Tiểu luận cao học, gioi thieu tac pham kinh dien tác phẩm của c mác – ph ăngghen

105 TÁC PHẨM CỦA C MÁC – PH ĂNGGHEN 1 Tuyên ngôn của Đảng Cộng sản 2 Phê phán cương lĩnh Gôta TÁC PHẨM CỦA V I LÊNIN 3 Hai sách lược của Đảng dân chủ xã hội trong cách mạng dân chủ 4 Bệnh ấu trĩ “tả k[.]

1 Tuyên ngôn của Đảng Cộng sản

2 Phê phán cương lĩnh Gôta

TÁC PHẨM CỦA V.I LÊNIN

3 Hai sách lược của Đảng dân chủ - xã hội trong cách mạng dân chủ

4 Bệnh ấu trĩ “tả khuynh” trong phong trào cộng sản

5 Thà ít mà tốt

6 Sáng kiến vĩ đại

7 Những nhiệm vụ trước mắt của chính quyền Xôviết

8 Những quan điểm tư tưởng của V.I.Lênin: “Về vấn đề thanh đảng”

9 Giới thiệu tác phẩm của V.I.Lênin: “Những người bạn dân là thế nào

và họ đấu tranh chống những người dân chủ xã hội ra sao”

10 Giới thiệu tác phẩm “Cách mạng vô sản và tên phản bội Causky” của V.I.Lênin

11 Tư tưởng xây dựng Nhà nước của Lênin soi sáng cho sự nghiệp xây dựng nhà nước của dân, do dân, vì dân của Đảng ta

12 Kinh tế và chính trị trong thời đại chuyên chính vô sản

13 Một bước tiến, hai bước lùi

TÁC PHẨM CỦA C.MÁC – PH.ĂNGGHEN

Tuyên ngôn của Đảng Cộng sản

Tuyên ngôn của Đảng Cộng sản là tác phẩm kinh điển chủ yếu của chủ nghĩa xã hội khoa học Những nguyên lý C Mác và Ph.Ăng ghen trình bày trong tác phẩm là nền tảng tư tưởng và kim chỉ nam cho toàn bộ phong trào cộng sản và công nhân quốc tế Trải qua mọi thử thách, hơn một thế kỷ qua, phong trào cộng sản và công nhân quốc tế, nhiều vấn đề mới đặt ra đòi hỏi giải quyết nhưng chủ nghĩa Mác không hề lỗi thời Tuyên ngôn của Đảng Cộng sản đã đặt nền tảng tư tưởng cho những vấn đề về Đảng và xây dựng Đảng Những tư tưởng đó có ý nghĩa thiết thực trong công tác xây dựng Đảng của Đảng ta

Được sự uỷ nhiệm của những người cộng sản, ngày 24 tháng 2 năm 1848,

Tuyên ngôn của Đảng Cộng sản do C.Mác và Ph.Ăngghen soạn thảo được công

bố trước toàn thế giới Tuyên ngôn của Đảng Cộng sản giữ địa vị đặc biệt quan

trọng trong kho tàng lý luận của chủ nghĩa Mác – Lênin Sự ra đời của tác phẩm vĩđại này đánh dấu sự hình thành về cơ bản lý luận của chủ nghĩa Mác bao gồm ba

bộ phận hợp thành: triết học, kinh tế chính trị học và chủ nghĩa cộng sản khoa học

Tuyên ngôn của Đảng Cộng sản còn là cương lĩnh chính trị của phong trào cộng

sản và công nhân quốc tế, là kim chỉ nam hành động của toàn bộ phong trào cộng

sản và công nhân quốc tế Tuyên ngôn của Đảng Cộng sản là ngọn cờ dẫn dắt giai

cấp công nhân và nhân dân lao động toàn thế giới trong cuộc đấu tranh chống chủnghĩa tư bản, giải phóng loài người vĩnh viễn thoát khỏi mọi áp bức, bóc lột giaicấp, bảo đảm cho loài người được thực sự sống trong hòa bình, tự do và hạnhphúc

I- Hoàn cảnh ra đời của tác phẩm

Giữa thế kỷ thứ XIX, phương thức sản xuất tư bản chủ nghĩa đã đạt tới trình

độ phát triển: đại công nghiệp tư bản chủ nghĩa đã phát triển ở một số nước châu

Âu Cùng với sự phát triển của nền đại công nghiệp, giai cấp vô sản hiện đại ra đời

và sớm bước lên vũ đài đấu tranh chống lại giai cấp tư sản Trong những năm 30

và 40 của thế kỷ XIX, ở một số nước tư bản phát triển, giai cấp vô sản đã vùng lênđấu tranh chống lại giai cấp tư sản đòi thực hiện những yêu sách của mình cả vềkinh tế lẫn chính trị Tiêu biểu cho sự phát triển của phong trào vô sản là nhữngcuộc khởi nghĩa của công nhân dệt ở thành phố Lyông (Pháp) năm 1837; cuộc nổidậy của công nhân dệt vùng Xilêdi (Đức) năm 1844; phong trào hiến chương ởAnh kéo dài 10 năm (1838 - 1848)

Sự lớn mạnh của phong trào đấu tranh của giai cấp vô sản đòi hỏi một cáchbức thiết phải có một hệ thống lý luận soi đường và một cương lĩnh chính trị làmkim chỉ nam cho hành động cách mạng Cuối tháng 11, đầu tháng 12 năm 1847,

Đại hội lần thứ hai Liên đoàn những người cộng sản đã thảo luận và thông qua

những nguyên lý của chủ nghĩa cộng sản do Mác và Ăng ghen trình bày Trên cơ

sở sự nhất trí ấy, C.Mác và Ph.Ăngghen được Đại hội ủy nhiệm thảo ra bản tuyênngôn chính thức

Việc công bố Tuyên ngôn của Đảng Cộng sản cũng là thông báo về sự ra đời

của một học thuyết cách mạng, một thế giới quan khoa học của chủ nghĩa Mác.Lần đầu tiên trong lịch sử loài người thực hiện được cuộc cách mạng tư tưởng vớiđỉnh cao của trí tuệ khám phá và hệ thống hóa những quy luật vận động của giới

tự nhiên, xã hội và tư duy của con người Toàn bộ thành tựu trí tuệ của loài ngườiđược tổng kết, khái quát

II Tư tưởng chủ yếu và nội dung của tác phẩm

Lý luận về sứ mệnh lịch sử thế giới của giai cấp vô sản khẳng định rằng, giaicấp vô sản không thể giải phóng mình nếu không đồng thời giải phóng toàn xãhội Song, giai cấp vô sản không thể hoàn thành sứ mệnh lịch sử nếu không tổchức thành chính đảng của giai cấp, Đảng được hình thành và phát triển xuất phát

từ sứ mệnh lịch sử của giai cấp vô sản Quan điểm cơ bản về chủ nghĩa duy vậtlịch sử, về đấu tranh giai cấp, về sứ mệnh lịch sử thế giới của giai cấp vô sản, vềxây dựng chính đảng của giai cấp công nhân được Mác và Ăngghen trình bày rõ

trong tác phẩm Tuyên ngôn của Đảng Cộng sản

Nội dung Tuyên ngôn của Đảng Cộng sản được C.Mác và Ph.Ăngghen trìnhbày thành bốn chương Ngoài ra, mỗi lần xuất bản, hai ông còn viết lời tựa đểthuyết minh và làm rõ hơn nội dung tư tưởng của Tuyên ngôn (bổ sung nội dungTuyên ngôn)

Chương I: Tư sản và vô sản

1 Sự phát triển của xã hội loài người:

Lịch sử phát triển của xã hội loài người từ khi chế độ cộng sản nguyên thủy

tan rã cho tới nay là lịch sử đấu tranh giai cấp, đấu tranh giữa các giai cấp bị ápbức bóc lột và giai cấp bóc lột Đến xã hội tư bản hiện đại cũng phân chia thànhhai giai cấp lớn thù địch với nhau, đó là giai cấp tư sản và giai cấp vô sản Nộidung cơ bản của sự vận động của lịch sử xã hội hiện đại là cuộc đấu tranh giữagiai cấp vô sản và giai cấp tư sản Cuộc đấu tranh đó đưa tới sự diệt vong tất yếucủa chủ nghĩa tư bản và thắng lợi của chủ nghĩa cộng sản

2 Vị trí lịch sử của giai cấp tư sản

Nhờ áp dụng những thành quả mới của khoa học kỹ thuật vào sản xuất, nhữngcông trường thủ công được thay thế bằng những xí nghiệp hiện đại, những chủcông trường thủ công đã trở thành những chủ xí nghiệp tức là những nhà tư sảnhiện đại Khi mới ra đời, giai cấp tư sản là lực lượng cách mạng có một vai trò hếtsức to lớn trong lịch sử Đại diện cho sự phát triển của lực lượng sản xuất đanglên, giai cấp tư sản đã làm cuộc cách mạng lật đổ giai cấp phong kiến quý tộc,giành địa vị thống trị Sau khi nắm được chính quyền nhà nước, giai cấp tư sảnliền phá hủy những quan hệ sản xuất phong kiến, gia trưởng, thuần phác, thiết lập

hệ thống trị của quan hệ sản xuất tư bản chủ nghĩa, mở đường cho lực lượng sảnxuất phát triển Chưa đầy một thế kỷ, giai cấp tư sản thống trị đã tạo ra được mộtlực lượng sản xuất nhiều hơn và đồ sộ hơn lực lượng sản xuất của tất cả các thế hệtrước kia gộp lại Để đáp ứng yêu cầu của sản xuất và trao đổi, giai cấp tư sản đãthẳng tay xóa bỏ tình trạng cát cứ, phong kiến Trên cơ sở đó, đưa đến sự tập trung

về kinh tế chính trị, hình thành một quốc gia dân tộc thống nhất, phục vụ cho lợiích của bản thân giai cấp tư sản Giai cấp tư sản thiết lập thị trường thế giới Đồng

thời, chúng buộc các dân tộc chậm phát triển phải du nhập cái gọi là văn minh tưsản, làm nảy nở nền văn hóa thế giới Giai cấp tư sản đã thiết lập nền dân chủ tưsản Tuy là nền dân chủ cắt xén, nhưng so với chế độ quân chủ chuyên chế thì đó

là một tiến bộ trong lịch sử Giai cấp tư sản đã tạo điều kiện cho sự phát triển củakhoa học - kỹ thuật Đồng thời sẽ xóa bỏ tất cả những gì không phù hợp với lợi íchcủa bản thân giai cấp tư sản Giai cấp tư sản đã đóng vai trò hết sức cách mạngtrong lịch sử Chính giai cấp tư sản là giai cấp đầu tiên chỉ ra cho chúng ta thấy rõloài người có khả năng làm được những gì Vốn có bản chất là một giai cấp tư hữu

và bóc lột nên vai trò cách mạng của giai cấp tư sản bị hạn chế ngay từ đầu Giaicấp tư sản chỉ làm đơn giản hóa giai cấp và đối kháng giai cấp mà thôi Nó phânchia xã hội ra làm hai phe thù địch với nhau, hai giai cấp hoàn toàn đối lập nhau:giai cấp vô sản và giai cấp tư sản đấu tranh nảy sinh ngay từ khi chủ nghĩa tư bản

ra đời Giai cấp tư sản không những đã rèn vũ khí để giết mình, nó còn tạo ranhững người sử dụng vũ khí ấy - những công nhân hiện đại, những người vô sản

