Đấu tranh giai cấp là động lực phát triển của lịch sử loài người cuộc đấu tranh giai cấp trong giai đoạn hiện nay

MỤC LỤC PHẦN I MỞ ĐẦU 1 1 Tính cấp thiết của đề tài 1 2 Đối tượng nghiên cứu 2 3 Phạm vi của đề tài 2 4 Mục tiêu của đề tài 2 5 Phương pháp nghiên cứu của đề tài 2 6 Kết cấu đề tài 2 PHẦN II NỘI DUNG.C LỤCPHẦN I: MỞ ĐẦU11. Tính cấp thiết của đề tài12. Đối tượng nghiên cứu23. Phạm vi của đề tài24. Mục tiêu của đề tài25. Phương pháp nghiên cứu của đề tài26. Kết cấu đề tài2PHẦN II: NỘI DUNG3CHƯƠNG I: MỘT SỐ LÝ LUẬN CƠ BẢN VỀ GIAI CẤP VÀ ĐẤU TRANH GIAI CẤP31.1. Giai cấp31.1.1. Khái niệm giai cấp31.1.2. Đặc trưng của giai cấp41.1.3. Nguồn gốc hình thành giai cấp41.2. Đấu tranh giai cấp51.2.1. Khái niệm đấu tranh giai cấp51.2.2. Vai trò của đấu tranh giai cấp51.3. Mối quan hệ giữa giai cấp và dân tộc, nhân loại62.3.1. Quan hệ giai cấp và dân tộc62.3.4. Quan hệ giai cấp và nhân loại8CHƯƠNG II: THỰC TIỄN VẤN ĐỀ ĐẤU TRANH GIAI CẤP Ở NƯỚC TA HIỆN NAY92.1. Thực trạng cơ cấu xã hội giai cấp ở nước ta92.1.1. Lĩnh vực kinh tế92.1.2. Lĩnh vực văn hoáxã hội102.1.3. Đánh giá chung112.2. Trạng thái và nội dung đấu tranh giai cấp ở nước ta122.2.1. Tình hình của cuộc đấu tranh giai cấp ở nước ta122.2.2. Nội dung của cuộc đấu tranh giai cấp trong thời kì hiện nay132.3. Một số vấn đề và giải pháp đối với đấu tranh giai cấp dựa trên lý luận của chủ nghĩa Mác Lênin142.3.1. Một số vấn đề trong đấu tranh giai cấp tại Việt Nam142.3.2. Một số giải pháp đối với vấn đề đấu tranh giai cấp tại Việt Nam hiện nay17PHẦN III: KẾT LUẬN21TÀI LIỆU THAM KHẢO22  PHẦN I: MỞ ĐẦU1. Tính cấp thiết của đề tài Trong tiến trình lịch sử, sự ra đời của chế độ tư hữu đã dẫn đến sự xuất hiện giai cấp trong xã hội và sự phân cấp về địa vị trong hệ thống sản xuất xã hội đó. Trong xã hội có giai cấp, giai cấp thống trị _người nắm giữ toàn bộ TLSX của xã hội, sẽ chiếm đoạt lao động của các giai cấp và tầng lớp bị trị, chiếm đoạt của cải xã hội vào tay mình. Các giai cấp, tầng lớp bị trị không những bị chiếm đoạt lao động mà cong bị áp bức về chính trị, xã hộ,tinh thần. Không cóa sự bình đẳng giữa hai giai cấp: thống trị và bị trị. Giai cấp bóc lột bao giờ cũng dùng mọi biện pháp và phương tiện đẻ bảo vệ địa vị giai cấp của họ, duy trì củng cố kinh tế xã hội cho phép họ được hưởng những đặc quyền, đặc lợi giai cấp. Công cụ chủ yếu là quyền lực nhà nước. Lợi ích cơ bản của giai cấp bị trị đối lập với lợi ích cơ bản của giai cấp thống trị. Đây chính là nguyên nhân cơ bản dẫn đén đấu tranh giai cấp. Có áp bức thì có đấu tranh chống áp, bức. Vì vậy đấu tranh giai cấp không do một lý thuyết xã hội nào tạo ra mà là hiện tượng tất yếu trong xã hội có giai cấp Thời gian vừa qua đã xuất hiện những quan điểm lệch lạc, sai trái và cả những quan điểm của thế lực thù địch nhằm xuyên tạc, phủ nhận quan điểm của chủ nghĩa Mác Lênin về đấu tranh giai cấp. Trong đó, nổi lên là quan điểm cho rằng: “trong điều kiện hiện nay, nói tới đấu tranh giai cấp là bảo thủ, lạc hậu, là gây nên sự chia rẽ, phân hoá nội bộ… làm phá vỡ khối đại đoàn kết dân tộc” hay: “hiện nay, nói đến đấu tranh giai cấp ở Việt Nam là đi ngược lại xu thế của thời đại, là lạc hậu, không thức thời, không phù hợp với thực tiễn Việt Nam hiện nay”. Do vậy, có thể nói, việc nâng cao nhận thức khoa học về đấu tranh giai cấp sẽ góp phần đấu tranh phòng chống những quan điểm sai trái, thù địch, bảo vệ chủ nghĩa Mác – Lênin, bảo vệ nền tảng, tư tưởng của Đảng trong tình hình hiện nay là một vấn đề khoa học, có ý nghĩa thiết thực. Do đó, tác giả đã chọn đề tài “ Đấu tranh giai cấp là động lực phát triển của lịch sử loài người. Cuộc đấu tranh giai cấp trong giai đoạn hiện nay.” nhằm làm rõ về mặt lý luận cũng như thực tiễn.2. Đối tượng nghiên cứuTiểu luận được thực hiện nhằm đưa ra cái nhìn trực quan về các giai cấp tồn tại mâu thuẫn và các giải pháp đối với mâu thuẫn giai cấp.3. Phạm vi của đề tàiĐề tài được nghiên cứu trong vòng 2 tuần, bài luận có tham khảo các bài báo và trang web chính thống.4. Mục tiêu của đề tàiBài luận tập chung nghiên cứu để thể hiện được rõ về mặt lý luận của giai cấp và đấu tranh giai cấp theo quan điểm của chủ nghĩa Mác Lê nin. Đồng thời đưa ra thực trạng đấu tranh giai cấp tại Việt Nam, từ đó đưa ra một số giải pháp đối với vấn đề đấu tranh giai cấp.5. Phương pháp nghiên cứu của đề tàiVề phương pháp luận, tiểu luận sử dụng những phương pháp luận duy vật biện chứng và duy vật lịch sử. Phương pháp nghiên cứu được sử dụng trong đề tài này bao gồm phương pháp thống kê, phương pháp so sánh, phương pháp phân tích tổng hợp và đối chiếu.6. Kết cấu đề tài Ngoài mục lục, phần mở đầu, kết luận, cũng như các phần phụ lục khác, kết cấu đề tài gồm 2 chương như sau: Chương I: Một Số Lý Luận Cơ Bản Về Giai Cấp Và Đấu Tranh Giai CấpChương II: Thực Tiễn Vấn Đề Đấu Tranh Giai Cấp Ở Nước Ta Hiện NayPHẦN II: NỘI DUNGCHƯƠNG I: MỘT SỐ LÝ LUẬN CƠ BẢN VỀ GIAI CẤP VÀ ĐẤU TRANH GIAI CẤP1.1. Giai cấp1.1.1. Khái niệm giai cấp Học thuyết Mác – Lênin về giai cấp là bộ phận hữu cơ của chủ nghĩa duy vật lịch sử. Học thuyết đó chứng minh giai cấp là phạm trù kinh tế xã hội có tính chất lịch sử. Giai cấp chỉ xuất hiện và tồn tại trong những điều kiện lịch sử nhất định của sự phát triển sản xuất. Trong những điều kiện đó, mỗi giai đoạn phát triển của xã hội, với phương thức sản xuất tương ứng, có một hệ thống giai cấp nhất định bao gồm giai cấp thống trị , giai cấp bị trị cơ bản và giai cấp, tầng lớp trung gian. Sự tồn tại của các giai cấp sẽ không còn là tất yếu khi lực lượng sản xuất phát triển cao đến mức có khả năng thoả mãn mọi nhu cầu của xã hội và các cá nhân , khi sự “phân công” bộ phận thống trị , bộ phận bị trị trở lên không cần thiết. Trong tác phẩm Sáng kiến vĩ đại, Lênin định nghĩa : “Người ta gọi là giai cấp, những địa tập đoàn to lớn gồm những người khác nhau về địa vị của họ trong một hệ thống sản xuất nhất định trong lịch sử, khác nhau về quan hệ của họ ( thường thì những quan hệ này được pháp luật quy định và thừa nhận ) đối với những tư liệu sản xuất, về vai trò của họ trong tổ chức lao động xã hội như vậy là khác nhau về cách thức hưởng thụ và về phần của cải xã hội ít hoặc nhiều mà họ được hưởng. Giai cấp là những tập đoàn người mà tập đoàn này có thể chiếm đoạt lao động của tập đoàn khác, do chỗ các tập đoàn đó có vị trí khác nhau trong một chế độ kinh tế và xã hội nhất định.” Như vậy, giai cấp và đấu tranh giai cấp là hiện tưọng lịch sử, tồn tại khách quan, chứ không phải là kết quả của một cách tiếp cận xã hội, không phải là sản phẩm của tư tưởng. Lịch sử đó chứng minh rằng, giai cấp và đấu tranh giai cấp từng tồn tại nhiều thiên niên kỷ cho đến nay, nó có những đặc trưng cơ bản chung nhất. Đó là những tập đoàn người to lớn khác nhau về địa vị trong hệ thống sản xuất xã hội. Cụ thể :+ Khác nhau về quan hệ đối với tư liệu sản xuất.