1 MỞ ĐẦU 1 Lý do chọn đề tài “Giáo dục và đào tạo (GD&ĐT) là lĩnh vực luôn đóng vai trò quan trọng đối với mọi quốc gia, dân tộc, đặc biệt trong xu hướng toàn cầu hóa và quốc tế hóa hiện nay Chất lượn[.]
Trang 1MỞ ĐẦU
1 Lý do chọn đề tài
“Giáo dục và đào tạo (GD&ĐT) là lĩnh vực luôn đóng vai trò quan trọng đối với mọi quốc gia, dân tộc, đặc biệt trong xu hướng toàn cầu hóa và quốc tế hóa hiện nay Chất lượng của giáo dục có tác động lên hầu hết mọi lĩnh vực của đời sống xã hội Do vậy, trong phát triển tri thức toàn diện ngày nay, Giáo dục - Đào tạo được xem là quốc sách hàng đầu của mọi quốc gia, trong đó có Việt Nam Đối với sự nghiệp giáo dục thì còn người vừa là mục tiêu, vừa là động lực cho sự phát triển, muốn xã hội phát triển cần chăm lo con người về thể chất và tinh thần, nhất là về học vấn, nhận thức về thế giới xung quanh để góp phần xây dựng và cải tạo xã hội
Hội nghị lần thứ 8 Ban Chấp hành Trung ương khóa XI đã ban hành Nghị quyết số 29-NQ/TW đề ra các nhiệm vụ đối với giáo dục - đào tạo, trong đó, nhấn mạnh đến yêu cầu phải đổi mới hệ thống giáo dục theo hướng mở, linh hoạt, liên thông giữa các bậc học, trình độ và giữa các phương thức giáo dục, đào tạo Chỉ thị số 2919/CT-BGDĐT, cũng chỉ rõ về nhiệm vụ cần phải nâng cao chất lượng giáo dục và các điều kiện dảm bảo chất lượng giáo dục; thực hiện nghiêm lý cương, nền nếp, dân chủ trong trường học, xây dựng môi trường giáo dục an toàn, anh mạnh, thân thiện, phòng chống bạo lực học đường và thực hiện tốt vệ sinh trưởng học, tăng cường giáo dục chính trị tư tưởng, đạo đức, lối sống, kỹ năng sống, ứng xử tân hóa cho học sinh, sinh viên trong các cơ sở giáo dục Dưới sự quan tâm của Đảng và Nhà nước thì sau hơn ba mười ba năm đổi mới, sự nghiệp giáo dục đã đạt được những thành tựu đáng kể như: Đã xây dựng được hệ thống giáo dục và đào tạo tương đối hoàn chỉnh ở mọi cấp học, sự đầu tư cho giáo dục cũng tăng đáng kể, cơ sở vật chất được cải thiện rõ ràng và bước đầu hiện đại hóa Nhất là trong thời đại công nghệ thông tin mở, việc nâng cao trình độ và chuyên môn cũng được thực hiện dễ dàng hơn
Trong hệ thống giáo dục nước ta, cấp THPT là cấp học cơ bản, là giai đoạn cuối sau khi học xong Tiểu học và THCS, có thể nói đây là giai đoạn quan trọng nhất trong hệ thống giáo dục phổ thông Ở giai đoạn này, học sinh được cung cấp kiến thức cơ bản nhất, giáo dục và hình thành nhân cách, gắn với tâm sinh lý của lứa tuổi
và đặc biết nhất là giai đoạn định hướng nghề nghiệp cho tương lai Như vậy, HĐDH
ở trường THPT là vô cùng quan trọng, là cơ sở cho các cấp học, bậc học cao hơn HĐDH là một hoạt động trọng tâm của nhà trường trong việc đào tạo học sinh, đồng thời dạy học được xem là con đường giáo dục cơ bản nhất, để thực hiện mục đích giáo dục toàn diện Nhiệm vụ của nhà trường nói chung, HĐDH của giáo viên nói riêng được thực hiện tốt hay không phụ thuộc vào nhiều yếu tố, một mặt là nội lực của người giáo viên, mặt khác là các biện pháp quản lý HĐDH của Hiệu trưởng Vì vậy, quản lý HĐDH là nhiệm vụ trọng tâm trong QLGD nói chung và QLNT nói riêng, quyết định tới hiệu quả QL trong nhà trường.”
