Trường Thpt Thăng Long- Lâm Hà Đề Bài Viết Số 5

Trường THPT Thăng Long Lâm Hà ĐỀ BÀI VIẾT SỐ 5 Giáo án Ngữ Văn 11 Năm học 2014 2015 Sở Giáo dục và Đào tạo Lâm Đồng Trường THPT Thăng Long Lâm Hà Họ và tên Lớp ĐỀ KIỂM TRA BÀI VIẾT SỐ 3 KHỐI 11 MÔN NG[.]

Trang 1

Sở Giáo dục và Đào tạo Lâm Đồng

Trường THPT Thăng Long- Lâm Hà

Họ và tên:……….

Lớp:……

ĐỀ KIỂM TRA BÀI VIẾT SỐ 3 KHỐI 11

MÔN: NGỮ VĂN NĂM HỌC 2014-2015

Thời gian: 90 phút

Đề 168

Câu 1:( 3 điểm) Đọc –Hiểu Văn bản

Đọc đoạn văn và trả lời câu hỏi.

“Mấy đứa trẻ con nhà nghèo ở ven chợ cúi lom khom trên mặt đất đi lại tìm tòi Chúng nhặt nhạnh thanh nứa, thanh tre hay bất cứ thứ gì đó có thể dùng được của các người bán hàng để lại, Liên trông thấy động lòng thương nhưng chính chị cũng không có tiền để mà cho chúng nó” ( Hai đứa trẻ- Thạch Lam)

A Văn bản trên có sử dụng nghệ thuật tu từ nào? (0.75 điểm)

B Hãy nêu nội dung chính của văn bản ? (0.75 điểm)

C Từ văn bản hãy viết một đoạn văn ngắn trình bày về tình yêu thương của con người trong cuộc sống? (1.5điểm)

Câu 2: (7 điểm) Nghị luận văn học

Đề bài :Trong tác phẩm “Chữ người tử tù”của Nguyễn Tuân có cảnh cho chữ được xem là một cảnh tượng xưa nay chưa từng có, anh (chị ) hãy làm rõ điều đó ? Từ đó anh (chị) có suy nghĩ như thế nào về mối tương quan giữa môi trường sống và sự phát triển về nhân cách của con người ?

HẾT

Đề 168

Câu 1: ( 3 điểm) Đọc –Hiểu Văn bản

Đọc đoạn văn và trả lời câu hỏi.

“Mấy đứa trẻ con nhà nghèo ở ven chợ cúi lom khom trên mặt đất đi lại tìm tòi Chúng nhặt nhạnh thanh nứa, thanh tre hay bất cứ thứ gì đó có thể dùng được của các người bán hàng để lại, Liên trông thấy động lòng thương nhưng chính chị cũng không có tiền để mà cho chúng nó”.

( Hai đứa trẻ- Thạch Lam)

A Văn bản trên có sử dụng nghệ thuật tu từ nào? (0.75 điểm)

Trang 2

B Hãy nêu nội dung chính của văn bản ? (0.75 điểm)

C Từ văn bản hãy viết một đoạn văn ngắn trình bày về tình yêu thương của con người trong cuộc sống? (1.5điểm)

Câu 2: (7 điểm) Nghị luận văn học

Đề bài :Trong tác phẩm “Chữ người tử tù”của Nguyễn Tuân có cảnh cho chữ được xem là một cảnh tượng xưa nay chưa từng có, anh (chị ) hãy làm rõ điều đó ? Từ đó anh (chị) có suy nghĩ như thế nào về mối tương quan giữa môi trường sống và sự phát triển về nhân cách của con người ?

Nội dung

Câu 1 Đọc đoạn văn và trả lời câu hỏi.

- Nghệ thuật: từ láy, liệt kê, giọng tâm tình thủ thỉ

- Nội dung : cuộc sống nghèo của người dân phố huyện và cảm thông của Liên đối với họ.

- Tình yêu thương: cảm thông,chia sẻ cùng giúp đỡ nhau vượt qua khó khăn trong cuộc sống Trong cuộc sống chúng ta phải biết yêu thương nhau: lời nói, cử chỉ, hành động thiết thực và có ý nghĩa +

Chứng minh : bằng dẫn chứng

+ Bác bỏ :con người sống vô tâm, thờ ơ, ích kỉ.

+ Bài học :quan tâm, thương yêu người xung quanh.

Câu 2 Đề bài :Trong tác phẩm “Chữ người tử tù”, Nguyễn Tuân có cảnh cho chữ được xem là một cảnh tượng xưa nay chưa từng có, anh (chị ) hãy làm rõ điều đó ? Từ đó anh (chị) có suy nghĩ như thế nào về mối tương quan giữa môi trường sống và sự phát triển về nhân cách của con người ?

