Bài 41 Quan hệ giữa góc tới và góc khúc xạ Câu 1 Một tia sáng khi truyền từ nước ra không khí thì A góc khúc xạ lớn hơn góc tới B tia khúc xạ luôn nằm trùng với pháp tuyến C tia khúc xạ hợp với pháp t[.]
Trang 1Bài 41 Quan hệ giữa góc tới và góc khúc xạ Câu 1 Một tia sáng khi truyền từ nước ra không khí thì
A góc khúc xạ lớn hơn góc tới
B tia khúc xạ luôn nằm trùng với pháp tuyến
C tia khúc xạ hợp với pháp tuyến một góc 30°
D góc khúc xạ vẫn nằm trong môi trường nước
Hướng dẫn giải
Đáp án đúng là: A
Khi tia sáng truyền từ nước ra không khí thì góc khúc xạ lớn hơn góc tới
Câu 2 Khi ánh sáng truyền từ không khí sang thủy tinh thì
A góc khúc xạ r không phụ thuộc vào góc tới i
B góc tới i nhỏ hơn góc khúc xạ r
C khi góc tới i tăng thì góc khúc xạ r giảm
D khi góc tới i tăng thì góc khúc xạ r tăng
Hướng dẫn giải
Đáp án đúng là: D
- Khi tia sáng truyền từ không khí sang các môi trường trong suốt rắn, lỏng khác nhau thì góc khúc xạ nhỏ hơn góc tới
- Khi góc tới tăng (giảm) thì góc khúc xạ cũng tăng (giảm)
Câu 3 Một đồng tiền xu được đặt trong chậu Đặt mắt cách miệng chậu một khoảng
h Khi chưa có nước thì không thấy đồng xu, nhưng khi cho nước vào lại trông thấy đồng xu vì
A có sự khúc xạ ánh sáng
B có sự phản xạ toàn phần
C có sự phản xạ ánh sáng
D có sự truyền thẳng ánh sáng
Hướng dẫn giải
Trang 2Đáp án đúng là: A
Do hiện tượng khúc xạ ánh sáng nên khi đổ nước vào, ảnh của vật được dịch lên một đoạn nên mắt ta có thể nhìn thấy được đồng xu
Câu 4 Chiếu một tia sáng từ nước vào không khí với góc tới bằng 30o thì
A góc khúc xạ lớn hơn 30o
B góc khúc xạ bằng 30o
C góc khúc xạ nhỏ hơn 30o
D Cả ba câu A, B, C đều sai
Hướng dẫn giải
Đáp án đúng là: A
Khi tia sáng truyền từ nước sang không khí góc khúc xạ lớn hơn góc tới Do đó, khi góc tới bằng 30o thì góc khúc xạ lớn hơn 30o
Câu 5 Ta có tia tới và tia khúc xạ trùng nhau khi
A góc tới bằng 0o
B góc tới bằng góc khúc xạ
C góc tới lớn hơn góc khúc xạ
D góc tới nhỏ hơn góc khúc xạ
Hướng dẫn giải
Đáp án đúng là: A
Khi góc tới bằng 0o thì góc khúc xạ bằng 0o, tia sáng không bị gãy khúc khi truyền qua hai môi trường
Trang 3 Tia tới và tia khúc xạ trùng nhau khi góc tới bằng 0o
Câu 6 Xét một tia sáng truyền từ không khí vào nước, gọi i và r là góc tới và góc
khúc xạ Điều nào sau đây là sai?
A i > r
B Khi i tăng thì r cũng tăng
C Khi i tăng thì r giảm
D Khi i = 0o thì r = 0o
Hướng dẫn giải
Đáp án đúng là: C
C – sai, vì khi i tăng thì r cũng tăng
Câu 7 Một cốc thủy tinh trong, đáy phẳng, đựng nước trong, được đặt trên một tờ
giấy có chữ O Một người đặt mắt trên phương thẳng đứng, nhìn chữ O đó qua mặt nước trong cốc Hỏi tia sáng truyền từ chữ O đến mắt đã chịu bao nhiêu lần khúc xạ?
