Untitled TRƯỜNG ĐẠI HỌC LUẬT THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH
Trang 1TRƯỜNG ĐẠI HỌC LUẬT THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH
-🙢🕮🙠 -
KHOA: LU ẬT HÀNH CHÍNH - NHÀ NƯỚC
L ỚP: HC45B NHÓM: 02 MÔN H ỌC: LUẬT BIỂN
BÀI THUY ẾT TRÌNH
V Ụ ÁN " ARCTIC SUNRISE "
(VƯƠNG QUỐC HÀ LAN VÀ LIÊN BANG NGA)
NĂM 2022
Trang 2Danh sách Nhóm 02
Trang 3M ỤC LỤC
DANH SÁCH TÀI LI ỆU THAM KHẢO
Trang 41 Tóm t ắt vụ việc
1.1 Tóm tắt sự kiện
Vụ việc xảy ra vào khoảng tháng 9 năm 2013 liên quan đến Arctic Sunrise Arctic Sunrise là con tàu của các nhà hoạt động thuộc tổ chức Hòa bình Xanh tiến hành "biểu tình ôn hòa" theo như ngôn từ của Greenpeace chống hoạt động khai thác gây tổn hại môi trường nguyên sơ ở Bắc Cực Mục tiêu của họ là ngăn ngừa rò rỉ dầu khí của giàn khoan dầu ngoài khơi Prirazlomnaya biển Barents thuộc Bắc Cực của tập đoàn Gazprom của Nga.Vấn đề chính là vùng biển này nằm trong vùng đặc quyền kinh tế nhưng bên ngoài vùng lãnh hải của Nga
Ngay sau đó, lực lượng an ninh Nga đã xông lên tàu Arctic Sunrise mang cờ
Hà Lan ở vùng biển quốc tế, chiếm giữ tàu và đưa nó đến thành phố Murmansk - một cảng lớn phía bắc ở cuối vịnh sâu của Biển Barents Đồng thời, tất cả 30 người có mặt trên tàu, gồm 4 người Hà Lan và 26 người nước ngoài, bị bắt và giam giữ 2 tháng Ban đầu những người này bị cáo buộc tội “cướp biển”, sau đó lại bị thay đổi sang tội danh “côn đồ có tổ chức”
Ngày 18 tháng 9 năm 2013, Liên bang Nga thông báo cho Hà Lan về quyết định chiếm lấy quyền kiểm soát Arctic Sunrise
Sau ngày 19 tháng 9 năm 2013, Hà Lan nỗ lực tìm kiếm một giải pháp hòa bình theo hướng tích cực với Liên bang Nga bằng việc gửi các công hàm ngoại giao nhưng đều không có kết quả, con tàu và thủy thủ đoàn của Hà Lan vẫn đang bị tạm giam Ngày 21 tháng 10 năm 2013, chính quyền Hà Lan tiến hành thủ tục tố tụng lên tòa quốc tế phản đối việc bắt giữ tàu và giữ người trái phép, đệ trình đơn lên Tòa án yêu cầu áp dụng các biện pháp bảo đảm theo khoản 5 Điều 290 của Công ước Liên Hợp Quốc về Luật biển (UNCLOS)1
Ngày 22 tháng 10 năm 2013, Hà Lan nhận được một thư tín của Nga nói rằng
họ sẽ không tham gia vào phiên tòa trọng tài cũng như không có ý định xuất hiện trong quá trình tố tụng về các biện pháp tạm thời
Ngày 6 tháng 11 năm 2013, Hà Lan đến Hamburg để điều trần và Nga đã không
có mặt trong phiên điều trần đó
Sau đó, ngày 22 tháng 11 năm 2013, lệnh của ITLOS về các biện pháp tạm thời được đưa ra
Trang 5Một tháng sau, tổng thống Nga Vladimir Putin đã tuyên bố ân xá cho những người bị bắt giữ và họ được nộp tiền bảo lãnh để được trả tự do, ngay trước khi diễn
ra Thế vận hội mùa đông Sotchi năm 2014
Tàu Arctic Sunrise được trả lại cho tổ chức Hòa bình Xanh nhưng trong thời gian neo đậu ở cảng Murmansk của Nga, chiếc tàu này bị hư hỏng nặng nề và phải được tàu khác kéo về Hà Lan