Trường THPT Chương Mỹ B nằm trên địa bàn huyện Chương Mỹ, thành phố
Hà Nội Ngoài nhiệm vụ phát triển toàn diện cho học sinh thì bên cạnh đó nhà trường cũng chú trọng đến chất lượng mũi nhọn của nhà trường, đào tạo nguồn nhân tài trẻ cho địa phương và cho cả nước HĐDH và quản lý HĐDH ở trường THPT Chương
Mỹ B thành phố Hà Nội có nhiều bất cập trước yêu cầu đổi mới GD hiện nay Chương trình giáo dục phổ thông theo hướng tiếp cận nội dung còn bộc lộ nhiều điều
Trang 2bất cập như: Chương trình còn quá nặng về nội dung ít có thời gian thực hành, học sinh học quá tải dẫn đến tình trạng dạy thêm, học thêm cả bên trong và bên ngoài nhà trưởng, xã hội nhức nhối, bức xúc không kiểm soát được như hiện nay Việc xác định mục tiêu chương trình giáo dục tiểu học và trung học cơ sở, mục tiêu đầu ra của học sinh chưa đảm bảo, đáp ứng nhu cầu xã hội hiện nay Cơ sở vật chất chưa đáp ứng đảm bảo phục vụ cho quá trình giảng dạy Phương thức truyền thụ một chiều, cô giảng trò nghe, cô đọc trò chép nên chưa phát triển năng lực học sinh nhất là năng lực
tự học và tự giải quyết vấn đề cho học sinh tiểu học Trong những hạn chế nêu trên còn có một hạn chế lớn đó là đội ngũ cán bộ quản lý hiện nay còn chưa đồng bộ, còn thiếu kỹ năng, nghiệp vụ trong công tác quản lý, điều hành nhà trường còn yếu kém, dẫn đến chất lượng, mục tiêu, kết quả đầu ra của chưa đáp ứng được nhu cầu của xã hội trong tình hình mới hiện nay
Để HĐDH ở trường THPT Chương Mỹ B thành phố Hà Nội đáp ứng được mục tiêu đổi mới căn bản và toàn diện của GD theo chương trình giáo dục phổ thông năm 2018, cần có những công trình nghiên cứu cơ bản có hệ thống về HĐDH ở trường THPT Chương Mỹ B cũng như trong công tác QL hoạt động này để đem lại những chuyển biến tích cực hơn trong dạy học tích cực
Xuất phát từ những lý do chính như trên, tác giả chọn đề tài “Quản lý hoạt động dạy học ở trường THPT Chương Mỹ B thành phố Hà Nội theo yêu cầu của chương trình Giáo dục phổ thông 2018” làm đề tài luận văn thạc sĩ khoa học giáo
dục với mong muốn góp phần nâng cao chất lượng HĐDH trong nhà trường, đáp ứng đòi hỏi phát triển giáo dục trên địa bàn huyện và góp phần thực hiện tốt nhiệm vụ phát triển giáo dục ở huyện Chương Mỹ, thành phố Hà Nội trong bối cảnh hiện nay
2 Mục đích nghiên cứu
Trên cơ sở nghiên cứu lý luận về quản lý hoạt động dạy học ở trường THPT; khảo sát thực trạng về hoạt động dạy học và quản lý hoạt động dạy học ở trường THPT Chương Mỹ B, luận văn đề xuất các biện pháp quản lý hoạt động dạy học ở trường THPT Chương Mỹ B thành phố Hà Nội, góp phần nâng cao chất lượng dạy học đáp ứng theo yêu cầu của chương trình giáo dục phổ thông 2018
3 Đối tượng và khách thể nghiên cứu
3.1 Đối tượng nghiên cứu
Quản lý HĐDH của Hiệu trưởng trường THPT Chương Mỹ B thành phố Hà Nội
3.2 Khách thể nghiên cứu
Hoạt động dạy học và quản lý hoạt động dạy học ở trường THPT theo yêu cầu chương trình giáo dục phổ thông 2018
4 Giả thuyết nghiên cứu
Giả định rằng trong thời gian qua, công tác quản lý hoạt động dạy học ở trường Trung học phổ thông Chương Mỹ B thành phố Hà Nội đã đạt những kết quả nhất định, song vẫn còn những hạn chế, bất cập trong tổ chức hoạt động dạy học và trong quản lý hoạt động này của đội ngũ cán bộ quản lý Nếu xây dựng được hệ thống lý luận về quản lý dạy học ở trường THPT Chương Mỹ B và làm sáng tỏ thực trạng về quản lý về hoạt động này ở trường THPT Chương Mỹ B, thì sẽ đề xuất được các biện pháp quản lý dạy học có tính cần thiết vả khả thi, góp phần nâng cao chất lượng hoạt
Trang 3động dạy học của Nhà trường nói riêng và hoạt động dạy học của các trường THPT
cả nước nói chung đáp ứng được mục tiêu đổi mới căn bản và toàn diện giáo dục
5 Nhiệm vụ nghiên cứu
Để đạt được mục đích nghiên cứu đề ra như trên, đề tài sẽ tập trung vào các nhiệm vụ sau:
(1) Nghiên cứu cơ sở lý luận về hoạt động dạy học, quản lý HĐDH ở trường THPT;
