Nhận thức được tầm quan trọng của các hoạt động sự nghiệp y tế tuyến cơsở và từ quá trình nghiên cứu, thực tập tại phòng Tài chính - Vật giá quận HoànKiếm đã định hướng cho em đi sâu ngh
Trang 1Lời nói đầu
Trong thế giới tự nhiên, xã hội loài người là một hình thức tổ chức cao nhất,trong đó con người luôn đóng vai trò là nhân tố trung tâm của mọi hoạt động diễn
ra trong xã hội và mọi hoạt động đó cũng không nằm ngoài mục đích nâng cao đờisống vật chất, tinh thần cho con người Để có được những thành tựu to lớn trênmọi phương diện của đời sống con người như ngày hôm nay, con người đã khôngngừng phấn đấu, tìm tòi học hỏi và nhận thức ngày càng sâu sắc hơn thực tại kháchquan nhằm cải thiện môi trường sống và hoàn thiện chính bản thân mình
Mỗi con người tồn tại được một cách bình thường trong xã hội đều cầnphải duy trì hai yếu tố cơ bản nhất, đó là trí lực và thể lực; trong đó yếu tố này làtiền đề cho yếu tố kia phát triển và không tách rời nhau trong toàn bộ đời sống conngười Muốn có được thể lực tốt nhất, con người phải luôn biết cách chăm sóc sứckhoẻ cho chính mình: khi khoẻ mạnh phải giữ gìn sức khoẻ và khi ốm đau phảichạy chữa Điều này dẫn đến các hoạt động y tế dần nẩy sinh và không thể thiếuđược trong đời sống con người khi hiểm họa bệnh tật ngày một nhiều
Do đó, với mục tiêu phát triển toàn diện con người, Đảng và Nhà nước taluôn coi trọng sự nghiệp y tế là một trong những sự nghiệp quan trọng nhất, thiếtyếu nhất trong đời sống kinh tế - xã hội, góp phần thúc đẩy các lĩnh vực khác pháttriển đi lên Theo đó mục tiêu phát triển sự nghiệp y tế chỉ có thể do nhà nước quản
lý và bảo đảm bằng quỹ tài chính lớn nhất, tập trung nhất của nền kinh tế quốcdân, đó là Ngân sách Nhà nước Vì vậy, để đạt được kết quả cao nhất trong sựnghiệp y tế ( chăm sóc sức khoẻ, khám chữa bệnh cho nhân dân) thì nâng cao chấtlượng các hoạt động y tế thông qua quản lý chi Ngân sách Nhà nước cho sự nghiệpnày là yêu cầu cấp bách đặt ra trong giai đoạn phát triển kinh tế - xã hội hiện nay
và trong tương lai Hơn nữa, để người dân được trực tiếp hưởng thụ các dịch vụchăm sóc sức khoẻ, khám chữa bệnh do Nhà nước cung cấp, định hướng phát triểnthì chất lượng các hoạt động y tế tuyến cơ sở có tính chất quyết định và hiện thựcnhất với phương châm Nhà nước và nhân dân cùng làm
Trang 2Nhận thức được tầm quan trọng của các hoạt động sự nghiệp y tế tuyến cơ
sở và từ quá trình nghiên cứu, thực tập tại phòng Tài chính - Vật giá quận HoànKiếm đã định hướng cho em đi sâu nghiên cứu đề tài:
"Tăng cường quản lý chi Ngân sách Nhà nước với yêu cầu xã hội hoá
các hoạt động y tế trên địa bàn quận Hoàn Kiếm"
Kết cấu đề tài gồm 3 phần chính:
Chương I: Sự cần thiết phải quản lý chi Ngân sách Nhà nước cho sự
nghiệp y tế
Chương II: Thực trạng công tác quản lý chi Ngân sách Nhà nước trong
lĩnh vực y tế trên địa bàn quận Hoàn Kiếm
Chương III: Một số giải pháp và kiến nghị tăng cường quản lý chi Ngân
sách Nhà nước với yêu cầu xã hội hoá các hoạt động y tế trên địa bàn quận Hoàn Kiếm
Trong quá trình nghiên cứu đề tài, em đã được sự giúp đỡ tận tình của thầygiáo TS Phạm Quang Trung và sự chỉ bảo của các cán bộ Phòng Tài chính - Vậtgiá quận Hoàn Kiếm Nhưng do kiến thức còn hạn chế nên bài viết của em khôngthể tránh khỏi những sai sót, em kính mong sự góp ý của các Thầy, cô giáo KhoaNgân hàng - Tài chính Trường Đại học Kinh tế Quốc dân và các cán bộ Phòng Tàichính - Vật giá quận Hoàn Kiếm
Em xin chân thành cảm ơn!
Trang 31.1.1 Tầm quan trọng của sự nghiệp y tế trong đời sống xã hội
Tác động của các hoạt động y tế đến đời sống xã hội
Đời sống kinh tế – xã hội là hình thức biểu hiện cao nhất, tiến bộ nhất củacon người, khác xa với các hoạt động khác có trong thế giới tự nhiên ở chỗ conngười nhận thức được thực tại khách quan và các quy luật tự nhiên Để phát triểnkinh tế – xã hội thì yếu tố quyết định phải chính là con người và mục tiêu của pháttriển kinh tế – xã hội phải hướng tới duy trì sự tồn tại, phát triển của con người.Muốn vậy, con người phải có được một thể lực và trí lực thích hợp nhất, trong đóthể lực lại là tiền đề cho tạo ra và nâng cao trí lực
Thể lực thể hiện sự ngày càng thích nghi với môi trường sống của conngười và chính con người lại tự nhận thức, biết nâng cao thể lực thông qua cáchoạt động y tế của mình Các hoạt động y tế với mục tiêu chăm sóc sức khoẻ vàbảo vệ con người trước những tác động tiêu cực của môi trường sống Khi có đượcsức khoẻ tốt nhất, con người có điều kiện để tiếp thu và phát triển trí thức chomình nhằm xây dựng, nâng cao chất lượng cuộc sống của mình ngày càng tốt hơn
Các hoạt động y tế là phần không thể thiếu được trong xã hội loài người,con người luôn luôn có nhu cầu chăm sóc sức khoẻ không những của bản thân màcủa cả gia đình mình Không một ai lại sống mà luôn luôn khoẻ mạnh cả bởi sựthay đổi thường xuyên của môi trường sống cùng với sự vận động của thế giới tựnhiên Các hoạt động y tế mà con người sáng tạo ra cũng chính nhằm mục đíchđiều hoà những tác động không tốt của môi trường sống tới con người
Trang 4Do đó, các hoạt động y tế là không thể thiếu được trong đời sống con người.Tuy mỗi con người có cuộc sống khác nhau nhưng các hoạt động y tế lại đóng vaitrò tác động chung tới từng người nhằm duy trì và phát triển giống nòi Qua nhữngtác động to lớn của y tế tới đời sống con người như vậy cho nên mỗi quốc giatrong quá trình phát triển kinh tế, xã hội cần phải chú trọng và lấy mục tiêu chămsóc sức khoẻ cho con người làm gốc, định hướng cho các chương trình kinh tế – xãhội khác vì một mục tiêu chung là phát triển bền vững Điều này cũng được thểhiện xuyên suốt trong đường lối xây dựng và phát triển đất nước của Đảng và Nhànước ta, khẳng định một cách rõ ràng trong Nghị quyết TW4 của Ban chấp hànhtrung ương Đảng khoá VII: Con người là nguồn tài nguyên qúi báu nhất của xãhội, con người quyết định sự phát triển của đất nước, trong đó sức khoẻ là vốn qúinhất của mỗi con người và của toàn xã hội Do vậy, với bản chất nhân đạo và địnhhướng XHCN trong nền kinh tế thị trường, ngành y tế phải đảm bảo sự công bằng
và hiệu qủa trong chăm sóc sức khoẻ cho nhân dân
Nhu cầu về các dịch vụ y tế
Trong sự phát triển ngày nay, khoa học – kỹ thuật ngày một hiện đại cũng làđiều kiện để phát triển lĩnh vực y tế theo kịp và đáp ứng nhu cầu đa dạng của conngười Không chỉ khi mắc bệnh thì con người mới có nhu cầu được chạy chữa màchăm sóc sức khoẻ ban đầu lại là hết sức quan trọng Từ khi chưa sinh ra, thai nhi
đã được hưởng các chương trình phòng chống bệnh tật hay các dịch vụ chăm sóckhác qua chăm sóc người mẹ (tiêm chủng cho phụ nữ mang thai, khám và theo dõiđịnh kỳ thai nhi ) Suốt toàn bộ đời sống của mình con người luôn luôn đòi hỏiđược phòng ngừa bệnh tật tối đa và đến khi mắc bệnh lại cần điều kiện chữa trị tốtnhất Một chu trình phòng chống bệnh tật cho con người cứ diễn ra liên tục suốttoàn bộ quá trình tồn tại của con người Chính vì vậy, nhu cầu về các dịch vụ y tếcho con người là vô cùng to lớn, mỗi người đều muốn mình nhận được những dịch
vụ y tế tốt nhất có thể có
Do nhu cầu về các dịch vụ y tế rất lớn như vậy và lại mang tính chất đơn lẻcủa các cá nhân nên nhu cầu cần được xác định một cách thống nhất, có thể phân
Trang 5định ra hai loại nhu cầu sau: nhu cầu do cá nhân xác định và nhu cầu do Chính phủxác định.
