Literature outline ĐỀ TÀI NHẬN THỨC CỦA BẠN VỀ NỀN VĂN HÓA TIÊN TIẾN ĐẬM ĐÀ BẢN SẮC DÂN TỘC CỦA VIỆT NAM THEO BẠN SINH VIÊN CẦN LÀM GÌ ĐỂ CỦNG CỐ VÀ PHÁT TRIỂN TÍNH CHẤT TIÊN TIẾN ĐẬM ĐÀ BẢN SẮC DÂN T[.]
Trang 1ĐỀ TÀI:
NHẬN THỨC CỦA BẠN VỀ NỀN VĂN HÓA TIÊN TIẾN ĐẬM ĐÀ BẢN SẮC DÂN TỘC CỦA VIỆT NAM THEO BẠN SINH VIÊN CẦN LÀM GÌ ĐỂ CỦNG CỐ VÀ PHÁT TRIỂN TÍNH CHẤT TIÊN TIẾN ĐẬM ĐÀ BẢN
SẮC DÂN TỘC CỦA VĂN HÓA VIỆT NAM
Trang 2MỤC LỤC
I LỜI MỞ ĐẦU 3
BẢN SẮC DÂN TỘC VÀ SINH VIÊN CẦN LÀM GÌ ĐỂ CỦNG CỐ
VÀ PHÁT TRIỂN TÍNH CHẤT TIÊN TIẾN ĐẬM ĐÀ BẢN SĂC DÂN TỘC CẢU VĂN HÓA VIỆT NAM 4
1 Nhận thức về nền văn hóa tiên tiến đậm đà bản sắc dân tộc của Việt Nam 4 1.2 Sự cần thiết phải xây dựng một nền văn hóa tiên tiến đậm đà bản sắc dân tộc trong qua trình phát triển của Việt Nam 6
2 Sinh viên cần làm gì để củng cố và phát triển tính chất tiên tiến, đậm
đà bản sắc dân tộc của văn hóa Việt Nam 8
III KẾT LUẬN 11
Trang 3I LỜI MỞ ĐẦU
Hiện tại, Việt Nam đã bắt đầu quá trình mở cửa nền kinh tế và đang trên đà hội nhập vào nền kinh tế của thế giới Cùng với quá trình toàn cầu hóa, việc giao thoa và tiếp xúc giữa các nền văn hóa khác nhau trên thế giới đang diễn ra thực sự mạnh mẽ Xét riêng về nước ta, đặc biệt
là khi Việt Nam gia nhập WTO đã chịu rất nhiều tác động không chỉ đến lĩnh vực kinh tế mà còn đến mọi lĩnh vực của đời sống xã hội, trong đó có văn hóa Việc học hỏi và tiếp nhận những nét văn hóa tiên tiến là thực sự cần thiết, nhưng việc giữ gìn và bảo tồn những nét văn hóa truyền thống của dân tộc còn quan trọng hơn Từ Đại hội IV đến nay, Đảng ta đã từng bước nhận thức rõ vai trò, vị trí quan trọng của nền văn hóa trong phát triển kinh tế - xã hội và hội nhập kinh tế quốc tế Đại hội VII, VIII, IX, X
và nhiều nghị quyết Trung ương tiếp theo của nước ta cũng đã xác định nền tảng tinh thần của xã hội và coi văn hóa vừa là mục tiêu, vừa là động lực của phát triển Đại hội XI của Đảng một lần nữa khẳng định chúng ta cần: “Xây dựng nền văn hóa Việt Nam tiên tiến, đậm đà bản sắc dận tộc, phát triển toàn diện, thông nhất trong đa dạng, thấm nhuần sâu sắc tinh thần nhân văn, dân chủ tiến bộ, làm cho văn hóa gắn kết chặt chẽ và thấm sâu vào toàn bộ đời sống xã hội, trở thành sức mạnh nội sinh quan trọng của phát triển” Vậy thế nào là một nền văn hóa tiên tiến đậm đà bản sắc dân tộc? và là sinh viên, chúng ta cần làm gì để củng cố và phát triển tính chất tiên tiến đậm đà bản sắc dân tộc của văn hóa Việt Nam? Ngay sau đây, chúng ta sẽ cùng nhau tìm hiểu để trả lời những câu hỏi trên
Trang 4II NHẬN THỨC VỀ NỀN VĂN HÓA TIÊN TIẾN ĐẬM ĐÀ BẢN SẮC DÂN TỘC VÀ SINH VIÊN CẦN LÀM GÌ ĐỂ CỦNG CỐ VÀ PHÁT TRIỂN TÍNH CHẤT TIÊN TIẾN ĐẬM ĐÀ BẢN SĂC DÂN TỘC CẢU VĂN HÓA VIỆT NAM
