së gi¸o dôc ®µo t¹o qu¶ng b×nh ®Ò thi tuyÓn sinh vµo líp 10 THPT Chuyªn Së gi¸o dôc ®µo t¹o qu¶ng b×nh ®Ò thi tuyÓn sinh vµo líp 10 THPT Chuyªn §Ò chÝnh thøc Kho¸ ngµy 25 6 2008 M«n thi Ng÷ v¨n Thêi g[.]
Trang 1Sở giáo dục - đào tạo quảng bình đề thi tuyển sinh vào lớp 10 THPT Chuyên
Đề chính thức Khoá ngày: 25-6-2008
Môn thi: Ngữ văn Thời gian: 150 phút, không kể thời gian
phát đề
Câu 1 (4.0 điểm)
Phân tích ý nghĩa hình ảnh “Đầu súng trăng treo” trong bài
thơ Đồng chí của Chính Hữu.
Câu 2 (6.0 điểm)
Hình ảnh “bãi bồi ở bên kia sông Hồng” và “ham muốn cuối cùng của đời mình” là đợc một lần đặt chân lên nơi ấy của nhân
vật Nhĩ trong truyện ngắn Bến quê (Nguyễn Minh Châu, Ngữ văn
9 tập 2) đã gợi cho em suy nghĩ gì?
-
Hết -Số BD
Trang 2sở giáo dục - đào tạo quảng bình đề thi tuyển sinh vào lớp 10 THPT
chuyên Đề chính thức Khoá ngày: 25-6-2008
Môn thi: Ngữ văn Thời gian: 150 phút, không kể thời gian
phát đề
Đáp án và hớng dẫn chấm
H
ớng dẫn chung:
- Trên cơ sở các mức điểm đã định, giám khảo căn cứ vào nội dung trình bày và kĩ năng diễn đạt của học sinh để cho điểm tối
đa hoặc thấp hơn
- Có thể cho điểm toàn bài nh sau: 0, 0,25; 0,5; 0,75; cho
đến tối đa là 10
h
ớng dẫn cụ thể:
Yêu cầu về kĩ năng
1.Biết cách làm một bài văn nghị luận
2.Bố cục bài rành mạch, hợp lí Các ý trình bày rõ ràng và đợc triển khai tốt
3 Diễn đạt suôn sẻ, không lệ thuộc nhiều vào tài liệu có sẵn
4 Mắc ít lỗi chính tả, dùng từ và ngữ pháp
Yêu cầu về nội dung và cho điểm
Các ý trong bài làm của học sinh có thể đợc sắp xếp, trình bày, tách và gộp theo những cách khác nhau; miễn là đạt đợc những yêu cầu cơ bản của đáp án Cụ thể:
Câu 1 (4.0 điểm)
1 Có những hiểu biết về tác giả, tác phẩm và chỉ ra đợc xuất
xứ của hình ảnh thơ
-> Tối đa 1,0 điểm
2 Phân tích ý nghĩa hình ảnh “Đầu súng trăng treo”
- Đây là hình ảnh vừa có ý nghĩa tả thực (trong đêm, vầng trăng ở bầu trời cao xuống thấp dần và có lúc nh treo lơ lửng trên
Trang 3đầu mũi súng) vừa có ý nghĩa biểu tợng (súng là biểu tợng của chiến tranh; trăng tợng trng cho hòa bình)
-> Tối đa 1.0
điểm
- Sự kết hợp của hình ảnh thơ (súng và trăng) đã gợi ra đợc nhiều liên tởng và suy ngẫm (về vẻ đẹp tâm hồn ngời lính, về mục
đích cao cả thiêng liêng của cuộc kháng chiến chống Pháp, về chất hiện thực và cảm hứng lãng mạn )
-> Tối đa 1.0 điểm
- “Đầu súng trăng treo” là một hình ảnh đặc sắc mang lại chất thơ, chất lãng mạn cho toàn thi phẩm
-> Tối đa 1.0 điểm
Câu 2 (6.0 điểm)
1 Trên cơ sở hiểu biết về tác phẩm, học sinh chỉ ra đợc:
- Nhân vật Nhĩ đã từng đi “không sót một xó xỉnh nào trên trái đất” nhng lại cha một lần đặt chân đến “cái bờ bên kia sông Hồng ngay trớc cửa sổ nhà mình” Đến lúc lâm bệnh nặng, sắp từ giã cõi đời anh mới nhận ra đợc vẻ đẹp “gần gũi, mà lại xa lắc vì cha hề bao giờ đi đến” ấy -> Tối đa 1.5 điểm
- Bãi bồi bên kia sông là hình ảnh tợng trng cho vẻ đẹp bình
dị, quen thuộc, và gần gũi của cuộc sống, của quê hơng, cội nguồn -> Tối đa 1.5 điểm
2 Phát biểu suy nghĩ:
Con ngời đã từng đi khắp năm châu bốn bể nhng cuối đời lại khao khát đợc một lần đặt chân lên bãi bồi chỉ cách nhà mình có một con sông Đây là tình huống truyện độc đáo, gợi nhiều suy ngẫm:
- Trong cuộc đời, nhiều khi con ngời ta mãi hớng đến cái mới lạ, cao xa nên dễ bỏ qua, dễ lãng quên những gì gần gũi và thân thuộc Vì thế, cần phải biết cảm nhận và quí trọng những vẻ đẹp bình thờng, giản dị ở ngay bên cạnh mình Có nh vậy, mới không
ân hận và tiếc nuối (phân tích, mở rộng, liên hệ)
-> Tối đa 1.5
điểm
- Quê hơng, cội nguồn và những gì thân thuộc, gần gũi vẫn luôn có một ý nghĩa đặc biệt trong đời sống tâm hồn của mỗi con ngời (phân tich, mở rộng, liên hệ)
Trang 4-> Tối đa 0.5
điểm
- Có những giá trị, những vẻ đẹp mà chỉ khi con ngời đã qua
sự từng trải và chiêm nghiệm mới có thể nhận ra đợc (phân tích,
mở rộng, liên hệ)
-> Tối đa 0.5
điểm
- Qua khao khát ấy, ta nhận ra vẻ đẹp của nhân vật Nhĩ Ông
là con ngời từng trải, nặng tình với gia đình và quê hơng, biết trân trọng những giá trị đích thực của cuộc sống (phân tích,
mở rộng, liên hệ) -> Tối đa 0.5 điểm
Giám khảo l u ý:
1 Khi định mức điểm cho từng phần, Hớng dẫn chấm có cân
nhắc trình độ học sinh để u tiên mức điểm cho một số ý
2 ở yêu cầu 2 (phát biểu suy nghĩ) của Câu 2:
* Ngoài những ý của đáp án, học sinh có thể đa thêm ý khác Những bài đa thêm đợc ý hợp lí, sát với yêu cầu của đề và trình bày, triển khai tốt cần cho thêm điểm khuyến khích Việc cho thêm điểm khuyến khích phải đảm bảo yêu cầu:
- Tổng số điểm cho thêm không đợc vợt quá 01 điểm
- Tổng số điểm dành cho yêu cầu 2 (kể cả điểm cho thêm) không đợc vợt quá 3,5 điểm
* Những bài có ý khác với đáp án đợc cho điểm nh trên, giám khảo cần ghi rõ điểm khuyến khích đợc cho thêm vào phía trên của lề trang đầu bài làm học sinh Ví dụ: KK 0,5; KK 0,75