+ Khác nhau về vai trò trong tổ chức lao động xã hội , trong tổ chức quản lýsản xuất.+ Khác nhau về cách thức và quy mô thu nhập của cải xã hội. Trong đó, sự khác nhau của họ về sở hữu đối với tư liệu sản xuất đóng vai trò quyết định địa vị của giai cấp trong hệ thống sản xuất xã hội.1.1.2. Đặc trưng của giai cấp Giai cấp có 4 đặc trưng cơ bản: + Là những tập đoàn người to lớn khác nhau về nắm giữ TLSX. Đây là đặc trưng quan trọng nhất. + Khác nhau về cách thức quản lí và phân công lao động. + Khác nhau về thu nhập của cải xã hội. + Khác nhau về địa vị xã hội. Điều này dẫn đến việc tập đoàn này có thể chiếm đoạt lao động tập đoàn khác.1.1.3. Nguồn gốc hình thành giai cấp C.Mác là người đầu tiên đưa ra quan niệm cho rằng “ Sự tồn tại của các giai cấp chỉ gắn với những giai đoạn phát triển lịch sử nhất định của sản xuất.” Cơ sở tồn tại của giai cấp phải tìm trong sản xuất kinh tế chứ không phải tìm trong hình thái chính trị hay tư tưởng con người. C.Mác và Ăngghen chứng minh rằng nguyên nhân căn bản, sâu sa của sự phân chia xã hội thành giai cấp, sự thay thế hệ thống giai cấp này bằng hệ thống khác, nói chung sự tồn tại của giai cấp là lực lượng sản xuất phát triển trong những giai đoạn phát triển nhất định. Giai cấp xuất hiện khi lao động xã hội đã có thể tạo ra sản phẩm thặng dư tương đối, khiến cho sức lao động đã có một giá trị mà người ta có thể lợi dụng như đối tượng khai thác để chiếm đoạt sản phẩm thặng dư do lao động tạo ra. Khả năng này chưa xuất hiện thì không thể hình thành chế độ người bóc lột người. Đầu tiên, trong xã hội nguyên thuỷ, cuộc sống phụ thuộc hoàn toàn vào tự nhiên để sống sót họ phải nương tựa vào nhau theo bầy đàn. Trong điều kiện đó giai cấp chưa xuất hiện. Qua quá trình phát triển, các công cụ lao động nhờ đó tăng lên đáng kể, phân công lao động xã hội to đó được hình thành, xuất hiện của cải dư thừa, những người có quyền trong bộ lạc thị tộc lạm dụng quyền của mình để chiếm thành của riêng, chế độ tư hữu ra đời đánh dấu sự ra đời của giai cấp nô lệ ra đời: do đó thừa của cải, tù binh bắt được sử dụng làm người phục vụ cho những người giàu và có địa vị trong xã hội, họ được gọi là nô lệ, chế độ có giai cấp chính thức được hình thành từ đó. Như vậy, sự xuất hiện tư hữu là nguyên nhân quyết định trực tiếp đến sự ra đời của giai cấp, cái mới ra đời phủ định cái cũ lạc hậu, trong lịch sử đã có chế độ phong kiến thay thế chế độ nô lệ, chế độ tư bản chủ nghĩa thay thế chế độ phong kiến. Chủ nghĩa tư bản phát triển cao lại tạo tiền đề cho sự thủ tiêu chế độ tư hữu – cơ sở kinh tế của sự đối kháng giai cấp trở thành xu thế khách quan trong sự phát triển xã hội. Đó là lôgic khách quan của tiến trình phát triển lịch sử.1.2. Đấu tranh giai cấp1.2.1. Khái niệm đấu tranh giai cấp Trong xã hội có giai cấp tất yếu nảy sinh đấu tranh giai cấp. V.I. Lênin đã định nghĩa đấu tranh giai cấp là “cuộc đấu tranh của quần chúng bị tước hết quyền, bị áp bức và lao động chống lại bọn đặc quyền, đặc lợi, bọn áp bức và bọn ăn bám; cuộc đấu tranh của những người công nhân làm thuê hay những người vô sản chống lại những người hữu sản hay giai cấp tư sản” Thực chất của cuộc đấu tranh giai cấp là cuộc đấu tranh giải quyết mâu thuẫn về mặt lợi ích giữa quần chúng bị áp bức, vô sản đi làm thuê chống lại giai cấp thống trị ,chống lại bọn đăc quyền, đặc lợi, những kẻ đi áp bức bóc lột. Đấu tranh giai cấp là quy luật chung của mọi XH có giai cấp, là động lực cơ bản của sự phát triển XH có các giai cấp đối kháng. Đấu tranh giai cấp có nguyên nhân khách quan từ sự phát triển mang tính xã hội hóa ngày càng sâu rộng của LLSX với quan hệ chiếm hữu tư nhân về tư liệu sản xuất và sự đối lập về địa vị và lợi ích giữa các giai cấp. Đấu tranh giai cấp xảy ra khi có mâu thuẫn giữa LLSX mới với QHSX lỗi thời, từ đó thúc đẩy sự phát triển của LLSX. 1.2.2. Vai trò của đấu tranh giai cấp Đấu tranh giai cấp là một trong những động lực phát triển của xã hội có giai cấp. Đỉnh cao của cuộc đấu tranh giai cấp tất yếu sẽ dẫn đến CMXH, xóa bỏ quan hệ sản xuất cũ, CSKT cũ, kiến trúc thượng tầng cũ,đưa xã hội phát triển lên một hình thái kinh tếxã hội mới cao hơn đó là xã hội không còn giai cấp. Dựa vào tiến trình phát triển lịch sử, C.Mác và Ph. Ăngghen đã chứng minh rằng đỉnh cao của đấu tranh giai cấp là cách mạnh xã hội. Cách mạng xã hội là đòn bẩy thay đổi các hình thái kinh tế xã hội. Đấu tranh giai cấp góp phần xoá bỏ các thế lực phản động, lạc hậu , đồng thời góp phần cải tạo cả bản th ân giai cấp cách mạng. Giai cấp nào đại biểu cho phương thức sản xuất mới, giai cấp đó sẽ lãnh đạo cách mạng. Đấu tranh giai cấp giữa giai cấp vô sản và giai cấp tư sản là cuộc đấu tranh sau cùng trong lịch sử xã hội có giai cấp. Nó là cuộc đấu tranh khác về chất so với các cuộc đấu tranh trước đó trong lịch sử. Bởi vì mục tiêu của nó là thay đổi về căn bản sở hữu tư nhân bằng sở hữu xã hội. Trước khi giành chính quyền: nội dung của đấu tranh giai cấp giữa giai cấp vô sản và giai cấp tư sản: đấu tranh kinh tế, đấu tranh tư tưởng, đấu tranh chính trị. Sau khi giành chính quyền: thiết lập nền chuyên chính của giai cấp vô sản , mục tiêu và hình thức đấu tranh giai cấp cũng thay đổi. V.I.Lênin viết: “ Trong điều kiện chuyên chính vô sản, những hình thức đấu tranh giai cấp của giai cấp vô sản không thể giống như trước được”. Trong cuộc đấu tranh này, giai cấp vô sản phải biết cách sử dụng tổng hợp mọi nguồn lực, vận dụng linh hoạt các hình thức đấu tranh. Mục tiêu của cuộc đấu tranh này giữ vững thành quả cách mạng ,xây dựng và củng cố chính quyền của nhân dân,tổ chức quản lý sản xuất, quản lý xã hội , bảo đảm tạo ra một năng suất lao động xã hộ cao hơn, trên cơ sở đó thủ tiêu chế độ người bóc lột người, xây dựng một xã hội mới công bằng ,dân chủ và văn minh. Vì vậy, C.Mác cũng chỉ rõ: “ bản thân nền chuyên chính này chỉ là bước quá độ tiến tới thủ tiêu mọi giai cấp và tiến tới xã hội không có giai cấp” 1.3. Mối quan hệ giữa giai cấp và dân