Tieu luan , đề tài phân tích quan điểm của đảng ta về vị trí, vai trò và biện pháp xây dựng các tổ chức cơ sở đảng qua các đại hội đảng từ đại hội ii đến đại hộ

TIỂU LUẬN Đề tài Phân tích quan điểm của Đảng ta về vị trí, vai trò và biện pháp xây dựng các tổ chức cơ sở Đảng qua các Đại hội Đảng từ Đại hội II đến Đại hội X? MỞ BÀI Chủ tịch Hồ Chí Minh là Người[.]

TIỂU LUẬN

Đề tài: Phân tích quan điểm của Đảng ta về vị trí, vai trò và biện pháp xây dựng các tổ chức cơ sở Đảng qua các Đại hội Đảng từ Đại hội II đến Đại hội X?

MỞ BÀI

Chủ tịch Hồ Chí Minh là Người sáng lập ra Đảng Cộng sản Việt Nam và

là Người rèn luyện nên bản lĩnh cách mạng Việt Nam, đã đưa cách mạng ViệtNam đi từ thắng lợi này đến thắng lợi khác Nối tiếp truyền thống cách mạng

đó, Đảng Cộng sản Việt Nam đã lãnh đạo công cuộc đổi mới bước đầu đạt đượcnhững thành tựu vô cùng quan trọng; đưa đất nước Việt Nam từng bước sánhvai cùng các nước tiên tiến trên thế giới Một trong những yếu tố quyết địnhthành công của Đảng ta chính là năng lực lãnh đạo và sức chiến đấu của các tổchức cơ sở Đảng, Đảng phải không ngừng được củng cố và nâng cao để luônluôn đứng ở vị trí tiên phong, giữ vững được vai trò lãnh đạo của mình và luôngắn bó mật thiết với quần chúng nhân dân, với phong trào cách mạng

Những năm gần đây, công tác xây dựng Đảng đã và đang bộc lộ nhữngbất cập, Đảng ta đã đánh giá: Có lúc, có nơi tình hình khá nghiêm trọng và cóthể trở thành nguy cơ đe dọa đến sức mạnh của Đảng, nếu không nhìn nhận mộtcách nghiêm túc, tìm ra nguyên nhân và có được những giải pháp phù hợp thìđây sẽ là mối nguy hại khó lường cho sự nghiệp tiến lên của Đảng Chính vì lý

do trên nên trong hướng dẫn đánh giá chất lượng tổ chức cơ sở đảng và đảngviên phải dựa vào căn cứ và đối tượng đánh giá: Việc đánh giá chất lượng tổchức cơ sở đảng phải căn cứ vào yêu cầu nâng cao năng lực lãnh đạo, sức chiếnđấu của các tổ chức cơ sở đảng theo Nghị quyết Đại hội X của Đảng; kết quảthực hiện nhiệm vụ của tổ chức cơ sở đảng theo quy định của Điều lệ Đảng, quyđịnh của Ban Bí thư về chức năng, nhiệm vụ của tổ chức cơ sở đảng và các nhiệm vụcủa cấp ủy cấp trên giao

Trong lúc âm mưu của các thế lực thù địch là: Mong muốn xóa bỏ vaitrò lãnh đạo của Đảng Cộng sản ở các nước xã hội chủ nghĩa còn lại Cho nênhiện nay, hơn lúc nào hết, nhiệm vụ chính trị đặt ra cho Đảng Cộng sản ViệtNam hết sức nặng nề, Đảng phải tập trung trí tuệ để đẩy lùi nguy cơ, tranh thủthời cơ đưa đất nước tiến lên, sớm thực hiện đạt mục tiêu: Dân giàu, nướcmạnh, xã hội công bằng, dân chủ, văn minh Muốn đạt được kết quả đó, “Đảngphải kiên trì vận dụng sáng tạo chủ nghĩa Mác – Lênin và Tư tưởng Hồ ChíMinh, giữ vững vai trò lãnh đạo xã hội Đảng phải tự đổi mới và chỉnh đốn,không ngừng nâng cao năng lực lãnh đạo và sức chiến đấu của mình”1 Đảng taphải xây dựng tổ chức Đảng vững mạnh, đủ sức lãnh đạo phong trào cách mạngngay ở từng cơ sở Đảng, đây là vấn đề luôn được Đảng quan tâm sâu sắc hiệnnay.

Xuất phát từ vị trí, vai trò và tầm quan trọng của vấn đề nghiên cứu Với suy

nghĩ: Học đi đôi với hành, lý luận kết hợp với thực tiễn, với đề tài: “Phân tích quan điểm của Đảng ta về vị trí, vai trò và biện pháp xây dựng các tổ chức cơ sở Đảng qua các Đại hội Đảng từ Đại hội II đến Đại hội X” sẽ giúp cho bản thân và các tổ

chức cơ sở đảng có dịp nhìn nhận lại quá trình phát triển của tổ chức cơ sở đảng quacác kỳ Đại hội Đồng thời đề tài sau khi hòan thành còn là nguồn tài liệu phục vụ chocác tổ chức cơ sở đảng và nhất là từng đảng viên hiểu sâu sắc hơn về vị trí, vai trò củacác tổ chức cơ sở đảng để từ đó có được những biện pháp đúng đắn hơn, phục vụ tốthơn nữa cho tổ chức cơ sở đảng của từng đơn vị địa phương trong thời gian tới