3 Sứ mệnh lịch sử của giai cấp vô sản và sự ra đời của Đảng Cộng sản

Giai cấp vô sản hiện đại là người có sứ mệnh đào huyệt chôn chủ nghĩa tư bản

và sáng tạo ra một xã hội mới tốt đẹp hơn Đó là điều mà C.Mác và Ph.Ăngghen

đã khẳng định trong Tuyên ngôn của Đảng Cộng sản Sứ mệnh lịch sử thế giới của

giai cấp vô sản do vị trí kinh tế - xã hội của giai cấp vô sản trong lịch sử quy định.Giai cấp vô sản là sản phẩm của nền đại công nghiệp Cùng với sự phát triển củanền đại công nghiệp, các giai cấp khác đều dần dần bị phân hóa, suy tàn và tiêuvong Chỉ có giai cấp vô sản là lớn lên cùng với sự phát triển của công nghiệp.Giai cấp vô sản được tuyển lựa trong tất cả các giai cấp trong dân cư Sự tiến bộcủa đại công nghiệp còn đẩy từng bộ phận trong giai cấp thống trị vào hàng ngũgiai cấp vô sản, bộ phận ấy cũng đem lại cho giai cấp vô sản những yếu tố tiến bộ.Hơn nữa, khi đấu tranh chống chế độ phong kiến, giai cấp tư sản buộc phải kêugọi sự giúp đỡ của giai cấp vô sản, và do đó, đã lôi cuốn giai cấp vô sản vào cuộcvận động chính trị, nghĩa là đã cung cấp cho giai cấp vô sản những yếu tố tri thứcchính trị phổ thông, những vũ khí mà sau này giai cấp vô sản sẽ sử dụng để chốnglại giai cấp tư sản Giai cấp vô sản không có tài sản, phải bán sức lao động cho tư

sản, họ phải chịu hết mọi sự may rủi của cạnh tranh, mọi sự lên xuống của thịtrường Những người vô sản chẳng có cái gì là của mình để bảo vệ, họ phải pháhủy hết thảy những cái gì từ trước tới nay vẫn bảo đảm và bảo vệ cho chế độ tưhữu Giai cấp vô sản là giai cấp thực sự cách mạng, còn các giai cấp trung gianmang tính bảo thủ, hơn thế họ còn là phản động, tìm cách làm cho bánh xe lịch sửquay ngược trở lại Đoàn kết thống nhất là một thuộc tính cơ bản của giai cấp vôsản để đấu tranh chống giai cấp tư sản Giai cấp vô sản luôn bị áp bức cùng cựcbởi giai cấp tư sản Giai cấp tư sản đã không đảm bảo cho giai cấp vô sản nhữngđiều kiện sinh hoạt tối thiểu cho họ có thể sống được trong vòng nô lệ Như vậy,

có nghĩa là, sự tồn tại của giai cấp tư sản không còn tương dung với sự tồn tại vàphát triển của xã hội Do đó, “Sự sụp đổ của giai cấp tư sản và thắng lợi của giaicấp vô sản là tất yếu như nhau” Song, để bảo đảm bảo cho sự thắng lợi đó, giaicấp vô sản phải có những điều kiện đảm bảo cho công cuộc tự giải phóng mình.Trong Lời tựa viết cho bản tiếng Anh xuất bản năm 1888, Ph.Ăngghen đã chỉ rađiều đó: “Chính do bản thân các sự biến và do những thành bại trong cuộc đấutranh chống tư bản - do những thất bại nhiều hơn là do những thành công - màcông nhân không thể không cảm thấy rằng tất cả các môn thuốc vạn ứng của họđều vô dụng, họ không thể không đi tới chỗ nhận thấy tường tận những điều kiệnthực sự của công cuộc giải phóng giai cấp công nhân” Điều kiện đó là sự lãnh đạocủa Đảng Cộng sản Sự ra đời của Đảng Cộng sản là tất yếu để đảm bảo cho giaicấp vô sản hoàn thành sứ mệnh lịch sử Những cuộc đấu tranh đã tạo điều kiện chogiai cấp vô sản đoàn kết thành tổ chức Sự tổ chức như vậy thành chính Đảng Sựtồn tại, phát triển của Đảng vì sứ mệnh của giai cấp vô sản Đảng kết thúc vai tròkhi sứ mệnh lịch sử thế giới của giai cấp vô sản hoàn thành Trong cuộc đấu tranh,Đảng Cộng sản không chỉ tập hợp trong hàng ngũ của mình giai cấp vô sản mà cảcác tầng lớp trung gian, những nhà tiểu công nghiệp, tiểu thương, thợ thủ công,nông dân Song, khi sắp rơi vào hàng ngũ vô sản họ đã tự nguyện từ bỏ quan điểmcủa chính họ để đứng trên quan điểm của giai cấp vô sản, bảo vệ lợi ích tương laicủa họ Hơn nữa, khi cuộc đấu tranh giai cấp tiến gần tới giờ quyết định, giai cấpthống trị bị phân hóa, một bộ phận nhỏ tách ra khỏi giai cấp này đi theo giai cấp

vô sản Đó là bộ phận những nhà tư tưởng tư sản vươn lên nhận thức được về mặt

lý luận toàn bộ cuộc vận động Thực tiễn đó đã khẳng định rằng, các tầng lớptrung gian và cả giai cấp thống trị (tầng lớp) trên của xã hội cũng có thể từ bỏ lậptrường giai cấp của mình để tham gia hàng ngũ của giai cấp vô sản

Chương II: Những người vô sản và những người cộng sản

Chương này C.Mác và Ph.Ăngghen trình bày tính tiên phong của Đảng Cộngsản, mối quan hệ giữa Đảng Cộng sản và giai cấp, những nguyên lý cơ bản củachủ nghĩa xã hội khoa học, một số nguyên lý chiến lược, sách lược cách mạng

1 Tính tiên phong của Đảng

Sự trưởng thành của giai cấp vô sản được đánh dấu bằng sự ra đời của ĐảngCộng sản Song, Đảng Cộng sản khác với toàn bộ giai cấp vô sản ở tính tiênphong Tính tiên phong của Đảng thể hiện: tiên phong trong hành động thực tiễn,tiên phong về mặt lý luận Tuyên ngôn của Đảng Cộng sản đã trình bày: nhữngngười cộng sản là bộ phận kiên quyết nhất trong các đảng công nhân ở tất cả cácnước, là bộ phận luôn luôn thúc đẩy phong trào tiến lên về mặt lý luận, họ hơn bộphận còn lại của giai cấp vô sản ở chỗ là họ hiểu rõ những điều kiện, tiến trình vàkết quả chung của phong trào vô sản Vai trò tiên phong của Đảng đảm bảo choĐảng tập hợp được giai cấp vô sản Sự lãnh đạo của Đảng là điều kiện đảm bảocho giai cấp vô sản hoàn thành sứ mệnh lịch sử toàn thế giới Nhưng Đảng Cộngsản không phải là một đảng riêng biệt, Đảng là một bộ phận gắn liền với giai cấp.Lợi ích của Đảng thống nhất với lợi ích giai cấp: “Họ tuyệt nhiên không có một lợiích nào tách khỏi lợi ích của toàn thể giai cấp vô sản” Mục đích của Đảng là mụcđích của giai cấp, Đảng là đại biểu cho lợi ích của toàn bộ phong trào vô sản Kếtquả của phong trào vô sản không dừng lại ở sự ra đời của chính Đảng mà còn biểuhiện ở chỗ giai cấp vô sản biết hành động theo sự lãnh đạo của Đảng Nhiệm vụtrước hết của Đảng là: Giai đoạn thứ nhất, tổ chức những người vô sản thành giaicấp, lật đổ sự thống trị của giai cấp tư sản, giai cấp vô sản giành lấy chính quyền;giai đoạn thứ hai, dùng sự thống trị chính trị của mình để từng bước đoạt lấy toàn

bộ tư bản trong tay giai cấp tư sản để tập trung tất cả những công nhân sản xuấtvào trong tay nhà nước Mác - Ăngghen đã định nghĩa: Nhà nước tức là giai cấp

vô sản được tổ chức thành giai cấp thống trị Với tư cách là giai cấp thống trị, giaicấp vô sản dùng bạo lực tiêu diệt chế độ sản xuất cũ; đồng thời tiêu diệt nhữngđiều kiện của sự đối kháng giai cấp Nó tiêu diệt các giai cấp nói chung và cũngtiêu diệt cả sự thống trị của chính ngay giai cấp mình Giai cấp vô sản không cốchấp về quyền lợi, về vai trò tồn tại của mình Đấu tranh giai cấp của giai cấp vôsản để đưa đến xóa bỏ giai cấp và xóa bỏ mình Đó là giai đoạn cao của chủ nghĩacộng sản và sứ mệnh lịch sử của giai cấp vô sản hình thành Đảng không còn tồntại cùng với sự mất đi của các giai cấp là tất yếu khách quan

2 Những nguyên lý cơ bản của chủ nghĩa cộng sản khoa học

Để đập tan luận điệu xuyên tạc chủ nghĩa cộng sản của giai cấp tư sản, Tuyên ngôn của Đảng Cộng sản đã khẳng định và bảo vệ một loạt những nguyên lý của

chủ nghĩa cộng sản khoa học Lý luận của những người cộng sản là sự phản ánhhiện thực khách quan của phong trào vô sản Tuyên ngôn đã khẳng định: “lý luậncủa những người cộng sản tuyệt nhiên không dựa trên những ý niệm, nhữngnguyên lý do một nhà cải cách thế giới nào phát minh hay phát hiện ra” Nhữngnguyên lý ấy chỉ là biểu hiện khái quát những điều kiện thực tại của một cuộc đấutranh giai cấp hiện có, của một phong trào lịch sử đang diễn ra

- Vấn đề sở hữu: Lý luận của người cộng sản là xóa bỏ sở hữu tư bản, xóa bỏchế độ tư hữu tư bản Giai cấp tư sản xuyên tạc rằng, người cộng sản xóa bỏ cáiriêng của cá nhân Tư bản không phải là lực lượng cá nhân, nó là một lực lượng xãhội, nhưng nó chỉ có thể vận động được là nhờ sự hoạt động chung của toàn xãhội Người sở hữu thì không lao động, người lao động thì không được quyền sởhữu, xã hội vận động trong hai cực đối lập ấy, chỉ có xóa bỏ chế độ tư hữu mớigiải quyết được sự đối lập trong xã hội

- Vấn đề tự do cá nhân: Mác và Ăngghen khẳng định rằng, trong xã hội tư bảnchỉ có nhà tư sản có tính đối lập và cá tính, còn cá nhân người lao động thì mấtđộc lập và cá tính Do đó, phải xóa bỏ cá tính tư sản, tính độc lập tư sản, và tự do

tư sản, thứ tự do buôn bán và bóc lột sức lao động của người khác để hình thành

xã hội mới trong đó sự phát triển tự do của mỗi người là điều kiện cho sự pháttriển tự do của tất cả mọi người

- Chế độ gia đình: Người cộng sản chủ trương xóa bỏ gia đình tư sản, khi chế

độ tư bản bị xóa bỏ thì quan hệ gia đình tư sản cũng tiêu tan Bởi vì quan hệ giađình tư sản dựa trên tư bản, lợi nhuận cá nhân nhà tư sản, người phụ nữ coi nhưmột công cụ sản xuất, dựa trên chế độ cộng thể, nạn mãi dâm chính thức và khôngchính thức Tư sản đã chà đạp mối liên hệ gắn bó người vô sản với gia đình

- Vấn đề giáo dục: Người cộng sản không bịa ra tác động của xã hội đối vớigiáo dục vì nó là cái vốn sẵn có mà chỉ thay đổi tính chất của sự tác động ấy vàkéo giáo dục ra khỏi ảnh hưởng của giai cấp tư sản mà thôi

- Vấn đề dân tộc, tổ quốc và quốc tế: Dưới chủ nghĩa tư bản, người cộng sảnkhông có tổ quốc, giai cấp tư sản nắm quyền đại diện cho tổ quốc, dân tộc, lợi íchcủa tổ quốc và dân tộc mà cơ bản là lợi ích của giai cấp tư sản cho nên giai cấp vôsản mỗi nước trước hết phải giành lấy chính quyền, phải tự xây dựng thành mộtgiai cấp dân tộc, phải tự mình trở thành dân tộc, tuy hoàn toàn không phải theo cáinghĩa mà giai cấp tư sản hiểu

- Vấn đề tôn giáo: Giai cấp nào thống trị xã hội thì quan điểm, ý thức tư tưởngcủa xã hội là của giai cấp đó Dưới chủ nghĩa tư bản, những tư tưởng về tự do tínngưỡng, tự do tôn giáo chẳng qua chỉ nói lên thời kỳ cạnh tranh tự do trong lĩnhvực tri thức mà thôi “Cách mạng cộng sản chủ nghĩa là sự đoạn tuyệt triệt để nhấtvới những quan hệ sở hữu kế thừa của quá khứ; không có gì đáng ngạc nhiên khithấy rằng trong tiến trình phát triển của nó, nó đoạn tuyệt một cách triệt để nhấtvới những tư tưởng kế thừa của quá khứ”

3 Những nguyên lý chiến lược và sách lược của Đảng

- Cách mạng phát triển qua hai giai đoạn:

Giai đoạn l: Xây dựng giai cấp vô sản thành giai cấp thống trị, giành lấy dânchủ, giành lấy chính quyền Con đường giành chính quyền bằng bạo lực

Giai đoạn 2: Giai cấp vô sản sử dụng quyền lực chính trị của mình để cải tạo

xã hội cũ, xây dựng xã hội mới, tước đoạt kẻ đi tước đoạt Tuyên ngôn của Đảng Cộng sản còn nêu mười biện pháp cụ thể mà Mác - Ăngghen cho rằng có thể áp

dụng ở những nước tư bản phát triển nhất lúc bấy giờ nhằm cải tạo xã hội cũ xâydựng xã hội mới Mười biện pháp đó thể hiện chuyên chính trong hành động.

- Vấn đề chính quyền nhà nước Chính quyền nhà nước là vấn đề cơ bản của

mọi cuộc cách mạng Trong Tuyên ngôn của Đảng Cộng sản, C.Mác và Ph.

