TRƯỜNG ĐẠI HỌC GIÁO DỤC ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI TRƯỜNG TRUNG HỌC PHỔ THÔNG KIM LIÊN O0O GIÁO ÁN THỰC TẬP GIẢNG DẠY TIẾT 32 SỰ NHÂN LÊN CỦA VIRUT TRONG TẾ BÀO VẬT CHỦ Người soạn Phạm Thị Hiên Giáo viên[.]
Trang 1TRƯỜNG ĐẠI HỌC GIÁO DỤC - ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƯỜNG TRUNG HỌC PHỔ THÔNG KIM LIÊN
-O0O -GIÁO ÁN THỰC TẬP GIẢNG DẠY
TIẾT 32: SỰ NHÂN LÊN CỦA VIRUT
TRONG TẾ BÀO VẬT CHỦ
Người soạn: Phạm Thị Hiên Giáo viên hướng dẫn: Thầy Vũ Đình Lâm
Hà Nội, 2017
Trang 2TIẾT 32: SỰ NHÂN LÊN CỦA VIRUT TRONG TẾ BÀO VẬT CHỦ
Người soạn: Phạm Thị Hiên Ngày soạn: 27/03/2017
Ngày dạy: 01/04/2017
I Mục tiêu.
1 Kiến thức
- Trình bày được chu trình nhân lên của virut và đặc điểm trong từng giai đoạn
- Nêu được đặc điểm của virus HIV, các giai đoạn phát triển của bệnh, con đường lây nhiễm và cách phòng tránh
2 Kỹ năng
- Rèn luyện kĩ năng quan sát hình vẽ và phát hiện kiến thức
- Rèn luyện kĩ năng phân tích, tổng hợp khái quát kiến thức
3 Thái độ
- Có ý thức bảo vệ sức khỏe, phòng tránh các bệnh do virus gây nên
- Có nhận thức và thái độ đúng đắn trong việc phòng tránh lây nhiễm HIV
4 Năng lực
- Năng lực tư duy logic
- Năng lực giao tiếp
- Năng lực sử dụng ngôn ngữ Sinh học
- Năng lực hợp tác
II.Chuẩn bị
1 Giáo viên
- Bảng, phấn
- Giáo án và bài giảng điện tử bài 30
- Máy tính, máy chiếu
Trang 32 Học sinh
- Chuẩn bị phần thuyết trình trên Ao và powerpoint
- Đọc trước bài 30: sự nhân lên của virut trong tế bào vật chủ
III Nội dung và tiến trình dạy học.
1 Ổn định tổ chức lớp: ổn định và kiểm tra sĩ số (1 phút)
2 Kiểm tra bài cũ: (5 phút)
1 Các em hãy nêu những đặc điểm chung của virut?
2 Cấu tạo của virut có những thành phần nào?
Trả lời
1 Virut có những đặc điểm chung:
- Là thực thể chưa có cấu tạo tế bào
- Có kích thước siêu nhỏ ( cỡ nanomet)
- Có cấu tạo đơn giản
- Ký sinh nội bào bắt buộc
2 Cấu tạo của Virut gồm các thành phân:
- Lõi Axit nucleic
- Vỏ capsit: Cấu tạo từ các đơn vị protein gọi là capsome
3 Nội dung bài mới.
* Đặt vấn đề
(Trong thực tế, khi con người chúng ta bị nhiễm virus thì rất khó chữa và chúng gây nên tiến triển của bệnh rất nhanh tạo nên dịch bệnh Vậy tại sao virut lại tiến triển nhanh và khó chữa như vậy? Bài học hôm nay sẽ giúp chúng ta giải đáp được thắc
mắc này Bài 30: Sự nhân lên của virut trong tế bào vật chủ)
Hoạt động 1: Tìm hiểu về chu trình nhân lên của virut (20 phút)
Nội dung Hoạt động thầy Hoạt động trò
Trang 4I Chu trình nhân lên của
virus.