Tháng 8 năm 2015, năm thành viên của Tòa Trọng tài tại Vienna (Áo) đã ra phán quyết Nga vi phạm Công ước Liên Hợp Quốc về Luật biển Theo đó, Hà Lan được quyền đòi bồi thường vì những tổn thất và thiệt hại do Nga gây ra
Nguyên nhân khiến vụ việc bị kéo dài là do Nga không tham dự phiên tòa vì cho rằng đã hành xử đúng luật ở vùng đặc quyền kinh tế (EEZ)2 của mình
1.2 Lập luận của các bên
Trước tiên, Vương quốc Hà Lan cho rằng việc Liên bang Nga giam giữ con tàu Arctic Sunrise là vi phạm quyền tự do hàng hải và cản trở quốc gia thực hiện quyền chủ quyền, quyền tài phán của mình đối với tàu thuyền của họ dựa trên khoản 1 Điều
58 và Điều 87 UNCLOS và tập quán quốc tế
Theo đó, Vương quốc Hà Lan cũng đã đưa ra được những lập luận nhằm chứng minh việc vi phạm của Liên bang Nga như sau:
Thứ nhất, theo nguyên tắc chung thì một quốc gia ven biển có một số quyền tài phán nhất định trong vùng đặc quyền kinh tế của mình nhưng quốc gia ven biển không thể dùng quyền tài phán thực thi đó để xâm phạm trái phép tàu mang cờ của
quốc gia thứ ba khi chưa thông báo trước hay đưa ra một cảnh báo nào đối với quốc gia đó về hành động của mình
Ở đây, Liên bang Nga xông lên tàu, dùng vũ lực bắt, giam giữ tàu và thủy thủ đoàn mà không hề có một sự cảnh báo nào trước đó Đồng thời, việc Liên bang Nga thông báo với Hà Lan về việc chiếm lấy quyền kiểm soát Arctic Sunrise mang tính chất thông báo về một việc đã được định đoạt sẵn chứ không hề mang tính chất thông báo để yêu cầu nhận được sự đồng ý từ Hà Lan Tuy nhiên, theo quan điểm của Hà Lan, Hà Lan nên được yêu cầu đồng ý đối với vấn đề này Do đó, việc Liên bang Nga xông lên tàu, dùng vũ lực bắt, giam giữ tàu và thủy thủ đoàn khi chưa có sự đồng ý của Hà Lan là hành vi trái pháp luật
2 Vùng đặc quyền kinh tế
Trang 6Thứ hai, việc Liên bang Nga xây dựng một giàn khoan dầu trong vùng đặc quyền kinh tế và thiết lập một khu vực an toàn xung quanh giàn khoan là đúng theo quy định tại Điều 60 UNCLOS Tuy nhiên, UNCLOS cũng đặt ra giới hạn trong việc
thực hiện quyền trên đó là vùng an toàn đó không được rộng quá 500m xung quanh giàn khoan tính từ mỗi điểm của mép ngoài cùng của giàn khoan và phạm vi đó phải được thông báo rõ ràng, đúng thủ tục
Tuy nhiên, trên thực tế khu vực an toàn cho giàn khoan của Nga quá lớn, nó rộng tới 3 hải lý, lớn hơn rất nhiều so với 500m theo quy định của Công ước Thậm chí, ngay cả khi cho rằng sự chênh lệch này có thể chấp nhận được thì khi một con tàu xâm phạm vùng an toàn của mình, Nga vẫn có thể dùng một số biện pháp khác, chẳng hạn như tiến hành truy đuổi các con tàu này miễn là chúng rời khỏi vùng an toàn của quốc gia mình Tuy nhiên, Nga lại chọn cách xông lên tàu, dùng vũ lực bắt, giam giữ tàu và thủy thủ đoàn Hà Lan đồng ý với Nga rằng về việc bảo vệ vùng an toàn của quốc gia mình là đúng nhưng liệu có cơ sở pháp lý xác đáng nào cho hành động không thân thiện này của Liên bang Nga hay không?
