Đề tài: Ảnh hưởng của liều lượng phân NPK (16-16-8) và (20-20-15) đến sự sinh trưởng và phát triển của hoa Đồng tiền (Gerbera jamesonii) màu cam ĐT03 pdf

Để giải quyết những khó khăn trên nhằm góp phần bổ sung và xây dựng hoàn thiệnquy trình bón phân cũng như xác định được loại phân bón và liều lượng thích hợp gópphần làm tăng năng suất,

LỜI NÓI ĐẦU

Nói đến vẻ của đẹp thiên nhiên, không thể không nhắc đến hoa Hoa là sự chắt lọc

kỳ diệu nhất những tinh túy mà thế giới cỏ cây ban tặng cho con người Mỗi loài hoa ẩnchứa một vẻ đẹp, một sức quyến rũ riêng mà qua đó con người có thể gửi gắm tâm hồnmình

Hoa không chỉ đem lại cho con người sự thư thái thoải mái khi thưởng thức màcòn đem lại giá trị kinh tế cao cho người sản xuất hoa So với các lĩnh vực nông nghiệpkhác, nghề trồng hoa kiểng là một ngành kinh tế còn non trẻ nhưng những năm qua đãphát triển với tốc độ mạnh mẽ nhờ giá trị thiết thực mà nó đem lại, giá trị sản lượng hoacây cảnh toàn thế giới năm 1995 đạt 45 tỷ USD nhưng đến năm 2006 đã tăng lên 66 tỷUSD Còn ở Việt Nam, so với năm 1995, diện tích hoa cây cảnh năm 2010 đã tăng 4,6lần, giá trị sản lượng tăng 15,67 lần đạt 3.564 tỷ đồng, trong đó xuất khẩu xấp xỉ 20triệu USD Hiện nay, đã có nhiều mô hình trồng hoa, cây cảnh cho thu nhập đạt 600triệu đến trên 2 tỷ đồng (http://www.khuyennongvn.gov.vn) Việc nâng cao hiệu quảkinh tế trên đơn vị diện tích đất nhằm đảm bảo tính ổn định trong sản xuất, góp phầnthúc đẩy kinh tế phát triển là yêu cầu cấp thiết trong chiến lược phát triển nông nghiệp ởnước ta hiện nay

Hoa đồng tiền (Gerbera jamesonii) là một loại hoa đẹp, hình dáng, màu sắc phong

phú đa dạng từ đỏ, cam, vàng, trắng, phấn hồng, tím…hoa có kích thước to, cánh hoacứng nên là hoa lý tưởng để làm bó hoa, lẵng hoa và cắm hoa nghệ thuật được ngườitiêu dùng rất ưa chuộng Hơn nữa hoa có độ bền lâu và đặc biệt là khả năng ra hoaquanh năm, tỷ lệ hoa thương phẩm cao, kỹ thuật trồng, chăm sóc đơn giản, ít tốn công,đầu tư một lần có thể cho thu liên tục trong 4 đến 5 năm, hình dáng hoa cân đối, hài hòa,giá trị thẩm mỹ cao nên hiện nay đang là một trong 10 loại hoa tiêu thụ mạnh nhất thếgiới Vì thế diện tích trồng hoa đồng tiền ngày càng được mở rộng, lượng tiêu thụ và giá

cả ngày một tăng

Nhờ những đặc điểm ưu việt trên, hoa đồng tiền đã được thị hiếu người tiêu dùngrất ưa chuộng và hiện đang là loại hoa có giá trị kinh tế cao Nắm bắt được thực trạng đórất nhiều người làm vườn đã chuyển sang trồng hoa đồng tiền và đã mang lại lợi nhuậnnhất định Tuy nhiên việc bố trí thí nghiệm để xác định được chế độ dinh dưỡng hợp lý

BÁO CÁO TỐT NGHIỆP

cho hoa đồng tiền, để cây sinh trưởng, phát triển tốt nhất, cho năng suất hoa cao hiệnđang là vấn đề mà rất nhiều bà con quan tâm và là việc làm cấp bách hiện nay

Mặt khác, TP Cần Thơ là một trung tâm kinh tế, văn hóa lớn, nơi tập trung nhiều

cơ quan, xí nghiệp, trường học của cả Trung ương và địa phương, đây là thị trường tiêuthụ hoa lớn cả về số lượng và chủng loại Tuy nhiên, thực tế sản xuất hoa ở địa bàn TPhiện nay còn mang tính chất manh mún nhỏ lẻ, trình độ canh tác lạc hậu, sản lượng hoathấp, chủng loại hoa đơn điệu chưa đáp ứng được nhu cầu của người tiêu dùng Vớinhững lợi thế của mình TP Cần Thơ không chỉ thuận lợi cho việc giao lưu kinh tế, pháttriển du lịch, thương mại mà nơi đây còn ẩn chứa một tiềm năng phát triển các loại hoa

có giá trị kinh tế cao

Để giải quyết những khó khăn trên nhằm góp phần bổ sung và xây dựng hoàn thiệnquy trình bón phân cũng như xác định được loại phân bón và liều lượng thích hợp gópphần làm tăng năng suất, chất lượng hoa đồng tiền chúng tôi đã tiến hành nghiên cứu đềtài:

“Ảnh hưởng của liều lượng phân NPK (16-16-8) và (20-20-15) đến sự sinh

trưởng và phát triển của hoa Đồng tiền (Gerbera jamesonii) màu cam ĐT03” được

thực hiện nhằm:

Xác định loại phân cũng như liều lượng thích hợp cho cây hoa Đồng tiền sinh trưởng

và phát triển tốt nhất, nhằm đáp ứng nhu cầu ngày càng cao và đa dạng của con người.Góp phần chuyển đổi cơ cấu cây trồng, xây dựng mô hình trồng trọt cho thu nhậpcao trên địa bàn TP Cần Thơ

CHƯƠNG 1 LƯỢC KHẢO TÀI LIỆU

1.1 SƠ LƯỢC VỀ HOA ĐỒNG TIỀN (Gerbera jamesonii)

1.1.1 Nguồn gốc

Hoa đồng tiền có tên khoa học là Gerbera jamesonii Bolus (còn gọi là hoa Mặt trời

hay hoa Phu Lăng), là một trong 10 loại hoa quan trọng nhất trên thế giới (sau hoa hồng,cúc, lan, cẩm chướng, lay ơn…) Chi hoa đồng tiền Gerbera là một chi trong tổng sốloài cây cảnh của họ cúc Asteraceae, được Robert Jameson phát hiện lần đầu tiên ở NamPhi năm 1697 Nơi đây, hoa đồng tiền mọc tự do ở những nơi râm mát, ở độ cao so vớimặt biển từ 1.100 đến 1.700m và ở vĩ độ 260o Nam Hoa được ông đưa về vườn thực vậtnước Anh Irwin Lynch là người đầu tiên tiến hành lai tạo giữa các giống đồng tiền vớinhau Sau đó người Pháp và người Hà Lan cũng tiến hành lai tạo và dần dần hai nướcnày trở thành trung tâm lai tạo giống hoa Đồng tiền lớn của thế giới (Theo nguồn thôngtin từ http://vi.wikipedia.org)

Chi Gerbera có khoảng 30-100 loài, các loài trong chi này có cụm hoa dạng đầu lớnvới các hoa tia hai môi nổi bật có màu vàng, da cam, trắng, hồng, hay đỏ… cụm hoadạng đầu có bề ngoài dường như một bông hoa, trên thực tế là tập hợp của hàng trămhoa nhỏ riêng biệt (Nguyễn Văn Hồng, 2009)

Theo Nguyễn Thị Vân (2008) Chi Gerbera rất phổ biến và được trồng làm cây cảnhtrang trí trong các mảnh vườn hay được cắt để cắm Các giống tồn tại trong vườn chủ

yếu là lai ghép chéo giữa G.jamesonii và một loài hoa khác ở Nam Phi là G.viridifolia, giống lai ghép chéo này có tên khoa học là Gerbera hybrida

1.1.2 Phân bố

Hoa đồng tiền được trồng ở nhiều nước trên thế giới điển hình là: Hà Lan, Mỹ, Đức,Nhật Bản, Trung Quốc Theo thống kê năm 1996 diện tích trồng hoa của Trung Quốcchiếm 75.000 ha, giá trị sản lượng đạt 600 triệu đôla Mỹ Trong khi đó tại Hà Lan trồng

8017 ha giá trị sản lượng 3 tỷ 590 triệu đôla Mỹ gấp 56 lần Trung Quốc Đạt doanh thukhủng như thế là do Hà Lan đã áp dụng rộng rãi nhu cầu công nghiệp hoá tự động hoá

và trên 80% hoa được trồng trong môi trường không cần đất (http://tailieu.vn)

BÁO CÁO TỐT NGHIỆP

Ở Việt Nam, hoa đồng tiền được du nhập vào nước ta từ những năm 1940 và đếnnay đã phát triển ra nhiều tỉnh thành trong cả nước…trồng tập trung và chủ yếu ở cácvùng trồng hoa truyền thống như là: Ngọc Hà, Sa Pa, Đà Lạt…Hiện nay, diện tích hoađồng tiền chiếm tới 8% trong cơ cấu chủng loại sản xuất hoa cả nước và không ngừngđược mở rộng Tuy nhiên, các giống hoa trong sản xuất được người trồng nhập về từnhiều nguồn khác nhau không qua khảo nghiệm đánh giá một cách hệ thống cho nênnăng suất, phẩm chất hoa chưa đáp ứng được thị hiếu người tiêu dùng (Hoàng VănNam, 2011)

1.1.3 Phân loại

Tên gọi Gerbera được đặt theo tên nhà tự nhiên học người Đức Traugott Gerber

Giới (regnum): Plantae

(không phân hạng): Angiospermae

(không phân hạng): Eudicots

(không phân hạng): Asterids

Nghành (Divisio): Magnoliophyta

Lớp (Class): Magnoliosida (lớp 2 lá mầm)

Bộ (ordo): Asterales

Họ (familia): Asteraceae (họ cúc)

