu dùng trên thị trờng, với chiến lợc cạnh tranh củadoanh nghiệp Những quan niệm mới đó đợc gọi là quan điểm chất lợngsản phẩm hớng theo khách hàng Có rất nhiều tác giả theo quan niệm nàyvới những cách diễn đạt khác nhau:

- Grosby: "Chất lợng là sự phù hợp với những yêu cầu hay đặc tínhnhất định"

- J.Juran: "Chất lợng là sự phù hợp với sử dụng, với công dụng"

- Feigenbaun: "Chất lợng sản phẩm là tập hợp các đặc tính kỹ thuật,công nghệ và vận hành của sản phẩm nhờ chúng mà sản phẩm đáp ứng đợccác yêu cầu của ngời tiêu dùng khi sử dụng"

Phần lớn các chuyên gia về chất lợng trong nền kinh tế thị trờng coichất lợng sản phẩm là sự phù hợp với nhu cầu hay mục đích sử dụng củangời tiêu dùng Các đặc điểm kinh tế - kỹ thuật phản ánh chất lợng sảnphẩm khi chúng thoả mãn đợc đòi hỏi của ngời tiêu dùng Chất lợng đợcnhìn bên ngoài theo quan điểm của khách hàng Chỉ có những đặc tính đápứng đợc nhu cầu của hàng hoá mới là chất lợng sản phẩm Mức độ đáp ứngnhu cầu là cơ sở để đánh giá trình độ chất lợng sản phẩm đạt đợc Theoquan niệm này chất lợng sản phẩm không phải là cao nhất và tốt nhất mà

là sự phù hợp với nhu cầu

Để phát huy những mặt tích cực và khắc phục những hạn chế của cácquan niệm trên, tổ chức tiêu chuẩn chất lợng quốc tế (ISO) đã đa ra kháiniệm:

- Theo ISO 8420 - 1994: Chất lợng là tập hợp các đặc tính của mộtthực thể (đối tợng) tạo cho thực thể (đối tợng) có khả năng thoả mãn nhucầu đã nêu hoặc tiềm ẩn.

- Theo ISO 9000: Chất lợng sản phẩm là tổng hợp những đặc tínhkinh tế kỹ thuật của sản phẩm nhằm thoả mãn nhu cầu của khách hàngtrong các đặc tính kinh tế, xã hội xác định nh: Các tính chất xác định tínhnăng tác dụng của sản phẩm, những tính chất thẩm mỹ, kiểu dáng, màusắc Độ tin cậy của sản phẩm, tuổi thọ của sản phẩm, tính an toàn của sảnphẩm, sự phù hợp với môi trờng, phù hợp với những sản phẩm khác; để dễvận chuyển, phân phối và dễ sử dụng, giá cả hợp lý

Dựa trên khái niệm này, Cục đo lờng chất lợng Nhà nớc Việt Nam đã

đa ra khái niệm: Chất lợng sản phẩm của một sản phẩm nào đó là tổng hợpcủa tất cả các tính chất biểu thị giá trị sử dụng phù hợp với nhu cầu của xãhội trong những điều kiện kinh tế - xã hội nhất định, đảm bảo các yêu cầucủa ngời sử dụng nhng cũng đảm bảo các tiêu chuẩn thiết kế và khả năngsản xuất của từng nớc (TCVN - 5814 - 1994)

Về thực chất, đây là những khái niệm có sự kết hợp với những quanniệm trớc đây và những quan niệm trong nền kinh tế thị trờng hiện đại Vìvậy những khái niệm này đợc chấp nhận khá phổ biến và rộng rãi hiệnnay Tuy nhiên, quan niệm chất lợng sản phẩm tiếp tục đợc phát triển, bổxung hơn nữa

Khái niệm về chất lợng sản phẩm - hàng hoá có nhiều lập luận khácnhau Philip B.Crosby nhấn mạnh chỉ có thể tiến hành có hiệu quả côngtác quản lý chất lợng sản phẩm, hàng hoá khi có quan niệm đúng đắn vềchất lợng