Nghị luận văn học

MB Giới thiệu vấn đề nghị luận: tác giả, nội dung tác phẩm, cảnh cho chữ 0.5

TB * Tình huống: + Cuộc kỳ ngộ đầy kịch tính giữa Huấn Cao và viên quản ngục

-Họ gặp nhau trong hoàn cảnh trớ trêu: Nhà ngục.

-Xét trên bình diện xã hội: Họ là kẻ thù của nhau.

- Xét trên bình diện nghệ thuật: Họ là tri âm tri kỷ.

- Cảnh cho chữ diễn ra vào lúc nửa đêm, trong nhà tù, vài canh giờ cuối cùng trước lúc ra pháp trường.

- Người ta thường cho chữ ở thư phòng đại sảnh hoặc:

Mỗi năm hoa đào nở

Lại thấy ông đồ già

Bảy mực tàu giấy đỏ

Bên phố đông người qua

+ Không gian diễn ra cảnh cho chữ - thủ pháp tương phản, đối lập

- Buồng tối chật hẹp, ẩm ướt, mạng nhện giăng đầy, nền đất bẩn, bừa bãi phân chuột phân gián

=> Cái dơ bẩn, thấp hèn

- Ánh sáng đỏ rực của bó đuốc tẩm dầu, tấm lụa bạch còn nguyên vẹn lần hồ, mực thơm, nét chữ

tươi tắn, vuông vắn

=> Cái đẹp được sáng tạo giữa chốn hôi hám nhơ bẩn, thiên lương cao cả lại tỏa sáng ở chính cái

nơi bóng tối và cái ác ngự trị

* Huấn Cao: - Người tử tù , Đeo gông, chân vướng xiềng, Chăm chú sáng tạo cái đẹp

- Phong thái ung dung, đĩnh đạc, uy nghi => Hoán đổi vị trí trong xã hội

*Viên quản ngục: Người cai tù người có quyền thế

- Khúm núm, quỳ sụp xuống lạy

- Thầy thơ lại tay run run bưng chậu mực.

- Khuyên Viên quản ngục thay chỗ ở “kẻ mê muội này xin bái lĩnh”

=> Cảnh tượng xưa nay chưa từng có Ở đó cái đẹp, cái thiện và nhân cách cao cả của con

người đã chiên thắng và tỏa sáng (Đây là việc làm của người nghệ sĩ thể hiện sự cảm kích và

trân trọng đối với kẻ liên tài, người tri kỉ, là sự đáp lại của một tấm lòng trước một tấm lòng)

0.5

1.0

0.5

Trang 3

Qua hình tượng Huấn Cao, Nguyễn Tuân muốn khẳng định, cái đẹp là bất diệt, cái tài và cái tâm,

cái đẹp và cái thiện không thể tách rời Đồng thời thể hiện sự trân trọng những giá trị tinh thần của

dân tộc.

*Nghệ thuật :đối lập tương phảm, từ Hán Việt trang trọng cổ kính

* Liên hệ :môi trường sống có ảnh hưởng đến sự phát triển nhân cách của con người

+ Nhưng dù sống trong môi trường có cái xấu, cái ác đang tồn tại, ta phải biết lên án, đấu tranh để

bảo vệ cái thiên,cái đẹp, giữ tâm hồn trong sạch và thanh cao, mình hãy là chính mình

1.5

Họ và tên:……….

Lớp:……

Đề 249:

Câu 1 (3 điểm) Đọc đoạn văn sau và trả lời các câu hỏi :

Ngục quan lấy làm nghĩ ngợi về câu nói ban chiều của thầy thơ lại :”Có lẽ lão bát

này ,cũng là một người khá đây Có lẽ hắn cũng như mình chọn nhầm nghề mất rồi Một kẻ biết kính mến khí phách ,một kẻ biết tiếc, biết trọng người có tài , hẳn không phải là kẻ xấu hay là vô tình Ta muốn biệt đãi ông Huấn Cao, ta muốn cho ông ta đỡ cực trong những ngày cuối cùng còn lại ,nhưng chỉ sợ tên bát phẩm thơ lại này đem cáo giác với quan trên thì khó mà ở yên Để mai ta dò ý tứ hắn lần nữa xem sao rồi sẽ liệu

a) Đoạn văn trên nói về vấn đề gì ?

b) Xác định những biện pháp nghệ thuật được sử dụng trong đoạn văn và cho biết tác dụng của những biện pháp nghệ thuật đó

c) Em hãy viết một đoạn văn trình bày suy nghĩ của mình về việc chọn nghề của học sinh ,thanh niên ngày nay

Câu 2(7 điểm ): Phân tích nhân vật Huấn Cao trong truyện ngắn Chữ người tử tù của Nguyễn Tuân Qua nhân vật đó nhà văn muốn gửi gắm điều gì ?