Phân họ (subfamilia): Mutisioideae

Tông (tribus): Mutisieae Chi (genus): Gerbera (http://vi.wikipedia.org)

1.2 ĐẶC ĐIỂM SINH HỌC

1.2.1 Rễ

Thuộc dạng rễ chùm, hình ống, phát triển khoẻ, ăn ngang và nổi một phần trên mặtđất, rễ thường vươn dài tương ứng với diện tích lá toả ra (Nguyễn Văn Hồng, 2009)

1.2.2 Thân

Theo nguồn thông tin từ Sở NN & PTNN Lâm Đồng: Cây hoa Đồng tiền thuộc loại

thân thảo Thân ngầm, không phân cành mà chỉ đẻ nhánh, có chiều cao từ 45 – 63cm, lá

và hoa phát triển từ thân

1.2.3 Lá

Lá dài khoảng 15-25cm, rộng 5-8cm, xẻ thuỳ nông hoặc sâu (tuỳ thuộc từng loạigiống), mặt dưới lá được bao phủ lớp lông mịn, có khoảng 10 lá trên một cây Lá mọcchếch so với mặt đất một góc 15 – 45o Lá có hình lông chim, mặt lưng lá có lớp lôngnhung (Nguyễn Xuân Linh, 1998)

1.2.4 Hoa

Hoa đồng tiền do hai loại hoa nhỏ hình lưỡi và hình ống tạo thành, là loại hoa tự đơnhình đầu Hoa hình lưỡi tương đối lớn mọc ở phía ngoài xếp thành một vòng hoặc vàivòng nhỏ, do sự thay đổi hình thái và màu sắc nên được gọi là mắt hoa hoặc tâm hoa rấtđược chú trọng Trong quá trình hoa nở, hoa hình lưỡi nở trước, hoa hình ống nở theothứ tự từ ngoài vào trong, theo từng vòng một (Hà Tiểu Đệ và ctv, 2000)

Hoa đồng tiền thuộc loại hoa lưu niên, ra hoa quanh năm, hoa đẹp, có rất nhiều hoa.Cây hoa có thể trồng ở vườn, ngoài ruộng, trong chậu, sử dụng để cắm lọ hoa, cắmchâm trên bát, đĩa… Hoa đồng tiền được chia ra các nhóm sau:

Hình 1.1 Hoa đồng tiền (Gerbera jamesonill) màu cam ĐT.03

BÁO CÁO TỐT NGHIỆP

- Hoa kép: cánh hoa gồm nhiều tầng, cánh dày, bông to, đường kính có thể đạt tới12-15cm, hoa tụ lại thành bông nằm ở đầu trục chính, cuống hoa dài từ 20-60cm (tùytheo giống và điều kiện trồng trọt), hoa bền, màu sắc phong phú vì vậy hoa đồng tiềnkép được ưa chuộng hơn cả Điển hình là các chủng loại: kép đỏ, kép trắng, kép tím, képhồng, kép vàng gạch, kép vàng

- Hoa đơn: cánh hoa có một tầng hoặc 2 tầng xếp xen kẽ, mỏng và yếu, yếu hơn sovới hoa kép Điển hình là các loại đơn: đơn trắng, đơn đỏ, đơn tím, đơn hồng, đơn nhựa(màu xám sẫm, nâu như màu nhựa)

- Hoa đơn nhị kép: bên ngoài cùng, vành cánh hoa đơn, bên trong cánh kép dày đặc,thông thường màu trắng, trong lớp kép màu cánh sen (Nguyễn Thị Vân, 2008)

1.2.5 Quả và hạt

Quả đồng tiền thuộc dạng quả bế có lông, không có nội nhũ, hạt nhỏ, trọng lượngmột gam hạt có khoảng 280 - 300 hạt (Đặng Lâm Trúc, 2009)

1.3 CÁC YẾU TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN SỰ SINH TRƯỞNG VÀ PHÁT TRIỂN

CỦA HOA ĐỒNG TIỀN (Gerbera jamesonii)

1.3.1 Nhà che

Đồng tiền không chịu được mưa nhiều, sương muối và cường độ ánh sáng cao dovậy khi trồng cần phải làm nhà che để tránh mưa, sương muối và hạn chế ánh sáng trực

xạ Nhà che phải đảm bảo các yêu cầu kỹ thuật: chiều cao mái 2,5 - 4,0m, kết cấu mái

hở, lợp bằng tấm nhựa hoặc màng nilon màu trắng, chắn lưới xung quanh chống côntrùng, có hệ thống che nắng bằng lưới cản quang, xung quanh phải có rãnh để thoátnước (http://www.huongnghiep.com.vn)

1.3.2 Độ thông gió

Mùa Hè trồng đồng tiền trong nhà che cần thông gió bằng cách hạ lưới xung quanh

để hạ thấp nhiệt độ, tránh nhiệt độ cao cây sẽ trở về trạng thái ngủ nghỉ Về mùa Đôngtùy điều kiện thời tiết mà đóng cửa giảm bớt sâu bệnh, nâng cao nhiệt độ, nồng độ CO2

không những có lợi cho quang hợp mà làm cho màu sắc hoa tươi hơn(http://www.huongnghiep.com.vn)