1 Báo cáo chính trị của ĐCS Việt Nam: Văn kiện Đại hội đại biểu tòan quốc lần thứ VII, 6/1991.

I.Vị trí, vai trò của tổ chức cơ sở đảng:

1.Khái niệm:

Tổ chức cơ sở đảng là tổ chức đảng ở đơn vị cơ sở

Hình thức của tổ chức cơ sở đảng bao gồm: chi bộ cơ sở, đảng bộ cơ sở.Đơn vị cơ sở có từ 03 đảng viên chính thức đến 29 đảng viên thì lập chi bộ cơsở; đơn vị cơ sở có từ 30 đảng viên trở lên thì lập đảng bộ cơ sở, có các chi bộtrực thuộc đảng ủy; Trường hợp lập đảng bộ cơ sở trong đơn vị cơ sở chưa đủ

30 đảng viên; lập đảng bộ bộ phận trực truộc đảng ủy cơ sở thì phải được cấp

ủy cấp trên trực tiếp đồng ý

*Trong Điều lệ Đảng thông qua Đại hội X của Đảng Cộng sản Việt Nam:Điều 21, Chương V: nói về “Tổ chức cơ sở Đảng” có quy định rõ như sau:

-Tổ chức cơ sở đảng (chi bộ cơ sở, đảng bộ cơ sở) là nền tảng của Đảng,

là hạt nhân chính trị ở cơ sở

-Ở xã, phường, thị trấn, cơ quan, hợp tác xã, doanh nghiệp, đơn vị sựnghiệp, đơn vị cơ sở trong quân đội, công an và các đơn vị cơ sở khác có từ 3đảng viên chính thức trở lên, lập tổ chức cơ sở đảng; nếu chưa đủ 3 đảng viênchính thức thì cấp ủy cấp trên trực tiếp giới thiệu đảng viên sinh họat ở tổ chức

cơ sở đảng thích hợp

-tổ chức cơ sở đảng dưới ba mươi đảng viên, lập chi bộ cơ sở, có các tổđảng trực thuộc

-Tổ chức cơ sở đảng có từ ba mươi đảng viên trở lên, lập đảng bộ cơ sở,

có các chi bộ trực thuộc đảng ủy

-Nhưng trường hợp sau đây, cấp ủy cấp dưới phải báo cáo và được cấp

ủy cấp trên trực tiếp đồng ý mới được thực hiện:

+Lập đảng bộ cơ sở trong đơn vị cơ sở chưa đủ ba mươi đảng viên

+Lập chi bộ trực thuộc đảng ủy cơ sở có hơn ba mươi đảng viên

+Lập đảng bộ bộ phận trực thuộc đảng ủy cơ sở

2 Vị trí, vai trò của tổ chức cơ sở đảng:

a.Tổ chức cơ sở đảng là nền tảng của Đảng.

Trong hệ thống tổ chức của Đảng, các tổ chức cơ sở đảng lập thành nềntảng của Đảng Nền tảng của Đảng có vững vàng, có sức chiến đấu cao, có năngđộng và sáng tạo thì Đảng mới trở thành vô địch, đứng vững trước mọi thửthách, đưa cách mạng Việt Nam không ngừng tiến lên Muốn cho cơ sở đượctrong sạch, vững mạnh một cách đồng đều và thực sự là nền tảng vững chắc củaĐảng thì Đảng phải có đường lối, chính sách đúng đắn, và trong điều kiện Đảngcầm quyền thì Đảng phải mạnh từ Trung ương đến các cấp và cơ sở, dưới sựlãnh đạo của Đảng, chính quyền phải quản lý tốt bằng pháp luật, các đoàn thểchính trị - xã hội phải thật sự phát huy được vai trò tích cực của mình Toàn bộhoạt động của Đảng, chính quyền, đoàn thể phải hướng về cơ sở, phục vụ nhanhnhạy, kịp thời cho cơ sở

* Vị trí của tổ chức cơ sở đảng.

Từ trước đến nay, Đảng ta vẫn khẳng định vị trí quan trọng và trách

nhiệm nặng nề của các tổ chức cơ sở đảng Điều lệ Đảng Cộng sản Đông Dương (tháng 10-1930) khẳng định chi bộ (nhà máy, công sở, nhà buôn, trường học…) là “căn bản tổ chức của Đảng” Điều lệ Đảng do Đại hội lần thứ I thông

qua chỉ rõ “Căn bản về đường lối tổ chức của Đảng là chi bộ sản nghiệp (nhàmáy, mỏ, đồn điền, công xưởng, công sở, trại lính…) tất cả đảng viên làm trongmột sản nghiệp đều phải vào trong chi bộ đó Các đảng viên khác như trí thức,tiểu thương gia, người đi ở… thì phải lấy chỗ ở của họ làm gốc mà tổ chức rachi bộ đường phố, ở các làng thì tổ chức ra chi bộ làng và xã”

Điều lệ Đảng tại Đại hội lần II của Đảng dành một chương nói về tổ

chức cơ sở đảng với tiêu đề: chi bộ, nền tảng tổ chức của Đảng.Tuy lúc này,

chưa dùng danh từ “tổ chức cơ sở đảng nhưng đã quy định: “Ở những xã, xínghiệp hoặc khu phố mà số đảng viên quá đông thì tùy theo quan hệ về kinh tế,địa dư và tùy theo số đảng viên mà tổ chức ra nhiều chi bộ” (Điều 2)