Sự can thiệp của Chính phủ vào việc xác định các nhu cầu về dịch vụ y tếcũng là một tất yếu trong quá trình quản lý bộ máy Nhà nước và quản lý nền kinh
tế, đời sống xã hội Bởi vì việc xác định các nhu cầu về dịch vụ y tế của các cánhân chỉ xuất hiện khi họ thực sự cần phải được khám chữa bệnh chứ ít cá nhân lạithấy được mình phải được phòng bệnh hay cần làm gì để ngăn chặn các đại dịchxảy ra Các nhu cầu được xác định bởi Chính phủ nhằm góp phần đẩy lùi các đợtdịch bệnh lây lan hay phòng ngừa những bệnh dễ mắc phải trong dân cư
Từ việc định hướng xác định nhu cầu về các dịch vụ y tế mà trong quá trìnhquản lý, Nhà nước sẽ có kế hoạch và thực thi các chương trình mục tiêu để đảmbảo sức khoẻ cộng đồng và hơn hết là gây dựng được sự tin tưởng vào bộ máy Nhànước, hệ thống chính trị
Tìm hiểu về thị trường dịch vụ y tế
Xuất phát từ nhu cầu các dịch vụ y tế của con người và các nhu cầu này lại
có khả năng chi trả từ phía các cá nhân cho nên các mức giá và sản lượng tươngứng sẽ được xác định, theo đó hình thành nên cầu về các dịch vụ y tế Có cầu thì
có cung đó là điều mà các nhà kinh tế học đã chứng minh: Cung các dịch vụ y tế làcung hạn chế bởi tính đặc thù và chuyên môn cao vốn có của ngành y tế Khi cung
và cầu về y tế gặp nhau hình thành nên thị trường các dịch vụ y tế
Điều quan trọng ở đây không phải là chúng ta đi tìm hiểu xem thị trườngcác dịch vụ y tế hoạt động ra sao, mà điểm cốt lõi là đặc trưng của thị trường này
có gì khác biệt với các thị trường khác, nhằm định hướng cho công tác triển khaicác hoạt động trong sự nghiệp y tế với nền kinh tế thị trường định hướng XHCN
có sự quản lý của Nhà nước
Trong nền kinh tế thị trường thì mọi hàng hoá, dịch vụ được định giá bởi thịtrường nhưng dịch vụ y tế lại không nên để thị trường kiểm soát mà phải có sựquản lý của Chính phủ và được trợ cấp bởi Chính phủ theo một số điểm quan trọngsau:
Trang 6+ Thị trường dịch vụ y tế hoạt động phải đem lại mục tiêu công bằng, nhất
là đối với xã hội XHCN tồn tại ở nước ta Nếu giá cả và khối lượng dịch vụ y tếđược xác định hoàn toàn bởi thị trường thì gây ra tình trạng mất công bằng, chỉ cónhững người có đủ tiền mới được hưởng những dịch vụ y tế có thể với chi phí cao
mà những người có thu nhập thấp hơn không thể có được
+ Để đạt được công bằng trong thị trường các dịch vụ y tế thì phải mất đitính hiệu quả tương ứng với công bằng đạt thêm được, cho nên đóng vai trò kiểmsoát thị trường Chính phủ đứng ra trợ cấp để phát triển các dịch
vụ y tế ngày một tốt hơn thông qua những chính sách của mình bằng nguồn Ngânsách Nhà nước
+ Dịch vụ y tế không thể là hàng hoá công cộng thuần tuý mà chỉ gần gũivới hàng hoá công cộng thuần tuý ( vẫn tồn tại sự cạnh tranh nhưng rất hạn chế )bởi đây là một yếu tố kích thích và tích luỹ cho thị trường dịch vụ y tế phát triển.Hơn nữa, đời sống con người ngày một nâng cao nên có thể trang trải một phần chiphí cho việc sử dụng các dịch vụ y tế, giảm bớt gánh nặng cho Ngân sách Nhànước
+ Thị trường y tế phát triển kém hơn các thị trường khác do thiếu động cơlợi nhuận là điều dễ hiểu nhưng cần phải duy trì thị trường này bởi tính đặc biệtcủa nó là chăm sóc sức khoẻ và liên quan trực tiếp đến tính mạng con người Khithị trường các dịch vụ y tế bị thu hẹp thì sẽ tạo điều kiện cho kiểm soát và địnhhướng theo các mục tiêu của Nhà nước về quản lý nền kinh tế, xã hội dễ dàng hơn
Do có những điểm khác biệt so với các thị trường khác nên việc quản lý vàđịnh hướng phát triển thị trường các dịch vụ y tế phải được coi là một trong nhữngchương trình, chiến lược quốc gia quan trọng nhất Ngoài ra, cần phải hạn chếnhững tiêu cực do thông tin không tương xứng đối với người sử dụng các dịch vụ
y tế được cung cấp trên thị trường, người sử dụng dịch vụ y tế không biết đượcchính xác thông tin về bác sĩ, về thuốc men, về bệnh viện do không dễ gì cóđược trình độ chuyên môn phù hợp
Sự nghiệp y tế đặt ra cho nền kinh tế nước ta
Trang 7Mục tiờu và bản chất nền kinh tế thị trường định hướng XHCN cú sự quản
lý của Nhà nước ở nước ta, một Nhà nước “của dõn, do dõn và vỡ dõn”, phải coi y
tế là một sự nghiệp chung cũng giống như sự nghiệp cỏch mạng, sự nghiệp xõydựng và bảo vệ Tổ quốc của chỳng ta vậy
Chăm súc sức khoẻ cho nhõn dõn là một trong những cụng việc hết sức tolớn, quan trọng mang lợi ớch chung và lõu dài cho toàn bộ xó hội Với phươngchõm xõy dựng một xó hội XHCN bền vững và phỏt triển toàn diện, coi trọng yếu
tố quyết định là con người thỡ khụng thể đặt cỏc hoạt động y tế ngoài sự nghiệpchung của toàn xó hội được
Do vậy, sự nghiệp y tế là yờu cầu tất yếu khỏch quan của chế độ xó hội ởnước ta và phải nhằm thực hiện những mục tiờu đem lại những kết quả về chămsúc sức khoẻ nhõn dõn cao nhất Phấn đấu để mọi người dõn đều được hưởng cỏcdịch vụ chăm súc sức khoẻ ban đầu, cú điều kiện tiếp cận và sử dụng cỏc dịch vụ y
tế cú chất lượng Mọi người đều được sống trong cộng đồng an toàn, phỏt triển tốt
về thể chất và tinh thần Giảm tỷ lệ mắc bệnh, nõng cao thể lực, tăng tuổi thọ vàphỏt triển giống nũi
Trong điều kiện hiện nay, khi chuyển cơ chế mới thỡ sự nghiệp y tế đượcxỏc định là loại hỡnh sự nghiệp cú thu tự đảm bảo một phần chi phớ hoạt độngthường xuyờn hay là loại hỡnh sự nghiệp cú thu tự đảm bảo toàn bộ chi phớ hoạt
Trong đú:
Tổng số thu sự nghiệp của đơn vị bao gồm:
+ Tiền thu phớ, lệ phớ thuộc Ngõn sỏch Nhà nước ( phần được để lại đơn vịthu theo quy định): Mức thu phớ, lệ phớ, tỷ lệ nguồn thu được để lại đơn vị sử dụng
() Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đViệc Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đphân Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đchia Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đloại Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đhình Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đsự Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đnghiệp Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đcó Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đthu Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đđợc Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đcụ Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đthể Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đhoá Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đtrong Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đNghị Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đđịnh Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đsố Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đ10/NĐ-CP Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đngày Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đ16/01/2002 của Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đChính Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đphủ Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đvà Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đThông Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đt Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đsố Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đ25/2002/TT-BTC Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đngày Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đ21/03/2002 Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đcủa Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đBộ Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đtài Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đchính.
Tổng số nguồn thu sự nghiệp
Tổng số chi hoạt động thường xuyờn
X100%
Trang 8và nội dung chi thực hiện theo quy định của cơ quan Nhà nước có thẩm quyền đốivới từng loại phí, lệ phí.