1.3.3 Giá thể trồng hoa đồng tiền

1.3.3.1 Tro trấu

Trong vỏ tro trấu, bên cạnh thành phần chính là cellulose và lignin thì nó còn chứamột lượng đáng kể các oxit kim loại Thành phần của các oxit chỉ chiếm khoảng 9,92%,trong khi đó một lượng lớn chất hữu cơ chiếm đến 90,08% Trong thành phần các oxitkim loại thì SiO2 chiếm 99,17% về khối lượng Nhờ vào các thành phần trên mà tro trấu

có nhiều ưu điểm nhất định: có thể dùng làm phân bón rất tốt, dùng làm giá thể cho câytrồng, khi phối trộn giá thể tro trấu vào đất sẽ tạo được độ thông thoáng trong đất, làmcho đất tơi xốp, giúp thoát nước tốt, thoáng khí chính vì thế làm tăng khả năng tiếp xúcgiữa diện tích đất, giá thể và rễ cây, giúp rễ cây ăn sâu và lan nhanh trên tầng đất mặtmột cách dễ dàng (Ngô Bảo Khuyên, 2011)

1.3.3.2 Mụn dừa

Theo Nguyễn Ngọc Cao Thư, (2010) mụn dừa có nhiều ưu điểm: Tơi xốp, thoángkhí, dễ thấm nước, giữ ẩm cao, không mang mầm bệnh, chứa nhiều vi sinh vật có lợicho đất, không có kim loại nặng, có thể dùng để sản xuất phân hữu cơ sinh hóa và lànguyên liệu thể không thiếu trong việc trồng hoa đồng tiền Tuy nhiên nó cũng không ítnhững khuyết điểm cần khắc phục: là dễ mọc rêu, dễ mục nên phải phun thuốc ngừa sâubệnh hay thuốc trừ nấm thường xuyên

Một trong những thuộc tính của mụn dừa là tính năng giữ ẩm, không giống với thanbùn khi điều kiện khô hạn thì khó khôi phục lại ẩm độ Mụn dừa có tính ưa nước ngay

cả khi không khí khô hạn, đặc điểm này ảnh hưởng đến việc sử dụng nước và phân bónmột cách có hiệu quả Đồng thời tính ưa nước của mụn dừa cũng ảnh hưởng đến chấtlượng và phẩm chất của cây (Nguyễn Thanh Tùng, 2011)

Việc bổ sung mụn dừa vào môi trường còn góp phần giúp cho sự phát triển của câycon Ta có thể sử dụng mụn dừa phối trộn chung với đất thịt và tro trấu, nhưng phải qua

xử lí bằng cách ngâm nước và xả cho hết độ mặn và giảm nồng độ của các độc tố, sẽkhông ảnh hưởng đến sự phát triển của bộ rễ sau này (Đỗ Lãng, 2004)

1.3.4 Nhiệt độ

Nhiệt độ là một trong những yếu tố quan trọng nhất quyết định đến sự sinh trưởng,phát triển, nở hoa và chất lượng hoa đồng tiền Đa số các giống đồng tiền được trồng

BÁO CÁO TỐT NGHIỆP

hiện nay đều ưa khí hậu mát mẻ, nhiệt độ dao động từ 15 – 25OC, tuy nhiên một sốgiống chịu nhiệt độ cao hơn 30 – 40OC nếu nhiệt độ < 12OC hoặc >35 OC cây sẽ pháttriển kém, màu sắc hoa nhợt nhạt, dẫn đến chất lượng hoa xấu (Ngô Hoài Nam, 2011)

1.3.5 Ẩm độ

Đồng tiền là cây trồng cạn không chịu được úng nhưng đồng thời có sinh khối lớn,

bộ lá to, tiêu hao nhiều nước, do vậy cũng kém chịu hạn Độ ẩm đất từ 60 - 70%, ẩm độkhông khí từ 55 - 65% thuận lợi cho Đồng tiền sinh trưởng và phát triển Trồng đồngtiền nhất thiết phải có mái che trong vụ hè vì mưa to sẽ gây hỏng cây và độ ẩm cao dễphát sinh các loại bệnh đặc biệt vào thời gian thu hoạch cần ẩm độ vừa phải để tránhnước đọng trên các vết cắt, gây thối hoa và sâu bệnh phát triển (Đặng Lâm Trúc, 2009)

1.3.6 Ánh sáng

Đồng tiền là cây phản ứng mạnh với cường độ ánh sáng (Điền Viên 1994) Ánh sáng

là yếu tố cần thiết cho sự sinh trưởng, phát triển của cây Ánh sáng cung cấp năng lượngcho phản ứng quang hợp tạo ra chất hữu cơ cho cây, chính nhờ phản ứng quang hợp,cây hoa tạo ra hợp chất Carbohydrat (C6H12O6) cho quá trình sinh trưởng Quang hợpphụ thuộc vào thành phần quang phổ của ánh sáng, cường độ chiếu sáng và chất lượngánh sáng Song khi cường độ ánh sáng vượt quá chỉ số tới hạn thì cường độ quang hợpbắt đầu giảm, nắm bắt được đặc điểm trên, trong trồng trọt người ta có thể trồngđồng tiền vào mùa nằng nóng bằng cách che lưới đen để giảm bớt cường độ ánhsáng, giúp cho đồng tiền sinh trưởng, phát triển tốt phục vụ mục đích thương mại (Mai