Chu trình nhân lên của
virus gồm 5 giai đoạn
1 Sự hấp phụ
- Hấp phụ là hiện tượng mà
các các phân tử, các
nguyên tử chỉ bám trên bề
mặt phân cách
- Virus bám được lên tế
bào vật chủ là nhờ gai
glicôprôtêin hoặc prôtêin
bề mặt của virus đặc hiệu
với thụ thể bề mặt của tế
bào
2 Xâm nhập
- Đối với phagơ: enzim
lizôzim phá hủy thành tế
bào để bơm axit nucleic
vào tế bào chất, còn vỏ
nằm bên ngoài
- Đối với virus động vật:
đưa cả nuclêôcapsit vào tế
bào chất, sau đó “cởi vỏ”
- GV đặt câu hỏi:
1 Chu trình nhân lên của virut gồm mấy giao đoạn?
- GV nhận xét và kết luận
- GV phân biệt giữa hấp phụ và hấp thụ: Khái niệm hấp phụ khác với hấp thụ
đó là hấp thụ thì các phân
tử, nguyên tử bị hút khuếch tán và đi qua mặt phân cách vào trong toàn
bộ vật lỏng hoặc rắn, còn hấp phụ thì các phân tử, các nguyên tử chỉ bám trên bề mặt phân cách
- GV chiếu hình ảnh về chu trình nhân lên của virut, yêu cầu HS quan sát, tìm hiểu sgk và trả lời câu hỏi
1 Tại sao mỗi loại virut
có thể nhiễm vào 1 loại
tế bào nhất định?
2 Làm thế nào virut phá
- HS tìm hiểu sgk trả lời:
1 Chu trình nhân lên của virus gồm 5 giai đoạn
đó là : 1) Hấp phụ 2) Xâm nhập 3) Sinh tổng hợp 4) Lắp ráp
5) Phóng thích
- Dự kiến HS trả lời:
1 Trên bề mặt tế bào có các thụ thể mang tính đặc hiệu đối với mỗi
Trang 5để giải phóng axit nuclêic
- Đối với virus thực vật:
Chúng không thể tự xâm
nhập được mà phải nhờ côn
trùng (bọ trĩ, bọ rầy) chích
vào thực vật hoặc qua vết
thương cơ giới
3 Sinh tổng hợp
- Virus sử dụng enzim và
nguyên liệu của tế bào để
tổng hợp axit nucleic và
protein cho riêng mình
-Một số trường hợp virus có
enzim riêng tham gia vào
quá trình tổng hợp
4 Lắp rá
- Lắp axit nucleic vào
protein vỏ để tạo virus
hoàn chỉnh
5 Phóng thích
- Virus phá vỡ tế bào để ồ
ạt chui ra ngoài
- Khi virus nhân lên mà
làm tan tế bào thì gọi là chu
trình sinh tan
vỡ tế bào để chui ra ồ ạt?
GV nhận xét, chốt kiến thức
* Liên hệ thực tế:
- Từ 1 phân tử axit nucleic sinh ra trong tế bào có thể bắt tế bào tổng hợp hàng trăm, hàng nghìn virut mới Giống như 1 ngọn lửa có thể thiêu dụi cả 1 cánh rừng
1 Tại sao một số động vật như: Trâu, bò khi
bị nhiễm virut lại biến triển nhanh và dẫn tới
tử vọng?