Theo quan niệm của tổ chức kiểm tra chất lợng châu Âu (EuropeanOganisation for Quality Contrd) thì chất lợng của sản phẩm là mức độ sảnphẩm ấy đáp ứng đợc nhu cầu của ngời sử dụng

Theo tiêu chuẩn AFNOR 50-109 - "Chất lợng sản phẩm là năng lựccủa một sản phẩm, dịch vụ thoả mãn những nhu cầu của ngời sử dụng".Theo GOST 15.467 - 10 "Chất lợng sản phẩm là tổng hợp nhữngthuộc tính của sản phẩm đáp ứng những nhu cầu xác định phù hợp với têngọi của sản phẩm"

Ngày nay, với sự phát triển của khoa học kỹ thuật và đòi hỏi ngàycàng cao của nhu cầu sản xuất, đời sống, nhu cầu mở rộng giao lu quốc tế,vấn đề chất lợng và quản lý chất lợng sản phẩm hàng hoá trở thành mộtchính sách của Nhà nớc, là phơng tiện để nâng cao hiệu quả lao động, đápứng ngày càng tốt hơn nhu cầu của xã hội.

Sự cần thiết phải nâng cao chất lợng sản phẩm hàng hoá là vấn đề đợcnhiều ngời quan tâm Trên thị trờng có tổ chức và thị trờng tự do, tuy cómột số tiến bộ nh từng bớc đổi mới và bổ xung mặt hàng nhng nhìn chungcòn mang tính tự phát mà chất lợng là vấn đề đáng lo ngại

Chúng ta biết rằng, mục đích của sản xuất hàng hoá là nhằm thoảmãn nhu cầu của con ngời Lịch sử văn hoá của các dân tộc cũng chứngminh rằng trong quá trình lao động sáng tạo và hoạt động thực tiễn, conngời tạo ra của cải vật chất, tạo ra vật phẩm và môi trờng, cũng chính làtạo ra điều kiện tồn tại của bản thân mình Vật phẩm tự nó không có đờisống riêng nhng vật phẩm lại liên quan đến điều kiện của môi trờng, vậtphẩm gắn liền với cuộc sống của con ngời Vì vậy, khi giải quyết vấn đềchất lợng sản phẩm, hàng hoá phải đặt chúng trong mối quan hệ với conngời, với các sản phẩm và hàng hoá khác Hay nói cách khác, mức độ hữuích, trình độ chất lợng sản phẩm hàng hoá phải đợc xem xét trong tơngquan với điều kiện kinh tế - xã hội cụ thể

Để đáp ứng nhu cầu khách hàng, các doanh nghiệp phải không ngừngnâng cao chất lợng sản phẩm nhng không thể theo đuổi chất lợng cao vớibất cứ giá nào mà luôn có giới hạn về kinh tế, xã hội và công nghệ Vì vậy,

đòi hỏi các doanh nghiệp phải nắm chắc các loại chất lợng sản phẩm

- Chất lợng thiết kế là giá trị biểu hiện bằng các tiêu chuẩn chất lợng

- Chất lợng tối u là giá trị các thuộc tính của sản phẩm hàng hoá phùhợp với nhu cầu của xã hội nhằm đạt đợc hiệu quả kinh tế cao nhất.

