Đổi mới hệ thống chính trị gắn với đổi mới thể chế chính trị ở việt nam

BÀI TẬP XÊMINA MÔN HỆ THỐNG QUAN ĐIỂM CỦA ĐẢNG VỀ ĐỔI MỚI ĐỀ TÀI Đổi mới hệ thống chính trị gắn với đổi mới thể chế chính trị ở Việt Nam BÀI LÀM Đổi mới hệ thống chính trị và đổi mới thể chế chính trị[.]

BÀI TẬP XÊMINA

MÔN: HỆ THỐNG QUAN ĐIỂM CỦA ĐẢNG VỀ ĐỔI MỚI

ĐỀ TÀI: Đổi mới hệ thống chính trị gắn với đổi mới thể chế chính trị ở

Việt Nam

BÀI LÀM:

Đổi mới hệ thống chính trị và đổi mới thể chế chính trị là một đòi hỏi khách quan của thực tiễn cách mạng Việt Nam Sự nghiệp cách mạng Việt Nam

do Đảng Cộng sản Việt Nam lãnh đạo không ngừng vận động, phát triển; quy

mô tính chất của các quá trình cách mạng ngày càng sâu rộng và phức tạp đặt ra những yêu cầu mới đòi hỏi Đảng ta và cả hệ thống chính trị phải vươn lên đáp ứng Đổi mới hệ thống chính trị gắn với đổi mới thể chế chính trị có mối quan

hệ mật thiết, quy định và thúc đẩy lẫn nhau Đây là những vấn đề có tầm quan trọng đắc biệt, bảo đảm cho sự thắng lợi của đổi mới theo định hướng xã hội chủ nghĩa và xây dựng thành công Chủ nghĩa xã hội ở nước ta

Hệ thống chính trị là một chỉnh thể các tổ chức chính trị trong xã hội bao gồm các đảng chính trị, Nhà nước và các tổ chức chính trị - xã hội hợp pháp được liên kết với nhau trong một hệ thống tổ chức nhằm tác động vào các quá trình của đời sống xã hội, để củng cố, duy trì và phát triển chế độ đương thời phù hợp với lợi ích của chủ thể giai cấp cầm quyền

Ở Việt Nam, hệ thống chính trị là hệ thống các tổ chức, các đoàn thể chính trị - xã hội do Đảng lãnh đạo được lập ra từ trung ương tới địa phương và

cơ sở; được luật pháp thừa nhận và bảo vệ, hoạt động công khai nhằm thực hiện

và phát huy dân chủ, đảm bảo quyền làm chủ của nhân dân Các tổ chức, đoàn thể hợp thành hệ thống chính trị là các thiết chế chính trị và chính trị - xã hội cùng với những thể chế chính trị - pháp lí tương ứng, tạo nên cơ chế tổng thể đảm bảo và phát huy dân chủ và quyền làm chủ của nhân dân

Xét về cơ cấu tổ chức, hệ thống chính trị ở nước ta hiện nay bao gồm: Đảng Cộng sản Việt Nam, Nhà nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam, Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh, Hội Liên hiệp Phụ nữ Việt Nam, Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam, Hội Nông dân Việt Nam, Hội Cựu chiến binh Việt Nam

Đổi mới hệ thống chính trị là quá trình thay đổi hệ thống chính trị theo hướng phát huy cao độ vai trò của các chủ thể trong hệ thống chính trị; phát triển những mặt, những nhân tố hợp quy luật; bổ sung, tiếp nhận những nhân tố mới phù hợp với điều kiện khách quan đã biến đổi; khắc phục những nhân tố đã trở nên lạc hậu không còn phù hợp và cản trở sự phát triển; nhằm nâng cao năng lực của các chủ thể trong hệ thống chính trị trong điều kiện khách quan đã thay đổi

Thể chế chính trị là loại hình chế độ, cơ cấu tổ chức bộ máy nhà nước mà mỗi quốc gia lựa chọn để quyết định xây dựng những quy định, luật lệ cho một chế độ xã hội mà chính phủ nước đó sử dụng để quản lý xã hội Trên thế giới có nhiều dạng thể chế chính trị khác nhau và Hiến pháp là văn bản pháp lý cao nhất của mỗi nước quy định về loại hình chế độ hay thể chế chính trị của nước đó

Đổi mới thể chế chính trị ở Việt Nam không phải là thay thế thể chế chính trị mà là nhận thức và xây dựng một chế độ chính trị thực sự dân chủ, Nhà nước pháp quyền XHCN do Đảng Cộng sản lãnh đạo

Về tính thống nhất giữa đổi mới hệ thống chính trị và đổi mới thể chế chính trị thống nhất ở mục tiêu, ở phạm vi không gian và thời gian thực hiện và

đều đặt dưới sự lãnh đạo của Đảng Cộng sản Việt Nam nhằm giúp Đảng hoạch định chính đường lối, lãnh đạo Nhà nước triển khai hiệu quả các chính sách nhằm phát triển toàn diện đất nước Một số quan điểm cơ bản được Đảng ta quán triệt là: Kiên trì đổi mới toàn diện trên cơ sở chủ nghĩa Mác – Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh vì mục tiêu dân giàu, nước mạnh, xã hội dân chủ, công bằng, văn minh; đổi mới chính trị phải bảo đảm nguyên tắc: đổi mới không phải

là thay thế thể chế chính trị mà là nhận thức và xây dựng một chế độ chính trị

thực sự dân chủ, Nhà nước pháp quyền XHCN do Đảng Cộng sản lãnh đạo; đổi mới chính trị kết hợp chặt chẽ, hài hoà với đổi mới các lĩnh vực kinh tế, văn hoá,

xã hội, an ninh quốc phòng; đổi mới chính trị là trách nhiệm chung của cả hệ thống chính trị, trong đó vai trò lãnh đạo của Đảng là nhân tố quyết định