1 Nhận thức về nền văn hóa tiên tiến đậm đà bản sắc dân tộc của Việt Nam.
I.1 Nền văn hóa tiên tiến đậm đà bản sắc dân tộc của Việt Nam.
Để có những nhận thức đúng đắn về nền văn hóa tiên tiến đậm đà bản sắc dân tộc của Việt Nam thì đầu tiên chúng ta cần phải tìm hiểu: thế nào là một nền văn hóa tiên tiến đậm đà bản sắc dân tộc?
Để trả lời cho câu hỏi này, trước tiên chúng ta hãy cùng tìm hiểu khái niệm “văn hóa” Có rất nhiều khái niệm về văn hóa vì mỗi thời kỳ chúng ta lại có những cái nhìn khác nhau về văn hóa cũng như vai trò và
vị trí của nó trong việc xây dựng đất nước Song đơn giản ta có thể hiểu:
“ Văn hóa là đời sống tinh thần của xã hội”, “ Văn hóa là hệ các giá trị, truyền thống, lối sống”, “ Văn hóa là năng lực sáng tạo” của mỗi dân tộc,
“ văn hóa là bản sắc” của một dân tộc, là cái phân biệt dân tộc này với dân tộc khác…đó là cái nhìn tổng quan về văn hóa Vậy còn văn hóa Việt Nam? “ văn hóa Việt Nam là tổng thể những giá trị vật chất và tinh thần
do cộng đồng các dân tộc Việt Nam sáng tạo ra trong qua trình dựng nước và giữ nước”
Một nền văn hóa tiên tiến là một nền văn hóa như thế nào? “Tiên tiến” ở đây được hiểu là yêu nước và tiến bộ mà nội dung cốt lõi là lý tưởng độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội theo chủ nghĩa Mác – Leenin
và tư tưởng Hồ Chí Minh nhằm mục tiêu tất cả vì con người” Nghị quyết
Trang 5TW5 khóa VIII năm 1998 của Đảng cũng đã khái quát nền văn hóa tiên tiến với năm đặc trưng:
Một là, yêu nước
Hai là, tiến bộ
Ba là, độc lập và chủ nghĩa xã hội lấy chủ nghĩa Mác – Lênin và tư tưởng Hồ Chí Minh làm nền tảng
Bốn là, nhân văn ( tất cả vì con người )
Năm là, không chỉ trong nội dung tư tưởng mà cả trong hình thức biểu hiện
Yêu nước và tiến bộ là hai đặc trưng bao quát nhất của một nền văn hóa tiên tiến Một nền văn hóa có thể góp phần thúc đẩu quá trình công nghiệp hóa, hiện đại hóa để xây dựng nước nhà, kết tinh được những tiến
bộ của dân tộc và của thời đại song vì hệ tư tưởng là yếu tố chi phối về quan niêm giá trị, đạo đức cũng như lối sống và hành vi con người nên một nền văn hoá tiên tiến cần phải được xây dựng trên nền tảng một hệ tư tưởng đúng đắn Mà ở nước ta, hệ tư tưởng cốt lõi đó chính là chủ nghĩa Mac – Lênin và tư tưởng Hồ Chí Minh Tính nhân văn của hệ tư tưởng này thể hiện rõ nét thông qua việc nó hướng vào việc giả phóng giai cấp, giải phòng dân tộc và giải phóng con người, là một hệ tư tưởng biể trưng cho giai cấp công nhân
Còn về tính đậm đà bản sắc dân tộc của văn hóa thì bao gồm những giá trị văn hóa truyền thốn bền vững của cộng đồng các dân tộc Việt Nam được vun đắp qua hành ngàn năm lịch sử đấu tranh dựng nước và giữ nước Nó chính là sự sống bên trong của mỗi dân tộc, là lòng yêu nước nồng nàn, ý thức gắn kết cộng đồng, là lòng nhân ái, trọng tình nghĩa, đạo
Trang 6lý…Nó thể hiện trong mọi mặt của đời sống xã hội như: lối sống, cách tư duy, cách dựng nước, giữ nước, cách sáng tạo trong văn học , nghệ
