Tiểu luận cao học, môn tac pham bao chi hãy phân tích 5 tác phẩm phóng sự để làm rõ đặc điểm thể loại, thế mạnh, hạn chế và những bài học kinh nghiệm rút ra từ các tác phẩm đó

TIỂU LUẬN TÁC PHẨM BÁO CHÍ Đề bài Hãy phân tích 5 tác phẩm phóng sự để làm rõ đặc điểm thể loại, thế mạnh, hạn chế và những bài học kinh nghiệm rút ra từ các tác phẩm đó Phần 1 Nguyên văn 5 tác phẩm b[.]

TIỂU LUẬN

TÁC PHẨM BÁO CHÍ

Đề bài Hãy phân tích 5 tác phẩm phóng sự để làm rõ đặc điểm thể loại, thế mạnh, hạn chế và những bài học kinh nghiệm rút ra từ các tác

phẩm đó.

Phần 1: Nguyên văn 5 tác phẩm báo chí được chọn phân tích

Phần 2: Phân tích

PHẦN 1 NGUYÊN VĂN 5 TÁC PHẨM BÁO CHÍ ĐƯỢC CHỌN PHÂN

Bùn đỏ vương vãi lên bề mặt bờ hồ, chỉ cần mưa lớn là bị rửa trôi và chảy tràn

ra ngoài - Ảnh: M.VinhNhững mùi khó ngửi càng nồng hơn ở khu vực quanh hồ bùn đỏ số 1 và 2 Hàngtrăm người dân ở các tổ 21, 22, 23 và 24 thuộc thị trấn Lộc Thắng (huyện BảoLâm) bất đắc dĩ phải sống trong bầu không khí này

Tháo chạy khỏi nhà máy alumin

“Hãy đến ở với chúng tôi một giờ rồi biết!”

Ông Đinh Tuấn Việt, chủ tịch UBND thị trấn Lộc Thắng (huyện Bảo Lâm,tỉnh Lâm Đồng), cho biết đại diện người dân sống quanh nhà máy alumin ítnhất đã 10 lần có đơn phản ảnh tình trạng ô nhiễm quanh nhà máy gửi đếnUBND thị trấn Lộc Thắng và huyện Bảo Lâm

Tại nhiều cuộc họp có sự tham dự của đại diện Công ty Nhôm Lâm Đồng, đạidiện các tổ dân phố cũng lên tiếng phản ảnh Bản thân địa phương cũng đã ítnhất 10 lần gửi công văn đến đơn vị quản lý nhà máy alumin yêu cầu phải cóbiện pháp khắc phục tình trạng ô nhiễm nhằm cải thiện môi trường sống củangười dân

Ông Việt bức xúc: “Phía Công ty Nhôm Lâm Đồng viện dẫn các báo cáo môitrường và những vấn đề kỹ thuật để khẳng định mọi thứ vẫn an toàn Thực tếcuộc sống của người dân vùng xung quanh nhà máy alumin bị xâm hại hằnggiờ!”.

Bà Trần Trung Hiền, cán bộ thị trấn Lộc Thắng, nói: “Dân chúng tôi không tinvào các đánh giá môi trường mà phía bôxit cho là đánh giá độc lập Cơ quanchức năng làm ơn tới ăn, ở với chúng tôi khoảng một giờ rồi hãy kết luận”.Hơn nửa năm nay, môi trường sống trong khu vực càng trở nên khắc nghiệtkhiến hàng trăm hộ dân ta thán Có hộ dân đã đưa gia đình đi thuê chỗ ở mới vàmột số hộ khác bắt đầu tính toán “di tản”

Anh công nhân Đồng Hoa Khoa hiện đang làm việc tại phân xưởng hóa nghiệmcủa nhà máy alumin, người đầu tiên trong các hộ dân sống cạnh hồ bùn đỏ, bỏnhà đi thuê một căn nhà sâu trong rẫy cà phê Con gái anh Khoa mới 15 thángtuổi, nhưng hết 14 tháng phải liên tục đi khám và điều trị các chứng bệnh hôhấp