Thu Hương 2006)

1.3.7 Đất

Đồng tiền không đòi hỏi khắt khe về đất, thích hợp với đất tơi xốp, màu mỡ, nhiềumùn, thoáng khí, độ pH từ 6 - 6,5 phù hợp với đất thịt pha cát Đất trồng cần thoát nướctốt, mực nước ngầm thấp và ổn định, hết sức tránh trồng đồng tiền ở những nơi đấttrũng (Đặng Văn Đông và ctv, 2003)

1.3.8 Nước tưới

Quá trình sinh trưởng của thực vật đặc biệt nhạy cảm với sự thiếu nước Giảm hàmlượng nước cung cấp, tất yếu sẽ làm giảm lượng nước trong cây và điều đó lại gây ức

Các quá trình sinh lí khác nhau cần có độ no nước cũng khác nhau Quá trình sinhtrưởng đòi hỏi có độ no nước lớn nhất Tế bào chỉ có thể sinh trưởng được trong trườnghợp nếu độ no nước không thấp hơn 95% Để duy trì độ no nước ở các điểm sinh trưởngcủa các cơ quan trên mặt đất của cây phải được các lớp lá có lớp cutin dày bảo vệ Điểmsinh trưởng của rễ không có sự bảo vệ tương tự vì vậy đòi hỏi độ ẩm đất cao để sinhtrưởng (Mai Thu Hương, 2006).

Theo Đặng Văn Đông và ctv (2000) và Phạm Thị Lịnh (2011): Đối với đồng tiềnkhông nên tưới phun mạnh lên khắp mặt đất vì vi sinh vật hại bắn lên cây, gây hại chocây Nên lắp hệ thống tưới nhỏ giọt vào từng gốc cây hoặc tưới rãnh cho ngấm lên trên.Nếu không có các điều kiện đó thì tưới nhẹ vào giữa hai hàng cây tránh làm đất bắn lên

lá Đồng tiền không ưa ẩm quá, chúng dễ bị ngập úng vì vậy 2-3 ngày tưới một lần tuỳtheo điều kiện thời tiết

- Phân vô cơ:

N: Có tác dụng thúc đẩy quá trình sinh trưởng phát triển của cây: Thiếu N cây sinhtrưởng kém, phát dục nhanh, cây nhỏ, ra hoa nhanh, chất lượng hoa kém, lá bị vàng,cuống hoa nhỏ, cây có thể ngừng sinh trưởng, dễ bị đen và khô chết Thừa N cây sinhtrưởng thân lá mạnh nhưng mềm, yếu, dễ bị ngã, ra hoa muộn cũng có thể không ra hoa,mất cân đối giữa thân lá và hoa, tạo điều kiện cho sâu bệnh phát triển

P: Tất cả các bộ phận của cây hoa đồng tiền đều cần lân: Thiếu lân lá già, lá xanhtím, màu tím từ mép lá lan dần vào phía trong mặt lá, hoa nhỏ, cuống hoa ngắn, ít hoa,chóng tàn, màu sắc nhợt nhạt, khả năng chống chịu kém Hoa đồng tiền cần lân nhiềuvào thời kỳ hình thành nụ và hoa Do lân phân giải chậm nên chủ yếu dùng để bón lót ¾còn ¼ dùng bón thúc cùng N, K Tuỳ theo từng loại đất mà sử dụng các loại phân khácnhau, đất trung tính nhiều mùn dùng super lân, đất chua sử dụng phân lân nung chảy,đất chua mặn dùng Apatit

BÁO CÁO TỐT NGHIỆP

K: Có rất nhiều trong cây đồng tiền non, trước lúc ra hoa Đồng tiền cần kali vàothời kỳ kết nụ và nở hoa Nếu thiếu kali đầu chóp lá già vàng và chết khô, sau đó cảphần thịt lá giữa các gân lá cũng như vậy, lúc đầu xuất hiện các đốm bị "luộc", cuốnghoa mềm ra không đứng lên được, màu sắc hoa nhợt nhạt, cánh mềm, hoa chóng tàn.Kali cũng giúp cho cây tăng cường tính chịu rét, chịu hạn, chịu sâu bệnh Có thể sửdụng kali ở các dạng khác nhau (chú ý nếu dùng sulfat kali phải bón thêm vôi bột đểkhắc phục đất chua)

Ca: Thiếu canxi trên lá non xuất hiện những đốm màu xanh nhạt, nghiêm trọng hơn

lá non và đỉnh sinh trưởng bị chết khô nhưng lá già vẫn duy trì được trạng thái bìnhthường; thiếu canxi cuống hoa mềm không đứng lên được Canxi giúp cho cây tăng khảnăng chịu nhiệt, hạn chế được tác dụng độc của các axit hữu cơ Ngoài ra canxi còn cótác dụng giảm chua