Thứ ba, khi vụ việc xảy ra Hà Lan đã nhiều lần gửi thư tín ngoại giao, công hàm ngoại giao tới Nga thể hiện sự thiện chí, mong muốn tìm kiếm một biện pháp hòa bình nhưng tình hình vẫn không có nhiều chuyển biến Do đó, Hà Lan có thể sẽ
sử dụng thủ tục trả tự do theo khoản 2 Điều 73 UNCLOS Theo đó, khi có một sự bảo lãnh hoặc một bảo đảm đầy đủ khác từ Hà Lan thì Nga cần thả ngay tàu Arctic Sunrise và trả tự do ngay cho thủy thủ đoàn Tuy nhiên, thủ tục trả tự do chỉ được sử dụng khi lý do bắt giữ tàu là tàu đó đã xâm phạm đến quyền thuộc chủ quyền về thăm
dò, khai thác, bảo tồn và quản lý các tài nguyên sinh vật của vùng đặc quyền kinh tế
Ở đây, Nga lật lại vấn đề cho rằng họ quan tâm nhiều hơn đến việc vi phạm nhân quyền và tội ác côn đồ trong khi trước đó tại Công hàm ngày 18 tháng 9 Nga nhận xét hành động của Arctic Sunrise chỉ là "một hành động khiêu khích, khiến khu
Nga rõ ràng đang thể hiện sự mâu thuẫn trong việc xác định lỗi vi phạm của Arctic Sunrise và biện minh cho sự sai phạm của mình khi xông lên con tàu
Thứ tư, khi Hà Lan đệ đơn yêu cầu áp dụng các biện pháp tạm thời đối với Liên bang Nga để thả con tàu cùng với các thủy thủ đoàn, Nga thể hiện thái độ bất hợp tác Trường hợp này liên quan đến tranh chấp giữa các quốc gia về quyền và nghĩa
Trang 7vụ của một quốc gia ven biển trong vùng đặc quyền kinh tế của mình, ảnh hưởng đến quyền và nghĩa vụ của quốc gia đối với tàu thuyền treo cờ của họ Việc giải quyết mâu thuẫn không được làm ảnh hưởng đến quyền lợi của những người trên tàu và các quyền tự do cá nhân của họ theo Điều 73 UNCLOS
Hà Lan cho rằng Liên bang Nga đã và đang vi phạm nhân quyền, cụ thể là quyền tự do và an ninh cá nhân cũng như quyền rời khỏi lãnh thổ Các nhà chức trách của Nga vẫn đang tiếp tục bắt giữ và giam giữ trái phép các thuyền viên trong một khoảng thời gian dài với những lý do vô căn cứ Bên cạnh đó các nhà chức trách của Nga còn thu giữ Arctic Sunrise và để mặc tình trạng của tàu đang dần xấu đi tại nơi
bị giam giữ, điều này thật đáng lên án và Nga có thể sẽ phải bồi thường tổn thất cho những gì mà họ gây ra với con tàu Arctic Sunrise và cả thủy thủ đoàn trên tàu Thứ năm, việc Nga không tham gia thủ tục tố tụng đã đặt cho Hà Lan một câu hỏi: Làm sao hai bên biết chính xác những gì đã xảy ra với Arctic Sunrise khi mà Hà Lan ở rất xa con tàu và lực lượng an ninh Nga là những người có mặt ở đó nhưng không tham gia phiên tòa và không đưa ra chứng cứ chứng minh hành vi sai phạm của Arctic Sunrise Như vậy, liệu hành động của Liên bang Nga đối với tàu treo cờ
của Hà Lan có hợp pháp hay không?