(2) Khảo sát thực trạng HĐDH và thực trạng quản lý HĐDH ở trường THPT Chương Mỹ B thành phố Hà Nội và phân tích nguyên nhân của thực trạng;
(3) Trên cơ sở phân tích thực trạng và nguyên nhân, đề xuất một số biện pháp quản lý khả thi nhằm nâng cao hiệu quả quản lý HĐDH ở trường THPT Chương Mỹ
B thành phố Hà Nội
6 Giới hạn và phạm vi nghiên cứu
6.1.Giới hạn nội dung
Đề tài tập trung nghiên cứu về quản lý HĐDH ở trường THPT
6.2 Giới hạn về địa bàn khảo sát
Đề tài tập trung nghiên cứu, tìm hiểu quản lý HĐDH ở trường THPT Chương
Mỹ B, huyện Chương Mỹ, thành phố Hà Nội
6.3.Giới hạn về thời gian
Đề tài nghiên cứu quản lý HĐDH ở trường THPT Chương Mỹ B, huyện Chương Mỹ, thành phố Hà Nội trong năm học 2018 - 2019; 2019 - 2020; 2020 - 2021
7 Phương pháp nghiên cứu
7.1 Nhóm phương pháp nghiên cứu lý luận
Tham khảo, nghiên cứu tài liệu, văn bản chỉ đạo của Đảng, Nhà nước định hướng cho việc nghiên cứu và xây dựng cơ sở khoa học của đề tài Tìm hiểu và nghiên cứu một số bài viết trên tạp chí GD, đề tài nghiên cứu trong và ngoài nước về QLHĐDH nhằm phát triển thành cơ sở lý luận của đề tài
Trên cơ sở phân tích, tổng hợp, so sánh các tài liệu và các nghiên cứu lý luận, thực tiễn của các nhà khoa học, xây dựng hệ thống cơ sở lý luận của đề tài và hình thành nhận thức đúng đắn về vai trò, vị trí, tầm quan trọng của QL HĐDH ở trường THPT trong bối cảnh hiện nay
7.2 Nhóm phương pháp nghiên cứu thực tiễn và tổng kết kinh nghiệm
7.2.1 Phương pháp điều tra bằng phiếu
Xây dựng bộ phiếu thăm dò ý kiến với các nội dung về thực trạng HĐDH, thực trạng QL HĐDH ở trường THPT Chương Mỹ B, huyện Chương Mỹ, thành phố Hà Nội Tiến hành khảo sát ý kiến các đối tượng là CBQL; tổ trưởng TCM, GV đối với HĐDH trong bối cảnh hiện nay
Trang 4Quan sát các hoạt động dạy của GV và hoạt động học của HS cũng như quan sát các BP QL các hoạt động này của HT trường THPT Chương Mỹ B thành phố Hà Nội theo yêu cầu chương trình giáo dục phổ thông 2018
7.2.4 Phương pháp phân tích sản phẩm thực tiễn
Tổ chức phân tích một số bản kế hoạch năm học, báo cáo tổng kết năm học, hồ
sơ tài liệu QL, phương tiện, đồ dùng DH, … của CBQL và GV trường THPT Chương
Mỹ B thành phố Hà Nội để thu thập thông tin thực tiễn có liên quan đến vấn đề
nghiên cứu
7.2.5 Phương pháp khảo nghiệm tính hợp lý và khả thi của các biện pháp
Sử dụng hệ thống câu hỏi các biện pháp đề xuất với CBQL, GV để tìm ra tính cần thiết và khả thi của các biện pháp
7.2.6 Phương pháp sử dụng toán thống kê
Dùng phương pháp toán thống kê để xử lý số liệu, các thông tin trong quá trình nghiên cứu, điều tra thu thập được để phân tích rút ra nhận xét
8 Đóng góp của đề tài
8.1 Ý nghĩa lý luận
Đề tài hệ thống hóa và xây dựng một số vấn đề lý luận về HĐDH và QLHĐDH
ở trường THPT Xác định nguyên tắc, nội dung, hình thức QLHĐDH, cùng các yếu
tố ảnh hưởng đến HĐDH ở trường THPT để thực hiện thành công HĐDH theo chương trình giáo dục phổ thông 2018
8.2 Ý nghĩa thực tiễn
Đề tài làm rõ thực trạng HĐDH và QLHĐDH, tìm ra các bất cập của nó so với bối cảnh hiện nay Từ đó, làm cơ sở cho việc đề xuất các biện pháp QLHĐDH ở trường THPT Chương Mỹ B thành phố Hà Nội theo yêu cầu chương trình giáo dục phổ thông 2018
9 Cấu trúc luận văn
Ngoài phần mở đầu, kết luận, kiến nghị, danh mục tài liệu tham khảo và các phụ lục, luận văn được trình bày trong 3 chương
CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC Ở
TRƯỜNG TRUNG HỌC PHỔ THÔNG THEO YÊU CẦU CỦA
CHƯƠNG TRÌNH GIÁO DỤC PHỔ THÔNG 2018 1.1 Tổng quan nghiên cứu vấn đề
1.1.1 Nghiên cứu về hoạt động dạy học ở trường trung học phổ thông
Tác giả đã tông quan về vai trò của hoạt động dạy học, các nghiên cứu về hoạt độgn dạy học, các công trình nghiên cứu về hoạt động dạy học
1.1.2 Nghiên cứu về quản lý hoạt động dạy học ở trường trung học phổ thông
Tác giả đã tổng quan về quản lý hoạt động dạy học, các đề tài nghiên cứu về hoạt động quản lý giáo dục, các tạp chí giáo dục có liên quan đến quản lý hoạt động dạy học