A Một lần
B Hai lần
C Ba lần
D Bốn lần
Hướng dẫn giải
Đáp án đúng là: C
Tia sáng truyền từ chữ O tới mắt người đó đã qua ba lần khúc xạ tại ba mặt phân cách: Không khí – Thủy tinh; Thủy tinh – Nước và Nước – Không khí
Câu 8 Một người nhìn thấy viên sỏi dưới đáy một chậu chứa đầy nước Thông tin
nào sau đây là sai?
A Tia sáng từ viên sỏi tới mắt truyền theo đường gấp khúc
B Tia sáng từ viên sỏi tới mắt truyền theo đường thẳng
C Ảnh của viên sỏi nằm trên vị trí thực của viên sỏi
Trang 4D Tia sáng truyền từ viên sỏi đến mắt có góc tới nhỏ hơn góc khúc xạ
Hướng dẫn giải
Đáp án đúng là: B
A, C, D – đúng
B – sai Vì tia sáng từ viên sỏi tới mắt ta bị khúc xạ và truyền theo đường gấp khúc
Câu 9 Hãy chọn câu phát biểu đúng
A Khi ánh sáng đi từ nước vào không khí thì tia tới và tia khúc xạ không nằm cùng trong mặt phẳng tới Góc tới nhỏ hơn góc khúc xạ
B Khi ánh sáng đi từ nước vào không khí thì tia tới và tia khúc xạ nằm cùng trong mặt phẳng tới Góc tới nhỏ hơn góc khúc xạ
C Khi ánh sáng đi từ nước vào không khí thì tia tới và tia khúc xạ nằm cùng trong mặt phẳng tới Góc tới bằng góc khúc xạ
D Khi ánh sáng đi từ nước vào không khí thì tia tới và tia khúc xạ nằm cùng trong mặt phẳng tới Góc tới bằng góc khúc xạ
Hướng dẫn giải
Đáp án đúng là: B
A – sai Vì tia tới và tia khúc xạ luôn nằm cùng trong mặt phẳng tới
C, D – sai Vì góc tới nhỏ hơn góc khúc xạ
B – đúng
Câu 10 Khi tia sáng truyền từ không khí vào nước, gọi i là góc tới và r là góc khúc
xạ thì
A r < i
B r > i
C r = i
D 2r = i
Hướng dẫn giải
Đáp án đúng là: A
Trang 5Khi tia sáng truyền từ không khí sang các môi trường trong suốt rắn, lỏng khác nhau thì góc khúc xạ nhỏ hơn góc tới r < i
Câu 11 Khi ta tăng góc tới lên, góc khúc xạ biến đổi như thế nào?
A Góc khúc xạ giảm
B Góc khúc xạ tăng
C Góc khúc xạ không đổi
D Cả B và C đều đúng
Hướng dẫn giải
Đáp án đúng là: B
Khi ta tăng góc tới lên thì góc khúc xạ cũng tăng
Câu 12 Chiếu một tia sáng từ không khí vào thủy tinh với góc tới bằng 60o thì
A góc khúc xạ lớn hơn 60o
B góc khúc xạ bằng 60o
C góc khúc xạ nhỏ hơn 60o
D Cả ba câu A, B, C đều sai
Hướng dẫn giải
Đáp án đúng là: D
Khi chiếu tia sáng từ không khí vào thủy tinh góc khúc xạ nhỏ hơn góc tới Do đó, khi góc tới bằng 60o thì góc khúc xạ nhỏ hơn 60o
Câu 13 Dùng kẹp gắp một viên bi dưới đáy chậu lúc không có nước và lúc chậu
đầy nước Phát biểu nào sau đây đúng?
A Chậu có nước khó gắp hơn vì ánh sáng từ viên bi truyền đến mắt bị khúc xạ nên khó xác định vị trí của viên bi
B Chậu có nước khó gắp hơn vì có hiện tượng phản xạ ánh sáng
C Chậu có nước khó gắp hơn vì bi có nước làm giảm ma sát
D Chậu có nước khó gắp hơn vì có hiện tượng tán xạ ánh sáng
Hướng dẫn giải
Trang 6Đáp án đúng là: A
Ánh sáng từ viên bi tới mặt phân cách bị khúc xạ, đổi phương truyền sáng do đó ta chỉ nhìn thấy ảnh của viên bi (khác vị trí so với viên bi), nên khó xác định vị trí của viên bi
Câu 14 Điều nào sai khi nói về hiện tượng khúc xạ ánh sáng?