Ăngghen chưa dùng đến thuật ngữ chuyên chính vô sản nhưng tư tưởng về chuyênchính vô sản đã được hai ông diễn đạt một cách rõ ràng như: “Giai cấp vô sảngiành lấy chính quyền”; “Giai cấp vô sản đã được tổ chức thành giai cấp thốngtrị”

Chương III: Văn học xã hội chủ nghĩa và cộng sản chủ nghĩa

Tuyên ngôn của Đảng Cộng sản ra đời là sự cáo chung đối với tất cả các trào

lưu xã hội chủ nghĩa phi vô sản trước đó Các trào lưu xã hội chủ nghĩa xuất hiệnnhư là một tất yếu lịch sử Tuyên ngôn xác định thái độ cụ thể với từng trào lưu:Phê phán các trào lưu xã hội chủ nghĩa phản động của phong kiến tiểu tư sản.Tuyên ngôn dành sự đánh giá thích đáng chủ nghĩa xã hội Tất cả các trào lưu xãhội chủ nghĩa phi vô sản đều là trở ngại cho việc ra đời của chính Đảng Tuyênngôn phê phán những trào lưu đó nhằm bảo đảm thắng lợi cho việc truyền bá họcthuyết của chủ nghĩa xã hội khoa học và phong trào công nhân

Chương IV: Thái độ của những người cộng sản đối với các đảng độc lập

Chương này khẳng định lập trường kiên định của Đảng Cộng sản về nhữngvấn đề chiến lược và sách lược mềm dẻo của Đảng

Nguyên tắc có ý nghĩa chiến lược của người cộng sản là: Chiến đấu cho mụcđích trước mắt của giai cấp vô sản, nhưng đồng thời trong phong trào hiện tại, họcũng bảo vệ và đại biểu cho tương lai của phong trào

Xuất phát từ thực tế lịch sử của nước Đức và một số nước ở Châu Âu lúc đó,những mục đích và lợi ích trước mắt của giai cấp vô sản bấy giờ là đấu tranh đánh

đổ chế độ quân chủ chuyên chế thực hiện quyền tự do dân chủ; còn tương lai củaphong trào là đấu tranh chống lại ách áp bức bóc lột của giai cấp tư sản Ở tất cảcác nước, những người cộng sản ủng hộ mọi phong trào cách mạng, và trong

những phong trào ấy, họ vẫn đưa vấn đề sở hữu lên hàng đầu, coi đó là vấn đề cơbản của phong trào

Trong khi liên hợp với các đảng phái để chống lại thế lực phản động đangthống trị, Đảng Cộng sản xác định rằng: giành độc lập, liên minh nhưng phải cóđấu tranh, có thỏa hiệp Tất nhiên bao giờ Đảng cũng phải giữ vững nguyên tắc vàgiữ vững lập trường của giai cấp công nhân Đảng Cộng sản tuyên bố quan điểmcách mạng không ngừng, mục đích của họ chỉ có thể đạt được bằng cách dùng bạolực lật đổ toàn bộ trật tự xã hội hiện có Trong cuộc cách mạng ấy, những người

vô sản chẳng mất gì hết, ngoài những xiềng xích trói buộc họ Trong cuộc cáchmạng, họ giành cả thế giới cho mình

“Vô sản tất cả các nước đoàn kết lại”, là khẩu hiệu chiến đấu công khai tuyên

bố quá trình quốc tế của phong trào vô sản

III- Ý nghĩa thực tiễn của tác phẩm

Tuyên ngôn của Đảng Cộng sản là tác phẩm kinh điển chủ yếu của chủ nghĩa

xã hội khoa học Những nguyên lý C Mác và Ph.Ăng ghen trình bày trong tácphẩm là nền tảng tư tưởng và kim chỉ nam cho toàn bộ phong trào cộng sản vàcông nhân quốc tế Trải qua mọi thử thách, hơn một thế kỷ qua, phong trào cộngsản và công nhân quốc tế, nhiều vấn đề mới đặt ra đòi hỏi giải quyết nhưng chủ

nghĩa Mác không hề lỗi thời Tuyên ngôn của Đảng Cộng sản đã đặt nền tảng tư

tưởng cho những vấn đề về Đảng và xây dựng Đảng Những tư tưởng đó có ýnghĩa thiết thực trong công tác xây dựng Đảng của Đảng ta

- Về vai trò của Đảng: Từ khi thành lập đến nay, Đảng ta đều khẳng định: Sựlãnh đạo của Đảng là điều kiện quyết định mọi thắng lợi của cách mạng và sự lãnhđạo của Đảng là tất yếu trong tất cả các giai đoạn cách mạng

- Trong công tác xây dựng Đảng, Đảng ta khẳng định vấn đề nâng cao bảnchất giai cấp công nhân là tư tưởng xuyên suốt trong công tác xây dựng Đảng đểbảo đảm cho Đảng hoàn thành sứ mệnh lãnh đạo

- Sự thống nhất lợi ích của Đảng và giai cấp - tư tưởng này làm cơ sở chonhững chủ trương xóa những đặc quyền, đặc lợi của Đảng

- Trong Tuyên ngôn, C.Mác và Ph.Ăngghen đã phân tích và kết luận bản chấtlập trường quan điểm của các tầng lớp, các giai cấp trong xã hội, những kết luận

đó vận dụng trong công tác phát triển Đảng, công tác cán bộ sẽ tránh được chủnghĩa thành phần

Những tư tưởng quan điểm về xây dựng Đảng trong Tuyên ngôn luôn luôn là

kim chỉ nam trong công tác xây dựng Đảng của Đảng ta

Theo Giới thiệu tác phẩm của C.Mác và Ph.Ăngnghen, V.I Lênin, Hồ Chí Minh về xây dựng Đảng và chính quyền nhà nước, Nxb CTQG, H, 1999

Phê phán cương lĩnh Gôta

I- Hoàn cảnh ra đời của tác phẩm

Mác viết tác phẩm này vào năm 1875 Đây là một sự phân tích có tính chấtphê phán cương lĩnh của Đảng xã hội dân chủ Đức tại Đại hội tổ chức ở Gôta Đốivới sự phát triển của chủ nghĩa tư bản Tây Âu và của phong trào công nhân thìCông xã Pari năm 1871 là một bước ngoặt Thời kỳ này đã xuất hiện các chínhđảng của giai cấp công nhân có tính chất quần chúng

Lúc này, học thuyết mácxít được truyền bá rộng rãi và giúp cho chính đảngcủa giai cấp công nhân ở các nước giành được thắng lợi, đồng thời học thuyết Mác

đã đập tan mọi học thuyết xã hội chủ nghĩa của giai cấp tiểu tư sản Biện chứngcủa lịch sử là: sự thắng lợi của chủ nghĩa Mác trong lĩnh vực lý luận, buộc kẻ thùphải thay đổi bộ mặt tự hóa trang làm người mácxít để chống chủ nghĩa Mác Chủnghĩa cơ hội dưới mọi hình thức đã xuất hiện từ trong nội bộ của Đảng xã hội dânchủ

Mác và Ăngghen đã có nhiều cố gắng để thành lập chính đảng cách mạng củagiai cấp công nhân ở các nước Trước tiên là ở Đức Vào những năm 60 và đầunhững năm 70 thế kỷ XIX, ở Đức có hai tổ chức của công nhân Một lấy tên làTổng Hội liên hiệp công nhân Đức do Látxan cùng đồ đệ lãnh đạo và Đảng xã hộidân chủ Đức còn gọi là Đảng Aidơnach do Liếpnếch và Bêben lãnh đạo

Sau khi nước Đức thống nhất, vấn đề thống nhất hai tổ chức giai cấp côngnhân Đức cũng được đặt ra Mác và Ăngghen đã nhắc nhở các nhà lãnh đạo ĐảngAidơnách chớ có nóng vội liên hiệp hoặc hợp nhất, bởi vì phái Látxan là kẻ thùcủa chủ nghĩa xã hội khoa học Mác và Ăngghen chủ trương là nên thống nhấtphong trào công nhân Đức từ dưới, làm cho phái Látxan bị cô lập trong quầnchúng nhân dân, nếu hợp nhất với phái Látxan phải dựa trên những nguyên tắc củachủ nghĩa cộng sản khoa học Nhưng những nhà lãnh đạo Đảng Aidơnách đứngđầu Liếpnếch không làm theo ý kiến mà Mác và Ăng ghen đã nhắc nhở, họ tiếnhành hợp nhất hoàn toàn vô điều kiện, và tới tháng 5-1875, Đại hội đại biểu đảng

liên hiệp đã được triệu tập ở Gôta Người chủ chốt thảo ra cương lĩnh hợp nhất làLiếpnếch Khi Liếpnếch dự thảo bản cương lĩnh, Mác không biết, sau khi viếtxong rồi mới đưa dự thảo cho Mác Mác bất bình trước sự phản bội các nguyên tắccủa chủ nghĩa cộng sản khoa học được thể hiện trong cương lĩnh và sự nhượng bộcủa Đảng Aiđơnách trước phái Látxan một cách nhục nhã Mác đã biên chú vào lề

để phê phán từng phần của cương lĩnh, chính thức gọi là “Phê phán Cương lĩnhGôta”

Bất chấp sự phê phán của Mác - Ăngghen về bản cương lĩnh, Đại hội đại biểuliên hiệp Gôta vẫn thông qua bản cương lĩnh đó Chính sự thỏa hiệp này đã trởthành một trong những nguyên nhân của sự thoái hóa, biến chất của Đảng xã hộidân chủ Đức và sau này đẻ ra chủ nghĩa cơ hội

Phái Látxan trở thành tiền thân của chủ nghĩa cơ hội ở trong Đảng xã hội dânchủ Đức Tư tưởng của phái Látxan trở thành một trong những nguồn gốc lý luậncủa chủ nghĩa cơ hội bất chấp sự phản đối của bọn cơ hội trong Quốc tế II năm

1891, Ăngghen cho xuất bản lần đầu tiên tác phẩm Phê phán Cương lĩnh Gôta củaMác Ăngghen công bố rằng, với tinh thần cách mạng mácxít, “Phê phán Cươnglĩnh Gôta” đã giáng một đòn nặng nề vào bọn cơ hội chủ nghĩa “Phê phán Cươnglĩnh Gôta là một trong những văn kiện có tính chất cương lĩnh của chủ nghĩa Máccách mạng

II - Nội dung của tác phẩm Tác phẩm gồm những lời nhận xét của Mác đối

với bản cương lĩnh của Đảng xã hội dân chủ Đức và bức thư của Mác gửi Brắcơngày 5-5-1875 với hai nội dung:

+ Mác phê phán về nguyên lý lý luận và kinh tế trong Cương lĩnh Gôta là chịuảnh hưởng của phái Látxan

+ Phát triển thêm về lý luận chủ nghĩa cộng sản khoa học các tác phẩm trước

đó chưa đề cập đến

1 Phê phán của Mác về những nguyên lý lý luận và chính trị của phái Látxan

a) Phê phán lý luận gọi là “quy luật sắt về tiền công” Látxan đưa vào thuyết

nhân khẩu của Mantuýt cho rằng dân số trong xã hội bao giờ cũng thừa, và tư liệusinh hoạt tăng lên chậm hơn mức tăng của nhân khẩu, do đó công nhân chỉ có thểthu được tiền công với mức thấp nhất và tự gọi đây là “quy luật sắt về tiền công”.Theo Mác điều đó là hoàn toàn do Látxan bịa ra chứ không phải có quy luật củakinh tế tư bản chủ nghĩa như vậy Cương lĩnh Gôta nêu rõ rằng, chính đảng củacông nhân phải xoá bỏ hệ thống tiền công theo “quy luật sắt của tiền công”, nhưvậy có nghĩa là Cương lĩnh của Đảng đã tiếp thu quan điểm của Látxan và đồngthời lại công nhận luôn cả thuyết Mantuýt Theo Mác, nếu quy luật ấy là có thựcthì người ta cũng không thể xóa bỏ nó được, vì vậy quy luật này có tồn tại haykhông thì việc đề ra yêu sách trong cương lĩnh đòi xóa quy luật cũng vẫn là sai, vảchăng, trong thực tế làm gì có thứ “quy luật sắt của tiền công” như thế Trong bộ

Tư bản, Mác đã vạch ra rằng: tiền công là hình thức biểu hiện giá trị hay giá cảcủa sức lao động, và cái quyết định con số thực tế của tiền công là do ở mỗi tìnhhình cụ thể, do ở nhiều điều kiện, chứ không phải là do ở “quy luật sắt” nào cả.Học thuyết về giá trị thặng dư của Mác đã bóc trần nguồn gốc và thực chất của sựbần cùng hóa giai cấp công nhân trong điều kiện chủ nghĩa tư bản, do đó đã đậptan cả thuyết Mantuýt

Theo học thuyết giá trị thặng dư của Mác, muốn xóa bỏ hệ thống tiền côngcần xóa bỏ lao động làm thuê và như thế có nghĩa là phải xóa bỏ hệ thống kinh tế

tư bản chủ nghĩa Vì vậy, việc xóa bỏ tiền công được đề ra như một điều chủ yếu

và độc lập là không đúng Cho nên, đưa ra cái gọi là “quy luật sắt” vào trongCương lĩnh của Đảng tức là đã phản ngược lại lý luận chủ nghĩa cộng sản khoahọc

b) Phê phán yêu sách kinh tế của chủ nghĩa Látxan ghi trong Cương lĩnh là thực hiện phân phối công bằng, là đòi sản phẩm của lao động phải thuộc về mọi thành viên trong xã hội