tộc, nhân loại2.3.1. Quan hệ giai cấp và dân tộc Giai cấp và dân tộc có mối quan hệ khăng khít hữu cơ với nhau, không thể tách rời nhau nhưng có vai trò lịch sử khác nhau và không thể thay thế nhau. Trong một dân tộc bao giờ cũng có nhiều giai cấp và tầng lớp xã hội khác nhau cùng chung sống. Lợi ích dân tộc là lợi ích chung của tất cả các giai cấp, các tầng lớp xã hội sống trong cộng đồng ấy. Trong mỗi giai đoạn phát triển cụ thể của lịch sử, giai cấp nào có lợi ích gắn liền với PTSX thống trị sẽ trở thành lực lượng tiêu biểu và lãnh đạo dân tộc. Giai cấp và dân tộc sinh ra và mất đi không đồng thời, giai cấp có trước dân tộc nhưng khi giai cấp mất đi thì dân tộc vẫn tồn tại.Ví dụ: Trong xã hội cộng sản nguyên thủy giai cấp chưa xuất hiện. Trong những chế độ có sự chiếm hữu tư nhân về TLSX giai cấp hình thành, do đó hình thành dân tộc. Thông qua cuộc đấu tranh giai cấp của giai cấp công nhân với giai cấp tư sản, một xã hội mới được hình thành là xã hội cộng sản. Lúc đó giai cấp mất đi nhưng dân tộc vẫn còn tồn tại. Giai cấp tác động đến dân tộc Sẽ không thể hiểu được bản chất của vấn đề dân tộc, mối quan hệ phức tạp giữa giai cấp và dân tộc nếu không nhận rõ vai trò của nhân tố kinh tế – xã hội, của nhân tố giai cấp. Quan hệ giai cấp với tư cách là sản phẩm trực tiếp của PTSX trong xã hội có giai cấp, là nhân tố có vai trò quyết định sự hình thành và xu hướng phát triển của dân tộc, quy định tính chất của mối quan hệ dân tộc. Áp bức giai cấp là nguyên nhân căn bản, sâu xa của áp bức dân tộc. Hiện tượng dân tộc này thống trị, áp bức các dân tộc khác thực chất là giai cấp thống trị của dân tộc này áp bức dân tộc khác mà bộ phận bị áp bức nặng nề nhất là nhân dân lao động. Do vậy nhân tố giai cấp là nhân tố cơ bản trong giải phóng dân tộc. Giai cấp nào lãnh đạo phong trào; những giai cấp, liên minh giai cấp nào là lực lượng nòng cốt của phong trào là những vấn đề trọng yếu của cách mạng giải phóng dân tộc. Ví dụ: Ở Việt Nam vào thế kỷ 19 – 20, Giai cấp tư sản Pháp, Mỹ áp bức dân tộc Việt Nam, cụ thể giai cấp vô sản Việt Nam là người bị áp bức, bóc lột nặng nề nhất. Nhưng cũng do vậy, chính giai cấp vô sản Việt Nam là lực lượng nòng cốt để giải phóng dân tộc Việt Nam. Trong khi nhấn mạnh vai trò của nhân tố giai cấp triét học MácLênin không xem nhẹ nhân tố dân tộc. Vấn đề dân tộc là một trong những vấn đề quan trọng hàng đầu của cách mạng vô sản song nó chỉ được nhận thức và giải quyết đúng đắn trên lập trường của giai cấp cách mạng nhất là giai cấp công nhân. Giai cấp công nhân không được quên rằng cuộc đấu tranh giai phóng của họ có tính chất dân tộc. Dân tộc là địa bàn trực tiếp của cuộc đấu tranh giai cấp của gia cấp công nhân. Vì vậy, “ giai cấp vô sản mỗi nước trước hết phải giành lấy chính quyền, phải tự vươn lên thành giai cấp dân tộc, phải tự mình trở thành dân tộc” Dân tộc tác động đến giai cấp Nếu như áp bức giai cấp là nguyên nhân sâu sa của áp bức dân tộc thì áp bức dân tộc tác động mạnh mẽ trở lại áp bức giai cấp. Nó nuôi dưỡng áp bức giai cấp và làm sâu sắc thêm áp bức giai cấp. Do vậy, trong phong trào giải phóng giai cấp không được xem nhẹ vấn đề dân tộc. C.Mác nhấn mạnh rằng: một dân tộc đi áp bức dân tộc khác, dân tộc ấy không thể có tự do được. Khi mâu thuẫn dân tộc lên cao thì ngay trong bản thân dân tộc, mâu thuẫn giữa các giai cấp cũng lên cao. Mối quan hệ giữa đấu tranh giai cấp và đấu tranh dân tộc không chỉ diễn ra theo một chiều mà còn có chiều ngược lại: đấu tranh dân tộc tác động vào đấu tranh giai cấp. Một dân tộc chưa có độc lập thống nhất thì giai cấp đại biểu cho PTSX mới muốn trở thành giai cấp thống trị phải tiên phong trong cách mạng giải phóng dân tộc. Nhiệm vụ trước hết là phải thực hiện nhiệm vụ khôi phục, thống nhất dân tộc. Cuộc đấu tranh của giai cấp công nhân về bản chất mang tính quốc tế, đoàn kết quốc tế là một trong những nhân tố quyết định thắng lợi cuối cùng của sự nghiệp giải phóng ngưới lao động. Các cuộc đấu tranh giải phóng dân tộc có vai trò hết sức to lớn đối với sự nghiệp cách mạng của giai cấp công công nhân trong thời đại đế quốc chủ nghĩa. Trong các xã hội tồn tại chế độ chiếm hữu tư nhân về TLSX, quan hệ lợi ích giai cấp và lợi ích dân tộc thường không thống nhất với nhau. Trong các xã hội này, vấn đề quan hệ giai cấp và dân tộc được giải quyết trên lập trường giai cấp nhất định.2.3.4. Quan hệ giai cấp và nhân loại Nhân loại một mặt phân chia thành các giai cấp, tầng lớp có vai trò xã hội và lợi ích khác nhau; mặt khác phân chia thành các cộng đồng xã hội, các tộc người có trình độ khác nhau. Tuy nhiên nhân lọai vẫn là một thể thống nhất . Cơ sở của sự thống nhất ấy là bản chất người của từng cá thề và của cả cộng đồng, bản chất đó quy định lợi ích chung và quy luật phát triển chung của cả cộng đồng. Do vậy tất cả các cá nhân, các dân tộc , các giai cấp không tồn tại và phát triển tách rời sự tồn tại và phát triển của cả cộng đồng nhân loại. Tất cả đều có lợi ích chung là bảo vệ và phát triển cuộc sống của cả loài người. Ngay nay những lợi ích chung như: Chống chiến tranh hạt nhân, bảo vệ môi trường, dân số, chống các loại dịch bệnh, chống đói nghèo … trở thành mục tiêu chung của toàn nhân lọai. Tuy nhiên, các giai cấp trong xã hội có giai cấp, do địa vị, lợi ích khác nhau, đã nhận thức và xử lý mối quan hệ giữa cái chung và cái riêng, cái giai cấp và cái toàn nhân lọai rất khác nhau. Lợi ích của giai cấp tiến bộ phù hợp với lợi ích của nhân loại. Còn lợi ích của giai cấp phản động thì mâu thuẫn với lợi ích của dân tộc, nhân loại Mục tiêu của cách mạng do giai cấp công nhân lãnh đạo là xây dựng một xã hội công bằng, văn minh, nhân dân làm chủ, bảo đảm lực lượng sản xuất phát triển mạnh mẽ và phục vụ cho con người… Những lợi ích ấy thống nhất với lợi ích của toàn nhân loại. Trong khi khẳng định trong xã hội có giai cấp, tư tưởng xã hội có tính giai cấp, chủ nghĩa Mác – Lênin không phủ nhận những giá trị tòan nhân lọai mang tính vĩnh cửu. CHƯƠNG II: THỰC TIỄN VẤN ĐỀ ĐẤU TRANH GIAI CẤP Ở NƯỚC TA HIỆN NAY2.1. Thực trạng cơ cấu xã hội giai cấp ở nước ta2.1.1. Lĩnh vực kinh tế Đảng ta khẳng định các thành phần kinh tế bình đẳng cùng phát triển trong nền kinh tế thị trường định hướng XHCN. Chủ trương này không nhằm mục đích nào khác mà hướng tới phát huy mọi tiềm năng của dân tộc và đáp ứng lợi ích của các giai cấp và tầng lớp trong xã hội, giải phóng sức sản xuất, tạo động