2 Khái niệm về đảm bảo và nâng cao chất lợng:

Theo TCVN 5814-1994 đảm bảo chất lợng là toàn bộ hoạt động có kếhoạch và hệ thống đợc tiến hành trong hệ chất lợng và đợc chứng minh là

đủ sức cần thiết để tạo sự tin tởng thoả đáng rằng thực thể (đối tợng) sẽthoả mãn đầy đủ các yêu cầu chất lợng

Nh vậy, đảm bảo chất lợng sản phẩm là đảm bảo một mức chất lợng

mà ngời tiêu dùng tin tởng, mua và sử dụng sản phẩm hàng hoá của doanhnghiệp trong một thời gian dài

Đứng về góc độ sản xuất kinh doanh thì đảm bảo chất lợng là sự camkết của các doanh gia, là mức độ biểu thị lòng tự trọng của mình đối vớingời tiêu dùng, đối với kỹ thuật về mức chất lợng sản phẩm hàng hoá đãtung ra trên thị trờng

II Mục đích và ý nghĩa của việc đảm bảo và nâng cao chất lợng sản phẩm

Chất lợng sản phẩm là biểu hiện tổng hợp kết quả của một quá trìnhhoạt động kinh tế và là kết quả của tất yếu khách quan của hoạt động sảnxuất kinh doanh nhng nó bắt nguồn và chịu sự chi phối rất lớn của nhữngyếu tố chủ quan, đặc biệt là tính năng động, khéo léo của con ngời Chất l-ợng sản phẩm muốn có đợc phải bằng những nhận thức đúng đắn, sâu sắc

và những việc làm cụ thể, thiết thực đó là trí tuệ, sức đóng góp của ngờilao động

* Quản lý chất lợng là một trong những nhiệm vụ hàng đầu của công

ty, nó có nghĩa là phải đổi mới t duy trong lĩnh vực quản lý Định hớng vàochất lợng, đảm bảo chất lợng sản phẩm theo đúng quy định của thiết kế,của yêu cầu thị trờng, sản phẩm hàng hoá của công ty đạt đợc sự tín nhiệmtrên thị trờng nhiều, tốc độ tiêu thụ sẽ tăng, tình hình sản xuất đợc tăng tr-ởng và thu đợc nhiều lợi nhuận Vì vậy đảm bảo chất lợng là cơ sở củanguyên lý quản lý chất lợng

- Cơ chế thị trờng tạo động lực mạnh mẽ thúc đẩy sự phát triển củacác dịch vụ và nền kinh tế Cơ chế thị trờng là tổng thể các yếu tố môi tr-

ờng, động lực quan hệ và các quy luật chi phối vận động của thị trờng.Song đặc trng cơ bản của nó là sự vận động theo quy luật cung - cầu, quyluật giá trị, tiền tệ, cạnh tranh Trong đó quy luật cạnh tranh chi phối mộtcách nghiệt ngã nhất, đòi hỏi các doanh nghiệp phải nắm vững nhu cầu thịtrờng cả về mặt không gian, thời gian, số lợng và chất lợng.

Thế mạnh của nền kinh tế thị trờng là hàng hoá tràn ngập phong phúcạnh tranh lẫn nhau gay gắt, ngời tiêu dùng đợc tự do lựa chọn các sảnphẩm theo nhu cầu, sở thích, khả năng mua của họ Họ thực sự là đối tợng

mà các nhà sản xuất kinh doanh sẵn sàng và tận tình phục vụ Trong doanhnghiệp công nghiệp chất lợng và sản phẩm luôn luôn là một trong nhữngnhân tố quan trọng nhất quyết định khả năng cạnh tranh trên thị trờng

- Chất lợng sản phẩm là cơ sở để doanh nghiệp thực hiện chiến lợcmarketing, mở rộng thị trờng, tạo uy tín, danh tiếng cho sản phẩm củadoanh nghiệp; khẳng định vị trí của sản phẩm đó trên thị trờng Từ đó làmcơ sở cho sự tồn tại và phát triển lâu dài của doanh nghiệp

Hiệu quả kinh tế, sự thành công của một doanh nghiệp không chỉ phụthuộc vào sự phát triển sản xuất có năng suất - chất lợng mà còn đợc tạothành bởi sự tiết kiệm, đặc biệt là tiết kiệm nguyên vật liệu, thiết bị và lao

động trong quá trình sản xuất và sự tiết kiệm nhờ không lãng phí do khôngsản xuất ra những sản phẩm có chất lợng kém