Để có một danh từ thống nhất cho chi bộ cơ sở và đảng bộ cơ sở có nhiều

chi bộ, Điều lệ Đảng được thông qua tại Đại hội lần thứ IV gọi các chi bộ, đảng

bộ cơ sở bằng một danh từ chung là tổ chức cơ sở đảng (tức là tổ chức đảng ởđơn vị cơ sở) Để toàn Đảng hiểu thống nhất về vị trí và tầm quan trọng của tổ

chức cơ sở đảng, Điều lệ Đảng lúc này dành phần đầu của Điều 30 (chương V):

“Tổ chức cơ sở đảng” để nói về vị trí và tầm quan trọng của tổ chức cơ sở đảng:

“Các tổ chức cơ sở đảng lập thành nền tảng của Đảng, nối liền Đảng với các cơquan lãnh đạo cấp trên của Đảng với quần chúng công nhân, nông dân, trí thức

và các tầng lớp nhân dân lao động khác, là nơi giáo dục, rèn luyện, kết nạp vàsàng lọc đảng viên, nơi đào tạo cán bộ cho Đảng, nơi trực tiếp đưa đường lối,chính sách của Đảng vào quần chúng và tổ chức thực hiện đường lối, chínhsách ấy”

Các điều lệ Đảng được thông qua tại Đại hội lần V, VI vẫn giữ nguyên,đến Đại hội lần VII, VIII đã viết tóm gọn lại: “các chi bộ, đảng bộ cơ sở (gọichung là tổ chức cơ sở đảng) lập thành nền tảng của Đảng” (Đại hội VII) hoặc

“Tổ chức cơ sở đảng (chi bộ cơ sở, đảng bộ cơ sở) là nền tảng của Đảng, là hạtnhân chính trị ở cơ sở” (Đại hội VIII, Đại hội IX và Đại hội X)

b Tổ chức cơ sở đảng là hạt nhân chính trị ở cơ sở

Khi được xác định là hạt nhân lãnh đạo chính trị ở cơ sở: Tổ chức cơ sởđảng lãnh đạo các tổ chức trong hệ thống chính trị, các tổ chức kinh tế, sựnghiệp, quốc phòng, an ninh, các lĩnh vực của đời sống xã hội, các tầng lớpnhân dân ở cơ sở, đảm bảo mọi tổ chức, mọi họat động ở cơ sở theo đúng địnhhướng chính trị của Đảng

Sau khi được xác định là hạt nhân lãnh đạo chính trị ở cơ sở thì tổ chức

cơ sở đảng tiến hành các họat động xây dựng nội bộ Đảng Lúc này tổ chức cơ

sở đảng trực tiếp tiến hành các họat động củng cố, kiện tòan tổ chức, công táccán bộ, công tác đảng viên, thực hiện các nguyên tắc, chế độ sinh họat đảng,

trực tiếp hoặc gián tiếp bầu ra các cơ quan lãnh đạo các cấp của Đảng, tham giaxây dựng nghị quyết của tổ chức đảng cấp trên.

*Tổ chức của tổ chức cơ sở đảng.

Cũng theo nguyên tắc chung (lãnh thổ - sản xuất) Đảng ta xây dựng hệthống tổ chức cơ sở đảng theo đơn vị lãnh thổ cơ sở (xã, phường, thị trấn) vàtheo đơn vị sản xuất và nơi làm việc (hay là sản nghiệp: xí nghiệp, công xưởng,công trường, nông trường, lâm trường; bệnh viện, trường học, viện nghiên cứukhao hoc, cơ quan…) ở những đơn vị cơ sở có từ 3 đảng viên chính thức thì gọi

là chi bộ dự bị theo quy định tại các điều lệ Đảng từ Đại hội lần thứ IV đến Đạihội lần thứ VI) Từ Đại hội lần thứ II, nơi đơn vị cơ sở có đông đảng viên (trên

70 đảng viên) thì chia ra làm nhiều chi bộ theo đơn vị sản xuất, công tác (nhưphân xưởng, ở xí nghiệp, trường học, bệnh viện, hợp tác xã trong một xã, vụtrong một cơ quan…) hay theo nơi ở (lãnh thổ) như thôn ở xã… Để bảo đảmsinh hoạt dân chủ trong đảng bộ cơ sở, bảo đảm nâng cao chất lượng sinh hoạtđảng và chất lượng lãnh đạo của chi bộ phù hợp với sự trưởng thành của Đảng

và sự phát triển của nhiệm vụ, Đại hội lần thứ III lấy mức trên 50 đảng viên và

từ Đại hội lần thứ IV đến nay lấy mức trên 30 đảng viên trong một cơ sở đểchia tổ chức cơ sở thành nhiều chi bộ Do số lượng đảng viên ngày càng nhiều,Đại hội lần thứ III cho phép trong phạm vi một đơn vị cơ sở, nếu có quá đôngđảng viên ở bộ phận đơn vị cơ sở (phân xưởng, khoa, vụ…) thì sau khi đượccấp trên của tổ chức cơ sở đồng ý có thể chia ra làm nhiều chi bộ, trên các chi

bộ có liên chi ủy (liên chi ủy phân xưởng, khoa…), trên liên chi ủy là đảng ủy

cơ sở Đến Đại hội lần thứ IV, cụm từ liên chi ủy được đổi thành đảng ủy bộphận để thể hiện đúng tính chất một ban chấp hành của một tổ chức đảng thốngnhất (đảng bộ bộ phận) không phải là hình thức liên hiệp giữa các chi ủy

Các tổ chức cơ sở đảng bao gồm cả chi bộ cơ sở, các đảng bộ bộ phận,các chi bộ dưới đảng ủy mở đại hội đảng viên hay đại hội đại biểu để cử ra ban

chấp hành của tổ chức cơ sở đảng, của đảng bộ bộ phận, các chi bộ gọi tắt làđảng ủy, chi ủy cơ sở, đảng ủy bộ phận, chi ủy.