+ Thu từ hoạt động sản xuất, cung ứng dịch vụ: Mức thu từ các hoạt độngnày do Thủ trưởng đơn vị quyết định, theo nguyên tắc đảm bảo bù đắp chi phí và
có tích luỹ
+ Các khoản thu sự nghiệp khác theo quy định của pháp luật (nếu có).Tổng số chi hoạt động thường xuyên của đơn vị theo chức năng, nhiệm vụđược cấp có thẩm quyền giao và chi cho các hoạt động có thu sự nghiệp, bao gồm:
+ Chi cho người lao động: chi tiền lương, tiền công; các khoản phụ cấplương; các khoản trích bảo hiểm y tế, bảo hiểm xã hội, kinh phí công đoàn theoquy định
+ Chi quản lý hành chính: vật tư văn phòng, dịch vụ công cộng, thông tinliên lạc, công tác phí, hội nghị phí
+ Chi các hoạt động nghiệp vụ
+ Chi hoạt động tổ chức thu phí, lệ phí
+ Chi hoạt động sản xuất, cung ứng dịch vụ ( kể cả chi nộp thuế, trích khấuhao tài sản cố định)
+ Chi mua sắm tài sản, sửa chữa thường xuyên cơ sở vật chất: nhà cửa, máymóc thiết bị
+ Chi khác
+ Đơn vị sự nghiệp tự đảm bảo toàn bộ chi phí hoạt động thường xuyên: Làđơn vị có nguồn thu sự nghiệp đảm bảo được toàn bộ chi phí hoạt động thườngxuyên, ngân sách không phải cấp kinh phí bảo đảm hoạt động thường xuyên chođơn vị ( đây là những đơn vị có tỷ lệ A lớn hơn hoặc bằng 100%)
+ Đơn vị sự nghiệp tự đảm bảo một phần chi phí hoạt động thường xuyên:
Là đơn vị có nguồn thu sự nghiệp chưa tự trang trải toàn bộ chi phí hoạt độngthường xuyên, Ngân sách Nhà nước cấp một phần chi phí hoạt động thường xuyêncho đơn vị ( đây là những đơn vị có tỷ lệ A nhỏ hơn 100%)
Trang 9Theo đó, các đơn vị sự nghiệp y tế hiện nay được chủ động hơn trong hoạtđộng của mình khi áp dụng Nghị định 10/2002/NĐ-CP, phần nào giảm bớt đi gánhnặng cho Ngân sách Nhà nước và thể hiện sự đổi mới trong quản lý các đơn vị sựnghiệp có thu nói chung cũng như sự nghiệp y tế nói riêng
Trang 101.1.2 Nội dung quản lý chi Ngõn sỏch Nhà nước cho sự nghiệp y tế tuyến cơ
+ Kinh phớ Nhà nước thanh toỏn cho đơn vị sự nghiệp theo chế độ đặt hàng
để thực hiện cỏc nhiệm vụ của Nhà nước giao, theo giỏ hoặc khung giỏ do Nhànước quy định ( điều tra, quy hoạch, khảo sỏt )
+ Kinh phớ cấp để thực hiện tinh giảm biờn chế theo chế độ do Nhà nước quy địnhđối với số lao động trong biờn chế dụi ra
+ Vốn đầu tư xõy dựng cơ sở vật chất, mua sắm trang thiết bị phục vụ hoạt động
sự nghiệp theo dự ỏn và kế hoạch hàng năm; vốn đối ứng cho cỏc dự ỏn được cấp
cú thẩm quyền phờ duyệt
Riờng đối với đơn vị tự bảo đảm một phần chi phớ, nguồn Ngõn sỏch Nhànước cấp kinh phớ hoạt động thường xuyờn Mức kinh phớ Ngõn sỏch Nhà nướccấp được ổn định theo định kỳ 3 năm và hàng năm được tăng thờm theo tỷ lệ doThủ tướng Chớnh phủ quyết định Hết thời hạn 3 năm, mức Ngõn sỏch Nhà nướcbảo đảm sẽ được xỏc định lại cho phự hợp
Ngoài nguồn từ Ngõn sỏch Nhà nước, chi cho cỏc hoạt động sự nghiệp y tếcũn bao gồm cỏc khoản khỏc như: nguồn thu sự nghiệp của cỏc đơn vị ( đó nờu ở
(1) Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đĐợc Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đquy Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đđịnh Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đtheo Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đThông Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đt Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đsố Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đ25/2002/TT-BTC Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đngày Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đ21/03/2002 Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đcủa Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đBộ Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đtài Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đchính
Trang 11phần 1.2.1.) và các nguồn khác theo quy định ( các dự án viện trợ, quà biếutặng )
Nội dung các hoạt động trong sự nghiệp y tế tuyến cơ sở
Sự nghiệp y tế tuyến cơ sở ( gồm y tế thôn, bản, xã, phường, quận, huyện,thị xã ) là tuyến y tế trực tiếp gần dân nhất, bảo đảm cho mọi người dân được chămsóc sức khoẻ cơ bản với chi phí thấp, góp phần thực hiện công bằng xã hội, xoáđói giảm nghèo, xây dựng nếp sống văn hoá, trật tự an toàn xã hội, tạo niềm tincủa nhân dân với chế độ xã hội chủ nghĩa Do vậy, các hoạt động y tế cơ sở phải làtoàn diện và nằm trong các hoạt động chủ yếu sau:
+ Các hoạt động khám chữa bệnh thông thường, sơ cứu bệnh nhân nặng vàchăm sóc sức khoẻ ban đầu trên địa bàn quận, huyện, xã, phường là chủ yếu( những trường hợp bệnh nhân nặng phải chuyển lớn tuyến trên)
+ Hoạt động trong khuôn khổ các chương trình quốc gia về y tế: các đơn vị
sự nghiệp y tế tuyến cơ sở là các đơn vị trực tiếp triển khai các chương trình dưới
sự chỉ đạo trực tiếp về nghiệp vụ của các sở y tế, bao gồm các mục tiêu sau:
+ Mục tiêu phòng chống bệnh sốt xuất huyết
+ Mục tiêu phòng chống suy dinh dưỡng trẻ em
+ Mục tiêu phòng chống HIV/AIDS
+ Mục tiêu nâng cấp thiết bị y tế
Ngoài ra, tuyến y tế cơ sở còn đóng góp hoạt động của mình trong cácnghiệp vụ sau:
Trang 12+ Thường xuyên tổ chức kiểm tra vệ sinh an toàn thực phẩm, xử lý và khắcphục nhanh chóng hậu quả của thảm họa, thiên tai, phòng chống tai nạn và thươngtích, nhất là tai nạn giao thông, tai nạn lao động và bệnh nghề nghiệp hay xử lý cáctác động gây ô nhiễm môi trường và tác động xấu đến sức khoẻ như chất thải bệnhviện, hoá chất bảo vệ thực vật
+ Trực tiếp tiếp tham gia các đợt phòng dịch và ngăn chặn các bệnh dịch lâylan kịp thời như: dịch bệnh tiêu chảy, uốn ván, nhiễm khuẩn hô hấp cấp, thấp tim,giun sán Tham gia triển khai chương trình sức khoẻ sinh sản và kế hoạch hoá giađình như truyền thông, tuyên truyền sinh đẻ có kế hoạch, chăm sóc sản khoa
+ Tổ chức cai nghiện ma tuý và tuyên truyền tác hại của ma tuý sâu rộngtrong mọi tầng lớp nhân dân
+ Các hoạt động y tế khác
Các hoạt động sự nghiệp y tế ở tuyến cơ sở trực tiếp tác động đến đời
sống nhân dân trên các địa bàn dân cư nên việc thực hiện quản lý các hoạt độngnày có ý nghĩa quan trọng bậc nhất và tạo cơ sở vững chắc của cả thực hiện cácchủ trương chính sách về y tế của Nhà nước cũng như giảm bớt gánh nặng cho cáctuyến y tế cấp trên
Công tác quản lý chi Ngân sách Nhà nước cho sự nghiệp y tế tuyến cơ sở
Sự nghiệp y tế có tính chất quan trọng trong các chiến lược phát triển kinh
tế – xã hội của Đảng và Nhà nước ta đề ra, đặt dưới sự lãnh đạo của các cơ quanHành chính sự ngiệp và các cơ quan quản lý Nhà nước nên các đơn vị sự nghiệphoạt động trong lĩnh vực y tế được xác định lấy nguồn từ Ngân sách Nhà nướcđảm bảo cho hầu hết các hoạt động của mình Do vậy, việc quản lý Ngân sách Nhànước chi cho sự nghiệp y tế là yêu cầu không thể thiếu trong điều kiện cần pháthuy hơn nữa vai trò và hiệu quả của y tế trong đời sống kinh tế – xã hội
Để quản lý các khoản chi Ngân sách Nhà nước cho sự nghiệp y tế cũng nảysinh nhiều cách thức phân chia khác nhau nhưng một cách tổng quát có thể chialàm các nhóm chi chủ yếu sau:
Trang 13- Nhóm một: Các khoản chi thường xuyên Chi thường xuyên là nhữngkhoản chi có tính định kỳ và thường xuyên trong toàn bộ hoạt động sự nghiệp.Trong nhóm chi thường xuyên lại bao gồm một số khoản cụ thể sau:
+ Chi cho con người: đây là các khoản chi chủ yếu phục vụ cho đội ngũcán bộ công nhân viên hoạt động trong lĩnh vực y tế cũng như quản lý về y tế như:chi tiền lương, tiền công, tiền thưởng, phụ cấp, các khoản đóng góp, phúc lợi tậpthể và các khoản thanh toán khác cho cán bộ công nhân viên
+ Chi cho các nghiệp vụ chuyên môn: là các khoản chi đặc thù cho lĩnh vực
y tế như: mua sắm thuốc chữa bệnh, bơm kim tiêm, bông, băng, gạc, cồn, phimchụp X quang ; vật tư, trang thiết bị kỹ thuật chuyên dùng không phải là tài sản
cố định và các khoản chi khác
+ Chi cho quản lý hành chính: bao gồm các khoản chi phục vụ cho việcquản lý mọi hoạt động sự nghiệp y tế như: chi mua vật tư văn phòng, điện, nước,thuê bao điện thoại, chi hội nghị, tiếp khách, chi thuê mướn và các khoản chi khác
có liên quan
- Nhóm hai: Chi mua sắm, sửa chữa Nhóm chi này bao gồm các khoản chichủ yếu cho tài sản cố định: các chi phí sửa chữa tài sản cố định; mua sắm tài sản
cố định; vận chuyển, lắp đặt tài sản cố định; chi phí thanh lý, nhượng bán tài sản
cố định Do tài sản cố định sử dụng trong lĩnh vực y tế có đặc thù riêng và thuộc
về sự nghiệp của Nhà nước nên không được khấu hao để bù đắp tài sản cố định,không tránh khỏi việc sử dụng kém hiệu quả, lãng phí
- Nhóm ba: Chi khác Đây là các khoản chi phát sinh không thường xuyên,đột xuất và không thuộc các khoản chi trên
Các khoản chi Ngân sách Nhà nước hiện nay được cấp phát theo một sốhình thức sau:
+ Phương thức cấp phát theo hạn mức kinh phí: định kỳ cơ quan tài chínhcấp phát hạn mức cho các đơn vị sự nghiệp, căn cứ vào hạn mức mà các đơn vị rúttiền từ Kho bạc để chi tiêu, hết hạn thời hạn của hạn mức mà hạn mức chi không
Trang 14hết sẽ bị xoá bỏ Phương thức này chủ yếu được sử dụng trong cấp phát kinh phíchi thường xuyên.