A Tia khúc xạ và tia tới cùng nằm trong mặt phẳng tới
B Góc tới tăng dần, góc khúc xạ cũng tăng dần
C Nếu tia sáng đi từ môi trường nước sang môi trường không khí thì góc khúc xạ lớn hơn góc tới
D Nếu tia sáng đi từ môi trường không khí sang môi trường nước thì góc tới nhỏ hơn góc khúc xạ
Hướng dẫn giải
Đáp án đúng là: D
A, B, C – đúng
D – sai Vì khi tia sáng đi từ môi trường không khí sang môi trường nước thì góc tới lớn hơn góc khúc xạ
Câu 15 Xét một tia sáng truyền từ không khí vào nước Thông tin nào sau đây là sai?
A Góc tới luôn lớn hơn góc khúc xạ
B Khi góc tới tăng thì góc khúc xạ cũng tăng
C Khi góc tới bằng 0o thì góc khúc xạ cũng bằng 0o
D Khi góc tới bằng 45o thì góc khúc xạ cũng bằng 45o
Hướng dẫn giải
Đáp án đúng là: D
A, B, C – đúng
D – sai Vì khi tia sáng truyền từ không khí vào nước thì góc khúc xạ nhỏ hơn góc tới Do đó khi góc tới bằng 45o thì góc khúc xạ phải nhỏ hơn 45o
Trang 7Câu 16 Một con cá vàng đang bơi trong một bể cá cảnh có thành bằng thủy tinh
trong suốt Một người ngắm con cá qua thành bể Hỏi tia sáng truyền từ con cá đến mắt người đó đã chịu bao nhiêu lần khúc xạ?
A Không lần nào
B Một lần
C Hai lần
D Ba lần
Hướng dẫn giải
Đáp án đúng là: C
Tia sáng truyền từ con cá đến mắt người đó đã chịu 2 lần khúc xạ Lần thứ nhất từ nước qua thành thủy tinh Lần thứ hai từ thành thủy tinh qua không khí đến mắt
Câu 17 Khi tia tới truyền trong không khí đến xiên góc với mặt nước
A tia khúc xạ lệch lại gần pháp tuyến hơn so với tia tới
B tia khúc xạ lệch ra xa pháp tuyến hơn so với tia tới
C tia khúc xạ truyền thẳng qua mặt nước
D chỉ có tia khúc xạ vào trong nước, không có tia phản xạ trở lại không khí
Hướng dẫn giải
Đáp án đúng là: A
Khi tia tới truyền trong không khí đến xiên góc với mặt nước tia khúc xạ lệch lại gần pháp tuyến hơn so với tia tới
Câu 18 Chọn phát biểu sai
A Hiện tượng khúc xạ ánh sáng chỉ xảy ra tại mặt phân cách giữa hai môi trường trong suốt
B Khi tia sáng chiếu xiên góc từ không khí vào nước thì góc tới bao giờ cũng lớn hơn góc khúc xạ
C Khi góc tới bằng 0o thì góc khúc xạ cũng bằng 0o
D Góc khúc xạ là góc tạo bởi tia khúc xạ và tia tới
Trang 8Hướng dẫn giải
Đáp án đúng là: D
A, B, C – đúng
D – sai Vì góc khúc xạ là góc tạo bởi tia khúc xạ và pháp tuyến tại điểm tới
Câu 19 Một người nhìn xuống một điểm sáng S theo phương thẳng đứng Nếu đặt
xen giữa mắt nhìn và điểm sáng S một tấm thủy tinh dày, trong suốt thì sẽ thấy điểm sáng S thay đổi thế nào?