- Nâng cao chất lợng chính là điều kiện để đạt đợc sự tiết kiệm đó.Nhờ nâng cao chất lợng dẫn đến tăng giá trị sử dụng và lợi ích kinh tế xãhội trên một đơn vị chi phí đầu vào, giảm lợng nguyên vật liệu sử dụng,tiết kiệm tài nguyên, giảm những vấn đề về ô nhiễm môi trờng Nh vậy,nâng cao chất lợng sản phẩm chính là con đờng ngắn nhất đem lại hiệuquả kinh tế

- Chất lợng sản phẩm đợc nâng cao giúp doanh nghiệp đạt đợc mụctiêu kinh doanh của mình là lợi nhuận Đây đồng thời là điều kiện đểdoanh nghiệp tồn tại và phát triển Chất lợng sản phẩm góp phần đẩy mạnhtiến độ sản xuất, tổ chức lao động trong một doanh nghiệp nói riêng cũng

nh trong phạm vi quốc gia nói chung Khi doanh nghiệp đã đạt đợc mụctiêu là lợi nhuận thì có điều kiện để đảm bảo ổn định cho ngời lao động,tăng thu nhập cho họ tin tởng và gắn bó với doanh nghiệp, đóng góp hết

mình để sản xuất những sản phẩm có chất lợng tốt, giúp doanh nghiệpkinh doanh có hiệu quả hơn.

- Chất lợng sản phẩm tốt đảm bảo hớng dẫn và kích thích tiêu dùng.Riêng đối với sản phẩm là t liệu sản xuất thì chất lợng sản phẩm tốt và

đảm bảo cho việc trang bị kỹ thuật hiện đại cho nền kinh tế quốc dân, tăngnăng suất lao động

- Chất lợng sản phẩm không những làm tăng uy tín của doanh nghiệp,

uy tín của nền kinh tế nớc nhà trên thị trờng quốc tế mà còn tạo điều kiện

để tăng nguồn thu nhập ngoại tệ cho đất nớc

* Trong nền kinh tế nhiều thành phần, việc đảm bảo và nâng cao chấtlợng sản phẩm, hàng hoá có ý nghĩa vô cùng to lớn đối với nền kinh tế nớcnhà Trên phạm vi toàn xã hội mà xét, việc đảm bảo chất lợng sản phẩmcủa sản phẩm theo nhu cầu thị trờng, theo tiêu chuẩn quy định) là đảm bảo

sử dụng một cách tiết kiệm nhất, hợp lý nhất những tài nguyên, sức lao

động để thoả mãn một cách hợp lý nhất những nhu cầu của xã hội trongtừng thời kỳ nhất định

- Hàng hoá có chất lợng cao tạo điều kiện mở rộng khả năng xuấtkhẩu Không ngừng cải tiến mặt hàng, nâng cao chất lợng sản phẩm là tiền

đề quan trọng để hàng hoá có khả năng chiếm lĩnh thị trờng thế giới, nóicách khác đó là tiền đề để hoà nhập vào thị trờng khu vực, thị trờng thếgiới, tạo điều kiện phát triển kinh tế nớc nhà

- Đảm bảo và không ngừng nâng cao chất lợng sản phẩm là con đờngquan trọng nhất để phát triển nâng cao năng lực sản xuất của xã hội, đẩymạnh công cuộc xây dựng phát triển kinh tế, nâng cao thu nhập quốc dân,bảo vệ Tổ quốc (ở tầm vĩ mô), là biện pháp để đảm bảo sự sống còn pháttriển của các doanh nghiệp (ở tầm vi mô) Nói cách khác thì việc đảm bảo

và nâng cao chất lợng sản phẩm có ý nghĩa chính trị kinh tế vô cùng to lớn

III - Những nhân tố chủ yếu có liên quan và ảnh hởng

đến việc đảm bảo và nâng cao chất lợng sản phẩm.