- Phân hữu cơ: Chứa hầu hết các nguyên tố đa lượng và vi lượng mà cây hoa đồngtiền cần, nó tạo sự cân đối về dinh dưỡng cho cây, đồng thời cải tạo đất (tăng độ mùn và

độ tơi xốp) Phân hữu cơ thường được bón lót (phân phải được ủ hoai mục)

- Các nguyên tố vi lượng: Rất cần cho đồng tiền Triệu chứng thiếu vi lượng:

+ Thiếu Mg: Lá giòn, cong queo, có khi chuyển sang màu đỏ; lá ra ít, cuống lá dài,nhỏ, gân lá non cứng và gồ ghề lên Sự hình thành hoa bị ức chế, hoa nhỏ

+ Thiếu Fe: Phiến lá vàng nhạt, gân lá trắng, cây ngừng sinh trưởng

+ Thiếu Cu: Lá non cong, cây bắt đầu khô từ đỉnh ngọn, sau đó cả cây bị chết

* Phân NPK 20-20-20

Giúp cây phát triển mạnh trong suốt quá trình sinh trưởng, gia tăng sức đề kháng,chống chịu với sâu bệnh, giúp hoa trổ đều, chống lại sự rụng hoa, tăng năng suất vàphẩm chất cây trồng (Ngô Bảo Khuyên, 2011)

1.3.10 Sâu bệnh hại và cách phòng trừ

Sâu bệnh là một trong những yếu tố gây hại quan trọng ảnh hưởng rất lớn đến quátrình sinh trưởng cũng như sự phát triển của cây hoa đồng tiền Sâu hại hoa đồng tiềnchủ yếu bao gồm bọ phấn trắng, rệp nhảy, nhện chân tơ, nhện đỏ, bọ trĩ, song đối tượngnghiêm trọng nhất là nhện chân tơ (Đặng Văn Đông và ctv, 2003)

* Sâu hại

 Nhện chân tơ

Theo Nguyễn Thị Kim Lý (2005) và Phạm Thanh Phong (2008): Bệnh thường xuấthiện ở lá nõn, mặt dưới lá non và nụ non, chúng chích hút dịch nhựa của lá và nụ Lá bịhại cong ngược lên, có nhiều nốt phồng, có bóng dầu, lá dòn cứng Nụ bị hại cánh hoanhạt màu, phần lớn không nở được, nếu có nở được thì cánh hoa cũng bị xám, co ngắnlại và có rất nhiều đốm trắng nhỏ màu tối Điều kiện thích hợp cho sự sinh sản của nhện

BÁO CÁO TỐT NGHIỆP

chân tơ là nhiệt độ 25-30oC và ẩm độ không khí thấp (tháng 4-5 và tháng 9-10) Phòngtrừ bằng cách sử dụng các loại thuốc để phòng trừ như: Polytrin P440EC (15-20ml/bình8lít), Pegasus 500 EC (5-10ml/bình 8lít), Kelthane 18,5EC (10-15ml/bình 8 lít)

 Bọ trĩ (Stenchactothrips bifomis Bagnall)

Sâu non và trưởng thành chích hút hoa Cánh hoa bị hại có chấm trắng, cong lại Contrưởng thành có chiều dài 1mm, con cái màu nâu, con đực màu trắng vàng, có viền,cánh trước và cánh sau xếp thành hàng, con non không có cánh Bọ trĩ phát triển quanhnăm, vòng đời 33-65 ngày, có nhiều lứa khác nhau, thích điều kiện khô hạn và nhiệt độtrên 23oC, có thể phun phòng trừ bằng thuốc Bassa 50EC (15-20ml/bình 8 lít),Suprathion 40EC (15-20ml/bình 8 lít) (Đặng Văn Đông và ctv, 2003)

* Bệnh hại

Nguồn bệnh là mối nguy hại lớn nhất với tất cả các loại cây trồng trong đó có câyhoa đồng tiền, nguồn bệnh chủ yếu do nấm gây ra các bệnh như: mốc tro, bệnh khuẩnhạch, bệnh thối gốc, trong đó thối gốc là loại bệnh chủ yếu

 Bệnh thối gốc (Fusarium sp)

Thời kỳ đầu triệu chứng biểu hiện là lá cong cuộn lại, héo vàng, sau đó biến thànhmàu đỏ tím, lá khô và chết Gốc cổ rễ bị thối có màu nâu, vỏ long ra khi nhổ cây rễtrong đất long ra Nguồn lây bệnh là một loại nấm hình lưỡi liềm, cây sau khi nhiễmbệnh thường khoảng sau 10-15 ngày thì chết Nhiệt độ thấp và thời kỳ cây con bị bệnhnhẹ, khi cây ra nụ bệnh thường phát sinh rất mạnh Bệnh này khi đã phát sinh thành dịchthì rất khó chữa nên chủ yếu phòng là chính, cách phòng bệnh như sau:

- Tiêu độc đất bằng Formol công nghiệp 37% làm loãng 30 lần, phun vào đất rồidùng nilon phủ đất 10-15 ngày, sau đó xới đất cho thuốc bốc hơi lên hết rồi trồng cây

- Vệ sinh thường xuyên

- Trong quá trình sinh trưởng của cây định kỳ rắc bột lưu huỳnh vào đất Sử dụngmột số loại thuốc hóa học trừ bệnh: Benlate C (15-20g/bình 8lít), Validamycin 50SC(10-20ml/bình 8lít phun 2 bình/ sào bắc bộ) (Đặng Văn Đông và ctv, 2003)

Anvil 5SC 10-15 ml/bình 8 lít; Topsin M70 NP 8-10 g/bình 8 lít, Vimonyl 72 BTN 30g/bình 8 lít (Phạm Thanh Phong, 2006).

