Quy luật cạnh tranh nền kinh tế thị qua thực tiễn kinh tế nước ta

TP Hồ Chí Minh 11/2007 Nhận xét của giáo viên: ……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… Điểm: Mục lục Chương I: Cạnh tranh và quy luật cạnh tranh I.1.Cạnh tranh và các hình thức cạnh tranh……………………………………………….trang 6 I.1.1Khái niệm cạnh tranh……………………………………………………………………………………………6 I.1.2Các loại hình cạnh tranh………………………………………………………………………………….….6 I.1.3Quan hệ giữa độc quyền và cạnh tranh…………………………………………………………6 I.2.Các nhân tố ảnh hưởng đến khả năng cạnh tranh………………………………….…..7 I.2.1Các yếu tố thuộc về lợi thế so sánh………………………………………………………………..7 I.2.2.Nhóm yếu tố thuộc về khả năng tăng trưởng kinh tế của đất nước….7 I.2.3.Nhóm yếu tố thuộc về môi trường kinh tế của doanh nghiệp…………….7 I.2.4.Nhóm yếu tố thuộc về hoạt động của doanh nghiệp………………………………7 I.3.Vai trò của cạnh tranh và các công cụ để cạnh tranh trong kinh doanh.……………………………………………………………………………………………………………..8 I.3.1.Vai trò của cạnh tranh………………………………………………………………………………………..8 I.3.2.Các công cụ để cạnh tranh trong kinh doanh……………………………………………9 Chương II: Thực trạng của quy luật cạnh tranh trong nền kinh tế ở nước ta hiện nay II.1.Thực trạng nền kinh tế thị trường ở Việt Nam……………………………………….…11 II.1.1.Trình độ phát triển nền kinh tế thị trường ở nước ta còn trong giai đoạn sơ khai………………………………………………………………………………………………………………….…11 II.1.2.Thị trường dân tộc thống nhất đang trong quá trình hình thành nhưng chưa đồng bộ……………………………………………………………………………………………………..12 II.1.3.Quá trình hội nhập thị trường nước ta vào thị trường khu vực và thế giới, trong hoàn cảnh trình độ phát triển kinh tế- kỹ thuật của nước ta còn thấp so với hầu hết các nước trên thế giới………………………………………………………….12 II.1.4.Quản lý nhà nước về kinh tế- xã hội còn yếu……………………………………….12 II.2.Thực trạng cạnh tranh trong nền kinh tế thị trường ………………………………12 II.2.1.Doanh nghiệp và khả năng cạnh tranh…………………………………………………….12 II.2.2.Thực trạng cạnh tranh trong nền kinh tế thị trường…………………………….13 II.3.Tác động của cạnh tranh đối với các doanh nghiệp……………………………….15 II.3.1.Thúc đẩy tiến bộ kỹ thuật………………………………………………………………………..……15 II.3.2.Tích tụ tập trung trong sản xuất……………………………………………………………….…16 II.3.3.Cạnh tranh gắn liền với phá sản và các hệ quả khác ……......…........16 Chương III: Phương hướng phát triển, giải pháp để nâng cao sức cạnh tranh trong nền kinh tế ở nước ta . Ý kiến cá nhân. III.1.Thực chất nhất quán chính sách trong nền kinh tế nhiều thành phần……………………………………………………………………………………………………………………………….……17 III.2.Đẩy mạnh công nghiệp hoá hiện đại hoá đất nước phát triển phân công lao động…………………………………………………………………………………………………………………17 III.3.Giải pháp và quản lý điều hành và phát triển nguồn nhân lực để nâng cao khả năng cạnh tranh………………………………………………………………………………….18 III.4.Kết luận………………………………………………………………………………………………………………….18 Danh mục tài liệu tham khảo. Lời mở đầu Thế giới đang biến động, ngày càng chuyển biến với xu hướng hội nhập và toàn cầu hoá ngày càng diễn ra sâu sắc. Do hội nhập kinh tế là xu hướng tất yếu và khách quan, một nước muốn phát triển không còn cách nào khác là phải hoà vào nền kinh tế thế giới. Trước tình hình mới về cơ chế thị trường và cơ chế quản lý, cạnh tranh để đứng vững và phát triển là tất yếu không thể tránh khỏi. Chủ động hội nhập quốc tế, tiến hành điều tra, phân loại, đánh giá khả năng cạnh tranh của từng sản phẩm, mặt hàng, có biện pháp thiết thực nhằm nâng cao hiệu quả đầu tư, nâng cao sức cạnh tranh là một trong những việc cần thiết và cấp bách hiện nay. Đặc biệt trong giai đoạn hiện nay, tình hình quan hệ quốc tế ngày càng mở rộng với sự hợp tác và chuyên môn hoá ngày càng cao chúng ta không có những biện pháp thích hợp thì sẽ không trụ được khi tham gia hội nhập, chúng ta sẽ không có khả năng cạnh tranh trong nền kinh tế thị trường với xu thế toàn cầu hoá, xã hội hoá mà trong đó quy luật cạnh tranh càng diễn ra khốc liệt hơn. Chính vì thế, chúng ta phải nhìn nhận, đánh giá khả năng cạnh tranh trong nền kinh tế thị trường ở Việt Nam hiện nay để từ đó có những bước đi đúng đắn, những giải pháp triệt để, thích hợp, những phương hướng để nâng cao khả năng cạnh tranh của nền kinh tế thị trường Việt Nam. Đây là một đề tài hay và tương đối rộng. Là một sinh viên như em có nhiều hạn chế, rất mong thầy thông cảm cho những thiếu xót của em. Em xin chân thành cảm ơn! Chương I: CẠNH TRANH VÀ QUY LUẬT CẠNH TRANH I.1. Cạnh tranh và các hình thức cạnh tranh: I.1.1.Khái niệm cạnh tranh: “Cạnh tranh là sự đấu tranh giữa các chủ thể kinh tế nhằm giành lợi nhuận tối đa cho mình.Cạnh tranh là yếu tố cơ bản của cơ chế thị trường. Nó là hiện tượng tất yếu của kinh tế thị trường, ở đâu có sản xuất và trao đổi hàng hoá, thì ở đó có cạnh tranh.”