+ Phương thức cấp phát theo lệnh chi: kinh phí sau khi cấp phát theo lệnhchi qua Kho bạc nhà nước quận, huyện tài khoản tiền gửi của các đơn vị sẽ đượctăng thêm đúng bằng số ghi trong lệnh chi, sau khi hết niên độ kế toán mà đơn vịkhông chi hết số kinh phí đó thì số còn lại nằm trong số dư của tài khoản tiền gửi
sẽ được chuyển sang năm sau Phương thức này dùng cho các cơ quan, đơn vịkhông có quan hệ thường xuyên với Ngân sách Nhà nước hay các khoản chi đầu
tư, mua sắm tài sản cố định của đơn vị sự nghiệp
+ Phương thức cấp phát ủy quyền: phương thức này chủ yếu áp dụng choquan hệ giữa Ngân sách Nhà nước Trung ương và Ngân sách Nhà nước địaphương, áp dụng phương thức này khi các đơn vị thực hiện các nhiệm vụ chi tiêutrên địa bàn do Ngân sách Nhà nước Trung ương đảm nhận; khi quyết toán thuộc
về Ngân sách Nhà nước trung ương
+ Phương thức ghi thu- ghi chi: cho phép các đơn vị sự nghiệp sử dụng cáckhoản thu sự nghiệp để chi tiêu trực tiếp
+ Phương thức cấp phát theo số lượng công trình hoàn thành: Phương thứcnày được áp dụng trong cấp phát vốn đầu tư xây dựng cơ bản, thường thì cơ quantài chính tạm ứng theo công trình, sau khi công trình hoàn thành thì quyết toán sốcòn lại
Tuy nhiên, để thuận tiện cho việc quản lý và hạch toán Ngân sách Nhà nướcchi cho sự nghiệp y tế thì các đơn vị sự nghiệp y tế phải quản lý danh mục cáckhoản chi theo chi tiết hệ thống Mục lục Ngân sách Nhà nước hiện hành
Trong rất nhiều các phương thức quản lý thì phương thức quản lý chi Ngânsách Nhà nước cho sự nghiệp y tế tuyến cơ sở chủ yếu hiện nay dựa vào phươngthức quản lý theo dự toán cùng lúc của các đơn vị quản lý như: Phòng Tài chính –Vật giá quận, huyện; Kho bạc nhà nước quận, huyện, Sở Tài chính – Vật giá tỉnh,thành phố trực thuộc trung ương; Ủy ban nhân dân quận, huyện và các bộ phậnquản lý tại các cơ sở y tế; trong đó, Phòng Tài chính – Vật giá quận, huyện đóng
Trang 15vai trũ chủ đạo thực hiện sự lónh đạo đối với cỏc đơn vị dự toỏn cấp dưới và hướng
Lập dự toỏn chi Ngõn sỏch Nhà nước cho sự nghiệp y tế năm đầu thời kỳ
ổn định
Căn cứ vào chức năng, nhiệm vụ được cấp cú thẩm quyền giao, nhiệm vụcủa năm kế hoạch; Căn cứ vào định mức, chế độ chi tiờu tài chớnh hiện hành củaNhà nước quy định; Kết quả thu sự nghiệp và chi hoạt động thường xuyờn nămtrước liền kề ( cú loại trừ cỏc yếu tố đột xuất, khụng thường xuyờn) được cấp cúthẩm quyền phờ duyệt; đơn vị sự nghiệp lập dự toỏn thu, chi năm kế hoạch Căn cứlập dự toỏn chi như sau:
- Cỏc khoản chi tiền lương, tiền cụng và cỏc khoản phụ cấp, trợ cấp theolương: tớnh theo lương cấp bậc, chức vụ và cỏc khoản phụ cấp lương theo quy địnhhiện hành đối với từng ngành nghề, cụng việc Quỹ tiền lương, tiền cụng của đơn
vị sự nghiệp được xỏc định như sau:
Sau khi xỏc định quỹ tiền lương của đơn vị, việc trả lương cho từng người laođộng được xỏc định như sau:
(1) Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đĐơn Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đvị Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đsự Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đnghiệp Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đcó Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đthu Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đ Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đlập Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đdự Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đtoán Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đthu, Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đchi Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đNgân Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đsách Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đNhà Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đnớc Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đhàng Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đnăm Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đthực Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đhiện Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đtheo Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đquy Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đđịnh Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đtại Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đ Thông Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đt Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đsố Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đ103/1998/TT-BTC Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đngày Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đ18/07/1998 Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đcủa Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đBộ Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đtài Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đchính Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đvà Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đThông Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đt Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đsố Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đ25/2002/TT-BTC Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đngày Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đ 21/03/2002 Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đcủa Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đBộ Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đtài Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đchính.
do Nhà nước quy định
Hệ số điều chỉnh tăng thờm mức lương tối thiểu
Hệ số lương cấp bậc bỡnh quõn
và hệ
số phụ cấp lương bỡnh quõn
Biờn chế và lao động hợp đồng
từ 1 năm trở lờn
do Nhà nước quy định
Hệ số điều chỉnh tăng thờm cho
cỏ nhõn
Hệ số lương cấp bậc và
hệ số phụ cấp lương của cỏ nhõn
Trang 16Từ cách xác định trên, tính được tổng số kinh phí Ngân sách Nhà nước chi cho cácđơn vị sự nghiệp y tế của quận, huyện bằng cách lấy tổng quỹ lương của từng đơn
vị cộng lại
Đối với đơn vị sự nghiệp có thu áp dụng đơn giá, định mức lao động được
cơ quan Nhà nước có thẩm quyền phê duyệt thì tiền lương, tiền công tính theo đơngiá Trường hợp nguồn thu, chi giảm sút, không bảo đảm mức tiền lương tối thiểucho người lao động Thủ trưởng đơn vị thống nhất với tổ chức Công đoàn sử dụngquỹ dự phòng ổn định thu nhập để bảo đảm mức tiền lương tối thiểu cho người laođộng trong đơn vị
- Chi hoạt động nghiệp vụ: căn cứ vào chế độ và khối lượng hoạt độngnghiệp vụ, kinh phí cho nghiệp vụ chuyên môn của sự nghiệp y tế xác định theocông thức sau:
tác phí theo chế độ chi tiêu tài chính hiện hành do cơ quan Nhà nước có thẩmquyền quy định, được xác định theo công thức sau:
)(
1
CNi n
vụ chuyên môn
Số dự kiến chi
về nghiên cứu khoa học hay thuê nghiên cứu
Số dự kiến chi
về đồng phục, trang phục cho
y tế, bác sĩ…
Số dự kiến chi
về các khoản khác
Trang 17Trong đó:
QLi
tế tuyến cơ sở dự kiến kỳ kế hoạch thuộc đơn vị thứ i
CNi
thuộc đơn vị thứ i
- Chi hoạt động sản xuất, dịch vụ: vật tư, hàng hoá theo định mức kinh
tế, kỹ thuật do cơ quan Nhà nước có thẩm quyền quy định và thực hiện của nămtrước, tính hao mòn tài sản cố định theo chế độ áp dụng hiện hành
- Chi mua sắm, sửa chữa: được xác định dựa vào yêu cầu thực tế của cácđơn vị sự nghiệp theo công thức sau:
i i
lớn và xây dựng nhỏ của đơn vị thứ i
- Chi khác: tuỳ từng thời kỳ, các khoản chi khác được xác định một tỷ lệ %thích hợp trong tổng số chi Ngân sách Nhà nước tuyến cơ sở
Quy trình lập dự toán chi Ngân sách Nhà nước cho sự nghiệp y tế tuyến
cơ sở Trên cơ sở những quy định chung về lập dự toán chi Ngân sách Nhà nướccho sự nghiệp y tế tuyến cơ sở, quy trình lập dự toán Ngân sách Nhà nước đượctrình tự theo các bước sau:
- Bước 1: Phòng Tài chính – Vật giá quận, huyện thông báo cho các đơn
vị sự nghiệp y tế cơ sở thời hạn bắt đầu triển khai lập dự toán Ngân sách Nhà nước( thường vào đầu qúi III của năm trước)
Trang 18- Bước 2: Các đơn vị sự nghiệp y tế cơ sở ( trạm y tế xã, phường, trạm cai
nghiện ) lập dự toán của đơn vị mình trực tiếp gửi lên Trung tâm y tế quận,huyện
- Bước 3: Trung tâm y tế quận, huyện sau khi nhận được dự toán của các
đơn vị thì tổng hợp với dự toán của Trung tâm y tế rồi gửi lên Phòng Tài chính –Vật giá quận, huyện
- Bước 4: Phòng Tài chính – Vật giá quận, huyện tổng hợp, lập dự toán
của sự nghiệp y tế với dự toán Ngân sách quận, huyện gửi UBND cùng cấp và bảo
vệ trước Sở Tài chính – Vật giá tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương ( trước 15/8hàng năm)