HẾT

Trang 4

Đề 249: Câu 1 (3 điểm) Đọc đoạn văn sau và trả lời các câu hỏi :

Ngục quan lấy làm nghĩ ngợi về câu nói ban chiều của thầy thơ lại :”Có lẽ lão bát này ,cũng là một người khá đây Có lẽ hắn cũng như mình chọn nhầm nghề mất rồi Một kẻ biết kính mến khí phách ,một

kẻ biết tiếc ,biết trọng người có tài ,hẳn không phải là kẻ xấu hay là vô tình Ta muốn biệt đãi ông Huấn Cao , ta muốn cho ông ta đỡ cực trong những ngày cuối cùng còn lại ,nhưng chỉ sợ tên bát phẩm thơ lại này đem cáo giác với quan trên thì khó mà ở yên Để mai ta dò ý tứ hắn lần nữa xem sao rồi sẽ liệu a) Đoạn văn trên nói về vấn đề gì ?

b) Xác định những biện pháp nghệ thuật được sử dụng trong đoạn văn và cho biết tác dụng của những biện pháp nghệ thuật đó

c) Em hãy viết một đoạn văn trình bày suy nghĩ của mình về việc chọn nghề của học sinh ,thanh niên ngày nay

Câu 2(7 điểm ):Phân tích nhân vật Huấn Cao trong truyện ngắn Chữ người tử tù của Nguyễn Tuân Qua

nhân vật đó nhà văn muốn gửi gắm điều gì ?

Câu 1 a)Đoạn văn trên nói về tâm trạng băn khoăn của Viên Quản Ngục khi cho răng lão bát

phẩm thơ lại cũng chọn nhầm nghề giống như mình Ông muốn biệt đãi Huấn Cao trong những

ngày cuối cùng còn lại nhưng lại sợ tên bát phẩm thơ lại cáo giác với quan trên

0,75 đ

b)Nghệ thuật: So sanh “cũng như mình “,độc thoại nội tâm

Tác dụng :Làm nổi bật tâm trạng của Viên Quản Ngục khi Huấn Cao bị giải đến trại giam do ông

cai quản ,muốn biệt đãi Huấn Cao nhưng lại sợ người khác cáo giác

0,75 đ

c)Học sinh viết được đoạn văn về việc chọn nghề của học sinh ,thanh niên ngày nay

-Chọn nghề theo sở thích ,theo khả năng của mình

-Chọn nghề theo ý muốn của bố me ,người thân ,bạn bè …

->Những ưu điểm và hạn chế của những cách chọn nghề đó

1,5đ

Nghị luận văn học

Câu 2: Phân tích nhân vật Huấn Cao trong truyện ngắn Chữ người tử tù của Nguyễn

Mở bài: Giới thiệu vài nét về tác giả Nguyễn Tuân Giới thiệu về tác phẩm (hoàn cảnh sáng tác,

Thân bài: Vẻ đẹp của Huấn Cao

- Huấn Cao mang cốt cách của một nghệ sĩ tài hoa

- Xây dựng nhân vật Huấn Cao, Nguyễn Tuân đã dựa vào nguyên mẫu con người có thực trong

lịch sử- Cao Bá Quát Huấn cao là nhân vật lý tưởng có sự kết hợp hài hòa giữa tâm và tài.

Thập cổ luân giao cầu cổ kiếm

Nhất sinh đê thủ bái hoa mai

( Mười năm lặn lội tìm gươm báu

Chỉ biết cúi đầu trước cành hoa mai) Cao Bá Quát.

Văn như Siêu Quát vô tiền Hán … đường (“Thần siêu thánh Quát”).

+ tài viết chữ đẹp : “ Chữ ông Huấn Cao đẹp lắm, vuông lắm … có được chữ ông Huấn mà

treo là có một báu vật ở trên đời” Chữ Huấn Cao  thể hiện nhân cách cao khiết phi thường

của ông Nói lên những cái hoài bão tung hoành của đời một con người

=> chữ của Huấn Cao đã trở thành mơ ước suốt đời của viên quản ngục.

