Từ lý luận về cơ cấu giai cấp và liên minh giai cấp trong TKQĐ lên CNXH Hãy làm rõ vai trò của Nhà Nước. HỌC VIỆN NGOẠI GIAO KHOA LÍ LUẬN CHÍNH TRỊ TIỂU LUẬN KẾT THÚC HỌC PHẦN CHỦ NGHĨA XÃ HỘI KHOA HỌC.
Trang 1HỌC VIỆN NGOẠI GIAO KHOA LÍ LUẬN CHÍNH TRỊ
TIỂU LUẬN KẾT THÚC HỌC PHẦN CHỦ NGHĨA XÃ HỘI KHOA HỌC
Câu 1: Từ lý luận về cơ cấu giai cấp và liên minh giai cấp trong TKQĐ lên CNXH Hãy
làm rõ vai trò của Nhà nước và Nhà phân phối trong cơ cấu “6 Nhà” đặc biệt trong giai đoạn đứt gẫy chuỗi cung ứng hậu covid 19 hiện nay
Họ và tên sinh viên: Lê Thủy Triều
Mã sinh viên: TTQT
Lớp: Chủ nghĩa xã hội khoa học (9)
Giảng viên hướng dẫn: TS Trần Thị Thu Hường
Đề số: 01
Hà Nội, ngày 5 tháng 12 năm 2022
Trang 2MỤC LỤC
MỞ ĐẦU 2
CÂU 1……… ……….3
I Lý luận về cơ cấu và liên minh giai cấp 3
II Liên kết 6 nhà trong giai đoạn hậu Covid-19
CÂU 2……….………11
PHỤ LỤC VÀ THAM KHẢO……….14
Trang 32
MỞ ĐẦU
Hai năm ròng rã chống chọi với dịch bệnh Covid-19 có lẽ đã để lại rất nhiều bài học cho đất nước Việt Nam nói riêng và cả thế giới nói chung Những bài học không chỉ về đại sự của một dân tộc mà còn là những bài học nhân đạo, triết lí sâu sắc Việc phải chống trọi với một thảm họa toàn cầu cũng ép chúng ta phải đưa ra những biện pháp, mô hình, chính sách nhằm tránh tụt hậu so với các quốc gia khác trên thế giới hoặc thậm chí rơi vào một khủng hoảng kinh tế Với những bài học và kinh nghiệm đã thu nhận được, Việt Nam tiếp tục phải đối mặt với những thử thách của giai đoạn hậu Covid-19, trong đó bao gồm việc tái thiết
và phát triển những chuỗi cung ứng nội địa và toàn cầu đã bị đứt đoạn khi dịch bệnh diễn ra Bài tiểu luận này nghiên cứu về cơ cấu “6 Nhà” trong liên kết phát triển bền vững Từ đó đề xuất một số giải pháp có thể được áp dụng nhằm giải quyết vấn đề này
Chuyến đi trải nghiệm thực tế tại làng văn hóa các dân tộc Việt Nam đã để lại cho em nhiều ấn tượng sâu sắc về những nét đa dạng văn hóa của các dân tộc thiểu số Từ đó gợi lên những suy nghĩ về trách nhiệm của Đảng và nhà nước về những vấn đề dân tộc như giữ gìn nét đẹp văn hóa bản sắc dân tộc trong thời kì hội nhập và đổi mới
Trang 43
Câu 1: Từ lý luận về cơ cấu giai cấp và liên minh giai cấp trong TKQĐ lên
CNXH Hãy làm rõ vai trò của Nhà nước và Nhà phân phối trong cơ cấu “6 Nhà” đặc biệt trong giai đoạn đứt gẫy chuỗi cung ứng hậu covid 19 hiện nay
Bài làm
I Lý luận về cơ cấu giai cấp và liên minh giai cấp
1 Những điểm đáng chú ý :
Sau thắng lợi của cuộc cách mạng dân tộc dân chủ nhân dân, đánh đuổi thực dân đế quốc và thống nhất đất nước, cả nước bước vào thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội Trong thời kỳ này, cơ cấu xã hội – giai cấp ở Việt Nam có những đặc điểm nổi bật sau:
- Sự biến đổi cơ cấu xã hội – giai cấp vừa đảm bảo tính qui luật phổ biến, vừa mang tính đặc thù của xã hội Việt Nam
Trong thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội ở nước ta, cơ cấu xã hội – giai cấp cũng vận động, biến đổi theo đúng qui luật: đó là sự biến đổi của cơ cấu xã hội – giai cấp bị chi phối bởi những biến đổi trong cơ cấu kinh tế Từ Đại hội VI
(1986), dưới sự lãnh đạo của Đảng, Việt Nam chuyển mạnh sang cơ chế thị trường phát triển kinh tế nhiều thành phần định hướng xã hội chủ nghĩa Sự chuyển đổi trong cơ cấu kinh tế đã dẫn đến những biến đổi trong cơ cấu xã hội – giai cấp với việc hình thành một cơ cấu xã hội – giai cấp đa dạng thay thế cho cơ cấu xã hội đơn giản gồm giai cấp công nhân, giai cấp nông dân, tầng lớp trí thức của thời kỳ trước đổi mới Sự biến đổi phức tạp, đa dạng của cơ cấu xã hội – giai cấp Việt Nam diễn ra trong nội bộ từng giai cấp, tầng lớp cơ bản của xã hội; thậm chí có sự chuyển hóa lẫn nhau giữa các giai cấp, tầng lớp xã hội, đồng thời xuất hiện những tầng lớp xã hội mới Chính những biến đổi mới này cũng là một trong những yếu tố có tác động trở lại làm cho nền kinh tế đất nước phát triển trở nên năng động, đa dạng hơn và trở thành động lực góp phần quan trọng vào sự nghiệp đổi mới xây dựng chủ nghĩa xã hội