Các đại hội đảng viên hay đại hội đại biểu của tổ chức cơ sở đảng, củađảng ủy bộ phận hay của chi bộ theo quy định của các điều lệ Đảng nĩi chung

cĩ một số nhiệm vụ sau: thảo luận báo cáo của ban chấp hành về việc thực hiệnnghị quyết của đại hội nhiệm kỳ qua, bàn và quyết định nhiệm vụ, chủ trươngcơng tác nhiệm kỳ tới; thảo luận các đề án đại hội hoặc các vấn đề do cấp ủy đề

ra và bầu đại biểu đi dự đại hội cấp trên nếu cĩ

Ban chấp hành đảng bộ cơ sở, đảng bộ bộ phận, chi ủy lãnh đạo các mặtcơng tác giữa hai kỳ đại hội (hoặc hội nghị chi bộ, đối với chi ủy), cử bí thư,phĩ bí thư, ban thường vụ đảng ủy (nếu cĩ) Chi bộ đơng đảng viên được chialàm nhiều tổ đảng; tổ đảng cĩ tổ trưởng, nếu cần cĩ thể cĩ tổ phĩ

Nhìn chung, năng lực lãnh đạo và sức chiến đấu của Đảng bắt nguồn vàphụ thuộc rất nhiều vào năng lực lãnh đạo và sức chiến đấu của tổ chức Đảng ở

cơ sở Đảng Cộng sản Việt Nam sau khi được thành lập cho đến nay đã liên tiếpđem lại những thắng lợi vơ cùng to lớn Với những thành tích đĩ, chính là nhờĐảng ta luơn nỗ lực phấn đấu làm trịn vai trị, trách nhiệm của mình: là ngườichiến sỹ tiên phong lãnh đạo quần chúng ở cơ sở hịan thành nhiệm vụ xuất sắc

Trong thời kỳ cơng nghiệp hĩa, hiện đại hĩa đất nước, Đảng ta đã khẳngđịnh: “Tất cả các đảng bộ, chi bộ ở cơ sở điều nắm vững và thực hiện đúngchức năng là hạt nhân lãnh đạo chính trị đối với chính quyền, địan thể, các tổchức kinh tế, sự nghiệp, các mặt cơng tác và các tầng lớp nhân dân ở cơ sở,nâng cao tính chiến đấu, khắc phục tình trạng thụ động, ỷ lại, buơng lỏng vai trịlãnh đạo”2 Trên cơ sở đĩ Đảng ta tiếp tục phát huy vai trị chủ đợng sáng tạocủa cơ sở, mở rộng dân chủ XHCN, các tổ chức cơ sở Đảng đĩng vai trị hếtsức quan trọng, thật sự là hạt nhân lãnh đạo chính trị trong các tập thể lao động

và là người kiểm tra mọi họat động của cơ quan Chính điều này thể hiện rõ vị

2 Báo cáo chính trị ĐCS VN: Văn kiện Đại hội đại biểu tịan quốc lần thứ IX, 4/2001.

trí, vai trò của tổ chức cơ sở Đảng trong hệ thống tổ chức và trong mọi họatđộng của Đảng.

Không phải đến khi Đảng Cộng sản Việt Nam ra đời mới nói đến vị trí,vai trò của tổ chức cơ sở Đảng, mà trong kho tàn lý luận của Đảng Cộng sản vàphong trào công nhân quốc tế do Mác và Aênghen sáng lập ngay lúc đầu đãkhẳng định: “… Biến mỗi chi bộ của mình thành trung tâm và hạt nhân của cáchội liên hiệp công nhân”3 Đến thời kỳ Lênin: Trước cũng như sau cách mạngtháng Mười năm 1917, trong quá trình xây dựng Đảng Bônsêvích Nga, Lênin

đã khẳng định cụ thể hơn Người xác định: “Những chi bộ ấy phải liên hệ chặtchẽ với nhau và với Trung ương Đảng, phải trao đổi kinh nghiệm lẫn nhau, phảilàm công tác cổ động, tuyên truyền, công tác tổ chức… với tất cả mọi lọai tầnglớp quần chúng lao động, những chi bộ ấy phải thông qua công tác muôn hìnhmuôn vẻ đó mà rèn luyện bản thân mình, rèn luyện Đảng, giai cấp, quần chúngmột cách có hệ thống”4 Đến khi cách mạng thành công Lênin chuyển hướngchỉ đạo là: “Phải đem hết sức lực, đem hết chú ý để tạo ra, để phát huy một tínhchủ động lớn hơn ở cơ sở”5

Tiếp tục khẳng định lời dạy của Chủ tịch Hồ Chí Minh: Chi bộ là nềnmóng của Đảng, chi bộ tốt thì mọi việc sẽ tốt Trong giai đọan cách mạng mớicủa Đảng ta, hiện tại đang đặt ra những yêu cầu ngày càng cao đối với chấtlượng của các tổ chức cơ sở Đảng Có nghĩa là trong giai đọan này cần nhìnnhận lại chất lượng mà các tổ chức cơ sở Đảng họat động trong thời gian quan

và những ngày sắp tới Chính vì thế cho nên trong Nghị quyết Hội nghị lần thứnăm Ban chấp hành Trung ương Đảng khóa VI đã nêu: “Trong điều kiện chuyểnsang thực hiện cơ chế quản lý mới, phát huy vai trò, chủ trương, sáng tạo củacác đơn vị kinh tế cơ sở, mở rộng dân chủ XHCN, các tổ chức cơ sở Đảng phảithật sự làm hạt nhân lãnh đạo chính trị trong các tập thể lao động …” với vai trò