1.2 Khái niệm cơ bản liên quan đến đề tài
Tác giả đã làm rõ các khái niệm: Quản lý, Quản lý nhà trường, Dạy học, Hoạt động dạy học, Quản lý hoạt động dạy học
Trang 51.3 Chương trình giáo dục phổ thông và yêu cầu đặt ra đối với quản lý hoạt động dạy học ở trường trung học phổ thông
1.3.1 Khái quát về chương trình giáo dục phổ thông 2018
- Chương trình chung
- Chương trình giáo dục phổ thông 2018 cấp trung học phổ thông
1.3.2 Yêu cầu đặt ra đối với quản lý hoạt động dạy học ở trường trung học phổ thông
- Yêu cầu đặt ra đối với quản lý hoạt động dạy học ở trường trung học phổ thông
- Vai trò của Hiệu trưởng, tổ trưởng chuyên môn trong quản lý dạy học ở trường
1.4.3 Hình thức và phương pháp của hoạt động dạy học ở trường trung học phổ thông theo yêu cầu của Chương trình giáo dục phổ thông 2018
Phương pháp giáo dục, chương trình mới định hướng phát huy tính tích cực của học sinh, khắc phục nhược điểm của phương pháp truyền thụ một chiều.Từ nhiều năm nay, Bộ Giáo dục và Đào tạo đã phổ biến và chỉ đạo áp dụng nhiều phương pháp giáo dục mới (như mô hình trường học mới, phương pháp bàn tay nặn bột, giáo dục STEM,…); do đó, hầu hết giáo viên các cấp học đã được làm quen, nhiều giáo viên
đã vận dụng thành thạo các phương pháp giáo dục mới Các môn học và hoạt động giáo dục trong nhà trường áp dụng các phương pháp tích cực hoá hoạt động của học sinh, trong đó giáo viên đóng vai trò tổ chức, hướng dẫn hoạt động cho học sinh, tạo môi trường học tập thân thiện và những tình huống có vấn đề để khuyến khích học sinh tích cực tham gia vào các hoạt động học tập, tự phát hiện năng lực, nguyện vọng của bản thân, rèn luyện thói quen và khả năng tự học, phát huy tiềm năng và những kiến thức, kĩ năng đã tích luỹ được để phát triển
Trang 61.4.4 Kiểm tra đánh gia kết của của hoạt động dạy học ở trường trung học phổ thông theo yêu cầu của Chương trình giáo dục phổ thông 2018
Quá trình kiểm tra, đánh giá kết quả học tập của học sinh đó là quá trình thu thập, xử lí thông tin về hoạt động học tập của học sinh, dựa trên các chuẩn đánh giá
để nhận định về kết quả học tập của học sinh Quá trình kiểm tra đánh giá kết quả học tập của học sinh là một nội dung cần thiết trong quá trình giảng dạy bởi nó cho ta biết kết quả mà các em học sinh đã đạt được trong một thời gian rèn luyện, học tập nó cũng là cơ sở chủ yếu để phản tính chất lượng dạy của giáo viên trong thời gian được giao nhiệm vụ
1.4.5 Các điều kiện phục vụ hoạt động dạy học ở trường trung học phổ thông theo yêu cầu của Chương trình giáo dục phổ thông 2018
Trong quá trình dạy học các nguồn lực (Nhân lực, vật lực, trí lực, tin lực) là một trong những điều kiện thiết yếu, rất quan trọng để tiến hành quá trình Giáo dục, quá trình dạy học cổ thành công hay không, chất lượng hay, không phần lớn phụ thuộc vào vấn đề này, bởi đây là phương tiện để truyền tải thông tin giúp giáo viên tổ chức, điều khiển hoạt động dạy học của mình theo yêu cầu
1.5 Quản lý hoạt động dạy học ở trường trung học phổ thông theo yêu cầu của Chương trình giáo dục phổ thông 2018
1.5.1 Quản lý quá trình dạy học của giáo viên ở trường trung học phổ thông theo yêu cầu của Chương trình giáo dục phổ thông 2018
Bao gồm: Phân công chuyên môn, Quản lý việc xây dựng và thực hiện chương trình dạy học, Quản lý việc soạn bài và chuẩn bị giờ dạy của GV trong bối cảnh đổi mới hiện nay, Quản lý giờ dạy trên lớp của giáo viên
1.5.2 Quản lý hoạt động quá trình học tập của học sinh ở trường trung học phổ thông theo yêu cầu của Chương trình giáo dục phổ thông 2018
Bao gồm: Quản lý việc thực hiện nề nếp trong học tập của học sinh, Quản lý việc hình thành kĩ năng tự học cho học sinh, Quản lý các hoạt động học tập, vui chơi, giải trí, Phối hợp các lực lượng giáo dục QL hoạt động học tập của HS Tóm lại: QL HĐHT của HS là yêu cầu không thể thiếu và rất quan trọng trong quá trình QL HĐDH Nếu HT QL tốt vấn đề này sẽ tạo cho học sinh có ý thức tự giác trong học tập, rèn luyện, học sinh sẽ có thái độ, động cơ học tập đúng đắn, góp phần quyết định nâng cao HĐDH của nhà trường nói riêng và chất lượng GDNT nói chung