“Chỉ cần đưa cháu ra chỗ khác sống vài ngày là cháu khỏe hẳn, nhưng về nhà lại

bị mắc bệnh” - anh Khoa nói Cha mẹ anh Khoa gần đây mắc chứng ho suốtđêm ngày, nhà anh Khoa cách hồ bùn đỏ số 1 khoảng 20m Mỗi khi nhà máy xảbùn đỏ thì gần như cả nhà phải nín thở Mùi tanh và vô số mùi cay cay, hăng hắctheo gió ùa vào nhà anh Khoa và những hộ dân liền kề

Khi vợ mang thai sắp sinh, anh Khoa quyết định đi thuê nhà để ở dù lương anhchỉ 3 triệu đồng/tháng Anh nói: “Tôi làm trong khu chuyên về hóa chất nênthừa hiểu độ độc hại!”

Bà Hoàng Thị Cảnh (tổ 23), sống trước hồ chứa bùn đỏ số 1 và cách khu vực lònung alumin khoảng 200m, bảo mùi từ hồ bùn đỏ ập vào suốt ngày khiến nhiềukhi ăn xong bị nôn thốc nôn tháo

Dùng chổi gom một mớ bụi trắng quanh nhà, bà Cảnh chỉ tay về phía lò nungalumin: “Mỗi khi cái lò kia xả khói trắng là bụi bay mịt mù, thứ bụi li ti mịn nhưbột mì mà rắn như cát bay trắng cả mái nhà, lá cà phê, thức ăn Mấy chú côngnhân trong nhà máy nói đó là bụi alumin, nó lọt vô mắt, thốn còn hơn cát!”.Nhà bà Trần Thị Hiền, cách cổng nhà máy alumin khoảng 500m Dẫn chúng tôilên mái nhà đã phủ trắng bụi dù mới xảy ra một trận mưa lớn, bà cho biết bụitrắng không bay ra từ nhà máy theo giờ nhất định, thường đêm ngủ dậy thì thấybụi theo gió cuốn ào ào vào nhà

Bà Hiền than: “Hai năm trở lại đây cả gia đình tôi lần lượt bị viêm mũi kéo dài”.Gia đình bà Hiền có năm người, họ đang định bán nhà, dời sâu trong rẫy cà phêở

Nguy hại từ nước thải

Ngay cả nước giếng người dân cũng không dám dùng để nấu ăn, họ phải chởcan đi xin nước ở cách xa hơn 3km Bà Hiền cho biết nước giếng chỉ dùng để

giặt đồ, nhưng vẫn phải lọc qua nhiều lần để hạn chế hư quần áo Bà mở bể lọc,màu đỏ quạch bám khắp thành bể dù bà lau chùi định kỳ 1 tuần/lần.

Ông Nguyễn Văn Đài, tổ tưởng tổ 23,bức xúc: “Nhiều người ở tổ này sống tạiđây trên 20 năm rồi mà chưa bao giờ khó sống như thế này Ở đây thở cũngkhông dám, uống nước cũng không được thì làm sao mà sống?”

Theo tìm hiểu của chúng tôi, xung quanh nhà máy alumin có ít nhất ba cống dẫnnước thải từ nhà máy ra bên ngoài, trong đó cống số 1 dẫn nước thải ra hồ CaiBảng (hồ chứa nước lớn nhất thị trấn Lộc Thắng) Đây là các cống dẫn nước thảisinh ra từ nhiều hoạt động khác nhau của nhà máy alumin nhưng không chứabùn đỏ

Tại một hồ tự nhiên nối với cống nước thải số 3, mới đây UBND thị trấn LộcThắng đã phối hợp với đội cảnh sát môi trường Công an huyện Bảo Lâm lậpbiên bản ghi nhận về tình trạng cá chết nổi lềnh bềnh trên mặt hồ vào ngày 3-9.Vào thời điểm lập biên bản thì nồng độ pH đo được bằng 7

Hồ cá của anh Hoàng Văn Quang ở cạnh cống xả số 3 cũng có hiện tượng cáchết UBND thị trấn Lộc Thắng đã có công văn đề nghị Công ty Nhôm LâmĐồng (đơn vị quản lý Tổ hợp bôxit - nhôm Tân Rai) kiểm tra, xử lý các chất gây