[2,tr6] Cạnh tranh là một yếu tố khách quan và có thể nói rằng không có cạnh tranh thì không có phát triển, cạnh tranh là động lực của phát triển không có cạnh tranh thì không có phát triển.Cho dù ở đâu đi chăn nữa thì cạnh tranh luông tồn tại,kể cả trong đơì sống hằng ngày, nhưng ở đây ta chỉ xét ở góc độ kinh tế.Từ năm 1986 trở về trước thì người ta đã có những quan điển sai lầm khi kìm hẵm sự cạnh tranh ở các lĩnh vực, các gốc độ khác nhau tì quan niện cạnh tranh cũng khác nhau.Nhưng theo quan điểm tổng hợp thì cạnh tranh là: quá trình kinh tế mà ở đó chủ thể kinh tế ganh đua nhau, tìm mọi biện pháp, thủ đoạn, cách thức, tìm mọi biện pháp để đạt mục tiêu kinh tế của mình, thông thường là nhằm chiếm lĩnh thị trường, giành lấy khách hàng cũng như những điều kiện sản xuất có lợi nhất. Cạnh tranh ở đây được thể hiện chủ yếu ra mặt ngoài của sản phẩm. Từ khái niệm trên ta có thể hiểu khả năng cạnh tranh của khả năng của sản phẩm là tất cả những gì mà sản phẩm đó đã có, đang và sẽ có để có thể ưu thế so với các phẩm khác cùng loại hoặc khác loại trong quá trình cạnh tranh. I.1.2.Các loại hình cạnh tranh: -“Cạnh tranh nội bộ ngành: là sự cạnh tranh giữa các xí nghiệp trong cùng một ngành, cùng sản xuất ra một loại hàng hoá nhằm giành giật những điều kiện thuận lợi trong sản xuất và tiêu dùng hàng hoá có lợi hơn để thu lợi nhuận siêu ngạch. -Cạnh tranh ngành: là sự cạnh tranh giữa các ngành sản xuất khác nhau, nhằm mục đích tìm nơi đầu tư có lợi hơn. -Tự do cạnh tranh sinh ra tích tụ và tập trung sản xuất. Khi quy mô sản xuất phát triển đến một mức độ nào đó thì sẽ dẫn tới độc quyền.”[2,tr6] I.1.3Quan hệ giữa cạnh tranh và độc quyền: “Độc quyền sinh ra từ cạnh tranh tự do,độc quyền độc lập với cạnh tranh tự do. Nhưng sự xuất hiện của độc quyền không thể thủ tiêu được cạnh tranh, trái lại nó càng làm cạnh tranh trở nên đa dạng,gay gắt và có sức phá hoại to lớn.”[2,tr7] I.2.Các nhân tố ảnh hưởng đến khả năng cạnh tranh: I.2.1.Các yếu tố về lợi thế so sánh: “Lợi thế so sánh được coi là yếu tố sống còn trong cạnh tranh. Ở đây khả năng cạnh tranh được xem là sức cạnh tranh thực và bằng với lợi thế so sánh. Và đặc biệt trong giai đoạn hiện nay, với nền kinh tế toàn câu cạnh tranh quốc tế ngày càng khốc liệt các lợi thế so sánh trên tầm vĩ mô không thể coi nhẹ nhhư: sự ổn định về kinh tế chính trị, pháp luật thể chế, kinh tế đất nước, kết cấu hạ tầng”.[3,tr7] Đậy có thể nói là yếu tố quan trọng trong thời gian hiện nay giúp chúng ta phát triển trọng điểm sử dụng hiệu quả nguồn lực để tăng sức cạnh tranh trong nền kinh tế thị trường hiện nay. I.2.2.Nhóm các yếu tố thuộc về khả năng tăng trưởng kinh tế của đất nước: Theo Forger thì “ khả năng cạnh tranh là khả năng của một đất nước trong việc nhận thức rõ về mục đích của chính sách kinh tế tập trung, nhất là đối với tăng trưởng thu nhập và việc làm, mà không gặp những khó khăn trrong cán cân thanh toán”.[3,tr7] Bởi vì tăng trưởng kinh tế của nột quốc gia được xác định bởi năng suất cảu nền kinh tế quốc gia đó mà năng suất là yếu tố cơ bản tạo nên khả năng cạnh tranh và nó là một yếu tô1 góp phần vào lợi thế so sánh cảu sản phẩm, nâng cao sức cạnh tranh của sản phẩm trong nền kinh tế thị trường. I.2.3.Nhóm thuộc về môi trường kinh tế của doanh nghiệp: Bao gồm các yếu tố như chính sách thương mại, môi trường đầu tư, tài chính, mức thanh khoản trong nền kinh tế, cơ cấu doanh nghiệp cạnh tranh trong nền kinh tế. Ngoài ra, năng lực sản xuất công nghiệp của ngành của quốc gia cũng đóng vai trò hết sức quan trọng. Ở đây phải nói đến đội ngũ nhân lực được đào tạo có kĩ năng, nghề nghiệp không ngừng được nâng cao. Ngoài ra phải nói đến phần công nghệ trong tranh thiết bị của quốc gia cũng đóng vai trò hết sức quan trọng.Chính việc áp dụng công nghệ tiên tiến, hiện đại sẽ giảm bớt chi phí, nâng cao năng suất, làm tăng khả năng cạnh tranh của sản phẩm. I.2.4.Nhóm các yếu tố thuộc về hoạt động của doanh nghiệp:

BỘ GIÁO DỤC & ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ TP.HCM

ĐỀ TÀI: QUI LUAT CANH TRANH NEN KINH TE THI TRUONG QUA THUC TIEN KINH TE NUOC TA TP Hồ Chí Minh 11/2007 Nhận xét của giáo viên: ………

………

………

………

………

………

………

………

………

………

………

………

………

………

………

………

………

Điểm: GVHD SANG : Th.S NGUYEN VAN

NHÓM SV THỰC HIỆN : NHÓM 1 LỚP : Đ3K16 MÔN : PPNCKH

NĂM 2007

Mục lục

Chương I: Cạnh tranh và quy luật cạnh tranh

I.1.Cạnh tranh và các hình thức cạnh tranh……….trang 6

tranh………

………6

tranh………

……….….6

I.1.3Quan hệ giữa độc quyền và cạnh tranh………6

I.2.Các nhân tố ảnh hưởng đến khả năng cạnh tranh……….… 7

I.2.1Các yếu tố thuộc về lợi thế so sánh……… 7

I.2.2.Nhóm yếu tố thuộc về khả năng tăng trưởng kinh tế của đất nước….7

I.2.3.Nhóm yếu tố thuộc về môi trường kinh tế của doanh nghiệp……….7

I.2.4.Nhóm yếu tố thuộc về hoạt động của doanh nghiệp………7

I.3.Vai trò của cạnh tranh và các công cụ để cạnh tranh

………

……… 8

tranh………

……… 8

I.3.2.Các công cụ để cạnh tranh trong kinh doanh………9

Chương II: Thực trạng của quy luật cạnh tranh trong nền kinh tế ở nước ta hiện nay