Đổi mới hệ thống chính trị trước hết là đổi mới Đảng, từ tổ chức bộ máy đến nội dung và phương thức hoạt động Mà đặc điểm nổi bật của Đảng ta là hoạt động lãnh đạo, trong điều kiện Đảng cầm quyền hiện nay Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ VI (tháng 12/1986) của Đảng là Đại hội mở đầu của đổi mới,

là bước ngoặt quan trọng trong lịch sử Đảng; Đảng khởi xướng đường lối đổi mới và lãnh đạo công cuộc đổi mới toàn diện ở nước ta

Với tiền đề đổi mới tư duy, bắt đầu từ tư duy kinh tế, đổi mới ở nước ta hướng trọng tâm vào đổi mới kinh tế đồng thời từng bước đổi mới chính trị nhằm thúc đẩy kinh tế phát triển, tạo ra ổn định chính trị tích cực, lành mạnh; xây dựng và phát triển văn hóa nhằm không ngừng nâng cao đời sống vật chất

và tinh thần của nhân dân Đổi mới hệ thống chính trị là để xây dựng và phát triển nền dân chủ xã hội chủ nghĩa, phát huy dân chủ và bảo đảm quyền làm chủ của nhân dân

Suy cho cùng mục đích trực tiếp của đổi mới hệ thống chính trị và đổi mới thể chế chính trị là tạo điều kiện thúc đẩy đổi mới kinh tế, thực hiện tăng trưởng kinh tế và công bằng xã hội Mục đích sâu xa là xây dựng, phát triển dân chủ xã hội chủ nghĩa thực hiện và phát huy quyền làm chủ của nhân dân

Đổi mới hệ thống chính trị bao gồm cả đổi mới tổ chức, nội dung và phương thức hoạt động của từng bộ phận cấu thành, dân chủ hóa các mối quan

hệ giữa các tổ chức và toàn bộ hệ thống chính trị nói chung, làm cho hệ thống chính trị thực sự là một hệ thống chính trị dân chủ, để xây dựng xã hội ta là một

xã hội dân chủ, nhân dân thực sự là chủ và làm chủ

Về tính tương hỗ giữa đổi mới hệ thống chính trị và đổi mới thể chế chính trị: Bản chất sâu xa của chính trị là vấn đề quyền lực; Để đổi mới được thể chế

chính trị trước hết phải bắt nguồn từ chủ trương lãnh đạo của Đảng, sau đó là sự

thể chế hóa của Nhà nước, đặc biệt là từ cơ quan lập pháp (Quốc hội); sự tuyên truyền vận động và tổ chức thực hiện của cả hệ thống chính trị

Ở chiều ngược lại, mọi đổi mới đều cần đến nhiều lí do, đặc biệt là lí do pháp lí, kể cả đổi mới hệ thống chính trị cũng vậy Việc đổi mới hệ thống chính trị cần phải được đưa vào hiến pháp, luật hóa Vì xét cho đến cùng mọi tổ chức,

cá nhân trong một đất nước đều bị điều chỉnh hành vi bởi Hiến pháp và luật pháp, kể cả các chủ thể trong hệ thống chính trị

Đổi mới hệ thống chính trị ở nước ta cần khắc phục tình trạng trùng lắp, chồng chéo tổ chức, chức năng, nhiệm vụ và phương pháp, phương thức hoạt động; không rơi vào sơ cứng, trì trệ; cồng kềnh nhiều tầng nấc, quan liêu, hành chính mệnh lệnh – là những vấn đề bức xúc nổi lên trong đổi mới tổ chức và phương thức hoạt động của hệ thống chính trị

Để đảm bảo hiệu quả và nâng cao chất lượng hoạt động, Đảng, Nhà nước, Mặt trận Tổ quốc và các tổ chức, đoàn thể phải tiến hành tinh giản, sắp xếp lại tổ chức bộ máy, thay đổi phương pháp lãnh đạo, quản lí, điều hành, xác lập mối quan hệ phối hợp và chế độ trách nhiệm; đào tạo, bồi dưỡng đội ngũ cán bộ chủ chốt, nhất là người đứng đầu các cấp; gắn với sửa đổi và hoàn thiện thể chế (bao gồm cả điều lệ và luật pháp), xác lập cơ chế dân chủ, thực hiện tốt tập trung dân chủ trong Đảng, Nhà nước và các đoàn thể chính trị và kết hợp với hiệp thương dân chủ của Mặt trận Tổ quốc

Như vậy, Đảng lãnh đạo đổi mới hệ thống chính trị và thể chế chính trị ở nước ta là nhằm nhận thức và xây dựng một chế độ chính trị thực sự dân chủ, Nhà nước pháp quyền XHCN do Đảng Cộng sản lãnh đạo; theo định hướng chính trị, tư tưởng và tổ chức; lãnh đạo thực hiện xây dựng Đảng trong sạch, vững mạnh, coi đó là khâu then chốt, lãnh đạo xây dựng Nhà nước pháp quyền; đổi mới phương thức lãnh đạo của Đảng đối với Nhà nước, Mặt trận Tổ quốc và các đoàn thể nhằm ổn định về chính trị, tăng trưởng về kinh tế, phục vụ ngày càng tốt hơn cuộc sống của nhân dân, phát huy được dân chủ và quyền làm chủ

của nhân dân, đảm bảo thực hiện thắng lợi mục tiêu “dân giàu, nước mạnh, dân chủ, công bằng, văn minh”