lực cho xã hội phát triển. Mặt khác, hướng tới hợp tác, đoàn kết các giai cấp, tầng lớp trên phương diện xã hội Đảng khẳng định: “Tôn trọng những ý kiến khác nhau mà không trái với lợi ích chung dân tộc, xoá bỏ mặc cảm, định kiến phân biệt đối xử về quá khứ, giai cấp thành phần, xây dưng tinh thần cởi mở, tin cậy lẫn nhau, hướng tới tương lai”. Nhờ vậy mà trong mấy năm đổi mới, nước ta dã nhận được nhiều sự đóng ghóp của các doanh nghiệp trong nước, công nhân từ nước ngoài, tiểu thương, tiểu chủ… cả về vốn, kinh nghiệm, tri thức lẫn bầu nhiệt huyết. Cho nên đấu tranh ở đây là ngăn chặn những biểu hiện tiêu cực của các tầng lớp tư sản nhằm thực hiện chủ trương hợp tác, đoàn kết vì mục tiêu độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội. Tuy nhiên bản thân nền kinh tế thị trường tự nó tiềm tàng khả năng phát triển theo hướng TBCN, mà điều đó càng thuận lợi trong bối cảnh toàn cầu hóa. Văn kiện Đại hội Đảng lần IX khẳng định: “Đảng và Nhà nước ta chủ trương thực hiện nhất quán và lâu dài chính sách phát triển nền kinh tế thị trường có sự quản lý của Nhà nước theo định hướng XHCN”. Nếu không có sự quản lý của nhà nước thì kinh tế tư bản tư nhân có khả năng tạo thành cơ sở xã hội, tạo khả năng khách quan cho sự phát triển của CNTB. Do vậy, đấu tranh trên lĩnh vực kinh tế nhằm đảm bảo vai trò chủ đạo của kinh tế nhà nước trong nền kinh tế thị trường nhiều thành phần của nước ta hiện nay. Tóm lại, trong giai đoạn hiện nay, để phát triển kinh tế hàng hoá nhiều thành phần thị tất cả các giai tầng đều có vai trò nhất định, song để giữ vững định hướng XHCN thì giai cấp công nhân và liên minh của nó phải trở thành lực lượng đại diên cho dân tộc.2.1.2. Lĩnh vực văn hoáxã hội Trong giai đoạn hiện nay, khi nền độc lập về chín trị của các quốc gia, dân tộc đã được pháp luật quốc tế thừa nhận và hội nhập kinh tế toàn cầu hoá phát triển thì đấu tranh giai cấp được phát triển trên cả lĩnh vực văn hoáxã hội. Đấu tranh trên lĩnh vực VHXH là đấu tranh chống lại sự đồng hoá, bài trừ nô dịch, củng cố những giá trị truyền thống và tôn trọng những bản sắc riêng của dân tộc , đảy mạnh phát triển tín ngưỡng,ngôn ngữ văn học nghệ thuật dân tộc. Đấu tranh giai cấp ở nước ta hiện nay biểu hiện nội dung lớn, hình thức phong phú tính chất phức tạp, diễn ra hàng ngày, hàng giờ không chỉ trên lĩnh vực kinh tế, văn hóa mà trên cả lĩnh vực tư tưởng và an ninh, trật tự xã hội. Đấu tranh trên lĩnh vực tư tưởng để khắc phục những tư tưởng tiêu cực sai trái , gắn với cuộc đấu tranh chống tệ quan liêu, tham nhũng, đặc biệt là khi tệ quan liêu, tham nhũng dã trở thành nguy cơ đe dọa, cản trở sự phát triển của đất nước. Là cuộc đấu tranh không dễ dàng và không kém phần quyết liệt. Theo đó, cuộc đấu tranh làm trong sạch nội bộ sẽ góp phần vào việc bảo vệ chế độ, bảo vệ dân tộc và thành quả cách mạng, là bộ phận không thể tách rời của cuộc đấu tranh giai cấp. Từ khi chuyển sang cơ chế thị trường thì tham nhũng diễn ra với tính chất, mức độ nghiêm trọng hơn với phạm vi ngày càng mở rộng, thủ đoạn tinh vi, xảo quyệt hơn. Tham nhũng không chỉ là sự suy thoái về đạo đức mà còn ảnh hưởng rất lớn đến sự phát triển kinh tế của đất nước. Chính vì vậy, đấu tranh chống tham nhũng và các hành vi tiêu cực vì lợi ích cá nhân là tất yếu trong thời kì mở cửa hiện nay. Bên cạnh những vấn đề trên, đấu tranh giai cấp hiện nay còn nhằm làm thất bại âm mưu và hành vi chống phá của các thế lực thù địch, đe doạ độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội. Trong toàn bộ chiến lược toàn cầu hóa phản cách mạng các thế lực hiếu chiến luôn tìm mọi cách xoá bỏ sựu lãnh đạo của Đảng, xoá bỏ nền tảng tư tưởng của Đảng là chủ nghĩa Mác Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh. Các nhà tư tưởng chống cộng đã xuyên tạc, cắt xén thô bạo, bác bỏ vô lý những luận điểm căn bản nhất của CN Mác – Lênin. Họ ra sức tô son trét phấn cho CNTB và cho rằng CNXH có hàng trăm thứ khuyết tật, không dân chủ, không dân quyền. Gần đây, một số người lên tiếng đòi Mĩ phải quan hệ giao bang tốt với Việt Nam, nhưng trên thực tế là để biến đổi dần dần chế độ chính trị của Việt Nam. Và với chiến lược diễn biến hòa bình, chúng muốn đánh bại CNXH mà không cần đến súng ống. Tóm lại, vượt trên ngăn chặn, mở rộng và dính líu nhằm xóa bỏ triệt để CNXH là mục tiêu chiến lược bất biến của TBĐQ. Khi thấy được tính chất nguy hiểm của chiến lược diễn biễn hòa bình thì ta mới thấy tầm quan trọng cũng như là vai trò của cuộc đấu tranh giai cấp trong thời kì hiện nau – thời kì mở cửa hội nhập, đấu tranh để bảo vệ độc lập dân tộc và CNXH2.1.3. Đánh giá chung Đặc điểm cơ bản trong thời kì quá độ ở nước ta là sự tồn tại của nền kinh tế nhiều thành phần một cơ cấu giai cấp đa dạng, phức tạp bao gồm các giai cấp, tầng lớp vừa liên minh, vừa đấu tranh với nhau, trong đó giai cấp công nhân giữ vai trò lãnh đạo. Sự hình thành cơ chế thị trường đã dẫn đến những thay đổi trong cơ cấu xã hội – giai cấp cùng với sự vận động phức tạp của các giai tầng xã hội. Cơ cấu giai cấp ở Việt Nam hiện nay bao gồm: giai cấp công nhân, giai cấp nông dân, đọi ngũ trí thức, người sản xuất nhỏ, tầng lớp doanh nhân . Liên minh côngnôngtrí thức là cơ sở của toàn xã hội, làm cơ sở chính trị xã hội vững chắc cho chế độ mới. Giai cấp công nhân giữ vai trò lãnh đạo, quyết định xu hướng phát triển của xã hội. nông dân và các tầng lớp nhân dân lao động trở thành người làm chủ xã hội. Cơ cấu xã hộigiai cấp nước ta biến đổi theo xu hướng tiến bộ , được phản ánh ở sự thay đổi tích cực của các giai cấp tầng lớp xã hội. Trong suốt thời kì quá độ, liên minh côngnôngtrí thức là lực lượng chính trị xã hội cơ bản, là nền tảng của nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa. Do tính chất chưa ổn định về mặt xã hội, mới chỉ là định hướng xã hội chủ nghĩa nên trong giai đoạn đàu của thời kì quá độ, các giai cấp, tầng lớp phát triển đa dạng. Sự ổn định của kinh tế thị trưỡng xã hội chủ nghĩa đã tạo điều kiện hình thành cơ cấu xã hội định hướng xã hội chủ nghĩa. Trong suốt thời kì quá độ , liên minh côngnôngtrí thức là lực lượng chính trị xã hội cơ bản, là nền tảng của nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Văn kiện Đại hội Đảng lần X đã nêu: “Đại đoàn kết dân tộc trên nền tảng liên minh giai cấp công nhân và giai cấp nông dân, đội ngũ trí thức , dưới sự lãnh đạo của Đảng , là đường lối chiến lược của cách mạng Việt Nam”