ô nhiễm môi trường và nguồn nước

Ông Trần Đình Thiện (tổ 23), có nhà và vườn dọc cống xả nước thải số 1 củanhà máy alumin, kể lại những gì đã xảy ra vào buổi chiều 15-8 với giọng lolắng Mưa to làm nước cống xả dâng cao tràn lên ngập đường sâu khoảng 0,5m, nước đục ngầu, trắng như sữa, không phải màu đỏ của đất đỏ đặc trưng thườngthấy

Ông kể: “Sáng hôm sau vườn chanh dây bị úa vàng, rụng lá, rụng hết trái non.Vườn cà phê cũng bị tình trạng tương tự” Điều ông Thiện sợ nhất là nước dínhvào da nóng rát, rất ngứa và nhơn nhớt như xà phòng, vụ việc xảy ra tại vườnông Thiện cũng được UBND thị trấn Lộc Thắng ghi nhận

Ngày 9-9, có mặt tại đoạn cống xả chảy ngang qua nhà ông Thiện, chúng tôi tậnmắt chứng kiến nước tại khu vực này có màu trắng sữa, giữa trưa bốc mùi hănghắc

Ông Trần Đình Thiện (tổ 23, thị trấn Lộc Thắng) với vườn chanh dây bị hưhại sau một đợt nước thải từ cống thải số 1 nhà máy alumin dâng cao ngập

vườn vào giữa tháng 8-2014 - Ảnh: M.Vinh

Những nguy cơ

Một kỹ sư đang làm việc cho phân xưởng hóa nghiệm nhà máy alumin đề nghịkhông nêu tên đưa chúng tôi đến các cống thải quanh nhà máy alumin Chỉ trongmột đoạn cống thải dài khoảng 30m nhưng có vô số mảng trắng dày nằm sát mặtđất

Anh dùng một tấm gỗ vớt mảng trắng lên và khẳng định đây là xút kết tủa khi rangoài môi trường Ngăn không cho chúng tôi chạm tay vào, anh khuyến cáo:

Trung tá Nguyễn Văn Trung, đội trưởng đội cảnh sát điều tra tội phạm ma túy

và môi trường (Công an huyện Bảo Lâm), cho biết mới đây công an huyện đã cócông văn gửi Công ty Nhôm Lâm Đồng yêu cầu gia cố bờ bao khu vực lắng rửabùn đỏ (bùn đỏ từ đây chảy ra hồ chứa bùn đỏ) và khu vực nhà kho chứa xút.Ông Trung nói: “An toàn ở những khu vực liên quan đến chất thải nguy hại vàhóa chất chưa đảm bảo Bờ khu lắng rửa bùn đỏ cao khoảng trên dưới 20cm, chỉcần mưa to dồn dập thì bùn đỏ sẽ tràn và rò rỉ Còn nhà kho chứa xút như hiệnnay nhỏ so với hoạt động của nhà máy”

Ông Nguyễn Bá Đông, trưởng Phòng tài nguyên - môi trường huyện Bảo Lâm,cho biết trong quá trình hoạt động của nhà máy alumin có một lần gây tràn xút

ra môi trường và gây chết hàng loạt cá của người dân

Vụ việc được ghi nhận xảy ra vào năm 2011 làm 3.000m² ao cá và 1.000m² chècủa gia đình bà Nguyễn Tất Trân (tổ 23) bị xóa sổ Đến nay diện tích này bị bỏhoang do vẫn còn ô nhiễm

* Ông LÊ HỒNG TRƯỜNG (phó tổng giám đốc Công ty

Nhôm Lâm Đồng):

Có mùi khó chịu nhưng không đáng kể

Trao đổi với PV Tuổi Trẻ, ông Lê Hồng Trường cho biết:

- Công ty có hợp đồng với đơn vị quan trắc độc lập là Trung

tâm quan trắc tài nguyên - môi trường (Sở Tài nguyên - môi

trường tỉnh Lâm Đồng) để quan trắc theo từng quý và kết

quả quan trắc mới nhất cho thấy môi trường xung quanh nhà

máy vẫn đảm bảo từ nước, tiếng ồn cho đến không khí

* Chúng tôi chứng kiến cảnh bụi alumin phủ trắng trên

lá cây trồng, mái nhà và nhiều vị trí khác Ông có ý kiến

gì về vấn đề này?