thuật… nhưng thể hiện sâu sắc nhất là trong hệ giá trị của mỗi nền văn hóa Song bản sắc văn hóa dân tộc không phải là cái bất biến mà luon vận động và phát triển theo sự phát triển của mỗi quốc gia trong từng thời kỳ Trong giai đoạn này, bản sắc văn hóa của dân tộc ta đang chịu những tác động không nhỏ của quá trình hội nhập kinh tế thế giới, của quá trình giao lưu văn hóa giữa các quốc gia và của cả qua trình tiếp nhận văn hóa, văn minh nhân loại
Vậy nền văn hóa tiên tiến đậm đà bản sắc dân tộc của Việt Nam là nên văn hóa thấm đượm bản sắc dân tộc Việt, đồng thời cũng bao gồm những tinh hoa văn hóa của nhân loại và thế giới song có sự chon lọc Một nền văn hóa mang những giá trị của con người, đất nước Việt Nam mà không thể nhầm lẫn với bất cứ một quốc gia nào khác và cũng là một nền văn hóa có sự tiến bộ, mang nét hiện đại của nền văn hóa chung của thế giới
I.2 Sự cần thiết phải xây dựng một nền văn hóa tiên tiến đậm đà bản sắc dân tộc trong qua trình phát triển của Việt Nam.
Như chúng ta đã biết, chúng ta đang xây dựng đất nước với mục tiêu: “ dân giàu, nước mạnh, dân chủ, công bằng và văn minh” Mà để thực hiện mục tiêu này thì không thể không thực hiện mục tiêu về văn hóa; bởi chúng ta luôn hiểu rõ việc tăng trưởng kinh tế phải gắn liền với tiến bộ và công bằng xã hội, phát triển văn hóa Phát triển theo hướng mục tiêu văn hóa- xã hội sẽ bảo đảm cho sự phát triển đất nước một cách bền vững và trường tồn Chính vì thế, trong quan điểm chỉ đạo và chủ trương xây dựng và phát triển nền văn hóa của Đảng trong thời kỳ đổi mới đã nêu rõ văn hóa là nền tảng tinh thần của xã hội, vừa là mục tiêu vừa là động lực thúc đẩy sự phát triển của nên kinh tế Đồng thời cũng
Trang 7khẳng định nền văn hóa mà chúng ta xây dựng phải là một nền văn hóa tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc
Đứng trước thời kỳ hội nhập, với sự giao lưu văn hóa ngày càng diễn ra mạnh mẽ đã làm xóa mờ đi khoảng cách cũng như ranh giới giữa các quốc gia Việc xây dựng một nền văn hóa tiên tiến là hết sứ cần thiết bởi nó sẽ góp phần không nhỏ trong việc giúp nước nhà hội nhập vào nền kinh tế thế giới và không bị tụt hậu Mặc dù vậy, Đảng ta cũng luôn khẳng định “hòa nhập chứ không hòa tan” Việc xây dựng một nền văn hóa tiên tiến, phù hợp với con người và xã hội thời đại mới là quan trong nhưng quan trọng hơn là chúng ta phải luôn giữ gìn được tinh hoa văn hóa của dân tộc, những nét đẹp truyền thống ngàn đời của con người Việt, văn hóa Việt Một nền văn hóa tiên tiến, đậm đà bản sắc văn hóa dân tộc sẽ tạo cho Việt Nam một chỗ đứng riêng trong mắt bạn bè quốc tế
mà không thể lẫn với bất cứ một quốc gia nào, là cơ sở để khẳng định vị trí dân tộc trên thế giới