đó, các đảng bộ, chi bộ cơ sở nói chung phải nâng cao chất lượng trong họatđộng thực tiễn của mình; đảm bảo cho công cuộc công nghiệp hóa, hiện đại hóađất nước thục hiện trên thực tế ở cơ sở Đồng thời, từ thực tiễn cuộc sống sẽ có

ý kiến đóng góp với Đảng và Nhà nước để giúp cho Đảng hòan chỉnh đườnglối, chủ trương, chính sách, pháp luật Nhằm xây dựng tổ chức Đảng ngày càngvững mạnh

3 C.Mác & Ph Aênghen: Tòan tập, Nxb Chính trị quốc gia, H 1993 t7, tr 348.

4 V.I Lênin, tòan tập, Nxb Tiến bộ, Mátxcơva, 1978,t 41,tr 232.

5 V.I Lênin, tòan tập, Nxb Tiến bộ, Mátxcơva, 1978,t 43,tr 279.

Như vậy các vị tiền bối điều khẳng định vị trí và vai trò rất quan trọngcủa tổ chức cơ sở đảng, là hạt nhân của phong trào cách mạng ở mỗi cơ sở, lànơi gắn bó giữa Đảng với quần chúng nhân dân … Trên cơ sở đó, khi tiếp thu

và vận dụng Bác Hồ của chúng ta đã dạy: “ Chi bộ là nền nóng của Đảng, chi

bộ tốt thì mọi việc sẽ tốt” và quan điểm đó đã xuyên suốt quá trình xây dựng vàphát triển cua Đảng từ Đại hội II đến Đại hội X Công cuộc đổi mới tòan diệnđất nước ngày nay đang đặt ra những yêu cầu về chất lượng phải cao đối vớicác tổ chức cơ sở đảng Những thành tựu liên tiếp đạt được trong những nămqua đã chứng tỏ vai trò lãnh đạo của Đảng bước đầu thành công trong sự nghiệpcách mạng XHCN, nhằm phát huy vai trò chủ động, sáng tạo của các đơn vịkinh tế cơ sở, mở rộng dân chủ xã hội chủ nghĩa, các tổ chức cơ sở đảng phảithực sự là hạt nhân lãnh đạo chính trị trong các tập thể lao động…

Một lần nữa chúng ta có thể khẳng định: Mỗi việc làm của tổ chức cơ sởđảng điều đem lại ảnh hưởng rất lớn đến quần chúng nhân dân Trong đó tổchức cơ sở đảng vững mạnh là điều kiện tiên quyết, quan trọng trong quá trìnhtồn tại và tiếp tục phát triển của tổ chức cơ sở đảng dưới sự lãnh đạo của ĐảngCộng sản Việt Nam

II Nhiệm vụ của tổ chức cơ sở đảng:

Tùy theo sự phát triển cảu cách mạng, Điều lệ Đảng qua các thời kỳ đã

có nhiều điểm bổ sung vào nhiệm vụ của tổ chức cơ sở Trong thời kỳ Đảnghoạt động bí mật cho đến Cách mạng tháng Tám, tổ chức cơ sở thường chỉ gồm

mọt chi bộ Nhiệm vụ của chi bộ do Điều lệ Đảng tháng 10 – 1930 của Đảng

Cộng sản Đông Dương quy định là:

a/ Tuyên truyền và cổ động cộng sản như một cách có kế hoạch, thựchành khẩu hiệu và nghị quyết của Đảng trong quần chúng công nông cho họtheo Đảng

b/ phải lấy lực lượng của Đảng mà tham gia các cuộc tranh đấu chính trị

và kinh tế của công nông, phải lấy ý nghĩa cách mạng giai cấp tranh đấu màthảo luận những điều yêu cầu của họ mà tổ chức hành động cách mạng củaquần chúng để giành lấy quyền lãnh đạo Phải ra sức làm việc để đem côngnông tham gia vào các cuộc tranh đấu cách mạng của vô sản giai cấp ở xứ mình

và trên thế giới

c/ Tìm thêm và huấn luyện đảng viên mới, phát đồ tuyên truyền củaĐảng; huấn luyện đảng viên và công nông về mặt văn hóa và chánh trị”

Cùng với việc quy định nhiệm vụ của chi bộ, trong thời điểm này, Điều

lệ Đảng cho phép nếu chi bộ có đông đảng viên thì cử ra ban cán sự và ban cán

sự cử ra thư ký Ban cán sự được giao nhiệm vụ: làm việc đảng hàng ngày;

“làm mọi việc trong chi bộ, phân phối công việc cho đảng viên trong chi bộ,như tuyên truyền, phân phát đồ in; làm việc đảng đoàn trong nông công hội,làm việc phụ nữ…”