- Bước 5: Sau khi cân đối với dự toán Ngân sách Nhà nước tỉnh, thành
phố trực thuộc Trung ương Sở Tài chính – Vật giá ấn định số giao dự toán cho sựnghiệp y tế của quận, huyện
- Bước 6: Phòng Tài chính – Vật giá quận, huyện sau khi nhận được số
giao dự toán từ Sở Tài chính – Vật giá tiến hành phân bổ Ngân sách Nhà nướcchính thức cho các đơn vị sự nghiệp y tế cơ sở để các đơn vị này có thể chủ độngtrong chi tiêu ( chậm nhất vào ngày 05 tháng 01 của năm tài chính)
- Việc giao dự toán của Phòng Tài chính – Vật giá quận, huyện cũng phảiđược Chủ tịch UBND cùng cấp ra văn bản xác định đơn vị sự nghiệp thuộc loại tựbảo đảm chi phí hoặc đơn vị sự nghiệp bảo đảm một phần chi phí; giao dự toánthu, chi Ngân sách Nhà nước cho các đơn vị trực thuộc, trong đó có mức Ngânsách Nhà nước bảo đảm hoạt động thường xuyên ( đối với đơn vị tự bảo đảm mộtphần chi phí)
Lập dự toán 2 năm tiếp theo của thời kỳ ổn định
Riêng đối với đơn vị tự bảo đảm một phần chi phí: nguồn Ngân sách Nhànước cấp kinh phí hoạt động thương xuyên Mức kinh phí Ngân sách Nhà nướcđược cấp ổn định theo định kỳ 3 năm và hàng năm được tăng thêm theo tỷ lệ doThủ tướng Chính phủ quyết định Hết thời hạn 3 năm, mức Ngân sách Nhà nướcbảo đảm sẽ được xác định lại cho phù hợp
Trang 19Yêu cầu lập dự toán chi Ngân sách Nhà nước cho sự nghiệp y tế tuyến cơsở:
+ Dự toán của các đơn vị dự toán trong sự nghiệp y tế phải phản ánh đầy đủ cáckhoản chi tiêu theo đúng chế độ, tiêu chuẩn, định mức của cơ quan có thẩm quyềnban hành
+ Dự toán Ngân sách Nhà nước phải được lập theo đúng biểu mẫu, đúng thời gianquy định
+ Dự toán của sự nghiệp y tế tuyến cơ sở sau khi được Sở Tài chính – Vật giá phêduyệt phải được sự thông qua của HĐND và UBND cấp quận, huyện cho phù hợpvới tình hình thực tế của địa phương
Chấp hành chi Ngân sách Nhà nước cho sự nghiệp y tế cơ sở
Trên cơ sở dự toán chi cả năm được duyệt và nhiệm vụ phải chi trong qúi,các đơn vị sự nghiệp y tế tuyến cơ sở sử dụng Ngân sách Nhà nước lập dự toán chiqúi ( có chia ra tháng, chi tiết theo các mục chi của Mục lục Ngân sách Nhà nước)gửi Trung tâm y tế quận, huyện để Trung tâm y tế tổng hợp gửi Phòng Tài chính –Vật giá quận, huyện ( trước ngày 10 của tháng cuối qúi trước) Phòng Tài chính –Vật giá quận, huyện trình UBND cùng cấp phê duyệt và tiến hành cấp phát cho cácđơn vị sự nghiệp y tế và Trung tâm y tế quận, huyện theo hình thức hạn mức kinhphí
Đơn vị trực tiếp quản lý về chi Ngân sách Nhà nước cho sự nghiệp y tếtuyến cơ sở là Phòng Tài chính – Vật giá quận, huyện và kinh phí cấp phát cho cácđơn vị sự nghiệp được thực hiện qua Kho bạc nhà nước trên cơ sở dự toán đã đượcphê duyệt của qúi
Trước kia, kinh phí được cấp phát chi tiết theo các mục chi của Mục lụcNgân sách Nhà nước đối với kinh phí Ngân sách Nhà nước bảo đảm hoạt độngthường xuyên Sau năm 2002( từ khi Nghị định số10/NĐ-CP có hiệu lực), đối vớikinh phí Ngân sách Nhà nước bảo đảm hoạt động thường xuyên ( đối với các đơn
vị bảo đảm một phần chi phí: đơn vị sự nghiệp y tế tuyến cơ sở), Phòng Tài chính– Vật giá quận, huyện xuất lệnh chi cho các đơn vị sự nghiệp qua Kho bạc nhà
Trang 20nước quận, huyện vào mục 134 “ chi khác” của Mục lục Ngân sách Nhà nước đểcác đơn vị chi chủ động và phù hợp với tình hình thực tế đơn vị hơn; nhưng kếtoán và quyết toán các khoản chi phải theo các mục chi của Mục lục Ngân sáchNhà nước tương ứng Đối với các khoản kinh phí khác của đơn vi sự nghiệp y tếtuyến cơ sở ( kinh phí thực hiện nhiệm vụ đặt hàng của Nhà nước; kinh phí chươngtrình mục tiêu quốc gia; vốn đối ứng các dự án và vốn đầu tư, mua sắm trang thiết
bị y tế ) được cấp phát theo dự toán đã được phê duyệt của cấp có thẩm quyền
Trong qúa trình thực hiện, các đơn vị sự nghiệp y tế cơ sở được điều chỉnh
dự toán chi hoạt động sự nghiệp, kinh phí hoạt động thường xuyên đã được giaocho phù hợp với tình hình thực tế của đơn vị gửi Phòng Tài chính – Vật giá quận,huyện và Kho bạc nhà nước nơi đơn vị giao dịch để theo dõi quản lý Đối với cáckhoản kinh phí thuộc Ngân sách Nhà nước buộc các đơn vị sự nghiệp y tế cơ sởphải mở tài khoản tại Kho bạc nhà nước quận, huyện để thực hiện chi qua Khobạc Ngoài ra, đơn vị sự nghiệp có thu được mở tài khoản tại Ngân hàng hoặc tạiKho bạc nhà nước để phản ánh các khoản thu – chi của hoạt động sản xuất, cungứng dịch vụ
Yêu cầu đặt ra của chấp hành chi Ngân sách Nhà nước cho sự nghiệp y tếtuyến cơ sở là phải thường xuyên được sự kiểm tra, thanh tra, kiểm soát của các cơquan chủ quản ( Phòng Tài chính – Vật giá quận, huyện; Kho bạc nhà nước quận,huyện; Sở y tế ) và các cơ quan Nhà nước có liên quan( UBND, HĐND quận,huyện)
Quyết toán chi Ngân sách Nhà nước cho sự nghiệp y tế tuyến cơ sở Sau ngày 31 tháng 12 năm Ngân sách, các đơn vị sự nghiệp y tế thực hiệnkhoá sổ kế toán và lập quyết toán của đơn vị mình gửi lên Trung tâm y tế quận,huyện báo cáo Sở y tế và Phòng Tài chính – Vật giá quận, huyện Phòng Tài chính– Vật giá quận, huyện tổng hợp, quyết toán thu – chi Ngân sách Nhà nước trên địabàn trình UBND, HĐND cùng cấp phê duyệt và thực hiện đối chiếu với quyết toán
Sở Tài chính – Vật giá tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương trước ngày 28 tháng
02 năm sau
Trang 21Số liệu trong bỏo cỏo quyết toỏn phải chớnh xỏc, trung thực ( quyết toỏn chonăm Ngõn sỏch được tớnh từ ngày 01/01 đến hết ngày 31/12 ) Nội dung bỏo cỏoquyết toỏn Ngõn sỏch phải theo đỳng cỏc nội dung ghi trong dự toỏn được duyệt vàphải bỏo cỏo quyết toỏn chi tiết theo Mục lục Ngõn sỏch Nhà nước ( chương – loại– khoản – nhúm – tiểu nhúm – mục – tiểu mục) Bỏo cỏo quyết toỏn hàng năm củacỏc đơn vị sự nghiệp y tế cơ sở phải đỳng theo mẫu thống nhất Bộ tài chớnh banhành và phải gửi đầy đủ lờn cỏc cấp quản lý cú liờn quan.
Trong quỏ trỡnh lập bỏo cỏo quyết toỏn của cỏc đơn vị sự nghiệp y tế cơ sở,Phũng Tài chớnh – Vật giỏ quận, huyện cần chỳ ý một số điểm mới sau:
+ Kinh phớ ủy quyền ( trước năm 2001 ) được quyết toỏn vào chi Ngõn sỏchthành phố, tỉnh thỡ nay kinh phớ chi mục tiờu của thành phố được quyết toỏn vàoNgõn sỏch quận, huyện Ngoài ra, quyết toỏn chi Ngõn sỏch Nhà nước phải baogồm cả chi từ nguồn thu để lại đơn vị và chi từ Ngõn sỏch quận, huyện
+ Cỏc khoản kinh phớ chưa sử dụng hết đơn vi được chuyển sang năm sau
để hoạt động, bao gồm: kinh phớ Ngõn sỏch Nhà nước bảo đảm hoạt động thườngxuyờn và cỏc khoản thu sự nghiệp Cũn cỏc khoản kinh phớ khỏc: kinh phớ nghiờncứu khoa học; chương trỡnh mục tiờu quốc gia; kinh phớ thực hiện cỏc nhiệm vụcủa Nhà nước đặt hàng; cỏc nhiệm vụ đột xuất được cấp cú thẩm quyền giao; vốnđầu tư xõy dựng cơ bản của năm trước chưa được thực hiện khụng được chuyểnsang năm sau trừ trường hợp đặc biệt theo quy định của Luật Ngõn sỏch Nhà nước
và cỏc văn bản hướng dẫn hiện hành của Bộ tài chớnh
Sau khi quyết toỏn chi Ngõn sỏch Nhà nước cho sự nghiệp y tế cơ sở đượchoàn tất đũi hỏi Phũng Tài chớnh – Vật giỏ quận, huyện triển khai ngay cụng tỏckiểm toỏn đối với cỏc đơn vị để cú những điều chỉnh khi cần thiết theo cỏc văn bảnphỏp luật về quản lý Ngõn sỏch Nhà nước hiện hành
Trong quỏ trỡnh quản lý chi Ngõn sỏch Nhà nước cho sự nghiệp y tế cơ sở đũi hỏi
( Nội Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đdung Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đcông Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đkhai Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đcụ Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đthể Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đthực Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đhiện Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đtheo Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đquy Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đđịnh Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đtại Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đThông Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đt Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đsố Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đ83/1999/TT-BTC Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đngày Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đ01/07/1999 Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đ của Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đBộ Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đtài Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đchính.
Trang 22+Cụng khai dự toỏn thu – chi đó được Nhà nước giao ( năm đầu) và dự toỏnthu – chi do đơn vị lập ( 2 năm tiếp theo ), kể cả điều chỉnh hoặc bổ sung trongnăm ( nếu cú).