Con người tạo ra văn hóa, nó là một phần không thể thiếu trong cuộc sống của xã hội loài người nói chung và của mỗi dân tộc nói riêng Văn hóa cũng là nền tảng cho việc phát triển nhân cách và tư duy của mỗi con người Bởi vậy việc xây dựng một nền văn hóa là thực sự cần thiết để làn nền tảng cho sự phát triển của giới trẻ, những con người sẽ làm chủ đất nước trong tương lai Đối với Việt Nam, một nền văn hóa đậm đà bản sắc dân tộc với lòng yêu nước thương nòi, sự cần cù chăm chỉ, tinh thần tương thân tương ái,trọng đạo nghĩa… sẽ góp phần xây dựng nhân cách, đạo đức của con người Việt Giúp chúng ta đứng vững trong quá trình hội nhập văn hóa thế giới mà không chỉ có luồng văn hóa tiên tiến mà còn cả luồng văn hóa “xấu” Chúng ta phải có đủ bản lĩnh và sự sáng suốt trong việc tiếp nhận những nét tiên tiến, hiện đại của văn hóa thế giới đồng thời cũng phải phát huy những nét văn hóa tốt đẹp của dân tộc Việc xây dựng
Trang 8một nền văn hóa tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc thời kỳ hội nhập là cần thiết vì đó sẽ là nền tảng vững chắc cho sự phát triển kinh tế - xã hội của đất nước
2 Sinh viên cần làm gì để củng cố và phát triển tính chất tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc của văn hóa Việt Nam
Như đã phân tích ở trên, văn hóa là nền tảng trong việc hình thành nhân cách, đạo đức của con người trong xã hội Ngày nay, dưới tác động của hội nhập và giao lưu văn hóa giới trẻ Việt Nam có không ít người đang tiếp nhận một cách vô tội vạ cả hai luồng văn hóa “tốt” và “xấu” mà không hề có sự chọn lọc Bên cạnh đó, là sự dần dần lãng quên và đánh mất những nét văn hóa tốt đẹp ngàn đời của dân tộc Nhiều thanh niên đã đánh mất những gái trị truyền thống của dân tộc mà thay vào đó là những nét văn hóa phương Tây thục sự không phù hợp với những chuản mực đạo đức truyển thống Không nói rằng những nét văn hóa phương Tây là xấu, mỗi nền văn hóa đều có những nét tốt đẹp và không tốt, như văn hóa Việt Nam cũng có không ít những hủ tục và quan niệm đi ngược lại với những nét văn hóa của chủ nghĩ xã hội Điều đáng nói ở đây là chung ta phải biết dung hòa những nét văn hóa tiên tiến, những nét văn hóa mới tốt đẹp với nền văn hóa truyển thống của nước nhà Trong tiến trình phát triển tiến lên chủ nghĩa xã hội, Đảng ta đã đưa ra không ít những giải phát nhăm xây dựng một nền văn hóa việt Nam hiên đại đồng thời mang đạm những nét văn hóa truyền thông Song, chúng ta – sinh viên nói riêng cần pahir làm gì để ghóp phần củng cố và phát triển tính chất tiên tiến, đạm
đà bản sắc dân tộc của văn hóa Việt Nam Theo em, là sinh viên chúng ta cân chú ý đến những điểm sau:
Một là, xây dựng và hoàn thiện nhân cách, đạo đức, lối sống trên nền tảng tinh hoa văn hóa dân tộc.
Trang 9Chúng ta cần tiếp thu những nét đẹp trong nền văn hóa Việt như lòng nhân ái, đoàn kết, đức tính cần cù, giản dị…để xây dựng nhân cách
và lối sống cảu mình Nó sẽ là điểm tựa cho ta khi đứng trước những khó khăn và tác động của cuộc sống Phải nói rằng, trải qua mấy nghìn năm dựng nước và giữ nước, văn hóa Việt ta đã đúc kết được rất nhiều những giá trị tốt đẹp mà xứng đáng để chúng ta học tập, giữ gìn và phát triển
Hai là, giữ gìn bản sắc dân tộc đồng thời chống lại những lạc hậu, lỗi thời trong phong tục tập quán và trong lề thói cũ.