25- Bệnh phấn trắng (Didium geberathium)

Vết bệnh dạng bột phấn màu xám trắng, mặt dưới lá mô vết bệnh chuyển màu vàngnhạt, bệnh hại lá là chủ yếu ngoài ra còn hại trên thân, cành hoa làm hoa lá nhanh tàn,thối nụ, hoa nhỏ, xấu Dùng các loại thuốc sau: Ridomil 500SC 5-8 ml/bình 8 lít; Score250ND 10-15 ml/bình 8 lít (Đặng Văn Đông và ctv, 2003)

Hình 1.2 Bệnh đốm lá trên hoa đồng tiền (Gerbera jamesonill) màu cam ĐT.03

BÁO CÁO TỐT NGHIỆPCHƯƠNG 2

PHƯƠNG TIỆN VÀ PHƯƠNG PHÁP THÍ NGHIỆM2.1 PHƯƠNG TIỆN

2.1.1 Thời gian thực hiện

Thí nghiệm được tiến hành từ ngày 17/2/2012 – 30/6/2012

2.1.2 Địa điểm thực hiện

Thí nghiệm được thực hiện tại Nhà lưới Trường Cao đẳng Kinh tế - Kỹ thuật CầnThơ Số 09, CMT8 Phường An Hòa Quận Ninh Kiều TP Cần Thơ

2.1.3 Phương tiện thí nghiệm

Giống: Cây hoa đồng tiền (Gerbera jamesonii) màu cam ĐT.03 được mua từ Bộ

môn Hoa và Cây cảnh, Viện Nghiên cứu cây ăn quả Miền Nam

Giá thể: Mụn dừa, tro trấu, đất thịt tỉ lệ: 1:1:1

Phân vô cơ:

+ NPK 20-20-20: Gồm: N: 20%, P2O5: 20%, K2O: 20%, Fe: 0,1%, Cu: 0,05%; Mn:0,05%, Zn: 0,05%, Mo: 0,0005%

Thuốc bảo vệ thực vật:

- Topsin M75WP (8-10g/bình 10 lít), COC 85WP (8-10g/bình 10 lít)… dùng xử línấm trên giá thể trước khi trồng cây

- Thuốc diệt nhện khi cần thiết: Sulfamite 15EC (8-10g/bình 8 lít), Shertin 1,8EC 6ml/bình 8-10 lít)

(4-Chậu nhựa: Có kích thước: 18 x 22 cm

Cân Roberval 200g: dùng cân thuốc, hóa chất

Bình phun 1,75l: phun nước, phun phân

Thước thẳng (cm): dùng đo đường kính lá: chiều dài cuống lá, phiến lá, dài phát hoa,đường kính hoa…).

Sổ tay, viết lông dầu, viết pic, máy tính: Dùng để ghi nhận kết quả

BÁO CÁO TỐT NGHIỆP 2.2.2.1 Giống

Cây con hoa đồng tiền (Gerbera jamesonii) màu cam ĐT.03 đã ra mô và mua về từ

Bộ môn Hoa và Cây cảnh, Viện Nghiên cứu cây ăn quả Miền Nam, sau đó cho vào chậu

để cây ổn định một tuần lễ

2.2.2.2 Giá thể

Giá thể trồng cây bao gồm: Mụn dừa, tro trấu và đất thịt tỉ lệ 1:1:1 Đối với mụn dừa

và tro trấu cần phải được xử lí bằng cách ngâm và xả nước liên tục trong 15 ngày đểgiảm bớt độ mặn, chát và nồng độ của các độc tố Sau đó trộn các thành phần giá thểnày lại với nhau Ngoài ra, để tiêu diệt nấm tấn công gây hại, dùng Topsin M75WP1g/lít H2O để xử lí giá thể

2.2.2.4 Chăm sóc

* Tưới nước

Tưới phun nhẹ nhàng tránh làm ngã cây, rách lá, không để đất và vi sinh vật hại bắnlên gây hại cho cây Hoa đồng tiền không ưa ẩm quá vì vậy 2-3 ngày tưới 1 lần tùy theođiều kiện thời tiết Nếu điều kiện khí hậu khô hạn, nắng gắt, kèm theo nhiệt độ cao cầntưới nước cho cây 2 lần/ngày: sáng 7-8 giờ và chiều 14-15 giờ