- Nếu có chuyện ấy thì đơn vị quan trắc độc lập mà chúng

tôi thuê đã báo cáo và cũng không qua mắt được cảnh sát

môi trường Chúng tôi có hệ thống thu gom bụi, bụi alumin

có thể do quá trình vận chuyển của các đối tác bên ngoài

gây phát tán, còn chúng tôi tuân thủ đầy đủ các quy định

* Ông có ý kiến gì về việc người dân cho rằng nguồn

nước ngầm, không khí bị ô nhiễm bởi hóa chất từ các

cống xả thải và hồ bùn đỏ?

- Có thể đó là hóa chất nhưng là loại nào khác chảy ra từ

nhà máy không liên quan đến hoạt động vận hành của nhà

máy Còn khói bốc lên ở các van xả bùn đỏ và hồ bùn đỏ thì

chỉ là khí nóng của bùn đó Người dân thấy có mùi khó chịu

và cho rằng có hóa chất lưu huỳnh thì cũng đúng, nhưng

không đáng kể

* Thưa ông, dọc hồ bùn đỏ số 1 và 2 có nhiều vết rách

trên màng phủ chống thấm, liệu có gây rò rỉ hóa chất từ

bùn đỏ không?

- Những vết rách chủ yếu xảy ra ở các điểm có van xả bùn

đỏ, do sức nóng của bùn đỏ tác động lâu ngày gây nên Rách

vậy nhưng vẫn an toàn, không ảnh hưởng gì cả

* Bà TRẦN THỊ THÙY DƯƠNG (giám đốc Trung tâm

quan trắc tài nguyên - môi trường Sở Tài nguyên - môi

trường tỉnh Lâm Đồng):

Kết quả quan trắc chúng tôi thực hiện theo hợp đồng của

Công ty Nhôm Lâm Đồng theo từng quý chỉ thể hiện tình

hình môi trường trong nhà máy, khu vực sản xuất và không

bao gồm môi trường sống của người dân xung quanh Tức

không đánh giá được tình trạng môi trường sống của người

dân quanh nhà máy alumin

Báo cáo này cũng không đánh giá tình trạng môi trường

xung quanh khu vực hồ bùn đỏ Chúng tôi quan trắc theo

những vị trí mà công ty chỉ định, tức là những vị trí đã được

phê duyệt trong báo cáo đánh giá tác động môi trường

Mai Vinh – Nguyễn Lê

Nỗi đau trong "ngôi nhà cười"

Cà Mau) dặn dò kỹ lưỡng khi chúng tôi hỏi nhà ông Tư Minh (Nguyễn VănMinh), một cựu chiến binh có tới năm người con trai bị ảnh hưởng chất độc dacam

Năm anh em - một cảnh đời

"Sau hàng chục năm vất vả, sức khỏe vợ chồng ông Tư Minh bị vắt kiệt dần,trong khi sức ăn của năm anh con trai lực lưỡng cứ tăng dần Đầu năm 2014,tới lượt ông Tư Minh lên cơn động kinh Qua mấy ngày nóng lạnh, co giật,ông lại rơi vào trạng thái lơ mơ không nhớ nổi tên mình"

Nhìn bên ngoài, căn nhà ông Tư Minh khá khang trang Nhà trên (phía trước)lợp tôn, vách tường trông tươm tất Nhưng khi bước vào, khách mới giật mìnhnhận ra căn nhà trống hoác, ngoài chiếc tủ thờ cũ, trên có bát hương và tấm biểnbằng nhựa ghi mấy dòng chữ “nhà tình thương” Phía sau là căn nhà xập xệ, cộtkèo nứt toác, tưởng như sắp sập tới nơi (có lẽ là nhà cũ trước khi gia chủ đượctặng nhà tình thương) được tận dụng làm căn bếp