Vương quốc Hà Lan cho rằng việc Liên bang Nga từ chối thủ tục tố tụng là đang không tôn trọng và tin tưởng Ủy ban trọng tài quốc tế, thậm chí dù không tin tưởng cũng phải làm đúng theo thông lệ đã có từ trước Theo Điều 28 quy chế của Tòa án về việc không xuất hiện của Liên bang Nga “Khi một trong các bên không
sẽ thực hiện quyền tài phán của mình để đưa ra các biện pháp bảo đảm tạm thời, việc Liên bang Nga không tham gia vào các thủ tục tố tụng này không ảnh hưởng tới việc đưa ra phán quyết của Tòa án
Với những lý do trên, Hà Lan khẳng định rằng Liên bang Nga đã vi phạm quy định theo UNCLOS 1982 nêu yêu cầu Toà án xét xử và yêu cầu trả tự do cho thuỷ thủ đoàn và tàu Arctic Sunrise
Trang 81.2.2 L ập luận của bị đơn (Liên bang Nga)
Trước tiên, Liên bang Nga cho rằng Arctic Sunrise đã có hành động khiêu khích
khiến cho khu vực Bắc Cực bị đe doạ bởi một thảm hoạ sinh thái không thể tưởng
tượng nên Liên bang Nga đã lên tàu, điều tra và giam giữ tàu Arctic Sunrise cùng
thủy thủ đoàn của tàu Về vấn đề này, Liên bang Nga đã đưa ra những lập luận nhằm chứng minh việc giam giữ của mình là chính đáng như sau:
Thứ nhất, trong công hàm ngày 18 tháng 9, tức một ngày trước khi Arctic Sunrise bị bắt, Liên bang Nga thông báo với Vương quốc Hà Lan về việc đưa ra quyết định thu giữ con tàu Bộ Ngoại giao Liên bang Nga gửi Đại sứ quán Hà Lan ở Matxcova, Arctic Sunrise - con tàu treo cờ Hà Lan đã liên tục tham gia trong các hoạt động khiêu khích ở vùng biển ngoài bờ biển phía Bắc của Liên bang Nga Vào ngày 18 tháng 9 năm 2013, bốn tàu cao tốc chở các thành viên thủy thủ đoàn đã được
hạ xuống khỏi tàu, đi vào khu vực an toàn, tiếp cận giàn khoan Prirzlomnaya và cố gắng xâm nhập để buộc vào đó những thiết bị đặc biệt Ghi chú thêm rằng khi các thuyền cao tốc di chuyển theo hướng của sân ga, chúng đã kéo theo một vật thể hình thùng không xác định Điều này có thể dẫn đến một hiểm họa cho Nga nên Nga cần
có biện pháp ngăn chặn kịp thời đó là lên tàu, bắt, giam giữ tàu và thủy thủ đoàn Thứ hai, vào ngày 1 tháng 10, Liên bang Nga đã trả lời yêu cầu cung cấp thông tin của Vương quốc Hà Lan, Liên bang Nga cho rằng việc lên tàu, điều tra và giam giữ tàu Arctic Sunrise cũng như việc giam giữ thủy thủ đoàn của họ là chính đáng trên cơ sở các quy định chung trong Công ước liên quan đến vùng đặc quyền kinh tế
và thềm lục địa Liên bang Nga cũng đưa ra thông báo rằng họ đã tiến hành một cuộc điều tra hình sự đối với các thuyền viên của con tàu vì tội cướp biển theo luật pháp Nga Cũng trong công hàm ngày 1 tháng 10, Liên bang Nga tuyên bố rằng việc lên tàu Arctic Sunrise đã được thực hiện trên cơ sở các Điều 56, 60 và 80 của Công ước
và phù hợp với luật pháp trong nước
Cụ thể, theo quy định tại khoản 5 Điều 60 Công ước Luật Liên bang về Thềm lục địa của Liên bang Nga được thông qua vào ngày 30 tháng 11 năm 1995 quy định tại Điều 16 rằng: “Các khu vực an toàn nói trên sẽ kéo dài không quá 500 mét tính
trúc” Và Nghị định của Bộ Giao thông vận tải Liên bang Nga được thông qua vào
ngày 10 tháng 9 năm 2013 đã bổ sung thêm thẩm quyền được trao cho Bộ bởi Nghị định của Tổng thống Liên bang Nga số 23 ngày 14 tháng 1 năm 2013 nêu rõ trong
Trang 9đoạn 2 rằng: “như một biện pháp an ninh liên quan đến hàng hải trong khu vực an toàn xung quanh các đảo nhân tạo, các công trình và công trình được thiết lập trên
Đoạn 4 của Nghị định tương tự quy định thêm rằng “các tàu nêu trong đoạn 2 của