MỤC LỤC

PHẦN I: MỞ ĐẦU 1

1 Tính cấp thiết của đề tài 1

2 Đối tượng nghiên cứu 2

3 Phạm vi của đề tài 2

4 Mục tiêu của đề tài 2

5 Phương pháp nghiên cứu của đề tài 2

6 Kết cấu đề tài 2

PHẦN II: NỘI DUNG 3

CHƯƠNG I: MỘT SỐ LÝ LUẬN CƠ BẢN VỀ GIAI CẤP VÀ ĐẤU TRANH GIAI CẤP 3

1.1 Giai cấp 3

1.1.1 Khái niệm giai cấp 3

1.1.2 Đặc trưng của giai cấp 4

1.1.3 Nguồn gốc hình thành giai cấp 4

1.2 Đấu tranh giai cấp 5

1.2.1 Khái niệm đấu tranh giai cấp 5

1.2.2 Vai trò của đấu tranh giai cấp 5

1.3 Mối quan hệ giữa giai cấp và dân tộc, nhân loại 6

2.3.1 Quan hệ giai cấp và dân tộc 6

2.3.4 Quan hệ giai cấp và nhân loại 8

CHƯƠNG II: THỰC TIỄN VẤN ĐỀ ĐẤU TRANH GIAI CẤP Ở NƯỚC TA HIỆN NAY 9

2.1 Thực trạng cơ cấu xã hội giai cấp ở nước ta 9

2.1.2 Lĩnh vực văn hoá-xã hội 10

2.1.3 Đánh giá chung 11

2.2 Trạng thái và nội dung đấu tranh giai cấp ở nước ta 12

2.2.1 Tình hình của cuộc đấu tranh giai cấp ở nước ta 12

2.2.2 Nội dung của cuộc đấu tranh giai cấp trong thời kì hiện nay 13

2.3 Một số vấn đề và giải pháp đối với đấu tranh giai cấp dựa trên lý luận của chủ nghĩa Mác- Lênin 14

2.3.1 Một số vấn đề trong đấu tranh giai cấp tại Việt Nam 14

2.3.2 Một số giải pháp đối với vấn đề đấu tranh giai cấp tại Việt Nam hiện nay 17

PHẦN III: KẾT LUẬN 21

TÀI LIỆU THAM KHẢO 22

PHẦN I: MỞ ĐẦU

1 Tính cấp thiết của đề tài

Trong tiến trình lịch sử, sự ra đời của chế độ tư hữu đã dẫn đến sự xuất hiệngiai cấp trong xã hội và sự phân cấp về địa vị trong hệ thống sản xuất xã hội đó Trong

xã hội có giai cấp, giai cấp thống trị _người nắm giữ toàn bộ TLSX của xã hội, sẽchiếm đoạt lao động của các giai cấp và tầng lớp bị trị, chiếm đoạt của cải xã hội vàotay mình Các giai cấp, tầng lớp bị trị không những bị chiếm đoạt lao động mà cong bị

áp bức về chính trị, xã hộ,tinh thần Không cóa sự bình đẳng giữa hai giai cấp: thốngtrị và bị trị Giai cấp bóc lột bao giờ cũng dùng mọi biện pháp và phương tiện đẻ bảo

vệ địa vị giai cấp của họ, duy trì củng cố kinh tế xã hội cho phép họ được hưởngnhững đặc quyền, đặc lợi giai cấp Công cụ chủ yếu là quyền lực nhà nước Lợi ích cơbản của giai cấp bị trị đối lập với lợi ích cơ bản của giai cấp thống trị Đây chính lànguyên nhân cơ bản dẫn đén đấu tranh giai cấp Có áp bức thì có đấu tranh chống áp,bức Vì vậy đấu tranh giai cấp không do một lý thuyết xã hội nào tạo ra mà là hiệntượng tất yếu trong xã hội có giai cấp

Thời gian vừa qua đã xuất hiện những quan điểm lệch lạc, sai trái và cả nhữngquan điểm của thế lực thù địch nhằm xuyên tạc, phủ nhận quan điểm của chủ nghĩaMác - Lênin về đấu tranh giai cấp Trong đó, nổi lên là quan điểm cho rằng: “trongđiều kiện hiện nay, nói tới đấu tranh giai cấp là bảo thủ, lạc hậu, là gây nên sự chia rẽ,phân hoá nội bộ… làm phá vỡ khối đại đoàn kết dân tộc” hay: “hiện nay, nói đến đấutranh giai cấp ở Việt Nam là đi ngược lại xu thế của thời đại, là lạc hậu, không thứcthời, không phù hợp với thực tiễn Việt Nam hiện nay” Do vậy, có thể nói, việc nângcao nhận thức khoa học về đấu tranh giai cấp sẽ góp phần đấu tranh phòng chốngnhững quan điểm sai trái, thù địch, bảo vệ chủ nghĩa Mác – Lênin, bảo vệ nền tảng, tưtưởng của Đảng trong tình hình hiện nay là một vấn đề khoa học, có ý nghĩa thiết thực