Nhớ lời dặn của ông chủ vựa tràm, chúng tôi đã cố gọi thật nhỏ nhưng khôngbiết từ đâu, bốn thanh niên lực lưỡng tuổi đời trên dưới 30 đã ùa ra, gương mặtngười nào cũng nghềnh nghệch “Bốn anh em nó đứa nào cũng ngây ngây dạidại vậy đó Còn một thằng nữa “điên” hơn mấy đứa này, nó đánh tôi dữ quá nên

đã gửi người cô bên xã Nguyễn Phích (huyện U Minh) nuôi giữ giùm” - bàNguyễn Thị Nương, vợ ông Tư Minh, nói

Trong lúc chúng tôi trò chuyện với vợ chồng ông Tư Minh, bốn thanh niên lựclưỡng cứ vây quanh Anh con đầu Nguyễn Văn Tính (32 tuổi) hết vuốt ve lạinắn tay, nắn chân cậu em Nguyễn Văn Toán (30 tuổi), ú ớ nói chuyện với nhaubằng thứ ngôn ngữ của người điên, rồi phá lên cười khùng khục Một người emcủa Toán là Nguyễn Văn Nhất (26 tuổi) ngồi mép ngoài, giương ánh mắt tròn

vo, hết nhìn chúng tôi lại ngửa mặt lên trần nhà cười hềnh hệch Trong khi cậu

em Nguyễn Văn Thật (24 tuổi) sà vào lòng mẹ như đứa trẻ lên ba, đăm đăm nhìnkhách lạ “Mấy bữa nay trời mưa, tụi nó cũng hiền, chứ gặp khi trời nóng bứcmấy đứa hay điên lắm, hết đập phá ly chén, lu tủ trong nhà lại xé quần áo rồi đitồng ngồng ngoài đường hoặc ngồi lì cả ngày bên gốc bạch đàn sau nhà, mặc kệnắng mưa” - bà Nương kể

Bà Út Giàu, hàng xóm của ông Tư Minh, thấy có khách lạ thì sang chơi, gópthêm câu chuyện: “Mấy tháng trước bên nhà tôi có khách tới chơi, nói chuyệnrôm rả, vậy mà anh em thằng Tính nghe được chạy qua, “chửi” hội đồng omsòm Cũng may không ai hiểu tụi nó nói gì Bận khác, thấy vợ chồng thằng Nuối

đi ghe mua tràm giỡn chơi, tụi nó tưởng đánh nhau, nhảy vào đánh lung tung,không ai ngăn được Báo hại vợ chồng nhà kia phải nhảy xuống kênh lội qua bờbên kia mới yên thân”

Miệng cười mà ruột héo hon

Ông Tư Minh năm nay 57 tuổi, theo bộ đội vô rừng đánh giặc từ năm 16 tuổi.Sau giải phóng, ông tiếp tục công tác trong quân đội, đến năm 1983 thì nghỉ doảnh hưởng của chất độc hóa học trong chiến tranh Cuộc đời của vợ chồng ông

Tư Minh có lẽ sẽ bình lặng như bao gia đình ở vùng đất U Minh Hạ nếu ông bàkhông bị thôi thúc bởi quan niệm muốn có con trai nối dõi Sau khi sinh hai conđầu là gái (phát triển bình thường, hiện đã lập gia đình, ra ở riêng), tới người thứ

ba là con trai, ông bà mừng hết sức, đặt tên là Nguyễn Văn Tính Nhưng ngườitính không bằng trời tính, chưa tới tuổi thôi nôi, Tính đã thường xuyên bị nóngsốt, hay khóc thét ngằn ngặt Đưa đi khám, người ta nói thằng bé bị động kinh.Tính lớn lên với hình hài bình thường nhưng chẳng biết nói năng gì, “biểu mộtđằng, làm một nẻo” Vợ chồng ông Tư Minh gắng gượng sinh thêm đứa nữa, rồitới đứa thứ ba, thứ tư, thứ năm Thật trớ trêu cả năm anh em trai mang những cáitên đầy ước vọng: Tính - Toán - Thống - Nhất - Thật đều mắc chứng bệnh giốnghệt nhau, tất cả đều “ngây ngây dại dại” Tới đứa thứ sáu là Nguyễn Văn Ngoanthì số phận nghiệt ngã mới buông tha vợ chồng ông Hiện tại Ngoan đã học hếtlớp 12, đã lấy vợ, ở chung nhà để phụ cha mẹ lo cho các anh