II.1.Thực trạng nền kinh tế thị trường ở Việt Nam……….…11

II.1.1.Trình độ phát triển nền kinh tế thị trường ở nước ta còn

khai………

……….…11

II.1.2.Thị trường dân tộc thống nhất đang trong quá trình hình

bộ………

……… 12

II.1.3.Quá trình hội nhập thị trường nước ta vào thị trường khu vực và thế giới, trong hoàn cảnh trình độ phát triển kinh tế- kỹ thuật của nước ta còn thấp so với hầu hết các nước trên thế giới……….12

II.1.4.Quản lý nhà nước về kinh tế- xã hội còn yếu……….12

II.2.Thực trạng cạnh tranh trong nền kinh tế thị trường

………12

II.2.1.Doanh nghiệp và khả năng cạnh tranh……….12

II.2.2.Thực trạng cạnh tranh trong nền kinh tế thị trường……….13

II.3.Tác động của cạnh tranh đối với các doanh nghiệp……….15

thuật………

……15

II.3.2.Tích tụ tập trung trong sản xuất……….…16

II.3.3.Cạnh tranh gắn liền với phá sản và các hệ quả khác

…… … 16

Chương III: Phương hướng phát triển, giải pháp để

nâng cao sức cạnh tranh trong nền kinh tế ở nước ta Ý kiến cá nhân.

III.1.Thực chất nhất quán chính sách trong nền kinh tế nhiều thành

phần………

……….……17

III.2.Đẩy mạnh công nghiệp hoá hiện đại hoá đất nước phát triển phân công lao

động………

………17

III.3.Giải pháp và quản lý điều hành và phát triển nguồn nhân lực để nâng cao khả năng cạnh

tranh………

……….18

III.4.Kết

luận………

……….18

Danh mục tài liệu tham khảo

Lời mở đầu

Thế giới đang biến động, ngày càng chuyển biến với xu hướng hội nhập và toàn cầu hoá ngày càng diễn ra sâu sắc

Do hội nhập kinh tế là xu hướng tất yếu và khách quan, một nước muốn phát triển không còn cách nào khác là phải hoà vào nền kinh tế thế giới Trước tình hình mới về cơ chế thị trường và cơ chế quản lý, cạnh tranh để đứng vững và phát triển là tất yếu không thể tránh khỏi Chủ động hội nhập quốc

tế, tiến hành điều tra, phân loại, đánh giá khả năng cạnh tranh của từng sản phẩm, mặt hàng, có biện pháp thiết thực nhằm nâng cao hiệu quả đầu tư, nâng cao sức cạnh tranh là một trong những việc cần thiết và cấp bách hiện nay

Đặc biệt trong giai đoạn hiện nay, tình hình quan hệ quốc tế ngày càng mở rộng với sự hợp tác và chuyên môn hoá ngày càng cao chúng ta không có những biện pháp thích hợp thì sẽ không trụ được khi tham gia hội nhập, chúng ta sẽ không có khả năng cạnh tranh trong nền kinh tế thị trường với

xu thế toàn cầu hoá, xã hội hoá mà trong đó quy luật cạnh tranh càng diễn ra khốc liệt hơn Chính vì thế, chúng ta phải nhìn nhận, đánh giá khả năng cạnh tranh trong nền kinh tế thị trường ở Việt Nam hiện nay để từ đó có những bước đi đúng đắn, những giải pháp triệt để, thích hợp, những phương hướng

để nâng cao khả năng cạnh tranh của nền kinh tế thị trường Việt Nam Đây là một đề tài hay và tương đối rộng Là một sinh viên như em có nhiều hạn chế, rất mong thầy thông cảm cho những thiếu xót của em

Em xin chân thành cảm ơn!