Điều lệ Đại hội lần thứ I quy định các nhiệm vụ của chi bộ là:

a/ Hăng hái thảo luận chương trình hành động, điều lệ, các nghị quyếtchung về đường lối chính trị và các tài liệu tuyên truyền của Đảng

b/ Phải chính trị huấn luyện cho đảng viên mới và quần chúng cảm tình

để nâng cao trình độ chính trị của họ

c/ Phải xuất bản báo sản nghiệp

d/ Phải lấy lực lượng đảng mà tham gia và tổ chức ra các cuộc tranh đấukinh tế và kinh tế quần chúng để thực hiện nghị quyết của Đảng, để giữ quyềnlãnh đạo cho vô sản giai cấp

e/ Phải giúp khu, thành, tỉnh ủy trong công tác tổ chức

g/ Phải định kế hoạch công tác hàng ngày cho toàn bộ chi bộ, đảng viên

và đoàn viên

Rõ ràng qua các nhiệm vụ trên đây của chi bộ có thể thấy trong thời kỳĐảng chưa nắm chính quyền, công tác tuyên truyền, vận động quần chúng đấu

tranh cách mạng gắn với giành quyền lợi hàng ngày của quần chúng và công tácđối với đảng viên, phát triển đảng viên mới, xây dựng ý thức giác ngộ chính trịcho đảng viên và đoàn viên đã được Đảng coi trọng trong toàn bộ hoạt động củachi bộ.

Thực hiện tốt nhiệm vụ của chi bộ lúc bấy giờ có tầm quan trọng lớn laođối với sứ mệnh lịch sử của Đảng lúc đó là đánh đổ đế quốc và tay sai giànhchính quyền, và đối với sự nghiệp xây dựng Đảng ta

Cách mạng Tháng Tám thành công, Điều lệ Đảng do Đại hội lần thứ II

thông qua đánh dấu bước ngoặt mới về hoạt động của Đảng trong điều kiệnchính quyền đã về tay nhân dân Nhà nước còn non trẻ đã phải bắt tay vào quản

lý đất nước trong hoàn cảnh có chiến tranh Đảng trở thành đảng cầm quyền đãdưa cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp từng bước giành thắng lợi Lúc này

các tổ chức cơ sở đảng nói chung chỉ gồm một chi bộ, Điều lệ Đảng quy định

bốn nhiệm vụ của chi bộ là:

a/ Thực hiện các nghị quyết, chỉ thị của cấp trên, tuyên truyền chủtrương, chính sách của Đảng và của Chính phủ; lãnh đạo quần chúng nơi mìnhhoạt động thực hiện chủ trương, chính sách ấy

b/ Phân phối và kiểm tra công tác của đảng viên, kết nạp đảng viên mới,thu đảng phí, thi hành kỷ luật với các đảng viên vi phạm

c/ Thảo luận và tham gia việc quyết định các vấn đề thuộc về đường lối,chính sách của Đảng

d/ Thường lệ báo cáo tình hình chung ở địa phương mình lên cấp trên.Bốn nhiệm vụ trên đây của chi bộ nói lên, một mặt, Đảng rất quan tâmđến ý thức chấp hành đường lối, chính sách của Đảng và công tác tuyên truyền,vận động nâng cao giác ngộ quần chúng của chi bộ nhằm đưa cuộc kháng chiếnđến thắng lợi cuối cùng, qua đó mà phát triển, sàng lọc đội ngũ đảng viên; mặtkhác khẳng định trong thực tế, chi bộ, tổ chức cơ sở đảng thực sự là nền tảngcủa Đảng, là cầu nối liền Đảng với quần chúng Đảng thực sự coi trọng ý kiến

của đông đảo đảng viên tham gia xây dựng, quyết định các vấn đề về đường lối,chính sách chung của Đảng, quan tâm đến tình hình thực tế được phản ánh từchi bộ lên.

Đại hội lần thứ III của Đảng diễn ra sau khi miền Bắc được giải phóng,

sự nghiệp xây dựng miền Bắc xã hội chủ nghĩa làm hậu phương lớn của tiềntuyến lớn và đấu tranh giải phóng miền Nam, thực hiện thống nhất đất nước làhai nhiệm vụ hết sức khó khăn, phức tạp Lúc này, các tổ chức cơ sở đảng ởmiền Bắc nói chung đã có nhiều chi bộ, điều lệ Đảng quy định nhiệm vụ củacác tổ chức cơ sở đảng là:

1/ Thực hiện các nghị quyết, chỉ thị của cấp trên, tuyên truyền, tổ chứcquần chúng thực hiện các chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước

2/ Phản ánh lên cấp trên yêu cầu, nguyện vọng của quần chúng, hết sứcchăm lo đến việc nâng cao mức sống vật chất và văn hóa của quần chúng

3/ Lãnh đạo quần chúng phát huy tính sáng tạo, tích cực tham gia sinhhoạt chính trị, củng cố kỷ luật lao động, ra sức thi đua yêu nước, bảo đảm hoànthành vượt mức kế hoach sản xuất, kế hoạch công tác

4/ Phân phối và kiểm tra công tác của đảng viên, kết nạp đảng viên, thuđảng phí, thi hành kỷ luật đảng viên, tổ chức cho đảng viên học tập chủ nghĩaMác – Lênin, học tập đường lối chính trị của Đảng, nâng cao trình độ chính trị

và năng lực công tác của đảng viên, tăng cường đoàn kết thống nhất trong đảng

5/ Mở rộng tự phê bình và phê bình, phát huy ưu điểm, vạch trần khuyếtđiểm, sai lầm trong công tác, đấu tranh chống tất cả những hiện tượng phạmpháp, trái kỷ luật, quan liêu, lãng phí, tham ô