1.5.3 Quản lý cơ sở vật chất, trang thiết bị phục vụ và các lực lượng hỗ trợ cho hoạt động dạy học
Bao gồm: Quả n lý cơ sở vật chất, thiết bị dạy học, công nghệ
1.5.4 Quản lý việc áp dụng phương pháp dạy học và kĩ thuật dạy học tích cực vào bài giảng
Phương pháp dạy học là một trong những thành tố quan trọng của quá trình dạy học Cùng một nội dung như nhau, nhưng bài học có để lại dấu sâu đậm trong tâm hồn các em hay không, có làm cho các em yêu thích những vấn đề đã học và biết vận dụng chúng một cách năng động, sáng tạo để giải quyết các vấn đề của cuộc sống hay không là tuỳ thuộc ở phương pháp của người thầy
Hiện nay có các phương pháp dạy học: phương pháp dạy học theo dự án; phương pháp dạy học theo hợp đồng; phương pháp dạy học bàn tay nặn bột;; phương
Trang 7pháp dạy học nhóm; PP nghiên cứu trường hợp điển hình; PP giải quyết vấn đề; PP đóng vai; PP trò chơi;
Một số kĩ thuật dạy học: Kỹ thuật bản đồ tư duy; Kỹ thuật động não; Kỹ thuật thảo luận viết; Kỹ thuật động não không công khai; Kỹ thuật XYZ ( kỹ thuật 635);
Kỹ thuật bể cá; Kỹ thuật mảnh ghép; Kỹ thuật khăn phủ bàn; Kỹ thuật chia sẻ nhóm đôi; Kỹ thuật Kipling (5W1H); kỹ thuật “ Hỏi Chuyên gia”; Kỹ thuật tia chớp; Kỹ thuật giao nhiệm vụ; Kỹ thuật đặt câu hỏi; Phân tích phim video
1.5.5 Quản lý kiểm tra đánh giá quá trình dạy học ở trường trung học phổ thông theo yêu cầu của Chương trình giáo dục phổ thông 2018
Kiểm tra đánh giá kết quả học tập của HS theo hướng phát triển năng lực là quá trình thu nhận và xử lý thông tin về trình độ và khả năng thực hiện nhiệm vụ học tập của HS Trên cơ sở đó đề ra những biện pháp phù hợp, giúp học sinh học tập tiến bộ Kiểm tra đánh giá kết quả học tập của HS theo hướng phát triển năng lực đòi hỏi
GV phải biết cách tạo tình huống, tạo môi trường tương tác thân thiện tích cực, giúp mọi HS đều có cơ hội bày tỏ quan điểm cá nhân, tranh luận, phản biện… nhờ đó tích cực hóa HS, nuôi dưỡng hứng thú, tăng thêm lòng tự tin của các em
1.6 Các yếu tố ảnh hưởng đến công tác quản lý dạy học của hiệu trưởng trường THPT
Phẩm chất, năng lực của người hiệu trưởng, Chất lượng của đội ngũ giáo viên, Chất lượng đầu vào của học sinh, Sự quan tâm lãnh đạo của cấp trên, Tình hình kinh
tế phong trào giáo dục địa phương, Các điều kiện cơ sở vật chất, thiết bị dạy học của nhà trường,
Kết luận chương 1
CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC Ở TRƯỜNG THPT CHƯƠNG MỸ B THÀNH PHỐ HÀ NỘI THEO YÊU CẦU
CỦA CHƯƠNG TRÌNH GIÁO DỤC PHỔ THÔNG NĂM 2018
2.1 Khái quát tình hình kinh tế xã hội và giáo dục huyện Chương Mỹ thành phố
Hà Nội
2.1.1 Khái quát về tình hình kinh tế - xã hội
2.1.2 Khái quát về tình hình giáo dục
2.2 Tình hình phát triển giáo dục của trường trung học phổ thông Chương Mỹ
B thành phố Hà Nội
2.2.1 Sơ lược về trường trung học phổ thông Chương Mỹ B
2.2.2 Mạng lưới trường lớp, học sinh
2.2.3 Đội ngũ giáo viên
2.2.4 Điều kiện về cơ sở vật chất
2.3 Tổ chức khảo sát thực trạng
2.3.1 Mục đích khảo sát
Nhằm xác định cơ sở thực tiễn của đề tài
2.3.2 Nội dung khảo sát
- Thực trạng hoạt động dạy học ở trường Trung học phổ thông Chương Mỹ B thành phố Hà Nội theo yêu cầu của chương trình giáo dục phổ thông 2018
- Thực trạng quản lý hoạt động dạy học ở trường Trung học phổ thông Chương
Mỹ B thành phố Hà Nội theo yêu cầu của chương trình giáo dục phổ thông 2018
Trang 82.3.3 Đối tượng và phạm vi khảo sát
2.3.5 Xử lý số liệu
Cách tính điểm trung bình: Mức độ thực hiện : 5 Điểm, Rất tốt( rất cần thiết): 4 điểm, Tốt( cần thiết): 3 điểm, Bình thường: 2 điểm, Không tốt (không cần thiết)t : 1 điểm; Rất không tốt (rất không cần thiết) Sau đó nhân với số phiếu tán thành ở từng mức độ thực hiện tính được tổng số điểm (Σ) rồi chia cho tổng số phiếu khảo sát thu