2 Tại sao mỗi loại virut chỉ có thể xâm nhập vào một số tế bào nhất định?
- GV nhận xét, kết luận
loại virut
2 Virut có hệ gen mạ hóa lizozim để làm tan thành tế bào
- HS suy nghĩ trả lời câu hỏi
1 Virut nhân lên nhanh chóng trong thời gian ngắn, sau khi xâm nhập vào tế bào cùng loại chúng hấp thu dinh dưỡng và thải ra chất cặn bã độc hại vào
tế bào làm tế bào ngừng hoạt động
2 Virut bám vào bề mặt
tế bào vật chủ nhờ gai glicôprôtêin của virut phải đặc hiệu với thụ thể bề mặt của tế bào vật chủ thì virut mới
Trang 6- Khi virus chui ra từ từ
theo lối nảy chồi, tế bào
vẫn sinh trưởng bình
thường thì gọi là chu trình
tiềm tan
bám vào được Virut khác nhau thì cấu trúc các gai glicoprotein cũng khác nhau, tế bào chủ khác nhau thì thụ thể trên bề mặt tế bào cũng khác nhau Vì vậy mỗi loại virut chỉ
có thể xâm nhập vào một số loại tế bào nhất định
Hoạt động 2: Tìm hiểu về HIV/AIDS(15 phút) Nội dung Hoạt động GV Hoạt động HS
1 Khái niệm về HIV/AIDS:
- HIV và virut gâu miễn giảm
hệ miễn dịch ở người
- HIV có khả năng gây nhiễm
và phá hủy một số tế bào ở hệ
miễn dịch (TB limpho T4)
làm mất khả năng miễn dịch
của cơ thể
- VSV cơ hội: là VSV lợi
dụng cơ hội suy giẩm hệ miễn
dịch của cơ thể để tấn công
- Bênh cơ hội là bênh do VSV
- GV đã giao nhiệm vụ cho HS tìm hiểu về HIV ở nhà với 4 nhóm,
2 nhóm trình bày ra giấy Ao, 2 nhóm làm trên powerpoint với yêu cầu đủ 4 nội dung:
1 Khái niệm
2 Con đường lây truyền
3 Ba giai đoạn phát triển của bệnh
- HS làm việc theo nhóm,
thảo luận trong 2 phút
Cử đại diện 1 nhóm Ao,
1 nhóm powerpoint lên thuyết trình 5 phút Các HS còn lại lắng nghe, ghi chép vào vở
Trang 7cơ hội gây nên.
2 Ba con đường lây truyền
HIV:
-Qua đường máu
-Qua đường tình dục
-Mẹ bị nhiễm HIV có thể
truyền qua thai nhi và truyền
cho con qua sữa mẹ
3 Các giai đoạn phát triển
của bệnh AIDS:
- Giai đoạn sơ nhiễm: 2 tuần –
3 tháng: Thướng k có biểu
hiện hoặc biểu hiện nhẹ
- Giai đoạn k triệu chứng:
1-10 năm: Số lượng tế bào
Limpho T4 giẩm dần
- Giai đoạn biểu hiện triệu
chứng của AIDS: Các bệnh cơ
hội xuất hiện như: Sốt rét,
lao…
4 Biện pháp phòng ngừa:
-Sống lành mạnh chung thuỷ 1
vợ 1 chồng
-Loại trừ tệ nạn xã hội
4 Biện pháp phòng ngừa
- GV cho nhóm còn lại nhận xét phần trình bày, nội dung cho điểm cả nhóm trình bày và nhận xét
- GV yêu cầu HS trả lời các câu hỏi in nghiêng trong SGK
1 Các đối tượng nào được xếp vào nhóm có nguy cơ lây nhiễm cao?
2 Tại sao nhiều người không hay biết mình đang bị nhiễm HIV.Điều đó nguy hiểm như thế nào đối với xã hội?
- Dự kiến HS trả lời
1 Quan hệ tình dục không an toàn Những người không có kiến thức
về phòng tránh lây nhiễm HIV
2 Vì giai đoạn đầu khi bị nhiễm HIV thường không biểu hiện triệu chứng hoặc biểu hiện nhẹ, nếu không có kiến thức về bệnh HIV sẽ khó
có thể phát hiện Chính vì không biết mình bị nhiễm HIV nên những người đó
sẽ không biết cách tránh lây nhiễm cho người khác, dẫn tới việc nhiều người khác bị lây nhiễm
mà không biết mình lây
Trang 8-Vệ sinh y tế theo đúng quy
trình nghiêm ngặt
từ ai Và từ đó bệnh sẽ cứ lây lan và trở thành đại dịch
IV Củng cố và dặn dò (4Phút)
1 Củng cố
- Cho học sinh quan sát hình ảnh và yêu cầu học sinh nhận biết đó là giai đoạn nào trong chu trình nhân lên của virus Tại sao?
2 Dặn dò
- Trả lời các câu hỏi trong sách giáo khoa trang 121
- Đọc và chuẩn bị trước bài 31: Virus gây bệnh Ứng dụng của virus trong thực tiễn
V Rút kinh nghiệm
………
………
Xác nhận của GVHD