6/ Thảo luận và tham gia ý kiến vào việc quyết định các vấn đề thuộc vềđường lối, chính sách chung của Đảng

7/ Bồi dưỡng ý chí phấn đấu, nâng cao tinh thần cảnh giác cách mạng chođảng viên và quần chúng

Như vậy, trên cơ sở bốn nhiệm vụ ghi trong điều lệ cũ, điều lệ mới bổsung thêm ba nhiệm vụ 2, 3 và 7 làm rõ hơn tính bức thiết của việc thắt chặtmối quan hệ giữa Đảng và đảng viên với quần chúng, sự quan tâm đến đời sốngcủa quần chúng, nêu cao phê bình và tự phê bình trong Đảng nhằm bồi dưỡng ýchí phấn đấu, tinh thần cảnh giác cho đảng viên, đấu tranh chống mọi biểu hiệntiêu cực, nhất là tệ quan liêu, lãng phí, tham ô, trong điều kiện Đảng cầm quyền,xây dựng chủ nghĩa xã hội ở miền Bắc và đấu tranh thống nhất nước nhà.

Điều lệ của Đảng nhân dân cách mạng miền Nam lúc này quy định chochi bộ cơ sở các nhiệm vụ sau đây:

1/ Thực hiện các nghị quyết, chỉ thị của cấp trên, tuyên truyền, tổ chức vàlãnh đạo quần chúng thực hiện chủ trương, chính sách của Đảng, thường lệ báocáo tình hình chung ở địa phương lên cấp trên

2/ Tìm hiểu tình hình, nguyện vọng, ý kiến của quần chúng Căn cứ vàotình hình cụ thể của địa phương và quyền lợi thiết thân của quần chúng mà tổchức và lãnh đạo quần chúng đấu tranh chống kẻ thù xâm lược, giành quyền lợitrước mắt và lâu dài cho quần chúng, phát triển ảnh hưởng của Đảng trong quầnchúng

3/ Giáo dục đảng viên; phân phối kiểm tra công tác của đảng viên; tiếnhành phê bình và tự phê bình; thu đảng phí; kết nạp đảng viên mới; thi hành kỷluật với đảng viên

4/ Thường xuyên kiểm tra, đôn đốc việc giữ bí mật, bảo vệ Đảng, nângcao cảnh giác cách mạng của đảng viên và quần chúng

5/ Thảo luận và tham gia ý kiến vào việc quyết định các vấn đề thuộc vềđường lối, chính sách chung của Đảng

6/ Giữ vững liên lạc với cấp trên, khi bị mất liên lạc phải tiếp tục công tác

và tìm bắt liên lạc với Đảng

Những nhiệm vụ trên đây thể hiện hoàn cảnh đấu tranh gian khổ với kẻthù xâm lược để giành thắng lợi cho cách mạng, cho quyền lợi trước mắt của

quần chúng và để bảo vệ tổ chức đảng, duy trì mối liên hệ giữa tổ chức đảng ở

cơ sở với cấp trên và bảo đảm sự hoạt động của tổ chức cơ sở đảng trong mọitình huống

Bắt đầu từ Đại hội lần thứ III, điều lệ Đảng có quy định rõ điểm khácnhau về trách nhiệm lãnh đạo của các tổ chức cơ sở đảng ở các xí nghiệp, xã,thị trấn, khu phố, bệnh viện, trường học, đơn vị quân đội nhân dân… với tráchnhiệm này của các tổ chức cơ sở đảng ở cơ quan Các tổ chức cơ sở đảng nóichung “phải lãnh đạo và kiểm tra tổ chức chính quyền và tổ chức quần chúngtrong đơn vị mình, tích cực thực hiện tốt các nghị quyết, chỉ thị của tổ chứcđảng và cơ quan nhà nước cấp trên, đồng thời phải tích cực cải tiến công tác củađơn vị mình”

Còn các tổ chức cơ sở đảng ở cơ quan “vì điều kiện đặc biệt của công tác

cơ quan, tổ chức cơ sở đảng ở cơ quan không thể lãnh đạo và kiểm tra công táccủa cơ quan được nhưng phải lãnh đạo tình hình tư tưởng và chính trị của đảngviên trong cơ quan, tăng cường kỷ luật công tác ở cơ quan, chống bệnh quanliêu Khi thấy công tác cơ quan có khuyết điểm thì cần kịp thời phản ánh chongười phụ trách cơ quan và báo cáo lên tổ chức đảng cấp trên” Ở đay có sựphân biệt phạm vi lãnh đạo và kiểm tra của hai loại hình tổ chức cơ sở đảng:một hình thức lãnh đạo toàn diện, còn loại khác ở cơ quan có mặt không toàndiện với lí do chính là ở các đơn vị cơ sở mà tổ chức cơ sở đảng có trách nhiệmlãnh đạo toàn diện (như xí nghiệp, xã , trường học…) các quyết định của thủtrưởng, của chính quyền ở đơn vị có giá trị thi hành đối với toàn đơn vị; còn cácquyết định của thủ trưởng cơ quan có tác dụng thi hành vượt ra ngoài phạm vi

cơ quan (hoặc trong cả nước, đối với một địa phương hay cả một khu vực),đảng bộ cơ quan không thể có quyết định về công tác chuyên môn của cơ quantrong phạm vi này Ở đây có thể nhận thấy lúc bấy giờ chúng ta chưa phân biệtđược rõ tác dụng của các quyết định của thủ trưởng cơ quan trong việc thựchiện chính sách của Đảng và pháp luật của Nhà nước “được thực hiện trong