+ tài bẻ khó vượt ngục => văn võ song toàn - Có khí phách hiên ngang của một trang anh

hùng nghĩa liệt, một con người “chọc trời khuấy nước”

+ Huấn Cao là một kẻ đại nghịch chống lại triều đình bị bắt và đang chờ ngày ra pháp trường

+ Thản nhiên chúc mũi gông “ chúc mũi ngông nặng, khom mình thúc mạnh đầu thang ngông

xuống thềm đá tảng đánh thuỳnh một cái”  thể hiện khí phách tiết tháo của nhà Nho không

khuất phục trước uy quyền

1,5đ

2đ

Trang 5

+ Thản nhiên nhận rượu thịt  phong thái tự do, ung dung, xem nhẹ cái chết.

+ Tỏ thái độ khinh bạc đến điều trước câu hỏi của viên quản ngục “ ta chỉ muốn có một điều ….

đây nữa”  khí phách của một người anh hùng

- Huấn Cao sáng ngời vẻ đẹp trong sáng của người có thiên lương

+ ông có cái tâm của một nghệ sĩ chân chính, không định kiến hẹp hòi trong việc đối xử với viên

quản ngục “ Ta nhất sinh không vì … viết câu đối bao giờ”

* Nguyễn Du: Chữ tâm kia mới bằng ba chữ tài

* Hồ Chí Minh: Người có tài mà không có đức… cũng khó”.

+ Tiền tài, danh vọng, cường quyền không làm cho lương tâm ông thay đổi.

+ Sẵn sàng tỏ lòng tri ân với những người có “tấm lòng biệt nhỡn liên tài”, yêu quý cái thiện,

biết cảm động trước “ thiên lương” của viên quản ngục Khi biết viên quản ngục “ có sở thích

cao quý” và có “ tấm lòng biệt nhỡn liên tài” ông ân hận chân thành “ thiếu chút nữa ta đã phụ

mất một tấm lòng trong thiên hạ” Ông bằng lòng cho chữ và đỡ viên quản ngục đứng dậy và

đưa ra lời Khuyên “ Tôi bảo thực đấy… cái đời lương thiện đi” => người có tâm trong sáng

-Qua nhân vật Huấn Cao tác giả muốn khẳng định mối quan hệ giữa tài và tâm ,tài và tâm phải

thống nhất Cái đẹp có thể này sinh từ bong tối ,ội ác nhưng không thê sống chung cùng bóng tối

,tội ác

0,5đ

Kết bài :Khái quát lại vấn đề vừa trình bày

-Khẳng định sức hấp dẫn của nhân vật đối với người đọc 0,75đ

Họ và tên:………

Lớp:………

Đề 357

I Phần đọc hiểu văn bản:

Đọc đoạn văn sau và trả lời câu hỏi:

Tiếng đòn gánh kĩu kịt nghe rõ rệt, khói theo gió tạt lại chỗ hai chị em: bác Siêu đã tới gần, đặt gánh phở xuống đường Bác cúi xuống, nhóm lại lửa, thổi vào cái nứa con Bóng bác mênh mang ngả xuống đất một vùng và kéo dài đến tận hàng rào hai bên ngõ An là Liên ngửi thấy mùi phở thơm, nhưng ở cái huyện nhỏ này, quà bác Siêu bán là một thứ quà xa xỉ, nhiều tiền, hai chị em không bao giờ mua được Liên nhớ lại khi ở Hà Nội chỉ được hưởng những thức quà ngon, lạ - bấy giờ mẹ Liên nhiều tiền - được đi chơi bờ hồ uống những cốc nước lạnh xanh đỏ Ngoài ra, kỷ niệm nhớ lại không rõ rệt, chỉ là một vùng sáng rực và lấp lánh Hà Nội nhiều đèn quá! Từ khi nhà Liên dọn về đây, từ khi có cái cửa hàng này, đêm nào Liên và em cũng phải ngồi trên chiếc chõng tre dưới gốc bàng với cái tối của quang cảnh phố chung quanh.

Trang 6

1 Em hãy khái quát về nghệ thuật của đoạn văn trên ?

2 Nội dung chính của đoạn văn trên là gì ?

3 Từ tâm trạng cùa Liên nhớ lại những tháng ngày tươi đẹp ở Hà Nội, em hãy viết một đoạn văn (6-10 câu) về vai trò của kỉ niệm đối với học sinh ?.

II Làm văn:

Đề ra: Cảm nhận của em về những kiếp người tàn tạ trong tác phẩm Hai đức trẻ, từ đó nêu giá

trị nhân đạo của tác phẩm ?