Đồng thời, trong công hàm gửi Tòa án ngày 22 tháng 10, Liên bang Nga viện dẫn Công ước khẳng định “Các hành động của chính quyền Nga đối với tàu Arctic
và quy định của Liên bang Nga với tư cách là quốc gia ven biển phù hợp với các quy định liên quan của Công ước Liên Hợp Quốc về Luật biển” Do đó, những lập luận
của Hà Lan về việc Nga vi phạm các quy định của UNCLOS là không có căn cứ Cuối cùng, căn cứ khoản 5 Điều 290 UNCLOS, Nga cho rằng việc lựa chọn Tòa án giải quyết tranh chấp phải do các bên thỏa thuận với nhau, việc tham gia hay không tham gia vào quá trình tố tụng là quyền của Liên bang Nga, Nga được quyền chọn có hoặc không Do đó, Nga hoàn toàn có quyền lựa chọn không tham gia vào quá trình tố tụng của vụ tranh chấp trên theo thủ tục trọng tài vì lý do Nga không đồng ý việc lựa chọn thủ tục trên Liên bang Nga nhấn mạnh sự sẵn sàng tiếp tục tìm kiếm một giải pháp được cả hai bên chấp nhận cho tình huống này
Với những lý do trên, Liên Bang Nga khẳng định rằng việc lên tàu, điều tra và giam giữ tàu Arctic Sunrise, giam giữ thủy thủ đoàn và việc không tham gia tố tụng
là chính đáng và hoàn toàn hợp lý
1.3 L ập luận và phán quyết của Tòa án
Đầu tiên, Toà án đã tiến hành xem xét và chấp nhận đơn khởi kiện của Hà Lan đối với việc Liên bang Nga bắt và giam giữ thuỷ thủ đoàn cùng con tàu Arctic Sunrise
Trang 10Vụ việc này liên quan đến tranh chấp giữa hai quốc gia về quyền và nghĩa vụ của một quốc gia ven biển trong vùng đặc quyền kinh tế của mình, ảnh hưởng đến quyền và nghĩa vụ của quốc gia khác đối với tàu treo cờ của quốc gia đó Việc giải quyết tranh chấp như vậy không được ảnh hưởng xấu đến việc thụ hưởng các quyền
và tự do cá nhân của những người trên tàu Điều này, cùng với lập trường pháp lý thiếu quyết đoán của Liên bang Nga về việc biện minh cho các hành động của mình chống lại Arctic Sunrise, nhấn mạnh mong muốn Tòa án áp dụng các biện pháp tạm thời được yêu cầu
Tòa án tuyên bố rằng sự bình đẳng của các bên vẫn phải là nguyên tắc cơ bản
của Tòa án trong việc giải quyết tranh chấp Mục đích của Điều 53 là trong trường hợp vắng mặt, không bên nào bị rơi vào tình thế bất lợi; do đó, bên vắng mặt không thể thu lợi từ sự vắng mặt của mình vì điều này sẽ dẫn đến việc đặt bên còn lại vào tình thế bất lợi
Sự vắng mặt của một bên được điều chỉnh bởi Điều 28 của Quy chế Tòa án Quy chế có nội dung như sau: Khi một trong các bên vắng mặt trước Tòa án hoặc không bảo vệ vụ việc của mình, bên kia có thể yêu cầu Tòa án tiếp tục quá trình tố
tụng và đưa ra quyết định của mình Sự vắng mặt của một bên hoặc một bên không bảo vệ được vụ việc của mình sẽ không tạo thành một rào cản đối với thủ tục tố tụng Trước khi đưa ra quyết định của mình, Tòa án phải đảm bảo không chỉ mình có quyền tài phán đối với tranh chấp này mà còn khiếu nại có cơ sở thực tế trên tinh thần của pháp luật
Theo án lệ của Tòa án, các quyền của Vương quốc Hà Lan với tư cách là quốc gia treo cờ sẽ không được bảo toàn đầy đủ nếu các biện pháp tạm thời không được quy định Do đó Toà án chấp nhận yêu cầu áp dụng các biện pháp đảm bảo để bảo
vệ quyền lợi của Hà Lan
Đầu tiên, về những vấn đề tranh chấp liên quan đến việc thả tàu, Toà án quốc
tế về Luật Biển (ITLOS) cũng đã giải quyết các yêu cầu về các biện pháp tạm thời, qua đó bảo vệ quyền của các bên đồng thời ngăn chặn các tác hại nghiêm trọng đến môi trường biển và bảo vệ nguồn tài nguyên biển
Thứ hai, bằng cuộc bỏ phiếu hôm 19 tháng 2, Toà án đã đưa ra phán quyết rằng Liên bang Nga sẽ trả tự do ngay lập tức cho Arctic Sunrise và tất cả người đã bị giam