Chương I: CẠNH TRANH VÀ QUY LUẬT CẠNH TRANH

I.1 Cạnh tranh và các hình thức cạnh tranh:

I.1.1.Khái niệm cạnh tranh:

“Cạnh tranh là sự đấu tranh giữa các chủ thể kinh tế nhằm giành lợi nhuận tối đa cho mình.Cạnh tranh là yếu tố cơ bản của cơ chế thị trường Nó là hiện tượng tất yếu của kinh tế thị trường, ở đâu có sản xuất và trao đổi hàng hoá, thì ở đó có cạnh tranh.”[2,tr6]

Cạnh tranh là một yếu tố khách quan và có thể nói rằng không có cạnh tranh thì không có phát triển, cạnh tranh là động lực của phát triển không có cạnh tranh thì không có phát triển.Cho dù ở đâu đi chăn nữa thì cạnh tranh luông tồn tại,kể cả trong đơì sống hằng ngày, nhưng ở đây ta chỉ xét ở góc độ kinh tế.Từ năm 1986 trở về trước thì người ta

đã có những quan điển sai lầm khi kìm hẵm sự cạnh tranh ở các lĩnh vực, các gốc độ khác nhau tì quan niện cạnh tranh

cũng khác nhau.Nhưng theo quan điểm tổng hợp thì cạnh tranh là: quá trình kinh tế mà ở đó chủ thể kinh tế ganh đua nhau, tìm mọi biện pháp, thủ đoạn, cách thức, tìm mọi biện pháp để đạt mục tiêu kinh tế của mình, thông thường

là nhằm chiếm lĩnh thị trường, giành lấy khách hàng cũng như những điều kiện sản xuất có lợi nhất

Cạnh tranh ở đây được thể hiện chủ yếu ra mặt ngoài của sản phẩm Từ khái niệm trên ta có thể hiểu khả năng cạnh tranh của khả năng của sản phẩm là tất cả những gì mà sản phẩm đó đã có, đang và sẽ có để có thể ưu thế so với các phẩm khác cùng loại hoặc khác loại trong quá trình cạnh tranh

I.1.2.Các loại hình cạnh tranh:

-“Cạnh tranh nội bộ ngành: là sự cạnh tranh giữa các xí nghiệp trong cùng một ngành, cùng sản xuất ra một loại hàng hoá nhằm giành giật những điều kiện thuận lợi trong sản xuất và tiêu dùng hàng hoá có lợi hơn để thu lợi nhuận siêu ngạch

-Cạnh tranh ngành: là sự cạnh tranh giữa các ngành sản xuất khác nhau, nhằm mục đích tìm nơi đầu tư có lợi hơn -Tự do cạnh tranh sinh ra tích tụ và tập trung sản xuất Khi quy mô sản xuất phát triển đến một mức độ nào đó thì sẽ dẫn tới độc quyền.”[2,tr6]

I.1.3Quan hệ giữa cạnh tranh và độc quyền:

“Độc quyền sinh ra từ cạnh tranh tự do,độc quyền độc lập với cạnh tranh tự do Nhưng sự xuất hiện của độc quyền không thể thủ tiêu được cạnh tranh, trái lại nó càng làm cạnh tranh trở nên đa dạng,gay gắt và có sức phá hoại to lớn.”[2,tr7]

I.2.Các nhân tố ảnh hưởng đến khả năng cạnh tranh:

I.2.1.Các yếu tố về lợi thế so sánh:

“Lợi thế so sánh được coi là yếu tố sống còn trong cạnh tranh

Ở đây khả năng cạnh tranh được xem là sức cạnh tranh thực

và bằng với lợi thế so sánh Và đặc biệt trong giai đoạn hiện nay, với nền kinh tế toàn câu cạnh tranh quốc tế ngày càng khốc liệt các lợi thế so sánh trên tầm vĩ mô không thể coi nhẹ nhhư: sự ổn định về kinh tế chính trị, pháp luật thể chế, kinh

tế đất nước, kết cấu hạ tầng”.[3,tr7]

Đậy có thể nói là yếu tố quan trọng trong thời gian hiện nay giúp chúng ta phát triển trọng điểm sử dụng hiệu quả nguồn lực để tăng sức cạnh tranh trong nền kinh tế thị trường hiện nay

I.2.2.Nhóm các yếu tố thuộc về khả năng tăng trưởng kinh tế của đất nước:

Theo Forger thì “ khả năng cạnh tranh là khả năng của một đất nước trong việc nhận thức rõ về mục đích của chính sách kinh tế tập trung, nhất là đối với tăng trưởng thu nhập và việc làm, mà không gặp những khó khăn trrong cán cân thanh toán”.[3,tr7] Bởi vì tăng trưởng kinh tế của nột quốc gia được xác định bởi năng suất cảu nền kinh tế quốc gia đó mà năng suất là yếu tố cơ bản tạo nên khả năng cạnh tranh và nó là một yếu tô1 góp phần vào lợi thế so sánh cảu sản phẩm, nâng cao sức cạnh tranh của sản phẩm trong nền kinh tế thị trường

I.2.3.Nhóm thuộc về môi trường kinh tế của doanh nghiệp: Bao gồm các yếu tố như chính sách thương mại, môi trường đầu tư, tài chính, mức thanh khoản trong nền kinh tế, cơ cấu doanh nghiệp cạnh tranh trong nền kinh tế

Ngoài ra, năng lực sản xuất công nghiệp của ngành của quốc gia cũng đóng vai trò hết sức quan trọng Ở đây phải nói đến đội ngũ nhân lực được đào tạo có kĩ năng, nghề nghiệp không ngừng được nâng cao Ngoài ra phải nói đến phần công nghệ trong tranh thiết bị của quốc gia cũng đóng vai trò hết sức quan trọng.Chính việc áp dụng công nghệ tiên tiến, hiện đại

sẽ giảm bớt chi phí, nâng cao năng suất, làm tăng khả năng cạnh tranh của sản phẩm

I.2.4.Nhóm các yếu tố thuộc về hoạt động của doanh nghiệp:

“Hoạt động của doanh nghiệp là một trong các yếu tố nền tảng của khả năng cạnh tranh của doanh nghiệp Nó thấy khả năng tổ chức sản xuất, trìng độ quản lý, khả năng chuyên môn hoá của các bộ phận trong doanh nghiệp Các yếu tố thuộc về hoạt động của doanh nghiệp có ảnh hưởng trực tiếp đến chi phí cá biệt của doanh nghiệp Nhóm yếu tố này bao gồm hiệu quả hoạt động của doanh nghiệp, của chiến lược phát triển của doanh nghiệp.Chính chiến lược phát triển của doanh nghiệp đem lại cho doanh nghiệp triển vọng cạnh tranh daì hạn và cạnh tranh đa phương diện Trìng độ đội ngũ lao động, khả năng tiếp nhận và tốc độc xử lý thông tin… đều ảnh hưởng đến khả năng cạnh tranh của doanh nghiệp trong nền kinh tế thị trường, quyết định sự tồn tại của doanh nghiệp trên thương trường đầy sóng gió, thử thách và đầy rủi ro.”[1,tr8]

I.3 Vai trò của cạnh tranh và cơ chế vận dụng

I.3.1Vai trò của cạnh tranh:

Vai trò của cạnh tranh được hiểu qua các chức năng của nó:

-“Cạnh tranh là cơ chế điều khiển linh hoạt sản xuất của xã hội và do đó làm phân bổ các nguồn lực kinh tế của xã hội mọt6 cách tối ưu Mục đích hoạt động của các doanh nghiệp là lợi nhuận tối đa, do đó họ sẽ đầu tư vào những nơi có lợi nhuận cao nhất, tức là nguồn lực kinh tế của xã hội sẽ được chuyển đến nơi mà nó` được sử dụng với hiệu quả cao nhất

- Mâu thuẫn giữa các thành phần kinh tế làm cho cạnh tranh trở thành tất yếu Cạnh tranh là động lực quan trọng để cải tiến kỹ thuật, phát triển lực lượng sản xuất

Do đó nhà nước cần tạo điều kiện thuận lợi cho cạnh tranh

- Do cạnh tranh, người sản xuất hàng hoá phải cải tiến kỹ thuật, áp dụng công nghệ mới vào sản xuất để giảm chi phí sản xuất đến mức tối thiểu nhờ đó mà có thể cạnh tranh về giá cả, đứng vững trong cạnh tranh Quá trình

đó đã nâng cao năng suất lao động trong xã hội thúc đẩy lực lượng sản xuất phát triển

- Cạnh tranh thường xảy ra mạnh được yếu thua, các chủ thể có hành vi thứ ứng với thị trường tì sẽ tồn tại và phát triển, ngược lại các chủ thể kinh tế có hành vi không thích ứng với thị trường thì sẽ bị đào thải”[2,tr9]