HẾT

Đề 357

A Phần đọc hiểu văn bản: Đọc đoạn văn sau và trả lời câu hỏi:

Tiếng đòn gánh kĩu kịt nghe rơ rệt, khói theo gió tạt lại chỗ hai chị em: bác Siêu đã tới gần, đặt gánh phở xuống đường Bác cúi xuống, nhóm lại lửa, thổi vào cái nứa con Bóng bác mênh mang ngả xuống đất một vùng và kéo dài đến tận hàng rào hai bên ngơ An là Liên ngửi thấy mùi phở thơm, nhưng ở cái huyện nhỏ này, quà bác Siêu bán là một thứ quà xa xỉ, nhiều tiền, hai chị em không bao giờ mua được Liên nhớ lại khi ở Hà Nội chỉ được hưởng những thức quà ngon, lạ - bấy giờ mẹ Liên nhiều tiền - được đi chơi bờ hồ uống những cốc nước lạnh xanh đỏ Ngoài ra, kỷ niệm nhớ lại không rơ rệt, chỉ là một vùng sáng rực và lấp lánh Hà Nội nhiều đèn quá! Từ khi nhà Liên dọn về đây, từ khi có cái cửa hàng này, đêm nào Liên và

em cũng phải ngồi trên chiếc chỏng tre dưới gốc bàng với cái tối của quang cảnh phố chung quanh.

3 Từ tâm trạng cùa Liên nhớ lại những tháng ngày tươi đẹp ở Hà Nội, em hãy viết một đoạn văn (6-10 câu) về vai trò của kỉ niệm đối với học sinh ?.

B Làm văn:

Đề ra: Cảm nhận của em về những kiếp người tàn tạ trong tác phẩm Hai đức trẻ, từ đó nêu giá trị nhân

đạo của tác phẩm ?

I Phần đọc hiểu:

1 Nghệ thuật: - Miêu tả sinh động nhưng biến đổi tinh tế của cảnh vật và tâm trạng con người.

Ngôn ngữ hình ảnh giàu ý nghĩa tượng trưng Giọng điệu thủ thỉ thấm đượm chất thơ chất trữ

tình sâu lắng

- Cốt truyện đơn giản, nội bất là những dòng tâm trạng cháy trôi, những cảm xúc, cảm giác

mong manh mơ hồ trong tâm hồn nhân vật

0.75

2 Nội dung:

- Bác Siêu với gánh phở “ một thứ quà xa xỉ , nhiều tiền ” gợi những kiếp người nghèo, cực

nhọc, vất vả, cuộc sống tẻ nhạt, sống quẩn quanh, tối tăm

- Tâm trạng của Liên với nỗi buồn mênh mông và niềm khát khao cuộc sống hạnh phúc Cảnh

vật, con người trong mắt quan sát của Liên đều hiện lên rất gần gũi, quen thuộc song nó lại

nhuốm vẻ u sầu của thời thế

- Liên hồi t ưởng về quá khứ: Con tàu đánh thức những kí ức đẹp đẽ của tuổi thơ khi gia đình

Liên còn ở Hà Nội.

0.75

3 Vai trò của kỉ niệm đối với học sinh

- Giới thiệu kỉ niệm nào với người bạn đó khiến mình xúc động nhất ? K í ức em ấn tượng sâu

đậm nhất và không quên được kỉ niệm

1.5

Trang 7

- Kể một chút về kỉ niệm đó:

- Vai trò của kỉ niệm: Điều gì khiến em xúc động và xúc động như thế nào? Em suy nghĩ gì về

kỉ niệm? C ảm xúc: bồn chồn, nôn nao , vui mừng, hồi hộp và lo lắng.

II Phần II Làm văn

Đề bài: Cảm nhận của em về những kiếp người tàn tạ trong tác phẩm Hai đức trẻ, từ đó nêu giá trị

nhân đạo của tác phẩm ?

a Yêu cầu về kĩ năng: Biết cách làm một bài nghị luận xã hội về một hiện tượng đời sống Kết

cấu chặt chẽ, diễn đạt lưu loát; không mắc lỗi chính tả, dùng từ, ngữ pháp.

b Yêu cầu về kiến thức: Thí sinh có thể trình bày theo nhiều cách nhưng lí lẽ và dẫn chứng phải hợp lí, cần làm rõ được các ý chính sau:

MB: Giới thiệu vấn đề nghị luận:

- Giới thiệu tác giả Thạch Lam: con người đôn hậu tinh tế, giàu lòng yêu thương, là một cây bút truyện ngắn xuất sắc trong nhóm Tự lực văn đoàn; truyện ngắn thường không có truyện giống

như một bài thơ trữ tình xót thương Hai đứa trẻ là một câu chuyện như thế

- Truyện để lại nhiều ấn tượng nhất là hình ảnh những kiếp người tàn tạ với diễn biến tâm trạng

tinh vi tinh tế trước cuộc sống buồn tẻ ở một phố huyện nghèo nơi đoàn tàu đi qua.