A Ở vị trí S1, xa tấm thủy tinh hơn S
B Ở vị trí I, sát tấm thủy tinh
C Vẫn ở vị trí cũ S
D Ở vị trí S2, xa tấm thủy tinh hơn S
Hướng dẫn giải
Đáp án đúng là: D
Do hiện tượng khúc xạ ánh sáng nên nếu đặt xen giữa mắt nhìn và điểm sáng S một tấm thủy tinh dày, trong suốt thì sẽ thấy điểm sáng S ở vị trí S2, xa tấm thủy tinh hơn
S
Câu 20 Một tia sáng đi từ không khí vào một khối chất trong suốt Khi góc tới i =
45o thì góc khúc xạ r = 30o Hỏi khi tia sáng đi từ khối chất trong suốt đó ra ngoài không khí với góc tới 30o thì góc khúc xạ
A bằng 45o
Trang 9B lớn hơn 45o
C nhỏ hơn 45o
D bằng 45o
Hướng dẫn giải
Đáp án đúng là: A
Khi tia sáng đi từ khối chất trong suốt đó ra ngoài không khí với góc tới 30o thì góc khúc xạ bằng 45o
Câu 21 Khi nhìn một vật qua ánh sáng phản chiếu từ nước ta thấy vật không sáng
bằng khi nhìn vật đó qua gương phẳng? Vì sao?
A Một phần ánh sáng bị khúc xạ vào nước
B Một phần ánh sáng bị phản xạ trở về môi trường không khí
C Cả A và B đều sai
D Cả A và B đều đúng
Hướng dẫn giải
Đáp án đúng là: A
Khi nhìn một vật qua ánh sáng phản chiếu từ nước ta thấy vật không sáng bằng khi nhìn vật đó qua gương phẳng vì một phần ánh sáng bị khúc xạ vào nước
Câu 22 Với cùng một góc tới như nhau, biết rằng góc khúc xạ khi ánh sáng truyền
từ không khí vào nước lớn hơn góc khúc xạ ánh sáng truyền từ không khí vào thủy tinh Hỏi khi ánh sáng truyền từ nước vào thủy tinh thì mối liên hệ giữa góc tới và góc khúc xạ như thế nào?
A Góc tới lớn hơn góc khúc xạ
B Góc tới nhỏ hơn góc khúc xạ
C Góc tới bằng góc khúc xạ
D Góc tới bằng 2 lần góc khúc xạ
Hướng dẫn giải
Đáp án đúng là: B
Trang 10Khi ánh sáng truyền từ nước vào thủy tinh thì góc tới nhỏ hơn góc khúc xạ
Câu 23 Hiện tượng phản xạ toàn phần xảy ra khi
A ánh sáng chiếu từ nước vào không khí và góc tới lớn hơn 48o
B ánh sáng chiếu từ không khí vào nước và góc tới lớn hơn 48o
C ánh sáng chiếu từ nước vào không khí và góc tới lớn hơn 10o
D ánh sáng chiếu từ không khí vào nước và góc tới lớn hơn 48o
Hướng dẫn giải
Đáp án đúng là: A
Hiện tượng phản xạ toàn phần xảy ra khi ánh sáng chiếu từ nước vào không khí và góc tới lớn hơn 48o
Câu 24 Ghép mỗi phần ở cột A với một phần ở cột B để thành câu hoàn chỉnh có
nội dung đúng
a Hiện tượng khúc xạ ánh sáng là hiện
tượng tia tới khi gặp mặt phân cách giữa
hai môi trường trong suốt khác nhau thi
1 góc khúc xạ lớn hơn góc tới
b Khi tia sáng truyền từ không khí vào
nước thì
2 bị hắt trở lại môi trường trong suốt cũ
c Khi tia sáng truyền từ nước vào không
khí thì
3 góc khúc xạ nhỏ hơn góc tới
d Hiện tượng phản xạ ánh sáng là hiện
tượng tia tới gặp mặt phân cách giữa hai
môi trường thì
4 góc khúc xạ cũng bằng 0, tia không bị gãy khúc khi truyển qua hai môi trường
tiếp tục đi vào môi trường trong suốt thứ hai Góc khúc xạ không bằng góc tới
Trang 11A a – 2
B b – 1
C c – 3
D e – 4
Hướng dẫn giải
Đáp án đúng là: D
Mỗi phần ở cột A với mỗi phần ở cột B được ghép tương ứng là:
a – 5; b – 3; c – 1; d – 2; e – 4
Câu 25 Từ hình vẽ hãy cho biết phát biểu nào sau đây là không chính xác
A SI là tia khúc xạ, IK là tia tới, IN là pháp tuyến
B SI là tia tới, IK là tia khúc xạ, IN là pháp tuyến
C Góc KIN' là góc khúc xạ
D Góc SIN là góc tới
Hướng dẫn giải
Đáp án đúng là: A
A – sai Vì SI là tia tới, IK là tia khúc xạ
B, C, D – đúng
Trang 12Câu 26 Cho biết PQ là mặt phân cách giữa không khí và nước, I là điểm tới, SI là
tia tới, IN là pháp tuyến Cách vẽ ở hình nào biểu diễn đúng hiện tượng khúc xạ ánh
sáng khi đi từ không khí vào nước?