phạm vi cơ quan” mà điều lệ Đảng được thông qua tại Đại hội lần thứ IV chophép đảng bộ cơ quan có quyền kiểm tra và uốn nắn các sai xót (với quan điểmkiểm tra là một chức năng lãnh đạo), khác với các quyết định khác của thủtrưởng cơ quan mà phạm vi thi hành vượt ra khỏi cơ quan Đối với các quyếtđịnh này, tổ chức cơ sở đảng chỉ có quyền “kiểm tra đảng viên kể cả đảng viên

là thủ trưởng quán triệt và chấp hành đường lối, chính sách và các nghị quyếtcủa Đảng” để góp phần giúp cho đảng viên đó kịp thời phát huy ưu điểm, sửachữa các thiếu xót và báo cáo các vấn đề xét thấy cần lên tổ chức đảng cấp trênnhư các điều lệ được thông qua các Đại hội lần thứ IV, V và VI của Đảng đãquy định

Đại hội lần thứ IV đã tổng kết năm bài học kinh nghiệm về tổ chức cơ sởđảng và từ đó rút ra năm yêu cầu, đồng thời cũng là năm bài học kinh nghiệmđối với tổ chức cơ sở đảng Những bài học đó được khái quát lại như sau:

a/ Trước hết, các chi bộ, đảng bộ cơ sở pải nắm vững đường lối, chínhsách của Đảng, nắm vững tình hình, đặc điểm của đơn vị; trong từng thời gian,

đề ra những nhiệm vụ, phương hướng, mục tiêu, biện pháp chính xác, bảo đảmchấp hành nghiêm chỉnh đường lối, chính sách của Đảng…

b/ Các chi bộ, đảng bộ cơ sở phải phát huy mạnh mẽ và thực sự bảo đảmquyền làm chủ tập thể của quần chúng lao động, kiện toàn tổ chức và phối hợphoạt động của chính quyền, của các đoàn thêt quần chúng tạo nên sức mạnhtổng hợp của cả hệ thống chính trị ở cơ sở dưới sự lãnh đạo của chi ủy, đảng ủy

Sự lãnh đạo của chi bộ, đảng bộ phải nhằm vào mục tiêu thúc đẩy mạnh mẽphong trào quàn chúng tiến hành ba cuộc cách mạng, bảo đảm hoàn thànhnhiệm vụ của đơn vị cơ sở…

c/ Phải nắm chắc khu trung tâm của công tác củng cố cơ sở đảng là củng

cố chi bộ, thường xuyên giữ vững chế độ và nâng cao chất lượng sinh hoạt chi

bộ, làm cho chi bộ, tổ chức tế bào đầu tiên của Đảng thực sự là hạt nhân lãnh

đạo chính trị, là đơn vị chiến đấu ở cơ sở và là trường học giáo dục, rèn luyệnđảng viên…

d/ Phải bố trí bồi dưỡng tốt đội ngũ cốt cán, làm cho đội ngũ ấy thực sựvững vàng, gương mẫu, có năng lực lãnh đạo văn hóa, kinh tế chuyên môn… vàbiết giữ gìn đoàn kết nội bộ… bồi dưỡng bố trí đội ngũ cán bộ cơ sở phải đượccoi là biện pháp hết sức quan trọng để củng cố cơ sở đảng, nâng cao chất lượngchi bộ, đảng bộ cơ sở

đ/ Phải vừa phát huy tính chủ động và sáng tạo của chi bộ, đảng bộ cơ sở,vừa tăng cường sự chỉ đạo cụ thể của cấp trên

Xuất phát từ sự phân tích những bài học kinh nghiệm trên đây về xâydựng, củng cố tổ chức cơ sở đảng và căn cứ vào những yêu cầu của nhiệm vụlãnh đạo kinh tế, đời sống và các mặt công tác trong thời kỳ mới mà Đại hội lầnthứ IV đã quyết định bổ sung, sắp xếp lại những nhiệm vụ của tổ chức cơ sởđảng thành năm nhiệm vụ cơ bản sau đây:

1/ Theo chức trách lãnh đạo của mình, bảo đảm cho đường lối, chínhsách của Đảng, các nghị quyết, chỉ thị của cấp trên, các chủ trương, chính sách

và pháp luật của Nhà nước được thực hiện ở cơ sở

Các tổ chức cơ sở đảng nói chung phải đặt trọng tâm sự lãnh đạo củamình vào việc hoàn thành và hoàn thành vượt mức kế hoạch nhà nước, khôngngừng củng cố và hoàn thiện quan hệ sản xuất xã hội chủ nghĩa, tiến hành cảitạo xã hội chủ nghĩa (nơi chưa tiến hành); tăng cương công tác quản lý, hiệuquả chiến đấu, từng bước cải thiện đời sống vật chất và tinh thần của quầnchúng

2/ Bảo đảm quyền làm chủ tập thể của quần chúng, thắt chặt mối liên hệgiữa Đảng với quần chúng, phát huy tính tích cực và tính sáng tạo của quầnchúng Các tổ chức cơ sở đảng phải chăm lo củng cố tổ chức và phát huy vai tròcủa chính quyền và của các đoàn thể quần chúng, xây dựng và nắm vững lựclượng vũ trang nhân dân, lực lượng an ninh nhân dân của địa phương, đơn vị;