1.0

TB:

- Phố huyện lúc chiều tàn: cảnh chiều tàn, chợ tàn, những kiếp người tàn tạ → buồn man mác,

niềm trắc ẩn, cảm thương cho những đứa trẻ lam lũ tội nghiệp.

- Phố huyện lúc đêm khuya:

+ Khung cảnh thiên nhiên và con người : ngập chìm trong đêm tối mênh mông Đường phố và

các ngõ con chứa đầy bóng tối ánh sáng chỉ hé qua khe cửa, quầng sáng quanh ngọn đèn chị Tí; chấm lửa nhỏ ở bếp lửa bác phở Siêu, từng hột sáng lọt qua phên nứa.

+ Nhịp sống của những người dân lặp đi lặp lại một cách đơn điệu buồn tẻ với những động tác

quen thuộc những suy nghĩ mong đợi như mọi ngày Họ mong đợi một cái gì tươi sáng cho sự

sống nghèo khổ hàng ngày

+ Mẹ con chị Tí với cái chõng tre, vài chén nước chè, ngọn đèn dầu leo lét Ngày mò cua bắt tép, tối dọn hàng, hàng đã đơn sơ lại vắng khách nên “ chả kiếm được bao nhiêu” => Cuộc sống cơ

cực mà vẫn còn mong chờ vào sự may rủi, gợi tả về những kiếp người nhỏ nhoi, lay lắt trong

đêm tối mênh mang của cuộc đời

+ Gia đình bác xẩm: Không có khách , họ lăn ra ngủ trên đất gợi lên kiếp sống vất vưởng lầm

than.

+ Hình ảnh bà cụ Thi hơi điên, cười khanh khách Bà cụ oan ức điều gì chăng, buồn khổ gì

chăng phải lấy rượu giải sầu Nỗi sầu ấy tạo nên bóng tối bao phủ tâm hồn bà cụ, gợi lên bóng

xế của cuộc đời.

- Con người: quầng sáng quanh ngọn đèn chị Tý, chấm lửa nhỏ ở bếp lửa bác Siêu

+ Nhịp sống của người dân lặp đi lặp lại một cách đơn điệu, buồn tẻ với những động tác quen

thuộc , những suy nghĩ, mong đợi như mọi ngày Họ mong đợi “Một cái gì tươi sáng cho sự

sống nghèo khổ hằng ngày”

+ Tâm trạng cùa Liên: nhớ lại những tháng ngày tươi đẹp ở Hà Nội; buồn bã, yên lặng dõi

theo những cảnh đời nhọc nhằn, những kiếp người tàn tạ; cảm nhận sâu sắc về cuộc sống tù

đọng trong bóng tối của họ.

- Lúc chuyến tàu đi qua : sáng bừng lên và huyên náo trong chốc lát rồi lại chìm vào bóng tối → Hân hoan, hạnh phúc, nuối tiếc, bâng khuâng, hi vọng…

→ Qua tâm trạng của Liên tác giả như muốn lay tỉnh những con người đang buồn chán sống

quanh quẩn lam lũ và hướng họ đến một tương lai tốt đẹp hơn Đó là giá trị nhân bản của truyện ngắn này

→ Cốt truyện đơn giản nổi bật những dòng tâm trạng chảy trôi những cảm xúc, cảm giác mong

manh mơ hồ trong tâm hồn nhân vật; miêu tả sinh động những biến đổi tinh tế của cảnh vật và

tâm trạng con người; bút pháp tương phản đối lập; Ngôn ngữ hình ảnh giàu ý nghĩa tượng trưng;

0,5 1.0

Trang 8

giọng điệu thủ thỉ rất giàu chất thơ, chất trữ tình sâu lắng.

KB: Khẳng định ý nghĩa của vấn đề:

- Truyện Hai đứa trẻ thể hiện niềm cảm thương chân thành của Thạch Lam đối với những kiếp

sống nghèo khổ chìm khuất trong mỏi mòn, tăm tối quẩn quanh nơi phố huyện trước cách mạng

và sự trân trọng với những mong ước bé nhỏ bình dị mà tha thiết của họ

- Liên hệ bản thân, rút ra bài học

1.0

Lưu ý: Chỉ cho điểm tối đa khi thí sinh đạt được cả yêu cầu về kĩ năng và kiến thức.