A Hình 1
B Hình 2
C Hình 3
D Hình 4
Hướng dẫn giải
Đáp án đúng là: D
A – sai Vì khi tia sáng đi từ không khí vào nước sẽ bị gãy khúc tại mặt phân cách giữa hai môi trường
B – sai Vì khi tia sáng đi từ không khí vào nước thì góc khúc xạ nhỏ hơn góc tới
C – sai Vì tia khúc xạ nằm khác phía với tia tới
D – đúng
Câu 27 Một hòn sỏi nhỏ đặt tại vị trí A trong nước Mắt đặt trong không khí tại vị
trí M nhìn thấy hình ảnh hòn sỏi trong nước tại vị trí B Các hình bên dưới mô tả
đường đi của chùm tia sáng từ hòn sỏi đến mắt Hình nào mô tả đúng đường đi của
các tia sáng?
Trang 13A Hình a và b
B Hình c và d
C Hình a và c
D Hình b và d
Hướng dẫn giải
Đáp án đúng là: D
Ánh sáng từ viên sỏi tới mặt phân cách bị khúc xạ, đổi phương truyền sáng do đó ta nhìn thấy ảnh của viên sỏi bị nâng lên một đoạn so với vị trí thật của viên sỏi
Hình b và d mô tả đúng đường đi của các tia sáng
Câu 28 Có khi nào tia sáng đi từ môi trường trong suốt này sang môi trường trong
suốt khác mà không bị khúc xạ không?
A Không có
B Có, khi góc tới bằng 90o
C Có khi góc tới bằng 0o
D Có, khí góc tới 45o
Hướng dẫn giải
Đáp án đúng là: C
Khi góc tới bằng 0o thì góc khúc xạ bằng 0o, tia sáng không bị gãy khúc khi truyền qua hai môi trường
Trang 14Câu 29 Một điểm sáng S cách mặt nước một khoảng d, một thợ lặn ở dưới nước
nhìn điểm sáng S sẽ thấy điểm sáng thay đổi thế nào so với trên bờ?
A Vẫn ở vị trí cũ cách mặt nước khoảng bằng d
B Cách xa mặt nước một khoảng nhỏ hơn d
C Cách xa mặt nước một khoảng lớn hơn d
D Ở ngay mặt nước
Hướng dẫn giải
Đáp án đúng là: C
Do hiện tượng khúc xạ ánh sáng nên một thợ lặn ở dưới nước nhìn điểm sáng S sẽ thấy điểm sáng cách xa mặt nước một khoảng lớn hơn d
Câu 30 Chọn phát biểu đúng
A Góc tới là góc tạo bởi tia tới và mặt phân cách
B Khi góc tới tăng thì góc khúc xạ giảm
C Góc khúc xạ bao giờ cũng nhỏ hơn góc tới
D Khi tia sáng chiếu vuông góc vào mặt phân cách giữa hai môi trường trong suốt thì nó sẽ truyền thẳng
Hướng dẫn giải
Đáp án đúng là: D
A – sai Vì góc tới là góc tạo bởi tia tới và pháp tuyến tại điểm tới
B – sai Vì khi góc tới tăng thì góc khúc xạ cũng tăng
Trang 15C – sai Vì góc khúc xạ có thể lớn hơn, nhỏ hơn hoặc bằng góc tới
D – đúng