được trị số trung bình X chung
Chuẩn đánh giá:
Trị số trung bình X từ 4,21 đến 5,00 - Rất Tốt; rất quan trọng
Trị số trung bình X từ 3,41 đến 4,2- Tốt, quan trọng
Trị số trung bình X từ 2,61 đến 3,40 - Bình thường
Trị số trung bình X từ 1,81 đến 2,60 - Chưa tốt, không quan trọng
Trị số trung bình X từ 1,00 đến dưới 1,80 - Rất chưa tốt, rất không quan trọng
2.4 Thực trạng hoạt động dạy học ở trường trung học phổ thông Chương Mỹ B 2.4.1 Thực trạng mục tiêu hoạt động dạy học ở trường trung học phổ thông Chương Mỹ B thành phố Hà Nội
Theo kết quả điều tra, với giá trị trung bình chung đạt 4,02 cho thấy nội dung mục tiêu hoạt động dạy học ở trường trung học phổ thông theo yêu cầu của Chương trình giáo dục phổ thông 2018 đạt mức tốt Trong đó có nội dung: “Mục tiêu dạy học phải có đầy đủ 3 yếu tố: Kiến thức, kĩ năng và thái độ.” Được đánh giá là tốt nhất với 4,58 điểm (100% Giáo viên đồng ý) Hầu hết giáo viên cho rằng việc mục tiêu dạy học phải đầy đủ cả ba yếu tố là rất quan trọng và cần thiết trong bối cảnh hiện nay Việc phát triển năng lực học sinh cũng chủ yếu dựa vào ba yếu tố này nên đã được thực hiện tốt ngay từ lúc soạn giáo án
Tiếp theo nội dung được đánh giá ở vị trí 2/6 là nội dung: “Mục tiêu dạy học phải phù hợp với đối tượng học sinh về trình độ, đặc điểm tâm lý, năng lực,…” với 4,36 điểm(100% Giáo viên đồng ý) Đây được xem là mục tiêu quan trọng đối với việc xác định mục tiêu dạy học Dạy học phải xác định yếu tố trình độ của học sinh
và các khía cạnh khác, phân luồng học sinh để xây dựng lộ trình và sử dụng phương pháp phù hợp
Nôi dung “Mục tiêu dạy học phù hợp với năng lực học sinh.” Và “Mục tiêu dạy học phải có tính thiết thực và tính khả thi.” Được đánh giá khá tốt với số điểm lần lượt là 4,22 điểm và 4,21 điểm Điều này cho thấy ngoài mục tiêu phải phù hợp với
Trang 9kiến thức, kĩ năng và thái độ ra, mục tiêu phù hợp với năng lực học sinh và có tính thiết thực, khả thi rất được coi trọng
Bên cạnh những nội dung được đánh giá là tốt thì vẫn còn nhũng nội dung thực hiện chưa tốt đó là hai nội dung: “Kết quả của mục tiêu có thể đo được dựa trên việc giảng dạy của giáo viên và việc học tập của học sinh” và “Mục tiêu dạy học được diễn tả bằng một động từ đơn nghĩa và tâp trung vào kết quả.” Với lần lượt là 3,93 điểm và 2,91 điểm Điều này cho thấy nhiều giáo viên còn lúng túng trong việc xác định mục tiêu dạy học trong quá trình dạy học và các bài giảng thiết kế chưa sát với thực tiễn, vẫn còn nặng về lý thuyết, thiếu thời gian thực hành Việc trao đổi giữa giáo viên và học sinh vẫn còn chậm và hạn chế Đặc biệt đối với xu thế giáo dục hiện nay, dạy học lấy người học làm trung tâm thì nếu nhà trường không xác định được những mục tiêu phù hợp với đặc điểm với tình hình thục tế của nhà trường thì ảnh
hưởng đến kết quả cảu dạy học
2.4.2 Đánh giá về việc thực hiện nội dung và chương trình hoạt động dạy học ở trường trung học phổ thông Chương Mỹ B thành phố Hà Nội
Kết quả điều tra cho thấy, nội dung và chương trình hoạt động dạy học ở trường trung học phổ thông theo yêu cầu của Chương trình giáo dục phổ thông 2018 được thực hiện ở mức tốt với 3,73 điểm Trong đó phải kể đên nội dung: “Xử lí những sai phạm về việc thực hiện chương trình” được thực hiện tốt nhất với 4,42 điểm với 100% sự dồng ý của giáo viên, điều này cho thấy việc sát sao của cán bộ quản lý trong công tác thực hiện chương trình, luôn chấp hành tốt các quy định quy chế ban hành