* Bón phân

Hoa đồng tiền rất mẫn cảm với phân bón, bón phân càng đầy đủ hoa càng đẹp, màusắc đậm, lâu tàn Tuy nhiên cần bón cân đối N:P:K theo tỷ lệ: 1:2:2 Nếu bón nhiềuđạm, cành hoa mềm yếu, khi cắt cắm vào lọ hoa dễ bị gục xuống Định kỳ 30 ngày bón

1 lần, ngoài việc bón phân qua rễ NPK (16-16-8) và NPK (20-20-15), phun thêm phânbón lá Các loại phân bón lá có tác dụng kích thích cho cây phát triển tốt: NPK (30-10-10) và NPK (20-20-20)

Bảng 2.1 Liều lượng phân bón cho cây hoa đồng tiền

* Tỉa lá, tỉa nụ

Để đảm bảo cho nụ phát dục bình thường và ra hoa cần phải có 5 lá công năng cungcấp chất dinh dưỡng Để cây sinh trưởng tốt thường xuyên ngắt bỏ lá già úa, lá sâu,bệnh Tỉa lá để cây đủ thông thoáng, đủ ánh sáng, giảm sâu bệnh

Hoa quá nhiều cây không đủ dinh dưỡng nuôi hoa nên hoa nhỏ, cuống ngắn, số hoa

bị dị dạng nhiều, tỷ lệ hoa thương phẩm ít Do vậy khi thấy số nụ nhiều quá nên tỉa bớt

* Phòng trừ sâu bệnh

Trên cây hoa đồng tiền thường xuất hiện một số sâu bệnh hại: sâu đất cắn phá lúccây còn nhỏ; sâu xanh cắn phá thân, lá, hoa, rầy, rệp, nhện…bám chích hút lá, hoa, bệnhsương mai, bệnh đốm lá, bệnh chết rũ…để phòng trừ sâu bệnh: Thường xuyên vệ sinhdọn sạch cỏ dại xung quanh, thu gom lá già, lá bị sâu bệnh, bón phân đầy đủ, cân đối N,

P, K Vào mùa mưa tăng cường bón kali Định kì 10 ngày/lần phun thuốc ngừa bệnhcho cây

* Thu hoạch

Sau khi trồng 50-60 ngày là có thể thu hoạch (http://nnptntvinhphuc.gov.vn) Thờigian thu hái hoa có ảnh hưởng rất lớn tới độ bền của hoa, thời điểm thu hái tốt nhất làlúc sáng sớm hoặc chiều mát, thu hái nhẹ nhàng.Với hoa đồng tiền 1 tuần thu hoạch 1lần, ngày trước khi thu hoạch tưới đẫm nước cho cây

2.2.3 Chỉ tiêu theo dõi

Nghiệm thức Phân bón Liều lượng Lần bón phân

NT1 NPK 16-16-8 0,5g/chậu 30 ngày/lần

NT2 NPK 16-16-8 1g/chậu 30 ngày/lần

NT3 NPK 20-20-15 0,5g/chậu 30 ngày/lần

NT4 NPK 20-20-15 1g/chậu 30 ngày/lần

Phun qua lá loại 1 NPK 30-10-10 1g/lít H2O 5 ngày/lần

Phun qua lá loại 2 NPK 20-20-20 1g/lít H2O 5 ngày/lần

BÁO CÁO TỐT NGHIỆP 2.2.3.1 Các chỉ tiêu theo dõi

* Tỷ lệ sống (%):

Đếm số cây còn sống trên tổng số cây quan sát sau đó rồi qui ra tỷ lệ phần trăm Tỷ

lệ sống được tính theo công thức:

* Chiều dài cuống lá (cm):

Dùng thước thẳng đo 3 lá cố định trên cây, đo từ vị trí gốc lá mọc ra đến đầu cuống

lá và sau đó đọc trị số

* Chiều dài phiến lá (cm):

Dùng thước đo từ vị trí gốc đầu cuống lá đến chót lá và đọc trị số

Đếm số cây ra hoa trên tổng số cây quan sát sau đó qui ra tỷ lệ phần trăm.

* Thời điểm ra hoa (ngày):

Ghi nhận sau bao nhiêu ngày xử lí phân nghiệm thức nào nở hoa sớm nhất

* Ngày hoa tàn (ngày):

Ghi nhận sau bao nhiêu ngày xử lí phân nghiệm thức nào hoa tàn muộn nhất

* Chiều dài cuống hoa (cm):

Đo từ vị trí gốc mà phát hoa mọc ra đến đầu cuống hoa và sau đó đọc trị số

* Đường kính hoa (cm):

Dùng thước thẳng đặt thước lên hoa từ trái sang phải Đo đường kính của từng hoatrên mỗi chậu rồi đọc trị số

2.2.3.2 Thời gian lấy chỉ tiêu

Định kỳ 15 ngày/lần theo dõi ghi nhận lại các chỉ tiêu

2.2.3.3 Xử lí số liệu

Số liệu được thu thập và xử lí bằng chương trình MSTAT-C Phân tích phương sai(ANOVA) để phát hiện sự khác biệt giữa các nghiệm thức ở mức ý nghĩa 1% và 5%

CHƯƠNG 3Hình 2.4 Chiều dài cuống hoa đồng tiền sau 21 ngày nở hoa