I.3.2.Các công cụ để cạnh tranh trong kinh doanh:

“Công cụ cạnh tranh thực chất là vũ khí cạnh tranh trong kinh doanh trong nền kinh tế thị trường không thể tránh khỏi cạnh tranh Bởi cạnh tranh là quy luật tất yếu khách quan doanh nghiệp nào không dám đương đầu với cạnh tranh thì sẽ gặp thất bại nặng nề Do đó muốn tồn tại và phát triển, doanh nghiệp phải bắt buộc cạnh tranh Bản chất của cạnh tranh trong kinh doanh là tạo ưu thế so với đối thủ của mình Mỗi doanh nghiệp có các ưu thế khác nhau , để cạnh tranh thành công thì các doanh nghiệp phải chú ý đến việc xây dựng chiến lược trên cơ sở sử dụng các công cụ cạnh tranh có

ưu thế cạnh tranh của mình Chiến lược kinh doanh của doanh nghiệp hướng kinh doanh tổng thể và chính sách kinh doanh

bộ phận của doanh nghiệp.”[1,tr9]

Trong nền kinh tế kế hoạch hoá doanh nghiệp hoạt động theo

kế hoạch mang tính tập trung cao còn trong nền kinh tế thị trường thì doanh nghiệp hoạt động theo chiến lược kinh

doanh của mình tìm lợi thế cạnh tranh để có chỗ đứng trên thị trường Do đó cạnh tranh cần có chiến lược và chính sách phát triển cụ thể và rõ ràng

Hiện nay, doanh nghiệp thường sử dụng các công cụ chủ yếu sau để xây dựng chiến lược cạnh tranh: cạnh tranh qua sản phẩm, cạnh tranh qua giá, cạnh tranh thông qua việc thiết lập mạng lượi kênh phân phối và cạnh tranh xúc tiến hỗn hợp Cạnh tranh qua sản phẩn thể hiện các tính năng ưu việt của sản phẩm

Để có thể cạnh tranh về chất lượng bắt buộc các doanh nghiệp phải đầu tư nghiên cứu cải tiến công nghệ, kĩ thuật sản xuất để trạo ra sự khác biệt thông qua tính năng thông dụng của sản phẩm, đều này ảnh hưởng đến khả năng cạnh tranh của doanh nghiệp trrên thị trường

Cạnh tranh qua giá là một hình thức gián tiếp của cạnh tranh, qua chí phí có thể dịnh giá thấp hơn giá của thị trường Chính nhờ chi phí sản xuât1 thâp các đối thủ cạnh tranh trong khi vẫn duy trì lợi nhuận mong muốn giá thấp giúp doanh nghiệp chiếm thị trường lớn giữ thế chủ động trong thời kỳ cạnh tranh gay gắt

“Thiết lập mạng lươí kênh phân phối hợp lý hiệu quả là yếu tố r6át có lợi để cạnh tranh.Có 4 cách thiết lập kênh phân phối Cách 1: Người saản xuất _ người tiêu dùng

Cách 2: Người sản xuất_ người bán lẻ_ người tiêu dùng

Cách 3: Người sản xuất_ người bán buôn_ người bán lẻ_ người tiêu dùng

Cách 4: Người sản xuất_trung gian_ người bán buôn_ người bán lẻ_ người tiêu dùng

Phân phối sản phẩm như thế nào là một lợi thế cạnh tranh trong kinh doanh Đây có thể nói là yếu tố quan trọng nhất trong các công cụ

Tóm lại: các công cụ cạnh tranh giúp các doanh nghiệp xây dựng tghánh công chiến lược kinh doanh trên cơ sở chiến lược cạnh tranh.”[1,tr10]

Chương II:THỰC TRẠNG CỦA QUY LUẬT CẠNH TRANH TRONG NỀN KINH TẾ Ở NƯỚC TA.