Do đó, tác giả đã chọn đề tài “ Đấu tranh giai cấp là động lực phát triển của lịch sử loài người Cuộc đấu tranh giai cấp trong giai đoạn hiện nay.” nhằm làm rõ về mặt

lý luận cũng như thực tiễn

2 Đối tượng nghiên cứu

Tiểu luận được thực hiện nhằm đưa ra cái nhìn trực quan về các giai cấp tồn tạimâu thuẫn và các giải pháp đối với mâu thuẫn giai cấp

3 Phạm vi của đề tài

Đề tài được nghiên cứu trong vòng 2 tuần, bài luận có tham khảo các bài báo vàtrang web chính thống

4 Mục tiêu của đề tài

Bài luận tập chung nghiên cứu để thể hiện được rõ về mặt lý luận của giai cấp

và đấu tranh giai cấp theo quan điểm của chủ nghĩa Mác- Lê nin Đồng thời đưa rathực trạng đấu tranh giai cấp tại Việt Nam, từ đó đưa ra một số giải pháp đối với vấn

đề đấu tranh giai cấp

5 Phương pháp nghiên cứu của đề tài

Về phương pháp luận, tiểu luận sử dụng những phương pháp luận duy vật biệnchứng và duy vật lịch sử Phương pháp nghiên cứu được sử dụng trong đề tài này baogồm phương pháp thống kê, phương pháp so sánh, phương pháp phân tích tổng hợp vàđối chiếu

6 Kết cấu đề tài

Ngoài mục lục, phần mở đầu, kết luận, cũng như các phần phụ lục khác, kết cấu

đề tài gồm 2 chương như sau:

Chương I: Một Số Lý Luận Cơ Bản Về Giai Cấp Và Đấu Tranh Giai Cấp

Chương II: Thực Tiễn Vấn Đề Đấu Tranh Giai Cấp Ở Nước Ta Hiện Nay

PHẦN II: NỘI DUNG CHƯƠNG I: MỘT SỐ LÝ LUẬN CƠ BẢN VỀ GIAI CẤP VÀ ĐẤU

TRANH GIAI CẤP 1.1 Giai cấp

1.1.1 Khái niệm giai cấp

Học thuyết Mác – Lênin về giai cấp là bộ phận hữu cơ của chủ nghĩa duy vậtlịch sử Học thuyết đó chứng minh giai cấp là phạm trù kinh tế - xã hội có tính chấtlịch sử Giai cấp chỉ xuất hiện và tồn tại trong những điều kiện lịch sử nhất định của sựphát triển sản xuất Trong những điều kiện đó, mỗi giai đoạn phát triển của xã hội, vớiphương thức sản xuất tương ứng, có một hệ thống giai cấp nhất định bao gồm giai cấpthống trị , giai cấp bị trị cơ bản và giai cấp, tầng lớp trung gian Sự tồn tại của các giaicấp sẽ không còn là tất yếu khi lực lượng sản xuất phát triển cao đến mức có khả năngthoả mãn mọi nhu cầu của xã hội và các cá nhân , khi sự “phân công” bộ phận thốngtrị , bộ phận bị trị trở lên không cần thiết

Trong tác phẩm Sáng kiến vĩ đại, Lênin định nghĩa : “Người ta gọi là giai cấp,những địa tập đoàn to lớn gồm những người khác nhau về địa vị của họ trong một hệthống sản xuất nhất định trong lịch sử, khác nhau về quan hệ của họ ( thường thìnhững quan hệ này được pháp luật quy định và thừa nhận ) đối với những tư liệu sảnxuất, về vai trò của họ trong tổ chức lao động xã hội như vậy là khác nhau về cáchthức hưởng thụ và về phần của cải xã hội ít hoặc nhiều mà họ được hưởng Giai cấp lànhững tập đoàn người mà tập đoàn này có thể chiếm đoạt lao động của tập đoàn khác,

do chỗ các tập đoàn đó có vị trí khác nhau trong một chế độ kinh tế và xã hội nhấtđịnh.”

Như vậy, giai cấp và đấu tranh giai cấp là hiện tưọng lịch sử, tồn tại khách quan,chứ không phải là kết quả của một cách tiếp cận xã hội, không phải là sản phẩm của tưtưởng Lịch sử đó chứng minh rằng, giai cấp và đấu tranh giai cấp từng tồn tại nhiềuthiên niên kỷ cho đến nay, nó có những đặc trưng cơ bản chung nhất Đó là những tậpđoàn người to lớn khác nhau về địa vị trong hệ thống sản xuất xã hội Cụ thể :

+ Khác nhau về quan hệ đối với tư liệu sản xuất

+ Khác nhau về vai trò trong tổ chức lao động xã hội , trong tổ chức quản lý

sản xuất

+ Khác nhau về cách thức và quy mô thu nhập của cải xã hội

Trong đó, sự khác nhau của họ về sở hữu đối với tư liệu sản xuất đóng vai tròquyết định địa vị của giai cấp trong hệ thống sản xuất xã hội

1.1.2 Đặc trưng của giai cấp

Giai cấp có 4 đặc trưng cơ bản:

+ Là những tập đoàn người to lớn khác nhau về nắm giữ TLSX Đây là đặc trưngquan trọng nhất

+ Khác nhau về cách thức quản lí và phân công lao động

+ Khác nhau về thu nhập của cải xã hội

+ Khác nhau về địa vị xã hội Điều này dẫn đến việc tập đoàn này có thể chiếm đoạtlao động tập đoàn khác

1.1.3 Nguồn gốc hình thành giai cấp

C.Mác là người đầu tiên đưa ra quan niệm cho rằng “ Sự tồn tại của các giai cấpchỉ gắn với những giai đoạn phát triển lịch sử nhất định của sản xuất.” Cơ sở tồn tạicủa giai cấp phải tìm trong sản xuất kinh tế chứ không phải tìm trong hình thái chínhtrị hay tư tưởng con người C.Mác và Ăngghen chứng minh rằng nguyên nhân căn bản,sâu sa của sự phân chia xã hội thành giai cấp, sự thay thế hệ thống giai cấp này bằng

hệ thống khác, nói chung sự tồn tại của giai cấp là lực lượng sản xuất phát triển trongnhững giai đoạn phát triển nhất định

Giai cấp xuất hiện khi lao động xã hội đã có thể tạo ra sản phẩm thặng dư tươngđối, khiến cho sức lao động đã có một giá trị mà người ta có thể lợi dụng như đốitượng khai thác để chiếm đoạt sản phẩm thặng dư do lao động tạo ra Khả năng nàychưa xuất hiện thì không thể hình thành chế độ người bóc lột người Đầu tiên, trong xãhội nguyên thuỷ, cuộc sống phụ thuộc hoàn toàn vào tự nhiên để sống sót họ phảinương tựa vào nhau theo bầy đàn Trong điều kiện đó giai cấp chưa xuất hiện Qua quátrình phát triển, các công cụ lao động nhờ đó tăng lên đáng kể, phân công lao động xã

hội to đó được hình thành, xuất hiện của cải dư thừa, những người có quyền trong bộlạc thị tộc lạm dụng quyền của mình để chiếm thành của riêng, chế độ tư hữu ra đờiđánh dấu sự ra đời của giai cấp nô lệ ra đời: do đó thừa của cải, tù binh bắt được sửdụng làm người phục vụ cho những người giàu và có địa vị trong xã hội, họ được gọi

là nô lệ, chế độ có giai cấp chính thức được hình thành từ đó Như vậy, sự xuất hiện tưhữu là nguyên nhân quyết định trực tiếp đến sự ra đời của giai cấp, cái mới ra đời phủđịnh cái cũ lạc hậu, trong lịch sử đã có chế độ phong kiến thay thế chế độ nô lệ, chế độ

tư bản chủ nghĩa thay thế chế độ phong kiến Chủ nghĩa tư bản phát triển cao lại tạotiền đề cho sự thủ tiêu chế độ tư hữu – cơ sở kinh tế của sự đối kháng giai cấp trởthành xu thế khách quan trong sự phát triển xã hội Đó là lô-gic khách quan của tiếntrình phát triển lịch sử