+ Cụng khai quyết toỏn thu – chi Ngõn sỏch Nhà nước hàng năm của đơn vị
và thụng bỏo duyệt quyết toỏn của đơn vị dự toỏn cấp trờn
+ Cụng khai phương ỏn chi trả tiền lương cho người lao động, trong đú cú
hệ số điều chỉnh tăng thờm cho từng người lao động
+ Cụng khai việc trớch lập và sử dụng cỏc quỹ
+ Cụng khai quy định tiờu chuẩn, định mức, chế độ chi tiờu nội bộ
1.1.3 Xu hướng xó hội hoỏ cỏc hoạt động y tế trong điều kiện hiện nay
Khỏi niệm, nội dung của xó hội hoỏ
Sự nghiệp y tế đúng vai trũ ngày càng quan trọng trong việc chăm súc sứckhoẻ, khỏm chữa bệnh cho nhõn dõn cho nờn đũi hỏi phải cú sự đúng gúp tớch cực
cả từ phớa Nhà nước cũng như nhõn dõn vào cỏc hoạt động y tế Chớnh vỡ vậy,Đảng và Nhà nước ta đó đề ra phương hướng và chủ trương xó hội hoỏ cỏc hoạtđộng giỏo dục, y tế, văn hoỏ, thể thao:
“ Xó hội hoỏ cỏc hoạt động giỏo dục, y tế, văn hoỏ, thể thao là vận động và
tổ chức sự tham gia rộng rói của nhõn dõn, của toàn xó hội vào sự phỏt triển cỏc sựnghiệp đú nhằm từng bước nõng cao mức hưởng thụ về giỏo dục, y tế, văn hoỏ, thể
Theo đú, xó hội hoỏ cỏc hoạt động y tế là sự nỗ lực của quản lý Nhà nướccũng như sự tham gia rộng rói của quần chỳng nhõn dõn nhằm phỏt triển một cỏchtoàn diện sự nghiệp y tế của nước nhà Xó hội hoỏ cỏc hoạt động y tế trong khuụnkhổ cỏc chớnh sỏch khuyến khớch và huy động nguồn lực trong nhõn dõn của Nhànước cho sự nghiệp y tế Bờn cạnh đú, xó hội hoỏ cần phải cú sự đồng tỡnh ủng hộcủa quần chỳng nhõn dõn tham gia vào sự nghiệp y tế
(1) Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đ Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đĐiều Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đ1, Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đNghị Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đđịnh Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đsố Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đ73/1999/NĐ-CP Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đngày Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đ19/08/1999 Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đvề Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đchính Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đsách Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đkhuyến Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đkhích Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đxã Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đhội Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đhoá Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đđối Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đvới Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đ các Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đhoạt Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đđộng Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đtrong Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đlĩnh Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đvực Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đgiáo Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đdục, Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đy Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đtế, Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đvăn Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đhoá, Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đthể Việc phân chia loại hình sự nghiệp có thu đthao.
Trang 23Để cụ thể quá trình thực hiện xã hội hoá các hoạt động y tế, nội dung cácchính sách khuyến khích cần phải tập trung vào khuyến khích các cơ sở ngoàicông lập phát triển một cách thích hợp Các nội dung đó bao gồm: chính sáchkhuyến khích về cơ sở vật chất, đất đai; về thuế, phí, lệ phí; về tín dụng; về bảohiểm; về chế độ khen thưởng, phong tặng danh hiệu do Nhà nước đề ra; nhữngnội dung này được coi có tính quyết định trong chủ trương của Nhà nước góp phầnvào khuyến khích xã hội hoá các hoạt động
y tế Cùng với việc phát triển các cơ sở công lập hoạt động phục vụ chăm sóc,khám chữa bệnh nhân dân cần phải tích cực hơn nữa trong phát huy tính tự chủ vànăng động của các đơn vị sự nghiệp y tế tuyến cơ sở Sự phát triển bền vững sựnghiệp y tế nước nhà phải luôn được đặt trong mối quan hệ hỗ trợ qua lại giữa pháttriển các đơn vị y tế công lập và dân lập mà các chính sách xã hội hoá đã đề ra
Yêu cầu khuyến khích xã hội hoá đối với sự nghiệp y tế
Sự nghiệp y tế nếu chỉ được bảo đảm từ phía Nhà nước sẽ không tạo đà cho
sự phát triển nhanh và bền vững, nên yêu cầu khuyến khích xã hội hoá đối với sựnghiệp y tế là thực sự cần thiết và đang đặt ra cho phát triển kinh tế – xã hội củachúng ta, bởi xã hội hoá đối với sự nghiệp y tế góp phần:
+ Tạo điều kiện lồng ghép các yêu cầu bảo vệ và nâng cao sức khoẻ củanhân dân trong các chính sách vĩ mô về kinh tế, xã hội, các chương trình, dự ánphát triển sản xuất, tạo việc làm, xoá đói giảm nghèo
+ Đa dạng hoá các loại hình chăm sóc sức khoẻ, tìm kiếm và khai thác cácnguồn đầu tư khác nhau cho y tế như: bảo hiểm y tế tự nguyện, viện trợ nướcngoài v.v xây dựng các điển hình tiên tiến về vệ sinh môi trường, an toàn cộngđồng
+ Tiếp tục củng cố và phát triển các trung tâm truyền thông giáo dục sứckhoẻ các tỉnh, thành phố Phát triển mạng lưới tuyên truyền tới từng xã, phường,thôn, bản Sử dụng các biện pháp và hình thức truyền thông phù hợp để mọi tầnglớp nhân dân và các tổ chức quần chúng tự nguyện tham gia và đóng góp vào việcbảo vệ sức khoẻ cho chính bản thân mình và cộng đồng
Trang 24Do vậy, yêu cầu đặt ra cho xã hội hoá đối với sự nghiệp y tế là phải đượctiến hành một cách thận trọng và toàn diện, tránh tiến hành một cách ồ ạt, sai lệchvới tư tưởng ban đầu đề ra Hơn nữa, từng bước đi trong tiến trình xã hội hoá phảiđược cụ thể bởi các quy phạm luật pháp, căn cứ vào tình hình nền kinh tế đất nướctránh sự nóng vội chủ quan duy ý chí và cần xác định đây là mục tiêu lâu dài.
Trong khuôn khổ các chính sách xã hội hoá cần đẩy mạnh sự hợp tác củacác Bộ, ngành, tổ chức xã hội, huy động sự tham gia của nhân dân, của toàn xãhội, kể cả sự tham gia của khu y tế tư nhân vào việc thực hiện các hoạt động chămsóc sức khoẻ, đa dạng hoá các hình thức cung cấp dịch vụ tư vấn về chăm sóc sứckhoẻ cho các đối tượng; mở rộng và nâng cao hiệu quả của việc hợp tác quốc tếsong phương, đa phương với các nước, các tổ chức quốc tế, các tổ chức phi Chínhphủ trong lĩnh vực y tế nói chung
Sự khác biệt của xã hội hoá các hoạt động y tế với phát triển tự phát
Xã hội hoá các hoạt động y tế chính là khuyến khích sự tham gia của mọiđối tượng vào sự nghiệp y tế nhưng lại cần phải nhận thức đầy đủ về sự khác biệtcủa xã hội hoá với phát triển tự phát:
Thứ nhất, xã hội hoá là chủ trương và chính sách có định hướng của quản lýNhà nước trên yêu cầu thực tế phát triển kinh tế – xã hội Còn phát triển tự phát là
sự tham gia và rút lui khỏi các hoạt động y tế không có định hướng nào cả, mà chỉđáp ứng yêu cầu lợi ích cá nhân
Thứ hai, cả xã hội hoá và phát triển tự phát đều phải tuân theo những quyđịnh chung của pháp luật nhưng khả năng tiềm ẩn về vi phạm hay lách luật củaphát triển tự phát trong lĩnh vực y tế sẽ chiếm tỷ lệ cao hơn bởi yếu tố lợi nhuận sẽlàm mờ đi tính chất nhân đạo vốn có của các hoạt động y tế
Thứ ba, xã hội hoá các hoạt động y tế vừa góp phần giảm gánh nặng choNgân sách Nhà nước vừa đảm bảo sự công bằng vốn có và gia tăng động lực hiệuquả các hoạt động y tế là rất lớn Còn về phía phát triển tự phát cũng có thể đạtđược hiệu quả rất cao của các hoạt động y tế nhưng ít có được sự công bằng mà
Trang 25muốn điều hoà được mục tiêu công bằng và mục tiêu hiệu quả sẽ gây áp lực lớn,
bị động cho Ngân sách Nhà nước do những hậu quả ngoài ý muốn