II.1.Thực trạng nền kinh tế thị trường ở nước ta hiện nay:

II.1.1.Trình độ phát triển nền kinh tế ở nước ta còn trong giai đoạn sơ khai:

-“Cơ sở vật chất- kỹ thuật còn ở trình độ thấp: bên cạnh một số lĩnh vực, một số cơ sở kinh tế đã được trang bị nhưng công nghệ hiện đại, thì trong nhiều ngành kinh tế, máy móc công nghệ còn rất lạc hậu.Lao động thủ công còn chiếm tỷ trong lớn trong tổng số lao động xã hội.Do đó, năng suất, hiệu quả, chất lượng sản xuất thấp; So với khu vực, nước ta còn sản xuất nhỏ, phân tán là phổ biến

-Kết cấu hạ tầng như giao thông, bến cảng, hệ thống thông tin liên lạc…còn lạc hậu, kém phát triển Hệ thống giao thông kém làm cho các địa phương,các vùng bị chia cắt, tách biệt nhau Do đó làm cho nhiều tiềm năng của đại phương không được khai thác,các địa phương không thể chuyên môn hoá sản xuất để phát huy thế mạnh

Phân công lao động kém phát triển, sự dịch chuyển cơ cấu kinh tế còn chậm Nông nghiệp chiếm tỷ lệ cao còn các ngành kinh tế công nghệ cao chiếm tỷ trọng thấp

-Khả năng cạnh tranh của các doanh nghiệp trên thị trường trong nước, cũng như thị trường nước ngoài còn rất yếu Khối lượng hàng hoá còn bé, chủng loại hàng hoá còn nghèo nàn, chất lượng hàng hoá thấp, giá cả lại cao.”[2,tr11]

II.1.2Thị trường dân tộc thống nhất đang phát triển nhưng chưa đồng bộ:

Do giao thông vận tải kém phát triển nên không lôi cuốn được tất cả các vùng trong nước vào một mạng lưới lưu thông hàng hoá thống nhất chung

-Thị trường hàng hoá- dịch vụ đã hình thành nhưng còn hạn hẹp và còn nhiều tiêu cực

-Thị trường hàng hoá sức lao động mới manh nha, một số trung tâm giới thiệu việc làm và xuất khẩu lao động mới xuất hiện nhưng nảy sinh nhiều tiêu cực Sức cung lao động lành nghề nhỏ hơn cầu rất nhiều, trong khi đó cung về sức lao động giản đơn lại vượt quá xa cầu

-Thị trường tiền tệ, thị trường vốn đã có nhiều tiến bộ nhưng còn nhiều trắc trở, như nhiều doanh nghiệp, nhất là doanh nghiệp tư nhân rất thiếu vốn nhưng không được vay, trong khi đó nhiều ngân hàng thương mại huy động được tiền gửi mà không thể cho vay nên bị ứ đọng, dư ợ quá hạn trong nhiều ngân hàng thương mại đã lên tới mức báo động Thị trường chứng khoán ra đời nhưng “hàng hoá” còn nghèo nàn, rất ít doanh nghiệp đủ điều kiện tham gia thị trường này

II.1.3.Quá trình hội nhập thị trường ta vào thị trường khu vực và thị trường thế giới, trong hoàn cảnh trình độ phát triển kinh tế- kỹ thuật của nước ta còn thấp so với hầu hết các nước trên thế giới:

Toàn cầu hoá và khu vực hoá về kinh tế đang đặt ra những thách thức hết sức gay gắt đối với các nước nói chung và nước ta nói riêng Nhưng nó là xu thế khách quan.Vì vậy phải chủ động hội nhập, chuẩn bị tốt để tham gia vào khu vực hoá và toàn cầu hoá, tìm ra “cái mạnh tương đối” của nước ta, thực hiện đa phương hoá,đa dạng hoá kinh tế đối ngoại, tận dụng ngoại lực để phát huy nội lực, nhằm thúc đẩy công nghiệp hoá, hiện đại hoá nền kinh tế quốc dân, định hướng đi lên chủ nghĩa xã hội

II.1.4.Quản lý nhà nước về kinh tế- xã hội còn yếu kém: Đại hội, đại biểu toàn quốc lần thứ VIII của Đảng ta nhận định về vấn đề này: “Hệ thống pháp luật, cơ chế, chính sách chưa đồng bộ và nhất quán, thực hiện chưa nghiêm Công tác tài chính, ngân hàng, giá cả, kế hoạch hoá, quy hoạch xây dựng, quản lý đất đai còn nhiều yếu kém; thủ tục hành chính …đổi mới chậm.Thương nghiệp nhà nước còn bỏ trống một số địa phận quan trọng, chưa phát huy tốt vai trò chủ đạo trên thị trường Quản lý xú6t nhập khẩu còn nhiều sơ hở và nhiều tiêu cực, một số hoạt động gây