Mác vạch rõ, cái gọi là “sản phẩm toàn vẹn của lao động” phải thuộc về mọithành viên của xã hội, lập luận đó, yêu sách đó là bông lông, rỗng tuếch, đó là câunói của những người dốt đặc về khoa kinh tế học Giả thuyết theo cách nói của họ,

mọi thành viên trong xã hội đều chiếu theo quyền lợi bình đẳng nhận được sự thunhập “toàn vẹn” thế thì kẻ không lao động cũng vẫn được hưởng thu nhập, chỉriêng điều đó cũng đã làm cho thu nhập của người lao động bị khấu trừ rồi Nếubảo chỉ có những người làm việc mới được hưởng thu nhập, thế thì làm sao có thểnói được mọi thành viên trong xã hội đều có “quyền lợi bình đẳng” Cho nên,trong bản Cương lĩnh đã tự mâu thuẫn lôgic Hơn nữa, Mác nêu rõ là phương thứcphân phối bao giờ cũng do phương thức sản xuất, do trình độ sản xuất quyết định Mác cho rằng, ngay trong xã hội cộng sản chủ nghĩa tương lai cũng không thểnào có cái thu nhập gọi là “toàn vẹn của lao động”; không bị cắt xén Mà trước khiphân phối số sản phẩm cần thiết thỏa mãn nhu cầu cá nhân cho mọi người, thì xãhội cũng cần phải có khấu trừ một bộ phận để bù đắp các khoản: hao mòn tư liệusản xuất, dùng cho tái sản xuất, dùng quỹ bảo hiểm đề phòng tai nạn, dùng chi tiêucho trường học, cho công cuộc bảo đảm sức khỏe, dùng làm quỹ nuôi nhữngngười không có khả năng lao động chi tiêu, xây dựng quê hương Chỉ sau khi khấutrừ những khoản đó, phần còn lại mới có thể đem phân phối cho mọi cá nhân Như vậy, trong tác phẩm này, Mác đã phê phán yêu sách kinh tế của chủnghĩa Látxan mà Cương lĩnh Gôta đã đưa vào, đã vạch ra rằng, yêu sách này làdựa trên cơ sở của kinh tế học tư sản, nó cắt rời giữa phân phối với sản xuất

c) Phê phán Cương lĩnh Gô ta phản bội, chủ nghĩa quốc tế vô sản

Cương lĩnh Gôta không hề nói đến nghĩa vụ quốc tế của giai cấp vô sản Đức.Chủ nghĩa Mác không phủ định yếu tố dân tộc trong chủ nghĩa xã hội, nhưng Mácphê phán “Cương lĩnh Gôta” là đã quá sa vào chủ nghĩa xã hội dân tộc Theo Mác,quan điểm này là rất quan trọng, bởi bọn địa chủ quý tộc, tư sản Đức đang lợidụng chủ nghĩa dân tộc để bắt giai cấp công nhân phục tùng quyền lợi và yêu cầucủa giai cấp tư sản là không lợi dụng quan điểm chủ nghĩa dân chủ Látxan đưa ra

d) Phê phán quan điểm của Látxan cho rằng, ngoài giai cấp vô sản ra, hết thảy mọi giai cấp khác chỉ là một khối phản động

Lập luận này của Látxan đã phủ định khả năng tham gia cách mạng của giaicấp nông dân và tiểu tư sản, như vậy đã đẩy giai cấp vô sản bị cô lập Điều đó chỉ

có lợi cho giai cấp bóc lột Yêu sách của “Cương lĩnh Gôta” nêu lên không phải làđấu tranh giai cấp mà là yêu sách của chủ nghĩa Latxan: tổ chức những “hợp tác

xã sản xuất” của công nhân do nhà nước giúp đỡ Đề ra yêu sách này có nghĩa làthụt lùi một bước, là làm cho phong trào công nhân quay về hoạt động bè phái.Mác cho rằng: nói rằng những người lao động muốn xây dựng những điều kiệnsản xuất tập thể theo quy mô xã hội và trước hết theo qui mô dân tộc điều đó chỉ

có nghĩa là họ cố gắng tìm cách lật đổ những điều kiện sản xuất hiện nay và việc

đó không liên quan gì tới việc thành lập những hợp tác xã do nhà nước giúp đỡ.Thay đấu tranh giai cấp bằng những hoạt động bè phái đã làm cho phong trào côngnhân đi vào thế cô lập trước mặt kẻ thù giai cấp Lập luận trên đây của Látxan vàquan điểm phủ định liên minh công – nông của bọn cơ hội chủ nghĩa trong Quốc

tế II có mối liên hệ tư tưởng rất rõ ràng, cho nên phê phán của Mác đối với chủnghĩa Latxan trên vấn đề này đã vạch ra đường lối cơ bản cho việc phê phán chủnghĩa cơ hội sau này trong phong trào cộng sản quốc tế

đ) Phê phán quan điểm về nhà nước trong Cương lĩnh Gôta

Đây là một quan điểm rất tai hại và phản động Tính chất nguy hại của nó ởchỗ nó phủ định nguyên lý của Mác về sự cần thiết phải thiết lập chuyên chính vôsản Đối lập với học thuyết mácxít, nó nêu lên cái gọi là “Nhà nước tự do” Đemthuyết “Nhà nước tự do” thay cho học thuyết về chuyên chính vô sản của Mác làđem thay thế yêu sách xã hội chủ nghĩa bằng yêu sách dân chủ tư sản và mang dấu

ấn màu sắc của chủ nghĩa Látxan Mác - Ăngghen đã phê phán thuyết “Nhà nước

tự do” cho rằng mục đích của chủ nghĩa cộng sản không phải là cái gì chungchung gọi là “nhà nước tự do” mà là tiêu diệt mọi nhà nước Nói “Nhà nước tựdo” nghĩa là muốn nhà nước tồn tại mãi mãi và trong thực tế là sùng bái nhà nướcđương thời

Hơn nữa, “Nhà nước tự do” là gì? và đối với ai để nói nhà nước tự do?Ăngghen cho rằng, giai cấp vô sản cần nhà nước chứ không phải là vì để tự do, mà

là để trấn áp giai cấp bóc lột Vậy, yêu sách “Nhà nước tự do” cũng là rỗng tuếch.Trong khi đưa ra “Nhà nước tự do”, Cương lĩnh Gôta không hề nhắc tới việc tiêudiệt nhà nước tư sản, như vậy thực tế vấn đề chỉ là cải thiện nhà nước đương thời

mà thôi Cương lĩnh thể hiện quan niệm về tính siêu giai cấp của nhà nước, do đó

có thể dựa vào nhà nước của giai cấp bóc lột để tổ chức chủ nghĩa xã hội lập cáchợp tác xã do nhà nước Phổ giúp đỡ để xây dựng chủ nghĩa xã hội; Điều đó hoàntoàn trái ngược quan điểm của Mác là phải qua cách mạng, đập tan nhà nước củagiai cấp bóc lột và lập nền chuyên chính vô sản để đi tới chủ nghĩa xã hội

Tóm lại, qua các vấn đề trên, ta thấy “Cương lĩnh Gôta” phản ngược lại lýluận mácxít khoa học Ngoài chủ nghĩa Látxan, “Cương lĩnh Gôta” còn thu nhặtrất nhiều thứ khác nữa ở trong một đảng theo chủ nghĩa tự do tư bản, vì vậy, Mác

đã phê phán kiên quyết Mác đã đánh giá thực chất Cương lĩnh Gôta như sau:

“Mặc dầu tất cả những lời lẽ dân chủ rất kêu của nó, toàn bộ Cương lĩnh từ đầu chícuối đều nhiễm phải cái bệnh của phái Látxan là lòng tin của thần dân vào nhànước, hoặc là - điều này cũng chẳng có gì tốt hơn - tin vào phép màu dân chủ, haynói cho đúng hơn, đó là sự thỏa hiệp giữa hai lòng tin ấy vào phép màu, cả hai loạiđều xa lạ như nhau với chủ nghĩa xã hội”

2 Phát triển của Mác về lý luận chủ nghĩa cộng sản khoa học

Trong “Phê phán Cương lĩnh Gôta” khi phê phán chủ nghĩa Látxan, Mác đãphát triển lý luận chủ nghĩa cộng sản khoa học Mác đã đề ra nguyên lý về thời kỳquá độ từ chủ nghĩa tư bản lên chủ nghĩa xã hội, đồng thời đã nêu nguyên lý về haigiai đoạn phát triển của xã hội cộng sản chủ nghĩa và sự khác nhau giữa hai giaiđoạn đó

a) Lý luận về thời kỳ quá độ

Trước khi viết “Phê phán Cương lĩnh Gôta”, Mác đã chứng minh sự cần thiếtphải thiết lập chuyên chính vô sản, sự cần thiết phải đập tan bộ máy nhà nước củagiai cấp tư sản Trong “Phê phán Cương lĩnh Gôta”, Mác nêu vấn đề này bằng mộtphương thức khác Mác nói, từ chủ nghĩa tư bản lên chủ nghĩa xã hội không thểkhông có một thời kỳ quá độ về chính trị Nhà nước của thời kỳ quá độ này là nềnchuyên chính của giai cấp vô sản Mác khẳng định rằng: giữa xã hội tư bản và xãhội cộng sản có một thời kỳ cải biến cách mạng từ xã hội trước đến xã hội sau.Tương ứng với thời kỳ ấy là một thời kỳ quá độ chính trị trong đó nhà nước không

thể làm khác hơn là chuyên chính cách mạng của giai cấp vô sản Trong Phê phánCương lĩnh Gôta, Mác phê phán chủ nghĩa Látxan không phải là vì nó đề ra yêusách có tính chất dân chủ tư sản, mà vì nó chỉ thỏa mãn với yêu sách đó, khôngđưa ra một chút gì về yêu sách xã hội chủ nghĩa mà chỉ đem yêu sách có tính chấtdân chủ tư sản thay cho yêu sách dân chủ xã hội chủ nghĩa Tư tưởng về chuyênchính vô sản của Mác được Lênin phát triển trong tác phẩm “Nhà nước và cáchmạng” Trong tác phẩm đó, Lênin khẳng định rõ thái độ vô sản chuyên chính đốivới dân chủ và so với dân chủ tư sản thì vô sản chuyên chính còn dân chủ gấpnhiều lần

b) Lý luận về phân phối

Trong khi phê phán sản phẩm, “toàn vẹn của lao động” của chủ nghĩa Látxan,Mác đồng thời cũng chỉ rõ cách đặt vấn đề phân phối như thế nào sau khi chủnghĩa tư bản bị tiêu diệt và chủ nghĩa cộng sản giành được thắng lợi Mác đã vứt

bỏ những câu rỗng tuyếch trong Cương lĩnh về “phân phối công bằng và đặt vấn

đề này trên một cơ sở khoa học” Mác đặt vấn đề phân phối trong sự liên hệ vớitrình độ phát triển của bước sản xuất xã hội Mác cho rằng, trong giai đoạn đầucủa xã hội cộng sản cũng không thể bỏ được nhà nước và pháp luật, và với sự pháttriển của sức sản xuất đòi hỏi xã hội phải thực hiện phân phối “làm theo năng lực,hưởng theo lao động”

Theo Lê nin, cách phân phối này là một “bước tiến vĩ đại” vì nó nói lên bọnbóc lột đã bị tiêu diệt, ai nấy đều tham gia lao động, mọi người đều có quyền làmviệc và có quyền hưởng theo lao động của mình Nhưng sự bình đẳng như vậy vẫnchưa phải là tuyệt đối Ở đây mới chỉ xác lập quyền bình đẳng về quan hệ đối với

tư liệu sản xuất và lập nên chế độ công hữu xã hội chủ nghĩa, đã xóa bỏ chế độngười bóc lột người Nhưng về mặt tiêu dùng và phân phối, thực tế chưa hoàn toànbình đẳng, vì tuy mọi người bình đẳng hưởng theo lao động nhưng thực tế mỗingười khác nhau: năng lực công tác có người giỏi người kém, nhân khẩu có giađình nhiều người có gia đình ít người cho nên về tiêu dùng mọi người khônghưởng như nhau Mác viết rằng: “Nhưng đó là những thiếu sót không thể tráchkhỏi trong giai đoạn đầu của xã hội cộng sản chủ nghĩa, lúc nó vừa mới lọt lòng từ

xã hội tư bản chủ nghĩa ra, sau những cơn đau đẻ dài Quyền không bao giờ có thể

ở một mức cao hơn chế độ kinh tế và sự phát triển văn hóa của xã hội do chế độkinh tế đó quyết định” Nhưng khi chuyển sang giai đoạn của xã hội cộng sản,Mác nói rõ thêm: cùng với sự phát triển của xã hội xã hội chủ nghĩa, sức sản xuất

xã hội được phát triển, trình độ văn hóa được nâng cao; sự đối lập giữa lao độngtrí óc và lao động chân tay, giữa thành thị và nông thôn được xóa bỏ, lao động trởthành nhu cầu cần thiết bậc nhất cho sức sống của mọi người, và do đó, tất nhiênphải chuyển sang một giai đoạn mới, một nguyên tắc mới là “làm theo năng lực,hưởng theo nhu cầu” Đó là lúc xã hội có thể sản xuất ra sản phẩm tiêu dùng dồidào đến mức không cần dùng phân phối lợi ích vật chất để kích thích lao độngnữa Nguyên lý của Mác về hai giai đoạn của xã hội cộng sản chủ nghĩa là mộtbằng chứng thể hiện sức mạnh vĩ đại của lý luận khoa học Nó dự kiến tương laicủa con đường đấu tranh cách mạng của giai cấp vô sản Tất nhiên, trong nguyên

lý này không thể dự kiến hết mọi cái của tương lai

III- Ý nghĩa của tác phẩm

Đây là một di sản quý báu về lý luận mà các tác phẩm khác chưa đề cập đến:

- Quan niệm thiên tài về hai giai đoạn của hình thái kinh tế - xã hội cộng sảnchủ nghĩa

- Khẳng định tính tất yếu khách quan của quá trình cải biến cách mạng từ chủnghĩa tư bản lên chủ nghĩa xã hội

- Làm nổi bật tính tất yếu, vai trò lịch sử của chuyên chính vô sản

Về xây dựng Đảng và chính quyền nhà nước, phải quan tâm xây dựng cho

được một cương lĩnh chính trị đúng đắn Tác giả đem lại cho ta một kiểu mẫu vềviệc hoàn chỉnh một cách khoa học bản Cương lĩnh cách mạng của chính đảng vôsản Trong công tác tư tưởng, tác phẩm cho ta một tấm gương về tinh thần phêphán và phê phán như thế nào cho khoa học để lột mặt phản bội của các trào lưu

cơ hội Về tổ chức, tác phẩm cho ta thấy không thể sáp nhập tổ chức một cáchgiản đơn, tùy tiện, vô nguyên tắc, không được nhân nhượng bất kỳ một sự phản

bội nào về lý luận, tư tưởng để bảo vệ sự trong sáng của lý luận chủ nghĩa cộngsản khoa học

Theo “Giới thiệu tác phẩm của C Mác, Ph Ăngghen, V.I Lênin, Hồ Chí Minh

về xây dựng Đảng và chính quyền Nhà nước”, NXBCTQG, Hà Nội, 1999

NHỮNG TÁC PHẨM CỦA V.I LÊNIN Hai sách lược của Đảng dân chủ - xã hội trong cách mạng dân chủ

Với tác phẩm Hai sách lược của Đảng dân chủ - xã hội trong cách mạng dân chủ, lần đầu tiên Lênin nêu đường lối sách lược của chính Đảng của giai

cấp công nhân trong cuộc cách mạng tư sản kiểu mới - một sự phát triển chủ nghĩa Mác trong điều kiện chủ nghĩa tư bản đã phát triển thành chủ nghĩa đế quốc Lênin đã đánh đổ đường lối cơ hội chủ nghĩa của phái Mensêvích và khẳng định sự đúng đắn của đường lối chính trị của phái Bônsêvích

I- Hoàn cảnh ra đời của tác phẩm

1 Nước Nga, trung tâm cách mạng thế giới

Cuộc cách mạng Nga nổ ra năm 1905 là cuộc cách mạng dân chủ - tư sản đầutiên trong thời đại chủ nghĩa đế quốc Lúc bấy giờ, nước Nga tập trung nhiều mâuthuẫn của thế giới, mâu thuẫn giữa tư sản với vô sản, mâu thuẫn giữa địa chủ vớinông dân, và mâu thuẫn giữa thuộc địa với đế quốc, mâu thuẫn giữa đế quốc với

đế quốc Giai cấp công nhân Nga ra đời trong lúc chủ nghĩa Mác đã thắng các tràolưu xã hội chủ nghĩa khác, do đó ảnh hưởng chủ nghĩa Mác vào Nga rất nhanh,giai cấp vô sản Nga sớm trở thành lực lượng chính trị độc lập và có thể tự tìm thấycon đường để tự giải phóng

2 Cuộc khủng hoảng cách mạng Nga đã chín muồi

Cuộc cách mạng 1905 ở Nga đã diễn ra và ngày càng phát triển Chủ nghĩa tưbản gắn chặt với chế độ quân chủ nông nô cùng nhau đàn áp nhân dân Cuộc chiếntranh Nga - Nhật làm trầm trọng thêm sự đau khổ của nhân dân Trước tình hình

ấy, quần chúng không thể sống như cũ và mâu thuẫn xã hội càng trở nên gay gắt

Đó là những nguyên nhân thúc đẩy cuộc cách mạng sớm nổ ra

3 Lý do trực tiếp ra đời của tác phẩm

Đại hội III Đảng công nhân dân chủ - xã hội Nga họp vào mùa xuân 1905.Những nghị quyết của Đại hội, kế hoạch chiến lược và sách lược của Đại hội đề ra

là cương lĩnh chiến đấu của Đảng trong cuộc đấu tranh đưa cách mạng dân chủ

đến thắng lợi Sau Đại hội, nhiệm vụ đặt ra trước Đảng Bônsêvích là xiết chặthàng ngũ Đảng xung quanh những Nghị quyết đã được Đại hội thông qua, hướngcông tác của tất cả các tổ chức Đảng vào việc thực hiện các Nghị quyết ấy đồngthời vạch trần sách lược cơ hội chủ nghĩa của phái Mensêvích Các Nghị quyết màHội nghị của phái Mensêvích họp ở Giơnevơ cùng một lúc với Đại hội III Đảngcông nhân dân chủ - xã hội Nga hoàn toàn trái ngược với đường lối, sách lược củanhững người Bônsêvích Điều cần thiết lúc này là phải phê phán phái Mensêvích

để thống nhất hành động của giai cấp vô sản, bảo đảm được sự ủng hộ của giai cấpcông nhân và tất cả những người lao động đối với sách lược của những ngườiBônsêvích Trong những điều kiện ấy, giữa năm 1905, Lênin viết tác phẩm “Haisách lược của Đảng dân chủ - xã hội trong cách mạng dân chủ” và đã được BanChấp hành Trung ương Đảng công nhân dân chủ - xã hội Nga cho xuất bản vàotháng 7- 1905 để khẳng định sự đúng đắn trong sách lược của những ngườiBônsêvích

II Nội dung chủ yếu của tác phẩm

Tác phẩm bao gồm l lời tựa và 13 phần Dưới góc độ về khoa học xây dựngĐảng và chính quyền nhà nước, có thể khái quát toàn bộ tác phẩm trên bốn vấn đề

cơ bản sau đây:

1 Quyền lãnh đạo của giai cấp vô sản trong cách mạng dân chủ tư sản

Bằng quan điểm duy vật về lịch sử, Mác và Ăngghen trước đây đã khẳng định

sứ mệnh lịch sử của giai cấp vô sản trong cuộc cách mạng vô sản lật đổ chế độ tưsản Nhưng trong cuộc cách mạng dân chủ tư sản thì vai trò lãnh đạo của giai cấp

vô sản, Mác và Ăngghen chưa nêu Trong thời đại đế quốc chủ nghĩa, Lênin đãphát triển chủ nghĩa Mác, Người cho rằng, giai cấp vô sản chẳng những không xalánh cách mạng tư sản, mà phải tham gia cách mạng ấy một cách hết sức kiênquyết, hơn thế nữa còn phải lãnh đạo cuộc cách mạng dân chủ tư sản Lênin lý giảirằng, cuộc cách mạng ở Nga lúc này là cuộc cách mạng đầu tiên trong giai đoạn đếquốc chủ nghĩa, tính chất, động lực và phương pháp của nó khác cuộc cách mạngtrước đây Cách mạng tư sản là biểu hiện nhu cầu phát triển chủ nghĩa tư bảnnhưng nó cũng có yêu cầu quan trọng đối với giai cấp vô sản Giai cấp vô sản Nga

“khổ vì chủ nghĩa tư bản ít hơn khổ vì chủ nghĩa tư bản không được phát triển đầyđủ” Cách mạng dân chủ tư sản là bước quá độ để giai cấp vô sản làm tiếp cuộccách mạng vô sản của mình Giai cấp vô sản lãnh đạo là điều kiện quyết định sựthành bại của cách mạng dân chủ tư sản vì điều đó quy định tính chất, nội dungcủa cách mạng, và nó quy định phương pháp tiến hành cuộc cách mạng, đó làphương pháp cách mạng của quần chúng – phương pháp nhanh và đỡ đau khổ nhất

- còn con đường cải lương (thường giai cấp tư sản hay dùng) “là con đường trìhoãn, khất lần, và là sự chết dần chết mòn và đau đớn của những bộ phận thối náttrong cơ thể nhân dân Giai cấp vô sản và nông dân là những người đầu tiên phảichịu đau khổ hơn hết vì sự thối nát đó”

Do đó, “chính bản thân địa vị của tư sản, với tư cách là một giai cấp trong xãhội tư bản, tất nhiên sẽ gây ra cho nó tính không triệt để trong cuộc cách mạng dânchủ Chính bản thân địa vị của vô sản, với tư cách là một giai cấp, buộc họ phảitrở thành những người dân chủ triệt để”

2 Vấn đề nông dân và liên minh công – nông trong cách mạng dân chủ tư sản

Vấn đề này Mác và Ăngghen đã đề cập trong nhiều tác phẩm và Lênin đã pháttriển nó phù hợp với hoàn cảnh nước Nga Vấn đề nông dân được đại hội củanhững người Bônsêvích và cả hội nghị của phái Mensêvích nêu ra, nhưng quanđiểm hoàn toàn khác nhau Đại hội thảo ra nghị quyết nói về “thái độ đối vớiphong trào nông dân”, còn hội nghị thì thảo ra nghị quyết về “công tác trong nôngdân” Theo nghị quyết của phái Bônsêvích thì nhiệm vụ đặt lên hàng đầu là lãnhđạo toàn bộ phong trào dân chủ cách mạng rộng lớn chống chế độ Nga hoàng, do

đó phải tổ chức ngay tức khắc những ủy ban nông dân cách mạng để thi hành tất

cả những cải cách dân chủ Còn phái Mensêvích thì vấn đề chung quy chỉ là “côngtác” trong một tầng lớp đặc biệt, do đó “yêu sách đòi thành lập các ủy ban” phảiđược trình bày lên Quốc hội lập hiến Phái Mensêvích phủ nhận vai trò của giaicấp vô sản trong cuộc đấu tranh của nông dân, làm cho giai cấp vô sản đứng ngoàirìa cách mạng tư sản và theo đuôi giai cấp tư sản Lênin cho rằng: “Tại sao chúng

ta lại nhất thiết phải chờ đợi ở cái Quốc hội lập hiến đó? Quốc hội đó sẽ thực sự làQuốc hội lập hiến chăng? Nếu không thành lập ra trước và cùng một lúc những ủy

ban nông dân cách mạng, thì Quốc hội lập hiến đó liệu có thật vững chắc không?”.