Ngoài ra, phát triển tự phát có thể dẫn tới độc quyền trong lĩnh vực y tế màchế độ xã hội XHCN không mong muốn điều đó Chính vì vậy, xã hội hoá là phùhợp với con đường đi lên CNXH mà chúng ta đã lựa chọn, gây dựng và bảo vệ chođến ngày hôm nay
Mối liên hệ giữa quản lý chi Ngân sách Nhà nước với xã hội hoá các hoạt động y tế
Trong quá trình tiến hành xã hội hoá các hoạt động y tế, yêu cầu đặt ra chocác đơn vị sự nghiệp y tế là cần phải tự chủ về tài chính và luôn phấn đấu tiênphong trong các hoạt động chăm sóc sức khoẻ, khám chữa bệnh cho nhân dân Các
cơ sở ngoài công lập hoạt động trong lĩnh vực y tế cần được sự khuyến khích vàđầu tư phần nào về nguồn vốn hoạt động từ phía Nhà nước; có như vậy mới vừathúc đẩy các cơ sở ngoài công lập đi vào hoạt động trong lĩnh vực y tế vừa tạo đàcho phát triển của hình thức này Tuy nhiên, việc xã hội hoá các hoạt động y tế,nguồn chi từ Ngân sách Nhà nước vẫn phải đóng vai trò chủ đạo, quan trọng nhấtnhưng tỷ trọng so với tổng chi về y tế của toàn xã hội dần giảm một cách phù hợp
Trước kia, khi chưa có chính sách khuyến khích xã hội hoá các hoạt động y
tế, việc quản lý chi Ngân sách Nhà nước cho sự nghiệp y tế đã gặp không ít nhữngkhó khăn thì nay thực hiện xã hội hoá các hoạt động y tế lại càng phức tạp hơn.Ngày nay, quản lý chi Ngân sách Nhà nước trong khuôn khổ xã hội hoá phải gópphần khuyến khích tự chủ về tài chính đối với các đơn vị sự nghiệp y tế đồng thờichú trọng đến các chương trình mục tiêu quốc gia về chăm sóc sức khoẻ nhằm đưamọi đối tượng tham gia vào các chương trình này Mặc dù vậy, quản lý chi Ngânsách Nhà nước cho sự nghiệp y tế phải đáp ứng việc thúc đẩy, định hướng pháttriển các hoạt động y tế đồng thời tránh các biểu hiện tiêu cực trong quản lý chiNgân sách Nhà nước ( như lãng phí, tham ô, chi sai mục đích v.v )
Do sự tham gia rộng rãi của nhiều chủ thể vào các hoạt động y tế nên việcquản lý các hoạt động y tế cần phải thống nhất, đặc biệt là các hoạt động về tàichính cần phải lưu ý trong việc quy định về các khoản thu, các khoản chi, công
Trang 26khai tài chính hàng năm, một cách thống nhất của Chính phủ và các cơ quan Nhànước có thẩm quyền Bởi vậy, quản lý chi Ngân sách Nhà nước và xã hội hoá cáchoạt động y tế có mối liên hệ tác động qua lại lẫn nhau: quản lý chi Ngân sách Nhànước tạo tiền đề cho khuyến khích xã hội hoá đồng thời xã hội hoá lại là điều kiện
để giảm bớt gánh nặng cho chi Ngân sách Nhà nước mà vẫn đảm bảo mục tiêucông bằng và mục tiêu hiệu quả cần đạt được trong lĩnh vực y tế
Trang 272.1.1 Đặc điểm về kinh tế – xã hội trên địa bàn quận
nghiệp ), dân số 186.000 người, quận Hoàn Kiếm là một quận nội thành, có vị trí ởtrung tâm thủ đô Hà Nội, lịch sử phát triển gắn liền với lịch sử ngàn năm ThăngLong - Đông Đô - Hà Nội và lịch sử 36 phố phường Quận Hoàn Kiếm khôngnhững là một trung tâm chính trị, kinh tế, văn hoá của thành phố Hà Nội mà còn làmột trung tâm lớn của cả nước Ngày nay, với sự phát triển mạnh mẽ của nền kinh
tế nước ta, quận Hoàn Kiếm luôn là một địa bàn dẫn đầu về mọi lĩnh vực: côngnghiệp, thương mại và dịch vụ so với các đơn vị hành chính cùng cấp, xứng đáng
là quận trung tâm của thủ đô Hà Nội
* Về kinh tế: sự phát triển về kinh tế được phản ánh thông qua mối quan
hệ mọi lĩnh vực với thu - chi Ngân sách Nhà nước trên địa bàn quận Trong nhữngnăm qua công tác thu - chi Ngân sách Nhà nước trên địa bàn quận đã đạt được kếtquả ổn định, vững chắc và có nhịp độ tăng trưởng dương phù hợp tình hình pháttriển kinh tế, xã hội của quận:
+ Về thu ngân sách nhà nước trên địa bàn, quận Hoàn Kiếm là địa bàn trọngđiểm của kinh doanh thương mại dịch vụ nên có số thu về thuế công thươngnghiệp chiếm tỷ trọng cao trong thu NSNN Số thu Thành phố giao cho quận nămsau cao hơn thực hiện năm trước từ 15%-20%
+ Về thu ngân sách quận: Thu ngân sách quận để cân đối chi ngân sách theo
tỷ lệ điều tiết chung của Thành phố thì quận có ưu thế là số thu lớn, lại là nơi cónhiều đơn vị Trung ương và Thành phố giao dịch đóng trên địa bàn nên thu đảmbảo chi và có kết dư lớn Số thu tăng bình quân trên 11%/năm
Trang 28+ Về chi ngân sách: Quận Hoàn Kiếm là đơn vị có số chi trung bình và thấp
so với các quận (huyện) bạn, do nhiệm vụ chi sự nghiệp kinh tế, giao thông, đô thị
ở quận trung tâm nên Thành phố đảm nhiệm là chính chỉ chiếm 30% đến 33% trêntổng số thu ngân Nhiệm vụ chi của quận chủ yếu là chi thường xuyên chiếm tỷtrọng từ 70% đến 75% tổng chi ngân sách
Tuy vậy, công tác quản lý Ngân sách Nhà nước trên địa bàn quận cũng gặpkhông ít những khó khăn:
- Công tác thu Ngân sách Nhà nước chịu ảnh hưởng lớn của tính phức tạptrên địa bàn và tình hình kinh doanh trên địa bàn chủ yếu là kinh doanh nhỏ lẻ nênviệc khai thác nguồn thu từ hoạt động kinh doanh này chưa đạt hiệu quả cao Hơnnữa, phần thu từ các Doanh nghiệp Nhà nước giảm đáng kể do các đơn vị quốcdoanh sát nhập, cổ phần hoá và thua lỗ kéo dài tăng lên; cùng với việc Nhà nướclại có chính sách bỏ các khoản thu sử dụng vốn Ngân sách Nhà nước tại các đơn vịnày
- Công tác chi Ngân sách Nhà nước do ảnh hưởng của dân số đông trên mộtdiện tích địa lý hẹp nên quản lý chi Ngân sách Nhà nước gặp nhiều phức tạp, dàntrải và cần nhiều kinh phí cho duy trì trật tự trị an, dẫn đến tình trạng nguồn chikhông được tập trung nhiều cho đầu tư phát triển mà hầu hết là chi tiêu cho hoạtđộng thường xuyên
* Về văn hoá, xã hội
Các sự nghiệp y tế, giáo dục, thể dục thể thao trên địa bàn thườngxuyên được sự quan tâm, đầu tư phát triển của các cấp, các ngành tạo điều kiệnnâng cao chất lượng cuộc sống trong dân cư; cùng với đó các công tác chính sách
xã hội đối với các đối tượng chính sách ( gia đình thương binh, liệt sỹ; bà mẹ ViệtNam anh hùng; người có công với cách mạng ) được đảm bảo đúng theo sự chỉđạo của Đảng và Nhà nước Do vậy, đời sống cả về vật chất và tinh thần của nhândân trong quận ngày một nâng lên, góp phần đưa quận Hoàn Kiếm trở thành mộttrong những đơn vị đi đầu về thực hiện công tác văn hoá, xã hội của thành phố
Trang 29Với những đặc điểm trên về kinh tế - xã hội mà quận Hoàn Kiếm có được
đã góp phần to lớn trong công cuộc xây dựng, phát triển; huy động nguồn lực đưaquận phát triển nhanh, bền vững về mọi lĩnh vực và trở thành một điểm sáng củathủ đô Hà Nội
2.1.2 Công tác quản lý tài chính Ngân sách Nhà nước đối với sự nghiệp y tế trên địa bàn quận Hoàn Kiếm
Khái quát chung về phòng Tài chính – Vật giá quận Hoàn Kiếm
Phòng Tài chính - Vật giá quận Hoàn Kiếm là đơn vị trực tiếp quản lý tàichính Ngân sách Nhà nước trên toàn địa bàn quận về mọi lĩnh vực, trong đó cóquản lý thu - chi Ngân sách Nhà nước đối với các đơn vị sự nghiệp y tế của quận
Phòng TC-VG quận Hoàn Kiếm có trụ sở tại số nhà 56 Hàng Cân Phòngđược thành lập từ tháng 08/1990 Thực hiện nhiệm vụ theo quy định tại quyết định
số 1141/QĐ-UB ngày18/03/1988 với chức năng quản lý tài chính thương nghiệp.Đến tháng 09/1997 đổi tên thành Phòng Tài chính – Vật giá, thực hiện nhiệm vụtheo quyết định số 3581/QĐ-UB ngày 16/09/1997của UBND thành phố Hà Nội
Hiện nay, căn cứ vào sự phân cấp của hệ thống Ngân sách Nhà nước và cácvăn bản hướng dẫn hoạt động, phòng Tài chính - Vật giá quận Hoàn Kiếm được tổchức theo mô hình sau:
Trang 31Cơ cấu tổ chức của Phòng Tài chính - Vật giá quận Hoàn Kiếm được hìnhthành trên cơ sở các căn cứ nêu trên và từ những nhiệm vụ cụ thể của phòng:
+ Giúp UBND quận hướng dẫn và tổ chức thực hiện nhiệm vụ quản lý vềtài chính Ngân sách Nhà nước trên địa bàn quận theo quy định của pháp luật
+ Hướng dẫn các cơ quan, đơn vị dự toán thuộc quận, ban tài chính phườngxây dựng dự toán Ngân sách hàng năm, xây dựng dự toán Ngân sách quận theohướng dẫn của Sở Tài chính - Vật giá, trình UBND quận xem xét để trình HĐNDquận quyết định
+ Lập phương án phân bổ Ngân sách quận, lập dự toán điều chỉnh trongtrường hợp cần thiết theo quy định trình UBND quận xem xét, trình HĐND quyếtđịnh, đảm bảo điều hành theo tiến độ và dự toán đã được quyết định, hướng dẫn,kiểm tra việc quản lý, điều hành và quyết toán ngân sách cấp phường