Tronh nền văn hóa của mỗi quốc gia luôn luôn tồn tại song song hai luồng văn hóa trái ngược mang tính tích cực và tiêu cực Trong qua trình củng cố và phát triển những gía trị truyền thông của dân tộc mình, một mặt chúng ta phải nhận thức rõ để lưu giữ những nét văn hóa đẹp, mặt khác chúng ta phải chống lại những nét văn hó lạc hậu, lỗi thời hay những nét văn hóa xấu của xã hội Trong nền văn hóa của Việt Nam, trải qua thời kỳ phong kiến và bao cấp, hiện nay chúng ta vẫn còn không tí những vấn đề cần xóa bỏ khỏi nền văn hóa như những hủ tục, mê tín dị đoan, bói toán, lề thói quen đút lót, cửa quyền…Đặc biệt, chúng ta là những người sẽ xây dựng nên tương lai của nước nhà, trong đó có bao gồm xây dựng văn hóa Việt, lại càng phải có những nhận thức và cái nhìn đúng đắn và sâu sắc hơn về những mặt mạnh và yếu trong nền văn hóa
Ba là, nâng cao nhận thức tiếp thu những nét văn hóa tiên tiến có chọn lọc.
Bên cạnh việc củng cố và phát triển tính chất đậm đà bản sắc dân tộc của văn hóa Việt Nam, chúng ta cũng phải mở rộng giao lưu quốc tế, tiếp thu có chon lọc những cái hay cái đẹp, cái tiến bộ trong nền văn hóa của các dân tộc khác để có thể bắt kịp với sự phát triển của thời đại Là
Trang 10sinh viên, chúng ta phải nâng cao nhận thức để chọn lọc những nét văn hóa đẹp để học hỏi bởi hiện tại không ít những luồng văn hóa xấu đang tác động không nhỏ tới giới trẻ Việt Nam Những nét văn hóa tiên tiến đó phải được phát triển hòa hợp với nền văn hóa truyền thống để tạo nên một nền văn hóa vừa hiện đại, vừa đậm đà bản sắc dân tộc
Trên đây là một vài ý kiến đối với sinh viên Việt Nam nhằm góp phần củng cố và phát triển tính chất tiên tiến đạm đà bản sắc dân tộc của văn hóa Việt
Trang 11III KẾT LUẬN
Chúng ta đã cùng nhau tìm hiểu để có thể nhận thức rõ được thế nào
là một nền văn hóa tiên tiên đậm đà bản sắc dân tộc , cũng như sự cần thiết phải xây dựng một nền văn hóa tiên tiến đậm đà bản sắc dân tộc của Việt Nam trong quá trình phát triển Hiểu được nó một cách cặn kẽ chúng
ta, những xinh viên Việt Nam, sẽ biết mình cần phải làm gì để có thể góp phần củng cố và phát triển tính chất tiên tiến đậm đà bản sắc dân tộc của văn hóa Việt Văn hóa Việt Nam có rất nhiều nét đặc sắc mà có thể đem lại dấu ấn cho bạn bè quốc tế, góp phân tạo dựng vị trí của nước nahf trên trường quốc tế Việc bảo vệ và giữ gìn những nét đẹp văn hóa ngày nay lại càng quan trong hơn bởi sự hội nhập kinh tế cũng như văn hóa toàn cầu Mong rằng, sinh viên Việt Nam sẽ tích cực góp phần vào quá trình
đó đồng thời đóng góp sức lực cho việc xây dựng một nền văn hóa Việt tươi đẹp cho nước nhà
Trang 12DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO
1 Giáo trình Đường lối cách mạng của Đảng Cộng sản Việt Nam ( Nhà xuất bản Chính trị quốc gia 2009) trang 199 đến 223
2 Giáo trình Tư tưởng Hồ Chí Minh( Nhà xuất bản Chính trị quốc gia 2009)
3 Nghị quyết Hội nghị lần thứ 5 ban chấp hành Trưng ương Đảng ( khóa VIII) về xây dựng và phát triển nền văn hóa Việt Nam tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc Số 03/NQ-TW ngày 16/7/1998
4 Đảng Cộng sản Việt Nam, Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần
thứ X, Nxb Chính trị quốc gia, Hà Nội, năm 2006, tr 73 144,139
5 C.Mác, Ph.Ăng-ghen , toàn tập, tập 4, Nxb Chính trị quốc gia, Hà Nội, năm 1995, tr 602
6 Cùng các bài báo trên các trang web chính trị Việt Nam về xây dựng nền văn hóa tiên tiến đậm đà bản sắc dân tộc