Về sự cần thiết và khả năng liên minh công - nông trong cách mạng dân chủ tưsản, Lênin cho rằng, giai cấp vô sản chỉ có thể thắng lợi trong cuộc chiến đấu ấymột khi giai cấp nông dân tham gia cuộc chiến đấu của giai cấp vô sản, vì trongcuộc đấu tranh chống các thế lực phản cách mạng, có thể có sự thống nhất ý chígiữa giai cấp vô sản và nông dân vì họ có sự thống nhất về quyền lợi Song muốnliên minh với nông dân, giai cấp vô sản phải một mặt giáo dục nâng cao trình độgiác ngộ của nông dân lên ngang với trình độ của cách mạng dân chủ tư sản, mặtkhác phải có cương lĩnh ruộng đất đồng thời giải quyết những quyền lợi hàng ngàycủa nông dân

3 Vấn đề chính phủ cách mạng lâm thời và vấn đề chuyên chính công – nông

Vấn đề chính phủ cách mạng lâm thời là điểm trung tâm của vấn đề sách lượccủa Đảng dân chủ - xã hội và là vấn đề chính trị cấp bách nhất mà có nhiều ý kiếnkhác nhau Chính phủ Nga hoàng thừa nhận là cần phải triệu tập các đại biểu nhândân, nhưng dù sao cũng không muốn cho Quốc hội ấy trở thành cơ quan quyền lực

có tính chất toàn dân và lập hiến mà chỉ mang tính chất tư vấn và khi bầu thìkhông được tự do cổ động mà phải theo một chế độ tuyển cử hạn chế theo suấthoặc đẳng cấp Giai cấp tư sản tự do không đòi hỏi đánh đổ Nga hoàng, không nêukhẩu hiệu thành lập chính phủ lâm thời, không yêu cầu có những đảm bảo thực sựcho cuộc bầu cử hoàn toàn tự do và đúng thủ tục Giai cấp vô sản cách mạng doĐảng dân chủ - xã hội lãnh đạo, đòi hỏi chuyển toàn bộ quyền bính vào tay Quốchội lập hiến, nhằm mục đích ấy, một mặt phải thực hiện quyền phổ thông đầuphiếu, quyền tự do cổ động, mặt khác còn phải lật đổ ngay chính phủ Nga hoàng

và thay thế bằng một chính phủ cách mạng lâm thời Trong khi đó, pháiMensêvích cho rằng, không thể thi hành được một cương lĩnh tích cực nào Họ đòiphải cướp chính quyền, lập công xã - tức là lập chính phủ công nhân Họ lẫn lộncách mạng dân chủ tư sản với cách mạng xã hội chủ nghĩa Đây là một sai lầm “tảkhuynh” nguy hiểm Trong tác phẩm này, Lênin đã trình bày ý kiến quan trọngcủa việc lập chính phủ cách mạng lâm thời trong cách mạng dân chủ tư sản

Chính phủ đảm bảo đầy đủ tự do chính trị “cả về phương diện lợi ích trực tiếpcủa giai cấp vô sản cũng như về phương diện “mục đích cuối cùng là chủ nghĩa xãhội” Mà muốn có tự do chính trị đầy đủ thì phải thay thế chế độ chuyên chế Ngahoàng bằng chế độ cộng hoà dân chủ” Muốn lập một chế độ cộng hoà dân chủ thìtuyệt đối phải có một hội nghị đại biểu nhân dân, nhất thiết do toàn dân bầu ra(trên cơ sở phổ thông đầu phiếu, bình đẳng, trực tiếp bỏ phiếu kín) và có quyền lậphiến

Muốn thiết lập một chế độ thật sự biểu hiện cho ý chí của nhân dân cần phảilàm sao cho Quốc hội đó có quyền hành và sức mạnh để “lập hiến”, phải có nhữngđiều kiện vật chất nhất định để Quốc hội làm trọn nhiệm vụ của mình

Từ ý nghĩa quan trọng đó, Lênin đã khẳng định: “Chỉ có một chính phủ cáchmạng lâm thời… mới có thể đảm bảo cho việc cổ động tuyển cử được hoàn toàn

tự do và triệu tập được một Quốc hội thật sự biểu hiện cho ý chí của nhân dân”

Đề cập đến vấn đề chính phủ lâm thời, Lênin cũng xác định Đảng phải tham giachính phủ cách mạng lâm thời, vì trong chính phủ có nhiều thành phần tham giathì Đảng tham gia để lãnh đạo hành động từ trên xuống kết hợp từ dưới lên củaquần chúng

Vấn đề chuyên chính dân chủ cách mạng của hai giai cấp công nhân và nôngdân là một yêu cầu khách quan nó đảm bảo tạo điều kiện cho sự chuyển biến cáchmạng từ cách mạng dân chủ tư sản sang cách mạng xã hội chủ nghĩa Theo Lênin,chuyên chính công - nông chỉ là tạm thời, chốc lát nhưng nếu quên đi là có hại chocách mạng, không tạo được tiền đề cho sự chuyển biến cách mạng

4 Sự chuyển biến từ cách mạng dân chủ tư sản sang cách mạng xã hội chủ nghĩa

Căn cứ vào lý luận về cách mạng không ngừng của Mác và sự cần thiết có sựphối hợp phong trào công nhân với phong trào cách mạng của giai cấp vô sản,Lênin đã phân tích những mâu thuẫn xã hội ở Nga, nhất là sức sản xuất mâu thuẫnvới quan hệ sản xuất phong kiến (tạo tiền đề cho sự chuyển biến cách mạng dânchủ tư sản) và sức sản xuất mâu thuẫn với quan hệ sản xuất tư bản chủ nghĩa (tạo

tiền đề cho sự chuyển biến từ cách mạng dân chủ tư sản sang cách mạng xã hộichủ nghĩa); và phân tích sự cần thiết phải thúc đẩy cuộc đấu tranh chống Ngahoàng để lập nền cộng hòa dân chủ, chống giai cấp tư sản để lập nền chuyên chính

vô sản; Đồng thời, phân tích trình độ giác ngộ, tính tổ chức của giai cấp vô sảnNga dưới sự lãnh đạo của Đảng Lênin đã khẳng định cách mạng dân chủ tư sản ởNga phải do giai cấp vô sản lãnh đạo, lập nền chuyên chính công - nông và phảitiến lên làm cách mạng xã hội chủ nghĩa Trái với quan điểm của Lênin, pháiMensêvích cho rằng, cách mạng dân chủ tư sản phải kết thúc bằng cuộc cáchmạng tư sản, sau đó để cho chủ nghĩa tư bản phát triển một cách hòa bình, khi nàogiai cấp vô sản phát triển thành số đông trong dân cư, hãy làm cách mạng xã hộichủ nghĩa Lênin cho rằng, hai giai đoạn đó gắn bó với nhau, “chỉ có một xe màphải chở hai đống rác, vậy phải chở đống thứ nhất là chế độ chuyên chế, rồi đoạnđống thứ hai là chủ nghĩa tư bản”; rằng, cuộc cách mạng thứ nhất chuyển thànhcuộc cách mạng thứ hai, cuộc cách mạng thứ hai khi đi qua phải giải quyết nốtnhững nhiệm vụ của cuộc cách mạng thứ nhất tồn tại Cuộc cách mạng thứ haicủng cố thành quả cuộc cách mạng thứ nhất nhưng không được lẫn lộn, vì mỗigiai đoạn làm lịch sử riêng của nó có nội dung riêng biệt, nôn nóng, vội vàng sẽthất bại Thực hiện sự chuyển biến này, giai cấp vô sản phải giữ được quyền lãnhđạo và liên minh được với nông dân, lấy chuyên chính công - nông làm công cụthực hiện sự chuyển biến đó

III- Ý nghĩa của tác phẩm

1 Ý nghĩa lịch sử

Lần đầu tiên Lênin nêu đường lối sách lược của chính Đảng của giai cấp côngnhân trong cuộc cách mạng tư sản kiểu mới - một sự phát triển chủ nghĩa Máctrong điều kiện chủ nghĩa tư bản đã phát triển thành chủ nghĩa đế quốc Lênin đãđánh đổ đường lối cơ hội chủ nghĩa của phái Mensêvích và khẳng định sự đúngđắn của đường lối chính trị của phái Bônsêvích

2 Ý nghĩa hiện nay

Trong bất kỳ hoàn cảnh nào, bất kỳ giai đoạn nào cũng phải khẳng định nhữngvấn đề cốt tử của cách mạng, vấn đề vai trò lãnh đạo của giai cấp công nhân màđội tiền phong của nó là Đảng Cộng sản

Trong công tác xây dựng Đảng, không chỉ quan tâm xây dựng Đảng về tưtưởng, xây dựng Đảng về tổ chức mà trước hết phải quan tâm xây dựng Đảng vềchính trị để đảm bảo có được một đường lối chính trị đúng đắn định hướng pháttriển của cách mạng

Theo Giới thiệu tác phẩm của C.Mác và Ph.Ăngnghen, V.I Lênin, Hồ Chí Minh về xây dựng Đảng và chính quyền nhà nước, Nxb CTQG, H, 1999.

Bệnh ấu trĩ “tả khuynh” trong phong trào cộng sản

sản trong nội bộ Đảng Tháng 5 năm 1918, Lênin viết tác phẩm Bệnh ấu trĩ

“tả khuynh” trong phong trào cộng sản, tác phẩm phê phán sai lầm của phái

“tả” trong nội bộ Đảng Bônsêvích Nga Sau khi các Đảng Cộng sản ra đời, bệnh “tả khuynh” đã phát sinh trên phạm vi quốc tế. 

 I- Hoàn cảnh lịch sử ra đời của tác phẩm

 Tác phẩm này ra đời trong hoàn cảnh sôi động của phong trào cách mạng thếgiới

 Chủ nghĩa tư bản đang trong cơn tổng khủng hoảng sau Chiến tranh thế giớilần thứ nhất (1914 - 1918) Chiến tranh là kết quả của mâu thuẫn giữa đế quốc với

đế quốc, làm cho mâu thuẫn đó ngày càng gay gắt và nảy sinh mâu thuẫn mớitrong nội bộ mỗi nước: mâu thuẫn giữa tư sản với vô sản, mâu thuẫn giữa nôngdân với địa chủ phong kiến Chủ nghĩa tư bản vốn đã khủng hoảng lại càng khủnghoảng trầm trọng Tình trạng khủng hoảng của chủ nghĩa tư bản làm xuất hiện tìnhthế cách mạng ở hàng loạt nước Dự đoán thiên tài của Lênin là biến chiến tranh

đế quốc thành nội chiến cách mạng đã được chứng minh trong thời kỳ này

Cách mạng xã hội chủ nghĩa đầu tiên trên thế giới đã nổ ra và thắng lợi ở Nga.Nước Nga lúc đó là khâu yếu nhất trong toàn bộ sợi dây chuyền của chủ nghĩa đếquốc Cách mạng Tháng Mười Nga thành công là sự kiện lịch sử vô cùng to lớn, làdấu mốc mở đầu thời đại mới và cung cấp cho cách mạng thế giới mẫu mực kiệtxuất về cách mạng xã hội chủ nghĩa

Do ảnh hưởng của Cách mạng Tháng Mười, cách mạng thế giới phát triển rầm

rộ, phong trào công nhân phát triển nhanh chóng, ở nhiều nước điều kiện kháchquan và chủ quan của cách mạng đã chín muồi Ở hàng loạt nước Đảng Cộng sản

ra đời Các Đảng Cộng sản ra đời trên cơ sở phân hóa của Đảng dân chủ - xã hội.Những người gia nhập Đảng Cộng sản về cơ bản đã đoạn tuyệt lập trường cơ hộichủ nghĩa, nhưng vẫn còn chịu ảnh hưởng của Đảng dân chủ - xã hội trên một loạtvấn đề, kể cả những vấn đề quan trọng

Các Đảng Cộng sản ra đời đề ra nhu cầu thành lập quốc tế cộng sản mới.Ngày 5 tháng 3 năm 1919, tại Mátxcơva, Đại hội thành lập Quốc tế Cộng sản đãđược tổ chức Quốc tế mới ra đời tức là nhiệm vụ thứ nhất của phong trào cộngsản đã hoàn thành về cơ bản, thu hút được đội tiên phong toàn thế giới đi theocách mạng vô sản

Trong các Đảng Cộng sản, bệnh “tả khuynh” xuất hiện ngay sau khi Đảng rađời Đấu tranh chống bệnh này trong các đảng là nhiệm vụ tất yếu để tập hợp quầnchúng lao động đi theo chủ nghĩa cộng sản Từ năm 1903, Đảng Bônsêvích Nga

đã đấu tranh quyết liệt chống đầu óc cách mạng tiểu tư sản trong nội bộ Đảng

Tháng 5 năm 1918, Lênin viết tác phẩm Bệnh ấu trĩ “tả khuynh” trong phong trào cộng sản, tác phẩm phê phán sai lầm của phái “tả” trong nội bộ Đảng Bônsêvích

Nga Sau khi các Đảng Cộng sản ra đời, bệnh “tả khuynh” đã phát sinh trên phạm

vi quốc tế  

Lênin đã hoàn thành tác phẩm trước ngày Đại hội II của Quốc tế Cộng sảnkhai mạc Khi đến Đại hội, mỗi đại biểu đã có trong tay tác phẩm này Trong hoàn

cảnh lịch sử đó, tác phẩm Bệnh ấu trĩ “tả khuynh” trong phong trào cộng sản ra

đời đã đáp ứng được đòi hỏi của phong trào cộng sản và công nhân quốc tế

II- Những nội dung lý luận chủ yếu của tác phẩm

1 Ý nghĩa quốc tế của Cách mạng Nga

Lênin mở đầu tác phẩm bằng cách nêu ý nghĩa quốc tế của Cách mạng Nga

Đó là một việc đặc biệt quan trọng Thời kỳ này, bọn cơ hội luôn luôn tìm cáchxuyên tạc chủ nghĩa Mác Chúng cho rằng chủ nghĩa Mác chỉ phù hợp trong giaiđoạn chủ nghĩa tư bản tự do cạnh tranh, khi chủ nghĩa tư bản phát triển thành chủnghĩa đế quốc thì chủ nghĩa Mác không còn phù hợp nữa; và cho rằng, chủ nghĩaMác đã lỗi thời Khi Cách mạng Nga thành công, bọn cơ hội chủ nghĩa tìm mọi

cách xuyên tạc, bưng bít ý nghĩa của cuộc cách mạng đó Chúng cho rằng, Cáchmạng Tháng Mười là hiện tượng đặc thù của nước Nga, kinh nghiệm rút ra từ cuộccách mạng đó không thể áp dụng cho các nước khác trên thế giới Bọn cơ hội chủnghĩa đã phủ nhận hoàn toàn ý nghĩa của Cách mạng Nga Phủ nhận ý nghĩa củaCách mạng Nga thực chất là phủ nhận chủ nghĩa Mác Sự đúng đắn của chủ nghĩaMác đã được chứng minh bằng thực tiễn Cách mạng Tháng Mười, thực tiễn này