+ Kiểm tra việc quản lý tài chính Ngân sách của các cơ quan, đơn vị hànhchính sự nghiệp và đoàn thể thuộc quận Phối hợp với cơ quan thuế trong quản lýcông tác thu Ngân sách Nhà nước trên địa bàn theo quy định của pháp luật, phốihợp với Kho bạc Nhà nước thực hiện cấp phát đầy đủ, kịp thời, đúng chế độ, tiêuchuẩn cho các đối tượng sử dụng Ngân sách quận
+ Tổng hợp thu - chi Ngân sách Nhà nước trên địa bàn quận, hướng dẫn vàkiểm tra quyết toán Ngân sách cấp phường, lập quyết toán Ngân sách trên địa bàntheo quy định
+ Báo cáo tài chính Ngân sách theo quy định của luật Ngân sách Nhà nước
và theo yêu cầu công tác quản lý của cấp trên
+ Quản lý tài sản Nhà nước khu vực hành chính sự nghiệp thuộc quận theoquy định của Chính phủ và hướng dẫn của Bộ tài chính, quản lý tài sản tịch thusung công quỹ Nhà nước theo quy định và phân cấp của Bộ tài chính và UBNDthành phố
+ Quản lý nguồn kinh phí được cấp trên cấp cho Ngân sách quận
Trang 32+ Làm thường trực hội đồng đền bù giải phóng mặt bằng theo NĐ22/1998/
CP và quyết định 20/1998/QĐ-UB của UBND thành phố Hà Nội quy định khi Nhànước thu hồi đất phục vụ cho an ninh- quốc phòng, lợi ích công cộng, lợi ích quốcgia
+ Quản lý một số quỹ tài chính ngoài Ngân sách Nhà nước theo quy định,quản lý một số loại biên lai ấn chỉ chuyên dùng được giao
+ Làm một số công việc thuộc lĩnh vực tài chính khi được Quận ủy-HĐND
và UBND quận giao phó bằng văn bản
Từ những nhiệm vụ cụ thể đề ra cho Phòng Tài chính - Vật giá quận HoànKiếm, cơ cấu tổ chức của đơn vị đáp ứng được yêu cầu về tinh gọn bộ máy, thuậntiện cho quá trình quản lý đạt hiệu quả cao trong hoạt động và hơn hết phù hợp vớibiên chế sẵn có
Thực hiện theo các nhiệm vụ và phân cấp Ngân sách Nhà nước, Phòng Tàichính - Vật giá quận Hoàn Kiếm trực tiếp quản lý về tài chính Ngân sách Nhànước đối với các đơn vị sự nghiệp y tế trên địa bàn quận, bao gồm:
+Trung tâm y tế quận
Trang 33- Các đơn vị sự nghiệp y tế của quận Hoàn Kiếm vừa chịu sự quản lý củaTrung tâm y tế quận và Phòng Tài chính - Vật giá quận; riêng 18 trạm y tế phườngkhông có bộ phận quản lý về tài chính Ngân sách Nhà nước mà trực tiếp được sựgiúp đỡ của ban tài chính phường ( về công tác hạch toán, kế toán và lập dự toán,phường hỗ trợ kinh phí phòng dịch cho trạm y tế của mình )
Hiện nay, theo quy định trong Nghị định số 10/2002/NĐ-CP các đơn vị sựnghiệp y tế quận Hoàn Kiếm mới là loại hình đơn vị sự nghiệp có thu tự bảo đảmmột phần chi phí hoạt động thường xuyên; do tính chất hoạt động của các đơn vị
sự nghiệp y tế quận là thực hiện các chương trình mục tiêu quốc gia về y tế, phòngchống dịch bệnh là chủ yếu nên nguồn thu của các đơn vị y tế rất hạn chế
Trang 342.2 TÌNH HÌNH QUẢN LÝ CHI NGÂN SÁCH NHÀ NƯỚC CHO CÁC HOẠT ĐỘNG Y TẾ QUẬN HOÀN KIẾM THỜI GIAN QUA
2.2.1 Đánh giá chung về thực hiện quản lý quỹ Ngân sách Nhà nước cho sự nghiệp y tế tuyến cơ sở địa bàn quận Hoàn Kiếm
2.2.1.1 Tình hình chi Ngân sách Nhà nước cho sự nghiệp y tế so với các sự nghiệp khác
Phòng Tài chính – Vật giá quận Hoàn Kiếm là cấp Ngân sách trung giantrong hệ thống Ngân sách Nhà nước, đơn vị thực hiện quản lý về thu – chi Ngânsách Nhà nước trong mọi lĩnh vực: kinh tế, chính trị, xã hội ; trong đó có sựnghiệp y tế Quá trình quản lý và thực hiện các nhiệm vụ chi cho sự nghiệp y tếcủa quận, Phòng Tài chính – Vật giá quận Hoàn Kiếm đóng vai trò là đơn vị tiếpnhận, huy động và cơ cấu một cách hợp lý các nguồn chi từ Ngân sách thành phốphân bổ; huy động Ngân sách quận, phường và phần thu sự nghiệp để lại đơn vị
Cơ cấu đó được thể hiện trong bảng 1, cụ thể như sau:
Do các hoạt động y tế phục vụ trên địa bàn quận là các hoạt động chăm sócsức khoẻ ban đầu ( mang tính chất phòng ngừa là chính ); chủ yếu thực hiện cácchương trình mục tiêu quốc gia, phòng chống bệnh dịch lây lan, phòng chống suydinh dưỡng trẻ em, tổ chức cai nghiện, nên tỷ trọng của nguồn chi Ngân sáchNhà nước cho sự nghiệp y tế thấp hơn so với các sự nghiệp khác cả về số tuyệt đối
và số tương đối
Mặc dù, sự nghiệp y tế chiếm từ 6-8% tổng số chi các sự nghiệp, tỷ trọngnày thấp hơn so với các sự nghiệp khác ( sự nghiệp giáo dục - đào tạo chiếm hơn50%; quản lý hành chính, Đảng, đoàn thể chiếm hơn 15% ); nhưng do tính chấtquan trọng của các đơn vị y tế cơ sở nên cơ cấu chi cho sự nghiệp y tế bao quátđược hầu hết các nhiệm vụ được giao và đảm bảo việc chăm sóc sức khoẻ chonhân dân thông qua tuyến y tế cơ sở
Trang 362.2.1.2 Thực trạng quản lý nguồn chi Ngân sách Nhà nước cho sự nghiệp y tế địa bàn quận Hoàn Kiếm trong những năm qua
Để quản lý nguồn chi Ngân sách Nhà nước cho sự nghiệp y tế, Phòng Tàichính – Vật giá quận Hoàn Kiếm triệt để quản lý theo dự toán: hàng năm trên cơ
sơ số dự toán duyệt đầu năm, phòng trực tiếp phân bổ dự toán được Sở Tài chính –Vật giá thành phố Hà Nội và UBND quận giao cho các đơn vị y tế trên địa bàncùng với sự giúp đỡ của Trung tâm y tế quận:
Số tiền
Trang 37Hình 1: Tình hình thực hiện chi Ngân sách Nhà nước cho sự nghiệp y tế so với dự
Chi tiết các nguồn chi Ngân sách Nhà nước cho sự nghiệp y tế tuyến cơ sở
Trang 38do thành phố và Sở y tế Hà Nội giao hàng năm Thứ đến, nguồn chi bổ sung từNgân sách quận và Ngân sách phường cũng góp phần không nhỏ cho chi tiêu của
sự nghiệp y tế tuyến cơ sở: năm 2000 chiếm 17,5%; năm 2001 chiếm 14,7%; năm
2002 chiếm 16,9%; trong đó Ngân sách quận hỗ trợ một phần chi thường xuyên vàNgân sách phường chủ yếu hỗ trợ qua các khoản chi cho hoạt động phòng dịchtrên địa bàn các phường
Thực hiện chủ trương chung về quản lý Ngân sách quận và phát triển nguồnchi Ngân sách Nhà nước cho sự nghiệp y tế nói riêng cũng như phát triển toàn bộnguồn chi nói chung Các nguồn chi từ Ngân sách thành phố ( năm 2000 là nguồnchi kinh phí ủy quyền của thành phố, từ năm 2001 đến nay là chi kinh phí chươngtrình mục tiêu của thành phố); chi từ Ngân sách quận và chi từ Ngân sách phường
Trang 39luôn được tăng lên hàng năm cho phù hợp với yêu cầu phát triển sự nghiệp y tếtrên địa bàn quận Hoàn Kiếm:
+ Chi Ngân sách thành phố: năm 2000 là 2583 triệu đồng, năm 2001 là 3732 triệuđồng ( tăng 1149 triệu đồng so với năm 2000 hay tăng 44,5% ) và năm 2002 là
4116 triệu đồng ( tăng 384 triệu đồng so với năm 2001 hay tăng 10,3% )
+ Chi từ Ngân sách quận và Ngân sách phường: năm 2000 là 585 triệu đồng, năm
2001 là 698 triệu đồng ( tăng 113 triệu đồng so với năm 2000 hay tăng 19,3% ) vànăm 2002 là 881 triệu đồng ( tăng 183 triệu đồng so với năm 2001 hay tăng26,2% )
Sở dĩ, số chi Ngân sách Nhà nước được tăng lên hàng năm như vậy là doviệc quyết định tỷ lệ tăng thêm hàng năm của Chính phủ quy định cho sự nghiệp y
tế cơ sở mà sự nghiệp y tế quận Hoàn Kiếm là một thực tế
Bên cạnh đó, các nguồn chi Ngân sách Nhà nước cũng bao hàm các nguồnchi từ nguồn để lại đơn vị: các đơn vị sự nghiệp y tế quận Hoàn Kiếm hoạt độngphục vụ mục tiêu về y tế của quốc gia nên các nguồn thu để lại đơn vị cũng thuộcvào Ngân sách Nhà nước, bởi đây chính là một cách chi gián tiếp của Nhà nướcthông qua các đơn vị này Chi từ nguồn thu để lại đơn vị sự nghiệp y tế quận HoànKiếm thường không cao: năm 2000 là 176 triệu đồng, năm 2001 là 311 triệu đồng
và năm 2002 là 232 triệu đồng; là do hầu hết các trạm y tế phường không có nguồnthu; mà nguồn thu từ viện phí chủ yếu nhỏ từ một trạm đa khoa, một nhà hộ sinh( 40 giường), và cho thuê địa điểm ( khoảng trên 60 triệu đồng )
Phòng Tài chính – Vật giá quận Hoàn Kiếm theo dự toán Để việc quản lý cácnguồn chi Ngân sách Nhà nước như đã nêu trên đạt kết quả tốt, Phòng Tài chính –Vật giá quận Hoàn Kiếm đã triệt để phương thức quản lý Ngân sách Nhà nướctheo dự toán, cụ thể như sau:
Hướng dẫn lập dự toán Ngân sách Nhà nước chi cho sự nghiệp y tế trênđịa bàn quận