Họ và tên:………

Lớp:………

Đề 789

I Phần đọc hiểu văn bản:

Thay bút con, đề xong lạc khoản, ông Huấn Cao thở dài, buồn bã đỡ viên quan ngục đứng thẳng người dậy và đĩnh đạc bảo:

Ở đây lẫn lộn Ta khuyên thầy Quản nên thay chốn ở đi Chỗ này không phải là nơi để treo một bức lụa trắng trẻo với những nét chữ vuông vắn tươi tắn nó nói lên những cái hoài bão tung hoành của một đời con người Thoi mực, thầy mua ở đâu tốt và thơm quá Thầy có thấy mùi thơm

ở chậu mực bốc lên không? Tôi bảo thực đấy: thầy Quản nên tìm về nhà quê mà ở đã, thầy hãy thoát khỏi cái nghề này đi đã, rồi hãy nghĩ đến chuyện chơi chữ Ở đây, khó giữ thiên lương cho lành vững và rồi cũng đến nhem nhuốc mất cái đời lương thiện đi.

3 Từ quan niệm nghệ thuật qua lời khuyên của Huấn Cao đối với quản ngục, em hãy viết một đoạn văn (6-10 câu) về ý nghĩa của cái Đẹp với cuộc sống con người ?

II Làm văn:

Đề ra: Cảm nhận của em về hình ảnh đoàn tàu đi qua phố huyện trong tác phẩm Hai đức trẻ, từ

đó nêu ý nghĩa, giá trị nhân đạo của tác phẩm ?

Trang 9

Đề 789 1 Phần đọc hiểu văn bản:

Thay bút con, đề xong lạc khoản, ơng Huấn Cao thở dài, buồn bã đỡ viên quan ngục đứng thẳng người dậy và đĩnh đạc bảo:

Ở đây lẫn lộn Ta khuyên thầy Quản nên thay chốn ở đi Chỗ này khơng phải là nơi để treo một bức lụa trắng trẻo với những nét chữ vuơng vắn tươi tắn nĩ nĩi lên những cái hồi bão tung hồnh của một đời con người Thoi mực, thầy mua ở đâu tốt và thơm quá Thầy cĩ thấy mùi thơm ở chậu mực bốc lên

khơng? Tơi bảo thực đấy: thầy Quản nên tìm về nhà quê mà ở đã, thầy hãy thốt khỏi cái nghề này đi đã, rồi hãy nghĩ đến chuyện chơi chữ Ở đây, khĩ giữ thiên lương cho lành vững và rồi cũng đến nhem nhuốc mất cái đời lương thiện đi.

3 Từ quan niệm nghệ thuật qua lời khuyên của Huấn Cao đối với quản ngục, em hãy viết một đoạn văn (6-10 câu) về vai trị của cái Đẹp với cuộc sống con người ?

2 Làm văn:

Đề ra: Cảm nhận của em về hình ảnh đồn tàu đi qua phố huyện trong tác phẩm Hai đức trẻ, từ đĩ nêu ý

nghĩa, giá trị nhân đạo của tác phẩm ?

I Phần đọc hiểu:

1 Nghệ thuật: Tạo dựng tình huống truyện độc đáo , đặc sắc Sử dụng thành cơng thủ pháp đối

lập , tương phản Ngơn ngữ gĩc cạnh giá hình ảnh , cĩ tính tạo hình vừa cổ kính vừa hiện đại

0.75

2 Nội dung: Người cho chữ: thở dài, đỡ quản ngục dậy, đĩnh đạc bảo quản ngục => mơi trường

sống khác Con người muốn giữ được thiên lương thì cần phải tìm được nơi sinh sống tốt đẹp.

- Khẳng định và tơn vinh sự chiến thắng của ánh sang , cái đẹp ,cái thiện và nhân cách cao cả của con người đồng thời bộc lộ lịng yêu nước thầm kín của nhà văn.

0.75

3 Vai trị của cái Đẹp với cuộc sống con người:

- Cái đẹp cĩ thể nảy sinh trong bĩng tối và cái đẹp đẩy lùi cái xấu xa, độc ác, làm cuộc sống tốt

đẹp hơn Cái đẹp khơi phục thiên lương, làm lịng người trong sáng, hạnh phúc hơn, và nĩ là sức mạnh làm con người xích lại gần nhau Cái đẹp đẩy lùi tệ nạn, xấu xa, con người nhận thức cĩ cái đẹp ; sống thanh thản, thân ái, khơng đua tranh, khơng độc ác, khơng cịn chiến tranh.