1.2 Đấu tranh giai cấp

1.2.1 Khái niệm đấu tranh giai cấp

Trong xã hội có giai cấp tất yếu nảy sinh đấu tranh giai cấp V.I Lênin đã địnhnghĩa đấu tranh giai cấp là “cuộc đấu tranh của quần chúng bị tước hết quyền, bị ápbức và lao động chống lại bọn đặc quyền, đặc lợi, bọn áp bức và bọn ăn bám; cuộc đấutranh của những người công nhân làm thuê hay những người vô sản chống lại nhữngngười hữu sản hay giai cấp tư sản”

Thực chất của cuộc đấu tranh giai cấp là cuộc đấu tranh giải quyết mâu thuẫn vềmặt lợi ích giữa quần chúng bị áp bức, vô sản đi làm thuê chống lại giai cấp thốngtrị ,chống lại bọn đăc quyền, đặc lợi, những kẻ đi áp bức bóc lột

Đấu tranh giai cấp là quy luật chung của mọi XH có giai cấp, là động lực cơ bảncủa sự phát triển XH có các giai cấp đối kháng

Đấu tranh giai cấp có nguyên nhân khách quan từ sự phát triển mang tính xã hộihóa ngày càng sâu rộng của LLSX với quan hệ chiếm hữu tư nhân về tư liệu sản xuất

và sự đối lập về địa vị và lợi ích giữa các giai cấp

Đấu tranh giai cấp xảy ra khi có mâu thuẫn giữa LLSX mới với QHSX lỗi thời,

từ đó thúc đẩy sự phát triển của LLSX

1.2.2 Vai trò của đấu tranh giai cấp

Đấu tranh giai cấp là một trong những động lực phát triển của xã hội có giai cấp Đỉnh cao của cuộc đấu tranh giai cấp tất yếu sẽ dẫn đến CMXH, xóa bỏ quan hệsản xuất cũ, CSKT cũ, kiến trúc thượng tầng cũ,đưa xã hội phát triển lên một hình tháikinh tế-xã hội mới cao hơn đó là xã hội không còn giai cấp Dựa vào tiến trình pháttriển lịch sử, C.Mác và Ph Ăngghen đã chứng minh rằng đỉnh cao của đấu tranh giaicấp là cách mạnh xã hội Cách mạng xã hội là đòn bẩy thay đổi các hình thái kinh tế -

xã hội

Đấu tranh giai cấp góp phần xoá bỏ các thế lực phản động, lạc hậu , đồng thờigóp phần cải tạo cả bản th ân giai cấp cách mạng Giai cấp nào đại biểu cho phươngthức sản xuất mới, giai cấp đó sẽ lãnh đạo cách mạng

Đấu tranh giai cấp giữa giai cấp vô sản và giai cấp tư sản là cuộc đấu tranh saucùng trong lịch sử xã hội có giai cấp Nó là cuộc đấu tranh khác về chất so với cáccuộc đấu tranh trước đó trong lịch sử Bởi vì mục tiêu của nó là thay đổi về căn bản sởhữu tư nhân bằng sở hữu xã hội

Trước khi giành chính quyền: nội dung của đấu tranh giai cấp giữa giai cấp vôsản và giai cấp tư sản: đấu tranh kinh tế, đấu tranh tư tưởng, đấu tranh chính trị Saukhi giành chính quyền: thiết lập nền chuyên chính của giai cấp vô sản , mục tiêu vàhình thức đấu tranh giai cấp cũng thay đổi V.I.Lênin viết: “ Trong điều kiện chuyênchính vô sản, những hình thức đấu tranh giai cấp của giai cấp vô sản không thể giốngnhư trước được”

Trong cuộc đấu tranh này, giai cấp vô sản phải biết cách sử dụng tổng hợp mọinguồn lực, vận dụng linh hoạt các hình thức đấu tranh Mục tiêu của cuộc đấu tranhnày giữ vững thành quả cách mạng ,xây dựng và củng cố chính quyền của nhân dân,tổchức quản lý sản xuất, quản lý xã hội , bảo đảm tạo ra một năng suất lao động xã hộcao hơn, trên cơ sở đó thủ tiêu chế độ người bóc lột người, xây dựng một xã hội mớicông bằng ,dân chủ và văn minh Vì vậy, C.Mác cũng chỉ rõ: “ bản thân nền chuyênchính này chỉ là bước quá độ tiến tới thủ tiêu mọi giai cấp và tiến tới xã hội không cógiai cấp”

1.3 Mối quan hệ giữa giai cấp và dân tộc, nhân loại

2.3.1 Quan hệ giai cấp và dân tộc

Giai cấp và dân tộc có mối quan hệ khăng khít hữu cơ với nhau, không thể táchrời nhau nhưng có vai trò lịch sử khác nhau và không thể thay thế nhau Trong mộtdân tộc bao giờ cũng có nhiều giai cấp và tầng lớp xã hội khác nhau cùng chung sống.Lợi ích dân tộc là lợi ích chung của tất cả các giai cấp, các tầng lớp xã hội sống trongcộng đồng ấy Trong mỗi giai đoạn phát triển cụ thể của lịch sử, giai cấp nào có lợi íchgắn liền với PTSX thống trị sẽ trở thành lực lượng tiêu biểu và lãnh đạo dân tộc

Giai cấp và dân tộc sinh ra và mất đi không đồng thời, giai cấp có trước dân tộcnhưng khi giai cấp mất đi thì dân tộc vẫn tồn tại

Ví dụ: Trong xã hội cộng sản nguyên thủy giai cấp chưa xuất hiện Trong những chế

độ có sự chiếm hữu tư nhân về TLSX giai cấp hình thành, do đó hình thành dân tộc.Thông qua cuộc đấu tranh giai cấp của giai cấp công nhân với giai cấp tư sản, một xãhội mới được hình thành là xã hội cộng sản Lúc đó giai cấp mất đi nhưng dân tộc vẫncòn tồn tại

Giai cấp tác động đến dân tộc

Sẽ không thể hiểu được bản chất của vấn đề dân tộc, mối quan hệ phức tạp giữagiai cấp và dân tộc nếu không nhận rõ vai trò của nhân tố kinh tế – xã hội, của nhân tốgiai cấp Quan hệ giai cấp với tư cách là sản phẩm trực tiếp của PTSX trong xã hội cógiai cấp, là nhân tố có vai trò quyết định sự hình thành và xu hướng phát triển của dântộc, quy định tính chất của mối quan hệ dân tộc

Áp bức giai cấp là nguyên nhân căn bản, sâu xa của áp bức dân tộc Hiện tượngdân tộc này thống trị, áp bức các dân tộc khác thực chất là giai cấp thống trị của dântộc này áp bức dân tộc khác mà bộ phận bị áp bức nặng nề nhất là nhân dân lao động

Do vậy nhân tố giai cấp là nhân tố cơ bản trong giải phóng dân tộc Giai cấp nào lãnhđạo phong trào; những giai cấp, liên minh giai cấp nào là lực lượng nòng cốt củaphong trào là những vấn đề trọng yếu của cách mạng giải phóng dân tộc Ví dụ: Ở ViệtNam vào thế kỷ 19 – 20, Giai cấp tư sản Pháp, Mỹ áp bức dân tộc Việt Nam, cụ thểgiai cấp vô sản Việt Nam là người bị áp bức, bóc lột nặng nề nhất Nhưng cũng do

vậy, chính giai cấp vô sản Việt Nam là lực lượng nòng cốt để giải phóng dân tộc ViệtNam.