Tiếp theo đó là nội dung: “Tổ chức rút kinh nghiệm, đánh giá việc thực hiện chương trình và kế hoạch dạy học định kì theo hàng tháng.” Được đánh giá thực hiện tốt 2/5 nội dung với số điểm 4,04 ( với 81,4 % giáo viên đồng ý) Cho thấy nhà trường rất coi trọng công tác rút kinh nghiệm sau khi tiến hành dự giờ, khâu rút kinh nghiệm sẽ giúp giáo vien xây dựng những bài giảng tiếp theo tốt hơn dụa trên những đóng góp ý kiến của những giáo viên có kinh nghiệm trong tổ nhóm chuyên môn Nội dung: “Đảm bảo đúng nội dung kiến thức quy định của chương trình từng môn học.” được đánh giá 3/5 nội dung với số điểm 3,82 điểm (68.6% giáo viên đồng ý) và nội dung: “Đảm bảo viêc phân phối chương trình và trình tự thực hiện về việc kiểm tra đánh giá hoạt động dạy học” với 3,27 điểm (50% giáo viên đồng ý)
Nội dung đánh giá thấp nhất với 3,09 điểm đó là nội dung:“Giám sát thực hiện chương trình thông qua dự giờ, ghi chép của học sinh” với 42,8% giáo viên đồng ý Điều nagy cho thấy việc học sinh tham gia học tập chưa nghiêm túc, hoặc cách ghi chép của học sinh chưa khoa học nên không đánh giá được hết việc giáo viên thúc hiệ giảng dạy tốt hay yếu Nhà quản lý cần phải linh hoạt hơn trong công tác đánh giá
2.4.3 Đánh giá hình thức và phương pháp của hoạt động dạy học ở trường trung học phổ thông Chương Mỹ B thành phố Hà Nội
Kết quả trên cho thấy, hình thức và phương pháp của hoạt động dạy học ở trường trung học phổ thông theo yêu cầu của Chương trình giáo dục phổ thông 2018 được đánh giá thực hiện ở mức tốt với 4,04 điểm Nội dung: “Giáo viên sử dụng phương pháp dạy học và kĩ thuật dạy học tích cực, phát triển năng lực học sinh” được đánh giá là thực hiện tốt nhất với 4,55 điểm ( 100% giáo viên đồng ý) điều nay cho
Trang 10thấy nhìn chung đội ngũ giáo viên hiện nay ở trường THPT Chương Mỹ B đã ý thức rất tốt trong công tác bồi dưỡng chuyên môn nghiệp vụ trong việc sử dụng hiệu quả các phương tiện và phương pháp dạy học
Được đánh giá mức hiệu quả tiếp theo là nội dung: “Giáo viên sử dụng phương pháp dạy học và kĩ thuật dạy học phù hợp với mục tiêu, chương trình” với 4,25 điểm (88,5% giáo viên đồng ý) điều này đã được đánh giá rất tốt ở phần mục tiêu 2.4.1 Nội dung: “Giáo viên sử dụng hình thức và phương pháp phù hợp với đối tượng học sinh của trường.” với 4,20 điểm ( 85,8 % giáo viên đồng ý)
Nội dung ở mức 4/6 nội dung là “Giáo viên sử dụng đúng theo các yêu của hình thức và phương pháp dạy học” với 3,94 điểm và nội dung “Giáo viên sử dụng hình thức và phương pháp một cách linh hoạt, sáng tạo.” với 3,75 điểm
Bên cạnh những nội dung thực hiện tốt thì vẫn còn nội dung thự chiện chưa tốt
đó là nội dung: “Giáo viên sử dụng hình thức và phương pháp phù hợp với điều kiện nhà trường và trang thiết bị dạy học.” với 3,56 điểm ( 58,5% giáo viên đồng ý) điều này cho thấy hạn chế này xuất phát từ điều kiện thực tế của nhà trường, chưa đáp ứng được yêu cầu đổi mới của chương trình giáo dục phổ thong 2018
2.4.4 Đánh giá về việc kiểm tra đánh giá kết quả của hoạt động dạy học ở trường trung học phổ thông Chương Mỹ B thành phố Hà Nội
Kết quả cho thấy, hoạt động kiểm tra đánh giá kết quả của hoạt động dạy học ở trường trung học phổ thông theo yêu cầu của Chương trình giáo dục phổ thông 2018 được đánh giá là thực hiện tốt với 3,59 điểm Nội dung: “Đánh giá phải vì sự tiến bộ của học sinh.” được đánh giá thực hiện tốt nhất với 4,23 điểm ( 100% giáo viên đồng ý), điều này cho thấy đây là mục tiêu theo đuổi của hầu hết giáo viên, phù hợp với mục tiêu cầu của chương trình giáo dục phổ thông 2018 là đánh giá khách quan,linh hoạt, vì sự tiến bộ của học sinh
Tiếp theo nôi dung được đánh giá tốt với 4,23 điểm ( 85,7% giáo viên đồng ý) là nội dung: “Xử lí kết quả đánh giá một cách hiệu quả” Hiện nay các kết quả của học sinh được xử lý và cập nhật một cách nhanh chóng Đây là nội dung được tiến hành thực hiện thường xuyên với tính chất công việc là thống kê nên giáo việc thực hiện rất chính xác và thuần thục
Tiếp theo hai nôi dung cũng được thực hiện khá tốt là: “Huy động các nguồn lực tham gia và hỗ trợ việc kiểm tra đánh giá học sinh.” Và “Xây dựng các tiêu chuẩn đánh giá, tiêu chí đánh giá cụ thể cho học sinh.” Tuy nhiên hai nội dung cần phải thục hiện rất tốt để phù hợp với công tác kiểm tra đánh giá Là công cục đắc lực trong việc kiểm tra đánh giá