- Cái đẹp là bất diệt , cái tài và cái tâm , cái đẹp và cái thiện ko thể tách rời; trân trọng những giá trị tinh thần của dân tộc, muốn thưởng thức cái đẹp thì cần phải cĩ, giữ được thiên lương

- Cái đẹp hồn chỉnh từ nội dung đến hình thức của con người, sự vật, hướng tới cái

CHÂN-THIỆN-MỸ

1.5

II Phần II Làm văn

Đề bài: Hình ảnh đồn tàu đi qua phố huyện trong tác phẩm Hai đức trẻ, từ đĩ nêu ý nghĩa, giá trị

nhân đạo của tác phẩm

a Yêu cầu về kĩ năng: Biết cách làm một bài nghị luận xã hội về một hiện tượng đời sống Kết

cấu chặt chẽ, diễn đạt lưu lốt; khơng mắc lỗi chính tả, dùng từ, ngữ pháp.

b Yêu cầu về kiến thức: Thí sinh cĩ thể trình bày theo nhiều cách nhưng lí lẽ và dẫn chứng phải

Trang 10

hợp lí, cần làm rõ được các ý chính sau:

MB: Giới thiệu vấn đề nghị luận:

- Giới thiệu tác giả Thạch Lam: con người đôn hậu tinh tế, giàu lòng yêu thương, là một cây bút truyện ngắn xuất sắc trong nhóm Tự lực văn đoàn; truyện ngắn thường không có truyện giống

như một bài thơ trữ tình xót thương Hai đứa trẻ là một câu chuyện như thế

1.0

TB: * Hình ảnh đoàn tàu đi qua phố huyện:

+ Đêm nào cũng vậy chị em Liên và An và những người dân phố huyện cũng cố thức đợi chuyến tàu đi ngang qua.

+ Chuyến tàu đêm gợi quá khứ về Hà Nội, gợi khát vọng xa xôi hướng đến thế giới tươi sáng,

gợi nhớ những kỉ niệm ngày xưa sung sướng của Hà Nội xa xăm, rực sáng và huyên náo

+ âm thanh dồn dập, đoàn tàu chạy qua phố huyện: (“ tiếng bánh xe rít mạnh vào ghi ,tiếng còi tàu rít lên , đoàn tàu rầm rộ đi tới “Cả phố huyện như bừng tỉnh náo nức sôi nổi, một niềm vui

đón đợi “với những toa đèn sáng trưng, những toa hạng trên sang trọng lố nhố người, đồng và

kền lấp lánh” ) Liên: đảm đang, biết chăm sóc chu đáo nhân hậu, luôn khao khát về cuộc đời

ngày mai tươi sáng.

- Chuyến tàu đêm sáng bừng lên và huyên náo trong chốc lát rồi chìm vào bóng tối

* Ý nghĩa:

- Chị em liên hân hoan hạnh phúc khi tàu đến , nuối tiếc bâng khuâng khi tàu đi qua

- Con tàu mang theo mơ ước về một thế giới khác sáng sủa hơn và đánh thức trong liên những

hồi ức lung linh về Hà Nội Xa xăm Đoàn tàu đến và đi như một lịch trình nhưng cũng tạo một

thoáng vui, một niềm an ủi, một nỗi khao khát mơ hồ, một mơ ước không bao giờ tắt, một chút

tươi sáng cho sự sống nghèo khổ, đơn điệu, tẻ nhạt hàng ngày của họ

- là biểu tượng của một thế giới thật dáng sống với sự giàu sang và rực rỡ ánh sáng Nó đối lập với cuộc sống mòn mỏi, nghèo nàn , tối tăm và quẩn quanh của người dân phố huyện

- Cuốc sống sẽ hạnh phúc, tốt đẹp khi con người dám mơ ước, biến ước mơ thành hiện thực.

* Giá trị nhân đạo: Tác giả như muốn lay tỉnh những con người đang buồn chán , sống quẩn

quanh, lam lũ và hướng họ đế một tương lai tốt đẹp hơn –đó là giá trị nhân bản của truyện ngắn

này.

0,5

1.0

0,5

KB: Khẳng định ý nghĩa của vấn đề: Liên hệ bản thân, rút ra bài học

- Truyện Hai đứa trẻ thể hiện niềm cảm thương chân thành của Thạch Lam đối với những kiếp

sống nghèo khổ chìm khuất trong mỏi mòn, tăm tối quẩn quanh nơi phố huyện trước cách mạng

và sự trân trọng với những mong ước bé nhỏ bình dị mà tha thiết của họ

1.0

Lưu ý: Chỉ cho điểm tối đa khi thí sinh đạt được cả yêu cầu về kĩ năng và kiến thức.

Tiêu đề	Giáo án Ngữ Văn 11 Năm học 2014-2015
Người hướng dẫn	Nguyễn Ngọc Liên - Trường THPT Thăng Long – Lâm Hà
Trường học	Trường THPT Thăng Long - Lâm Hà
Chuyên ngành	Ngữ Văn
Thể loại	Giáo án
Năm xuất bản	2014-2015
Thành phố	Lâm Hà

Định dạng
Số trang	10
Dung lượng	131 KB