Những đứa con không bình thường được vợ chồng ông Tư Minh chạy chữa khắpnơi, từ Trung tâm Y tế huyện U Minh đến Bệnh viện Đa khoa trung tâm tỉnh Cà

Mau, cả những nơi khám chữa bệnh đông y vợ chồng ông cũng không bỏ qua,nhưng bệnh tình của các con vẫn không có chuyển biến gì Có người khuyênông bà nên đưa con vào cơ sở nuôi dưỡng người bệnh tâm thần, bà Nương nói:

“Vợ chồng tui còn sức, để chúng ở nhà cho gần gũi, chịu khó cười nhiều mộtchút thì chắc cũng không sao” Bà nói vậy, nhưng hàng xóm lắm bận thấy mấyđứa con, nhất là thằng Tính, thằng Toán, mỗi khi lên cơn hay đánh bà tới tấp.Vậy mà bà vẫn phải cười, chứ lớn tiếng rầy la tụi nó còn đánh dữ!

Thân già nuôi con khỏe

Để chăm lo cho năm đứa con bị bệnh, vợ chồng ông Tư Minh đã thay nhau mộtngười ở nhà canh giữ, người kia đi hái rau, bắt cá làm thức ăn Mấy tháng mùamưa, nước dâng ngập khắp miền U Minh Hạ, ông Tư Minh có thêm nghề cầmtrâu mướn (giữ trâu thuê theo mùa) Sau hàng chục năm vất vả, sức khỏe vợchồng ông Tư Minh bị vắt kiệt dần, trong khi sức ăn của năm anh con trai lựclưỡng cứ tăng dần Đầu năm 2014, tới lượt ông Tư Minh lên cơn động kinh Quamấy ngày nóng lạnh, co giật, ông lại rơi vào trạng thái lơ mơ không nhớ nổi tênmình Nhìn chồng, bà Nương không giấu được nỗi lo lắng bấy lâu nay vẫn mangnặng trong người: không biết khi nào di chứng của những năm tháng tham giakháng chiến, bị nhiễm chất độc hóa học sẽ tàn phá cơ thể ông! Gần hai thángđiều trị ở Bệnh viện Đa khoa trung tâm Cà Mau, Bệnh viện Tâm thần Cần Thơrồi Bệnh viện Đa khoa trung ương Cần Thơ, bà đưa ông về nhà với một bọcthuốc chống động kinh Để có tiền chạy chữa cho chồng, bà lần lượt mang sổnhận trợ cấp hằng tháng của cả năm con thế chấp cho một người trong xóm đểđược vay tất cả 60 triệu đồng Suốt mấy tháng qua, số tiền trợ cấp hằng thángcủa năm người con được vợ chồng bà ủy quyền cho chủ nợ nhận, xem như trảlãi hằng tháng, bao giờ vợ chồng bà có tiền chuộc lại sổ thì thôi

Mất nguồn thu nhập từ trợ cấp, bao khó nhọc dồn vào đôi tay gầy guộc củangười mẹ sắp bước vào tuổi 60 Để có đủ 4kg gạo mỗi ngày cho các con khôngphải mang bụng đói rồi nổi cơn phá phách lung tung, ngày nào bà cũng dậy thậtsớm vô rừng hái rau muống, đọt choại rồi bó lại thành từng lọn cỡ nắm tayngười lớn, cứ bốn lọn bà gửi cho người quen bán được 10.000 đồng Ngày nàomay mắn, mấy tay lưới trên rạch Năm Dương trước cửa nhà dính cá thì cả nhà

có “món mặn”, không thì cứ rau luộc “thập cẩm” hay dưa rau muống Có lẽ đãquen với thực đơn hằng ngày nên các con bà hễ thấy cơm dọn ra là xúm vào ănrất “nhiệt tình”, bất kể thức ăn có nhiều hay ít

Bao giờ lấy lại sổ trợ cấp?