Trong khi nhấn mạnh vai trò của nhân tố giai cấp triét học Mác-Lênin khôngxem nhẹ nhân tố dân tộc Vấn đề dân tộc là một trong những vấn đề quan trọng hàngđầu của cách mạng vô sản song nó chỉ được nhận thức và giải quyết đúng đắn trên lậptrường của giai cấp cách mạng nhất là giai cấp công nhân Giai cấp công nhân khôngđược quên rằng cuộc đấu tranh giai phóng của họ có tính chất dân tộc Dân tộc là địabàn trực tiếp của cuộc đấu tranh giai cấp của gia cấp công nhân Vì vậy, “ giai cấp vôsản mỗi nước trước hết phải giành lấy chính quyền, phải tự vươn lên thành giai cấpdân tộc, phải tự mình trở thành dân tộc”

Dân tộc tác động đến giai cấp

Nếu như áp bức giai cấp là nguyên nhân sâu sa của áp bức dân tộc thì áp bứcdân tộc tác động mạnh mẽ trở lại áp bức giai cấp Nó nuôi dưỡng áp bức giai cấp vàlàm sâu sắc thêm áp bức giai cấp Do vậy, trong phong trào giải phóng giai cấp khôngđược xem nhẹ vấn đề dân tộc C.Mác nhấn mạnh rằng: một dân tộc đi áp bức dân tộckhác, dân tộc ấy không thể có tự do được Khi mâu thuẫn dân tộc lên cao thì ngaytrong bản thân dân tộc, mâu thuẫn giữa các giai cấp cũng lên cao

Mối quan hệ giữa đấu tranh giai cấp và đấu tranh dân tộc không chỉ diễn ra theomột chiều mà còn có chiều ngược lại: đấu tranh dân tộc tác động vào đấu tranh giaicấp Một dân tộc chưa có độc lập thống nhất thì giai cấp đại biểu cho PTSX mới muốntrở thành giai cấp thống trị phải tiên phong trong cách mạng giải phóng dân tộc.Nhiệm vụ trước hết là phải thực hiện nhiệm vụ khôi phục, thống nhất dân tộc

Cuộc đấu tranh của giai cấp công nhân về bản chất mang tính quốc tế, đoàn kếtquốc tế là một trong những nhân tố quyết định thắng lợi cuối cùng của sự nghiệp giảiphóng ngưới lao động Các cuộc đấu tranh giải phóng dân tộc có vai trò hết sức to lớnđối với sự nghiệp cách mạng của giai cấp công công nhân trong thời đại đế quốc chủnghĩa

Trong các xã hội tồn tại chế độ chiếm hữu tư nhân về TLSX, quan hệ lợi ích giaicấp và lợi ích dân tộc thường không thống nhất với nhau Trong các xã hội này, vấn đềquan hệ giai cấp và dân tộc được giải quyết trên lập trường giai cấp nhất định.

2.3.4 Quan hệ giai cấp và nhân loại

Nhân loại một mặt phân chia thành các giai cấp, tầng lớp có vai trò xã hội vàlợi ích khác nhau; mặt khác phân chia thành các cộng đồng xã hội, các tộc người cótrình độ khác nhau Tuy nhiên nhân lọai vẫn là một thể thống nhất Cơ sở của sựthống nhất ấy là bản chất người của từng cá thề và của cả cộng đồng, bản chất đó quyđịnh lợi ích chung và quy luật phát triển chung của cả cộng đồng

Do vậy tất cả các cá nhân, các dân tộc , các giai cấp không tồn tại và phát triểntách rời sự tồn tại và phát triển của cả cộng đồng nhân loại Tất cả đều có lợi ích chung

là bảo vệ và phát triển cuộc sống của cả loài người Ngay nay những lợi ích chungnhư: Chống chiến tranh hạt nhân, bảo vệ môi trường, dân số, chống các loại dịch bệnh,chống đói nghèo … trở thành mục tiêu chung của toàn nhân lọai

Tuy nhiên, các giai cấp trong xã hội có giai cấp, do địa vị, lợi ích khác nhau, đãnhận thức và xử lý mối quan hệ giữa cái chung và cái riêng, cái giai cấp và cái toànnhân lọai rất khác nhau Lợi ích của giai cấp tiến bộ phù hợp với lợi ích của nhân loại.Còn lợi ích của giai cấp phản động thì mâu thuẫn với lợi ích của dân tộc, nhân loại Mục tiêu của cách mạng do giai cấp công nhân lãnh đạo là xây dựng một xã hộicông bằng, văn minh, nhân dân làm chủ, bảo đảm lực lượng sản xuất phát triển mạnhmẽ và phục vụ cho con người… Những lợi ích ấy thống nhất với lợi ích của toàn nhânloại

Trong khi khẳng định trong xã hội có giai cấp, tư tưởng xã hội có tính giai cấp,chủ nghĩa Mác – Lênin không phủ nhận những giá trị tòan nhân lọai mang tính vĩnhcửu

CHƯƠNG II: THỰC TIỄN VẤN ĐỀ ĐẤU TRANH GIAI CẤP Ở NƯỚC

TA HIỆN NAY 2.1 Thực trạng cơ cấu xã hội giai cấp ở nước ta

2.1.1 Lĩnh vực kinh tế

Đảng ta khẳng định các thành phần kinh tế bình đẳng cùng phát triển trong nềnkinh tế thị trường định hướng XHCN Chủ trương này không nhằm mục đích nào khác

mà hướng tới phát huy mọi tiềm năng của dân tộc và đáp ứng lợi ích của các giai cấp

và tầng lớp trong xã hội, giải phóng sức sản xuất, tạo động lực cho xã hội phát triển Mặt khác, hướng tới hợp tác, đoàn kết các giai cấp, tầng lớp trên phương diện xãhội Đảng khẳng định: “Tôn trọng những ý kiến khác nhau mà không trái với lợi íchchung dân tộc, xoá bỏ mặc cảm, định kiến phân biệt đối xử về quá khứ, giai cấp thànhphần, xây dưng tinh thần cởi mở, tin cậy lẫn nhau, hướng tới tương lai” Nhờ vậy màtrong mấy năm đổi mới, nước ta dã nhận được nhiều sự đóng ghóp của các doanhnghiệp trong nước, công nhân từ nước ngoài, tiểu thương, tiểu chủ… cả về vốn, kinhnghiệm, tri thức lẫn bầu nhiệt huyết Cho nên đấu tranh ở đây là ngăn chặn những biểuhiện tiêu cực của các tầng lớp tư sản nhằm thực hiện chủ trương hợp tác, đoàn kết vìmục tiêu độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội

Tuy nhiên bản thân nền kinh tế thị trường tự nó tiềm tàng khả năng phát triển theohướng TBCN, mà điều đó càng thuận lợi trong bối cảnh toàn cầu hóa Văn kiện Đạihội Đảng lần IX khẳng định: “Đảng và Nhà nước ta chủ trương thực hiện nhất quán vàlâu dài chính sách phát triển nền kinh tế thị trường có sự quản lý của Nhà nước theođịnh hướng XHCN” Nếu không có sự quản lý của nhà nước thì kinh tế tư bản tư nhâncó khả năng tạo thành cơ sở xã hội, tạo khả năng khách quan cho sự phát triển củaCNTB Do vậy, đấu tranh trên lĩnh vực kinh tế nhằm đảm bảo vai trò chủ đạo của kinh

tế nhà nước trong nền kinh tế thị trường nhiều thành phần của nước ta hiện nay

Tóm lại, trong giai đoạn hiện nay, để phát triển kinh tế hàng hoá nhiều thànhphần thị tất cả các giai tầng đều có vai trò nhất định, song để giữ vững định hướngXHCN thì giai cấp công nhân và liên minh của nó phải trở thành lực lượng đại diêncho dân tộc