đã đập tan luận điệu xuyên tạc chủ nghĩa Mác của bọn cơ hội chủ nghĩa

Ý nghĩa quốc tế của Cách mạng Tháng Mười được Lênin đề cập theo hainghĩa: nghĩa rộng và nghĩa hẹp

- Nghĩa rộng: từ cả những nét chủ yếu và thứ yếu của Cách mạng Nga đều có

ý nghĩa quốc tế và nó tác động đến tất cả các nước

- Nghĩa hẹp: Những sự kiện diễn ra của Cách mạng Nga có ý nghĩa tất yếulịch sử là sẽ tái diễn trên phạm vi quốc tế

Cách mạng Tháng Mười đã chặt đứt sợi dây chuyền của chủ nghĩa đế quốc ởkhâu yếu nhất Nó mở đầu thời đại mới - thời đại quá độ từ chủ nghĩa tư bản lênchủ nghĩa xã hội Nó đánh dấu chủ nghĩa xã hội khoa học từ mơ ước đã trở thànhhiện thực

Cách mạng Nga đã giải quyết mâu thuẫn gay gắt của thế giới lúc đó tập trung

ở Nga, mâu thuẫn giữa tư sản với vô sản, mâu thuẫn giữa nông dân với địa chủphong kiến

“Tấm gương Nga chỉ ra cho tất cả các nước thấy một cái gì hoàn toàn căn bản

về tương lai tất yếu và gần đây của họ, tức là cách mạng vô sản tất cả các nướcđều không tránh khỏi con đường mà nước Nga đã trải qua”

Những người cộng sản ở tất cả các nước không chỉ thừa nhận ý nghĩa củaCách mạng Tháng Mười, mà quan trọng hơn là việc vận dụng kinh nghiệm củacuộc cách mạng đó vào tình hình cụ thể của từng nước để xác định đường lốichiến lược, sách lược đúng đắn Lênin muốn làm cho những người cộng sản quantâm hơn nữa đến việc rút ra từ Cách mạng Tháng Mười những bài học kinh

nghiệm một trong những bài học quan trọng nhất đó là bài học về vai trò lãnh đạocủa Đảng Cộng sản đối với cách mạng vô sản.  

Không có sự lãnh đạo của Đảng Cộng sản với chiến  lược, sách lược đúng đắnthì cách mạng vô sản không thể nổ ra và thắng lợi được

Trong điều kiện Đảng cầm quyền lãnh đạo xây dựng chủ nghĩa xã hội, Lêninxem xét vai trò lãnh đạo của Đảng trong hệ thống chuyên chính vô sản

2 Vai trò của Đảng trong hệ thống chuyên chính vô sản:

Để khẳng định vai trò của Đảng trong hệ thống chuyên chính vô sản, Lênin đãphê phán quan điểm sai lầm của những người cộng sản “tả khuynh”

Trước hết là phê phán xu hướng “tả khuynh” ở Đức (phái đối lập) Phái đốilập thừa nhận chuyên chính vô sản nhưng phủ nhận vai trò của Đảng Họ cho rằng,giai cấp công nhân không thể phá huỷ được nhà nước tư sản nếu không phá huỷnền dân chủ tư sản, và không thể tiêu diệt nền dân chủ tư sản nếu không phá huỷĐảng Lênin coi đó là điều vô cùng ngu xuẩn, không thể tha thứ được

Những người cộng sản “tả khuynh” này đã tự cho mình là những ngườimácxít đúng đắn nhất Những lý lẽ của phái đối lập đã chứng tỏ rằng, họ khônghiểu những điều sơ đẳng nhất của chủ nghĩa Mác

Họ đã xuất phát từ mô hình của chủ nghĩa cộng sản để phủ nhận vai trò lãnhđạo của Đảng: chủ nghĩa cộng sản ở giai đoạn cao thì xã hội không còn giai cấp,không còn Đảng Đó còn là mục đích lý tưởng của Đảng, nhưng để đi đến chủnghĩa cộng sản ở giai đoạn cao thì phải trải qua thời kỳ quá độ; thời kỳ đó dài hayngắn phụ thuộc vào điều kiện cụ thể của từng nước Đó là con đường mà nướcNga đã đi và cũng là con đường chung mà cách mạng xã hội chủ nghĩa ở tất cả cácnước đều phải trải qua

Quan điểm của phái đối lập cho rằng, chủ nghĩa tư bản ở Đức sẽ nhảy lên giaiđoạn cao của chủ nghĩa cộng sản không trải qua bước quá độ cho nên phải phá huỷĐảng Đây là sai lầm về đường lối cách mạng, thể hiện sự ấu trĩ cả về lý luận vàthực tiễn Những người cộng sản “tả khuynh” đã không hiểu gì về quy luật củacách mạng xã hội chủ nghĩa và càng không hiểu gì về Đảng cầm quyền lãnh đạo

xây dựng chủ nghĩa xã hội: vai trò của Đảng cầm quyền lãnh đạo xây dựng chủnghĩa xã hội ngày càng tăng lên, đó là quy luật phát triển của Đảng.

Để đảm bảo cách mạng xã hội chủ nghĩa thắng lợi đòi hỏi phải có sự lãnh đạocủa Đảng mácxít thực sự cách mạng, dày dặn kinh nghiệm trong đấu tranh giai cấp

và được sự tín nhiệm cao cả của quần chúng

Lênin khẳng định: “Không có một Đảng sắt thép được tôi luyện trong đấutranh, không có một Đảng được sự tín nhiệm của tất cả những phần tử trung thựctrong giai cấp nói trên, không có một Đảng biết nhận xét tâm trạng quần chúng vàbiết tác động vào tâm trạng đó thì không thể tiến hành thắng lợi cuộc  đấu tranh ấyđược” Tư tưởng này của Lênin đã chỉ ra cho những ai chưa biết suy nghĩ haychưa có điều kiện để suy nghĩ hiểu rằng: sự lãnh đạo của Đảng trong hệ thốngchuyên chính vô sản là tất yếu khách quan. 

Để thực hiện được quyền lãnh đạo của mình thì Đảng phải không ngừng đượccủng cố và phát triển Vì vậy, Lênin đã đề cập tới một số điểm về xây dựng nội bộĐảng

3 Vấn đề xây dựng nội bộ Đảng đã được đề cập trong tác phẩm

a) Việc xác định cương lĩnh, đường lối chính trị của Đảng

Cương lĩnh, đường lối, chính sách đúng đắn là nguyên nhân cơ bản đảm bảocho sự thắng lợi của  Đảng

Trong điều kiện Đảng cầm quyền lãnh đạo xây dựng chủ nghĩa xã hội, việcđịnh ra đường lối, nhiệm vụ chính trị đúng đắn lại càng quan trọng Bởi vì, sai lầm

về đường lối trong xây dựng chủ nghĩa xã hội có tác hại lâu dài đến toàn bộ sựnghiệp cách mạng Những người cộng sản “tả khuynh” đã mắc sai lầm nghiêmtrọng trong vấn đề này thể hiện ở một loạt vấn đề:

- Trước hết đối với vấn đề lãnh tụ, Đảng, giai cấp, quần chúng Họ đã dùngcác khái niệm này nhưng không hiểu mối quan hệ giữa các khái niệm đó, đã đốilập các khái niệm

Họ thừa nhận giữa chủ nghĩa tư bản và chủ nghĩa xã hội là thời kỳ chuyênchính vô sản nhưng họ đặt vấn đề ai phải thi hành chuyên chính vô sản: Đảng

Cộng sản hay giai cấp vô sản; chuyên chính của Đảng hay chuyên chính của giaicấp; chuyên chính Đảng của các lãnh tụ hay chuyên chính của quần chúng Thựcchất quan điểm của họ nhằm chia rẽ nội bộ Đảng, phá vỡ sự thống nhất của Đảng Lênin đã phê phán: Cách lập luận đó là mớ hỗn độn cũ rích, là luận điệu “tảkhuynh” ấu trĩ Phát biểu quan điểm của mình về các khái niệm đó, Người chỉ rõ:quần chúng được chia thành những giai cấp, những giai cấp này lại do các chínhđảng lãnh đạo, còn đứng đầu các đảng là những nhà lãnh đạo (các lãnh tụ) Cáckhái niệm này quan hệ chặt chẽ với nhau, kết hợp thành một chỉnh thể không thểchia cắt được Tuy nhiên, giữa các khái niệm đó cũng cần có sự phân biệt rõ, lẫnlộn giữa các khái niệm đó cũng là sai lầm Lênin đã chỉ ra sự khác nhau đó: Đảngkhông phải là toàn bộ giai cấp, Đảng là đội tiên phong của giai cấp, Đảng cònkhác giai cấp ở trình độ giác ngộ, lẫn lộn giữa Đảng và giai cấp sẽ dẫn đến hạ thấpvai trò lãnh đạo của Đảng

Lãnh tụ do Đại hội Đảng bầu ra, Đại hội bầu Ban Chấp hành Trung ương, Hộinghị ban Chấp hành Trung ương bầu ra Bộ Chính trị và Ban Bí thư Lãnh đạocông việc hàng ngày của Đảng giao cho Bộ Chính trị và Ban Bí thư Lênin đã đềcập đến nguyên tắc tập trung dân chủ, nguyên tắc tổ chức cơ bản của Đảng

Lãnh tụ còn khác Đảng ở yêu cầu về phẩm chất và năng lực, Lênin đòi hỏilãnh tụ phải là những người có uy tín nhất, có kinh nghiệm nhất Có những lãnh tụnhư vậy mới lãnh đạo được Đảng, giai cấp và quần chúng

Lênin đánh giá đúng vai trò của lãnh tụ, đồng thời kiên quyết lên án tệ sùngbái cá nhân

Những người cộng sản “tả khuynh” còn chia rẽ nội bộ Đảng bằng việc nêu rakhẩu hiệu “Đả đảo lãnh tụ”, nấp dưới khẩu hiệu này, họ đưa những lãnh tụ mớicủa họ vào để thay thế những lãnh tụ cũ của Đảng Cộng sản Đức Đó là một sailầm lớn

- Vấn đề hoạt động trong công đoàn phản động

Những người cộng sản “tả khuynh” coi công đoàn là một tổ chức phản động.Theo họ, những người cộng sản không cần, không được phép hoạt động trongcông đoàn; họ tạo ra một tổ chức mới gọi là “Hội liên hiệp công nhân”

Những người cộng sản “tả khuynh” luôn nói đến khái niệm quần chúng nhưng

họ đã lạm dụng khái niệm đó và không hiểu mối quan hệ giữa Đảng và quầnchúng Họ chủ trương rằng, những người cộng sản không tham gia công đoàn.Điều đó có nghĩa là tách Đảng với quần chúng, làm cho Đảng xa rời quần chúng.Lênin đã khẳng định: Công đoàn là tổ chức rộng rãi nhất để tập hợp côngnhân Công đoàn là trường học của chủ nghĩa cộng sản, Đảng liên hệ với quầnchúng thông qua công đoàn, công đoàn là tổ chức quần chúng nhưng phải có đảngviên hoạt động trong đó để thực hiện sự lãnh đạo của Đảng đối với tổ chức quầnchúng Đảng liên hệ với quần chúng không chỉ thông qua tổ chức công đoàn màcòn thông qua các tổ chức khác như: hợp tác xã, đoàn thanh niên, hội phụ nữ vàcác tổ chức bảo hiểm Ngoài những tổ chức trên, Đảng còn liên hệ với quần chúngbằng những hội nghị công nhân và nông dân

Những hình thức tổ chức trên thể hiện Đảng dân chủ với quần chúng

Đảng cầm quyền phải bằng mọi hình thức tổ chức nhằm sử dụng và phát huycao nhất sức mạnh của quần chúng trong công cuộc xây dựng chủ nghĩa xã hội.Lênin đã khẳng định: “Chỉ có độc một mình đội tiên phong thôi thì không thểthắng nổi Ném độc một mình đội tiên phong vào một cuộc chiến đấu quyết định,khi mà toàn thể giai cấp, khi mà quần chúng đông đảo hoặc chưa có thái độ trựctiếp ủng hộ đội tiên phong, hoặc chưa có ít ra là một thái độ trung lập có thiện cảmđối với đội tiên phong, khiến họ hoàn toàn không thể ủng hộ kẻ địch được, thì đókhông những là một điều dại dột, mà còn là một tội ác nữa”. 