Ông Phạm Văn Leo, cán bộ lao động - thương binh và xã hội xã Khánh An,cho biết cả năm người con của vợ chồng ông Minh đều được hưởng trợ cấphằng tháng theo diện “con đẻ của người hoạt động kháng chiến bị nhiễm chấtđộc hóa học” với mức 732.000 đồng/người/tháng Trả lời câu hỏi về việc địaphương có nắm thông tin gia đình ông Minh đã cầm cố sổ nhận tiền trợ cấp,ông Leo cho biết: “Chúng tôi có biết, có nắm được thông tin ông Minh cầm

sổ trợ cấp hằng tháng của các con cho một người dân sống tại địa phương và

ông Minh đã ủy quyền cho người được cầm sổ trợ cấp ký nhận tiền hằngtháng” tấn thái

Tấn Đức

Muôn vẻ cà phê Sài Gòn

27/06/2014 08:00 GMT+7

TT - Gần đây, những quán cà phê nàng hầu, cà phê cung hoàng đạo, cà phê sách, cà phê kịch xuất hiện khá nhiều tại Sài Gòn.

Không gian ở một quán cà phê kịch - Ảnh: Nhóm kịch Up cung cấp

Tôi cúi thấp người “chui” vào lối đi của hang động Totoro - nương theo phimhoạt hình cùng tên của Nhật Bản - ở tầng gác của quán The Other Person (đườngTôn Thất Đạm, Q.1), bước vào mô hình chiếc xe buýt mèo đã đưa những đứa trẻtrong phim bay lên không trung thần tiên Một nàng hầu xuất hiện

Nàng hầu và mật ngữ

Đủ loại quán cà phê độc đáo

Sài Gòn còn có những quán cà phê như: cà phê chó mèo - là nơi khách có thểchơi đùa với chó mèo của chủ quán hoặc khách mang vật cưng đến, như càphê Dogi, Ailu Cat House (Q.Phú Nhuận), cà phê bò sát (Q.Phú Nhuận), càphê cá - khách vừa uống cà phê vừa ngâm chân trong bể cá để matxa (Q.1,Q.12), cà phê chiếu phim (Moviebox Coffee, HD Cinema) Bên cạnh đó là cácquán cà phê học ngoại ngữ, họp mặt đội nhóm từ thiện cũng khá sôi động.Nàng hầu (maid) mặc áo đầm quấn tạp dề do quán tự thiết kế, đeo cặp tai thỏtrên tóc, cúi chào tôi, hỏi: “Cô chủ dùng gì?” rồi chìa ra quyển thực đơn mónuống và thức ăn rất “teen”

Lát sau cô bé bưng lên ly thức uống mùi vị bạc hà, rồi ngồi nói năng như mộtnhân vật nàng hầu của Pháp ngày trước

Đó là mô hình Maid Cafe đang thịnh hành ở Nhật, Hàn Quốc, Đài Loan chừngchục năm nay và xuất hiện ở VN chừng hai năm trở lại, trong đó khách sẽ đượccác nàng hầu đối xử như với ông vua, bà hoàng.

Thấy sự ngạc nhiên nhuốm màu già cỗi của tôi, nàng hầu gọi thêm chủ quán Phan Tiến Vỹ, 25 tuổi - kể cho tôi những điều lạ lùng của quán này Trong khixung quanh, bên trong chiếc xe buýt mèo và hang động Totoro, những nhómhọc sinh, sinh viên, cả người nước ngoài nhiều độ tuổi, đang chuyện trò sôi nổibên ly cà phê

-Quán lập ra từ tháng 3-2013, trên tầng 2 một chung cư xưa cũ giữa trung tâm SàiGòn Vỹ nói: “Vốn yêu thích truyện tranh (manga) của Nhật Bản nên tôi cùngmột người bạn tự lên ý tưởng thiết kế quán, mô phỏng kiểu quán cà phê nànghầu ở các nước Tôi muốn khách đến đây có một khoảng thời gian trở thànhngười khác”