Bên cạnh những nội dung thực hiện tốt thì còn hai nội dung thực hiện chưa tốt là: “Đa dạng hóa các nội dung kiểm tra đánh giá tập trung vào việc phát triển năng lực học sinh” và nội dung “Đa dạng hóa các nội dung kiểm tra đánh giá tập trung vào việc phát triển năng lực học sinh” với số điểm lần lượt là 2,62 điểm và 2,31 điểm.Có thể nói nếu thực hiện tốt hai nội dung này thì việc đánh giá học sinh sẽ có tính toàn diện và chính xác hơn Nhung lại khó thực hiện vì củ yếu đánh giá dựa vào yếu tốch
ủ quan của người đánh giá
Trang 112.4.5 Thực trạng các điều kiện phục vụ hoạt động dạy học ở trường trung học phổ thông Chương Mỹ B theo yêu cầu của Chương trình giáo dục phổ thông
2018
Kết quả cho thấy, các điều kiện phục vụ hoạt động dạy học ở trường trung học phổ thông theo yêu cầu của Chương trình giáo dục phổ thông 2018 được thực hiện tốt với 3,41 điểm Nội dung: “Phân công giáo viên, nhân viên thực hiện công tác hỗ trợ hoạt động dạy học.” với 4,09 điểm ( 84,3 % giáo viên đồng ý) điều này cho thấy nhà trường đã thực hiện tốt công tác xã hội hóa giáo dục, huy động được sự tham ra của tất cả các lực lượng hỗ trợ công tác giảng dạy, phân công và gắn trách nhiệm với từng giáo viên
Hai nội dung được thực hiện tốt là: “Kiểm tra, đánh giá việc sử dụng các nguồn lực phục vụ cho hoạt động dạy học.” và “Tạo điều kiện cho giáo viên vận hành thử các phương tiện, thiết bị dạy học trước khi đến lớp.” lần lượt với 4,00 điểm và 3,47 điểm Và nội dung” Huy động tối đa các nguồn lực tham gia vào việc hỗ trợ hoạt động dạy học.” cũng được thực hiện tốt với 3,46 điểm
Bên cạnh những nội dung được thực hiện tốt còn hai nội dung thực hiện chưa tốt đó là nội dung: “Tổ chức tập huấn các chuyên đề về việc ứng dụng công nghệ thông tin trong dạy học.” và “Khai thác và sử dụng tối đa, hiệu quả các thiết bị dạy học hiện đại” với 2,90 điểm và 2,52 điểm Điều này cho thấy nhà trường vẫn chưa quan tâm đến việc tập huấn về việc ứng dụng công nghệ thông tin trong dạy học và khai thác hiệu quả thiết bị dạy học Vì thiết bị dạy học và công nghệ là phương tiện đặc biệt quan trọng quyết định đến việc đổi mới phương pháp dạy học Nó trực tiếp
có mặt trong các giờ học được thầy và trò cùng sử dụng Thiết bị dạy học và công nghệ có khả năng to lớn giúp cho việc tổ chức hoạt động của học sinh theo hướng tích cực, chủ động góp phần nâng cao hiệu quả của quá trình dạy học Nó là nguồn tri thức quyết định năng suất lao động hay nói cách khác thiết bị dạy học góp phần nâng cao chất lượng dạy học
2.5 Thực trạng quản lý hoạt động dạy học ở trường trung học phổ thông
Chương Mỹ B thành phố Hà Nội
2.5.1 Nhận thức của cán bộ quản lý giáo viên về quản lý hoạt động dạy học
Bảng 2.8 Ý kiến của cán bộ quản lý về sự cần thiết của việc quản lý hoạt động dạy học
STT Đối
tượng
Rất quan trọng
Quan trọng
Bình thường
Không quan trọng
Rất không quan trọng
Trang 12đuổi và xây dựng những kế hoạc Tuy nhiên vẫn còn những giáo viên chưa có nhận thức đúng đắn, còn xem nhẹ về hoạt động dạy học và quản lý hoạt động dạy học, từ
đó nảy sinh những khó khăn và mâu thuẫn trong quá trình giảng dạy và quản lý
2.5.2 Thực trạng quản lý hoạt động dạy học của giáo viên ở trường trung học phổ thông Chương Mỹ B theo yêu cầu của Chương trình giáo dục phổ thông
2018
Bảng 2.9 Thực trạng quản lý hoạt động dạy học của giáo viên ở trường trung học
phổ thông Chương Mỹ B theo yêu cầu của Chương trình giáo dục phổ thông 2018
X
Rất tốt Tốt
Bình thường
Không tốt
Rất không tốt
1
Thực hiện phân công giảng
dạy dựa trên năng lực giáo
Trong phân công giảng
dạy, phải xuất phát từ yêu
cầu của việc giảng dạy và
quyền lợi học tập của học
Thể hiện qua việc tin
tưởng và tôn trọng giáo
Hướng dẫn giáo viên đổi
mới trong thiết kế bài
Tổ chức bồi dưỡng giáo
viên sử dụng và đổi mới