Lênin cũng chỉ ra tính phản động của công đoàn Cái gọi là tính phản động chỉ

là những nhược điểm, khuyết điểm còn tồn tại trong công nhân: tính chất phườnghội, đầu óc thủ cựu, tư tưởng nghề nghiệp hẹp hòi và cũng có cả những khuynhhướng phi chính trị Tính phản động của công đoàn là không tránh khỏi trong thời

kỳ chuyên chính vô sản Chỉ khi nào công đoàn phát triển thành công đoàn công

nghiệp thì không còn tính phản động nữa, đó là giai đoạn cao của chủ nghĩa cộngsản, đó cũng là mục đích tương lai của giai cấp vô sản Trong điều kiện hiện tại

mà muốn đạt ngay kết quả của tương lai thì không thể có được Lênin coi sự mongmuốn đó như người ta muốn dạy toán cao cấp cho trẻ em 4 tuổi

Từ sự phân tích nên, Lênin đòi hỏi người cộng sản nhất thiết phải hành độngtrong công đoàn và phải công tác ở bất cứ nơi nào có quần chúng, kể cả những tổchức phản động nhất

- Việc tham gia nghị viện tư sản

Những người cộng sản “tả khuynh” cho rằng, chế độ nghị viện đã quá thời cả

về phương diện lịch sử và phương diện chính trị Đứng về phương diện lịch sử thếgiới mà nói thì “chế độ đại nghị” đã quá thời vô phương diện lịch sử Sau khi Cáchmạng Tháng Mười thành công thì thời đại nghị viện tư sản đã kết thúc, thời đạichuyên chính vô sản bắt đầu, nhưng trong vấn đề sách lược thực tiễn lại tính theoquy mô thế giới là một sai lầm hết sức nghiêm trọng về lý luận Chẳng hạn như ởĐức khi chưa có chuyên chính vô sản mà lại khẳng định nghị viện tư sản là quáthời thì quan điểm như vậy là sai lầm cả về thực tiễn và lý luận Những ngườicộng sản “tả khuynh” đã lẫn lộn giữa chủ quan và khách quan Họ đem ý muốnchủ quan thay thế cho việc thực hiện khách quan Đây là sai lầm rất nguy hiểm củangười cách mạng

Lênin đã khẳng định: Đảng Cộng sản phải tham gia nghị viện tư sản

Nghị viện tư sản là tổ chức phản cách mạng do giai cấp tư sản lập ra nhưngquần chúng lạc hậu còn tin ở nghị viện, coi nghị viện là đại biểu chân chính của họcho nên người cộng sản phải tham gia vào tổ chức đó để giáo dục, giác ngộ, thứctỉnh quần chúng

Người cộng sản tham gia nghị viện không phải là để duy trì tổ chức này mà đểđấu tranh xóa bỏ nghị viện

Người cộng sản không tham gia nghị viện tức là bỏ rơi quần chúng lạc hậu vànhư vậy sẽ không bao giờ giải tán được nghị viện

- Vấn đề thỏa hiệp:

Những người cộng sản “tả khuynh” nêu khẩu hiệu “Không bao giờ thỏa hiệp”

và không chấp nhận một  sự liên minh dựa dẫm nào

Lênin cho rằng: Đấu tranh cách mạng có lúc phải thỏa hiệp Bởi vì, tiến hànhcách mạng không phải hoàn toàn thuận lợi và dễ dàng mà còn có những lúc cáchmạng gặp khó khăn Trong những hoàn cảnh khó khăn phức tạp đòi hỏi ngườicách mạng phải biết lựa chiều, liên minh, thỏa hiệp để tránh tổn thất cho cáchmạng Cách mạng không phải chỉ biết có tiến công, khoa học tiến công phải được

bổ sung bằng khoa học rút lui khi cần thiết, rút lui là để chuẩn bị tiến công giànhnhững thắng lợi lớn hơn

b) Vấn đề kỷ luật của Đảng

Trong tác phẩm này, Lênin nhấn mạnh vai trò kỷ luật trong Đảng: Đảng có kỷluật nghiêm minh chặt chẽ mới thực hiện được sự lãnh đạo tập trung thống nhất,mới xây dựng được khối đoàn kết trong nội bộ Đảng Có kỷ luật mới tăng cườngđược sức mạnh của Đảng, mới chiến thắng được mọi kẻ thù Lênin coi kỷ luật làmột trong những điều kiện căn bản để đảm bảo cho sự thắng lợi của Đảng Ngườinói: “Những người Bônsêvích sẽ không giữ vững được chính quyền, tôi không nóiđược tới hai năm rưỡi, mà ngay cả đến hai tháng rưỡi cũng không được nữa, nếuĐảng ta không có kỷ luật hết sức nghiêm minh, kỷ luật sắt thực sự”

Đảng có kỷ luật nghiêm minh chặt chẽ mới vạch mặt và đuổi được bọn cơ hộichủ nghĩa dưới mọi màu sắc ra khỏi Đảng, làm trong sạch hàng ngũ Đảng, và mớichống được những tư tưởng phi vô sản ảnh hưởng ở trong Đảng Lênin coi kỷ luậtcủa Đảng là thứ vũ khí để Đảng thực hiện quyền lãnh đạo của mình Người nhấnmạnh: “kẻ nào làm yếu - dù chỉ là chút ít -  kỷ luật sắt trong Đảng của giai cấp vôsản (nhất là trong thời kỳ chuyên chính của nó) là thực tế giúp cho giai cấp tư sảnchống lại giai cấp vô sản”

Lênin nêu ba điều kiện để thực hiện kỷ luật trong Đảng:

- Sự giác ngộ và lòng trung thành với cách mạng, tinh thần kiên cường, tính

hy sinh và chí khí dũng cảm của đội tiên phong

- Đội tiên phong biết liên hệ, gần gũi, hòa mình với quần chúng rộng rãi

- Đội tiên phong có sự lãnh đạo chính trị, có chiến lược và sách lược đúng đắn

và được quần chúng tin tưởng vào sự đúng đắn đó

Thiếu những điều kiện trên thì không thể thực hiện được kỷ luật trong Đảng

và mọi ý đồ thiết lập kỷ luật trong Đảng chỉ là những câu nói suông mà thôi c) Tự phê bình và phê bình

Lênin coi tự phê bình và phê bình là một trong những tiêu chuẩn quan trọng

để xem xét Đảng Chỉ có Đảng mácxít chân chính - Đảng cách mạng thật sự mới

có thái độ đúng đắn đối với sai lầm của mình Trong quá trình lãnh đạo, Đảng cókhuyết điểm cũng là bình thường, điều quan trọng là có thái độ đúng đắn đối vớisai lầm của mình hay không, đó mới là điều quan trọng Lênin đòi hỏi rằng, trướcnhững sai lầm của mình, Đảng phải công khai thừa nhận sai lầm, phân tích hoàncảnh đẻ ra sai lầm, nghiên cứu những biện pháp để sửa chữa sai lầm Đó là thái độnghiêm túc của Đảng  

Chỉ có Đảng nghiêm túc như vậy mới thực sự là Đảng mácxít chân chính.Những người cộng sản “tả khuynh” đã không có thái độ đó, đã không nghiêmtúc trước những sai lầm của mình cho nên họ không phải là Đảng của giai cấp,không phải là Đảng của quần chúng, và chỉ là nhóm nhỏ mang tính bè phái Đốivới người đảng viên cộng sản, Lênin đòi hỏi rằng, trước sai lầm của mình, ngườiđảng viên phải thực hiện tốt tự phê bình Người nói: “Người thông minh khôngphải là người không phạm sai lầm Người nào phạm sai lầm, mà không nặng lắm,

và biết sửa chữa một cách dễ dàng và nhanh chóng thì người đó  người thôngminh”

Đối với Đảng cũng như đối với đảng viên, không có thái độ đúng đắn đối vớikhuyết điểm thì chỉ đi đến những khuyết điểm lớn hơn mà thôi

Lênin đã khẳng định điều đó: “cứ giữ mãi sai lầm, đi sâu thêm để bào chữacho nó, “đưa nó đến chỗ tột  cùng” thì từ một sai lầm nhỏ, người ta luôn luôn cóthể làm cho nó thành một sai lầm lớn ghê gớm”

d) Vấn đề phát triển Đảng

Lênin coi phát triển Đảng là một trong những công tác quan trọng nhằm xâydựng và củng cố Đảng Song, phát triển Đảng phải đảm bảo không để cho bọn cơhội và bọn phản cách mạng tìm cách chui vào Đảng

Trong cuộc chiến đấu giữa cái sống và cái chết, bọn cơ hội chủ nghĩa khôngbao giờ đi theo những người cộng sản mà vào Đảng Nhưng trong điều kiện Đảngcầm quyền, đảng viên có tổ chức, có quyền thì hấp dẫn đối với bọn cơ hội chủnghĩa, và do đó, cũng có thể chui được vào Đảng nếu như các tổ chức Đảng sơ hởtrong công tác tổ chức

Theo quan điểm của Lênin, phát triển Đảng trong điều kiện Đảng cầm quyềnphải hết sức chặt chẽ về tiêu chuẩn để ngăn ngừa những phần tử cơ hội và bọnphản cách mạng tìm cách chui vào Đảng để phá hoại Sau Cách mạng Tháng Mườithành công, Lênin chỉ kêu gọi những công nhân, nông dân, người lao động thật sựtin theo chủ nghĩa cộng sản vào Đảng Và Đảng chỉ mở rộng trong lúc cuộc nộichiến gay go quyết liệt nhất, trong những lúc tình hình khó khăn nhất Trong khókhăn thử thách mới phân biệt được người cách mạng thực sự với kẻ cơ hội chủnghĩa, khó khăn thử thách là thước đo sự giác ngộ và lòng trung thành của ngườicách mạng

đ) Đấu tranh chống chủ nghĩa cơ hội là quy luật phát triển của Đảng

Lênin đã lý giải và chứng minh tính quy luật của cuộc đấu tranh này bằngthực tiễn của Đảng Bônsêvích Nga đấu tranh triệt để không điều hòa chống haiphía chủ nghĩa cơ hội “hữu khuynh” và chủ nghĩa giáo điều “tả khuynh” ĐảngBônsêvích đã trưởng thành, củng cố, tôi luyện trong cuộc đấu tranh đó Đây khôngphải là hiện tượng riêng của Nga mà là quy luật phát triển của các Đảng Cộng sản.Chủ nghĩa cơ hội là kẻ thù chung của phong trào cộng sản quốc tế và là kẻ thù củamỗi Đảng Cộng sản Mặt khác, trong nội bộ mỗi Đảng không tránh khỏi bị ảnhhưởng bởi các trào lưu tư tưởng phi vô sản Sự ảnh hưởng đó biểu hiện dưới mọimàu sắc khi “hữu”, khi “tả” cho nên không đấu tranh chống cả hai khuynh hướng

đó thì Đảng không thể trở thành lực lượng lãnh đạo giai cấp công nhân được vàkhông thể duy trì được sự lãnh đạo tập trung thống nhất trong Đảng Không đấutranh chống chủ nghĩa cơ hội thì Đảng không thể tồn tại và phát triển được

Trong tác phẩm này, Lênin chống chủ nghĩa cơ hội cả hai phía nhưng chủ yếu

là đấu tranh chống chủ nghĩa cơ hội “tả khuynh” Công lao to lớn của Lênin đốivới phong trào cộng sản quốc tế là đã phát hiện ra chủ nghĩa cơ hội “tả khuynh”trong các Đảng Cộng sản trẻ tuổi ngay từ khi nó mới hình thành

Năm 1920, Lênin xem bệnh “tả khuynh” là bệnh ấu trĩ của Đảng Cộng sản trẻtuổi, về sau, Lênin đã  nhìn nhận căn bệnh ấy như một trào lưu hình thành rõ ràng

và cực kỳ nguy hiểm trong phong trào cộng sản quốc tế (cải cách ruộng đất nta)

III- Ý nghĩa thực tiễn của tác phẩm

1 Đối với phong trào cộng sản quốc tế

Tác phẩm ra đời đáp ứng đòi hỏi cấp bách của phong trào cộng sản quốc tếđương thời, đã giải đáp được thắc mắc và uốn nắn lệch lạc của phong trào Thời

kỳ này phong trào cộng sản phát triển rất nhanh và mạnh Cùng với sự phát triểncủa phong trào, những khuynh hướng sai lầm cũng xuất hiện, nếu như không có sựuốn nắn thì có nguy cơ đẩy phong trào đi chệch con đường đúng đắn, những tưtưởng của tác phẩm này đã đưa phong trào cách mạng thế giới phát triển và giaicấp vô sản ngày càng trưởng thành Sự phê phán của Lênin đã khắc phục đượcnhững quan điểm sai lầm của chủ nghĩa cộng sản “tả khuynh” Sự phê phán đóngày nay vẫn còn nguyên giá trị

3 Đối với công tác xây dựng Đảng

Nguyên lý trong tác phẩm này đã làm cơ sở trong việc xác định nội dung côngtác xây dựng Đảng Đảng ta đã coi trọng cả ba mặt xây dựng Đảng: xây dựngĐảng về chính trị, về tư tưởng và về tổ chức Nội dung này mang tính kỷ luật