Khách đến quán sẽ được các cô bé phục vụ gọi là “cô chủ, cậu chủ” từ ngoàicửa, nếu không bận chạy bàn họ sẽ ngồi trò chuyện chút ít với khách

Cuối tháng, quán sẽ tổ chức sự kiện tích điểm cho những người mang cunghoàng đạo trong tháng đó đi xem phim với nàng hầu hoặc được tặng quà doquán tự làm Không phức tạp như mô hình ở các nước, trong đó khách phải trảcác khoản tiền vào cửa, tiền ngồi lâu The Other Person chỉ thu tiền theo thựcđơn 20.000-50.000 đồng/món và thời gian ngồi tùy ý khách

Trong khi đó, không gian của cà phê Mật ngữ 12 chòm sao (Q.Gò Vấp) dựa trên

tử vi phương Tây về các cung hoàng đạo lại có cách thiết kế và phục vụ khônglẫn với bất kỳ quán nào Các gian quán nơi tĩnh lặng, nơi trẻ trung hoặc huyền bílại thu hút khách vượt xa sự mong đợi của chủ quán

Mỗi ngày khách đến quán có thể lên đến 400-500 khách và nhiều người sẵn lòngđợi chờ để trải nghiệm cảm giác ngồi ở nơi thể hiện cung hoàng đạo vận mệnhcủa mình

Ở đây có thức uống riêng cho 12 chòm sao, có những món đồ lưu niệm như búp

bê, áo thun, sổ in hình cung hoàng đạo Và quan trọng hơn, theo chủ quánNguyễn Khánh Hòa (24 tuổi), khách đến đây còn vì sự quan tâm đến tử vi củachính mình, điều mà nhịp sống hiện đại càng nhiều hoài nghi thì họ càng cần tinvào một điều gì đó

Khách đến cà phê sách Chiêu tìm sự yên bình

-Ảnh: Yến Trinh

Từ cà phê sách đến cà phê kịch

Sáng sớm, cà phê sách Chiêu (bờ kè kênh Nhiêu

Lộc, Q.1) đã lác đác khách đến ngồi ở phía ngoài

Trên những chiếc ghế gỗ hoặc sắt tạo màu rêu

phong, khách nhiều thành phần tĩnh tại ngồi đọc

báo, chuyện trò, lật giở bìa một cuốn sách cũ, hoặc

chỉ đơn giản hướng mắt ra bờ kênh Tôi cũng chọn

một chỗ, ngồi nghe tiếng xe cộ ầm ì xa xôi, cảm

thấy không gian lắng đọng

Anh Tấn Hiếu, 37 tuổi, đến đây được vài lần, chia sẻ: “Cà phê trên đoạn đườngnày rất nhiều nhưng tôi thích không gian ở quán này nên sẽ ghé lại lâu dài Ởđây tôi thấy đầu óc thư thái và có chỗ để nghĩ suy nhiều hơn, dù cuộc sốngthường ngày rất bận rộn”

Khởi đầu từ quán cà phê sách ở Q.Tân Bình với không gian ấm áp, trầm lắngnhư một thư viện nhỏ, sau hai năm kinh doanh, chị Chiêu Anh Nguyễn (37 tuổi)bàn giao lại cho người khác rồi mở quán ở bờ kênh Nhiêu Lộc này

Cà phê sách của Chiêu dĩ nhiên cũng kinh doanh, nhưng chú trọng mang đếncho khách những điều riêng biệt Khách của Chiêu có nhiều văn nghệ sĩ vốn làbạn bè của chị, nên ở đây còn tồn tại một không gian nghệ thuật mà các nghệ sĩthường tìm kiếm để viết văn, sáng tác hoặc chiêm nghiệm

Sách của Chiêu lúc khởi đầu chừng 1.000 đầu sách thể loại văn chương, khảocứu rồi dần dần được bạn bè tặng thêm

"Cuộc sống ồn ào khổ

sở, chính bản thân tôi cũng mong cầu sự bình yên, nên tôi mang cái tâm cảm của mình để chăm chút bày biện quán, hi vọng khách đến đây cũng tìm thấy những điều giúp họ an lòng"