Trang 54
- Trong sự biến đổi của cơ cấu xã hội – giai cấp, vị trí, vai trò của các giai cấp, tầng lớp xã hội ngày càng được khẳng định
Cơ cấu xã hội – giai cấp của Việt Nam ở thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội bao gồm những giai cấp, tầng lớp cơ bản sau:
Giai cấp công nhân Việt Nam có vai trò quan trọng đặc biệt, là giai cấp lãnh
đạo cách mạng thông qua đội tiền phong là Đảng Cộng sản Việt Nam; đại diện cho phương thức sản xuất tiên tiến; giữ vị trí tiên phong trong sự nghiệp xây dựng chủ nghĩa xã hội, là lực lượng đi đầu trong sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước vì mục tiêu dân giàu, nước mạnh, dân chủ, công bằng, văn minh và là lực lượng nòng cốt trong liên minh giai cấp công nhân với giai cấp nông dân và đội ngũ trí thức
Trong thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội, nhiệm vụ trung tâm là phát triển kinh
tế, tiến hành công nghiệp hóa, hiện đại hóa Giai cấp công nhân – lực lượng đi đầu của quá trình này sẽ có những biến đổi nhanh cả về số lượng, chất lượng và
có sự thay đổi đa dạng về cơ cấu Sự đa dạng của giai cấp công nhân không chỉ phát triển theo thành phần kinh tế mà còn phát triển theo ngành nghề
Giai cấp nông dân cùng với nông nghiệp, nông thôn có vị trí chiến lược
trong sự nghiệp công nghiệp hoá, hiện đại hoá nông nghiệp, nông thôn gắn với xây dựng nông thôn mới, góp phần xây dựng và bảo vệ Tổ quốc, là cơ sở và lực lượng quan trọng để phát triển kinh tế – xã hội bền vững, giữ vững ổn định chính trị, đảm bảo an ninh, quốc phòng; giữ gìn, phát huy bản sắc văn hoá dân tộc và bảo vệ môi trường sinh thái; là chủ thể của quá trình phát triển, xây dựng nông thôn mới gắn với xây dựng các cơ sở công nghiệp, dịch vụ và phát triển đô thị theo quy hoạch; phát triển toàn diện, hiện đại hóa nông nghiệp…
Trong thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội, giai cấp nông dân cũng có sự biến đổi, đa dạng về cơ cấu giai cấp; có xu hướng giảm dần về số lượng và tỉ lệ trong
cơ cấu xã hội – giai cấp Một bộ phận nông dân chuyển sang lao động trong các khu công nghiệp, hoặc dịch vụ có tính chất công nghiệp và trở thành công nhân Trong giai cấp nông dân xuất hiện những chủ trang trại lớn, đồng thời vẫn còn
Trang 65
những nông dân mất ruộng đất, nông dân đi làm thuê…và sự phân hóa giàu nghèo trong nội bộ nông dân cũng ngày càng rõ
Đội ngũ trí thức là lực lượng lao động sáng tạo đặc biệt quan trọng trong
tiến trình đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước và hội nhập quốc tế, xây dựng kinh tế tri thức, phát triển nền văn hóa Việt Nam tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc; là lực lượng trong khối liên minh Xây dựng đội ngũ trí thức vững mạnh là trực tiếp nâng tầm trí tuệ của dân tộc, sức mạnh của đất nước, nâng cao năng lực lãnh đạo của Ðảng và chất lượng hoạt động của hệ thống chính trị Hiện nay, cùng với yêu cầu đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa gắn với phát triển kinh tế tri thức trong điều kiện khoa học – công nghệ và cách mạng công nghiệp lần thứ tư đang phát triển mạnh mẽ thì vai trò của đội ngũ trí thức càng trở nên quan trọng
Đội ngũ doanh nhân Trong đội ngũ doanh nhân có các doanh nhân với
tiềm lực kinh tế lớn, có những doanh nhân vừa và nhỏ thuộc các thành phần kinh
tế khác nhau, đội ngũ này đang đóng góp tích cực vào việc thực hiện chiến lược phát triển kinh tế – xã hội, giải quyết việc làm cho người lao động và tham gia giải quyết các vấn đề an sinh xã hội, xóa đói, giảm nghèo
Vì vậy, xây dựng đội ngũ doanh nhân lớn mạnh, có năng lực, trình độ và phẩm chất, uy tín cao sẽ góp phần tích cực nâng cao chất lượng, hiệu quả, sức cạnh tranh, phát triển nhanh, bền vững và bảo đảm độc lập, tự chủ của nền kinh tế…
Phụ nữ là một lực lượng quan trọng và đông đảo trong đội ngũ những
người lao động tạo dựng nên xã hội và đóng góp phần to lớn vào sự nghiệp xây dựng chủ nghĩa xã hội Phụ nữ thể hiện vai trò quan trọng của mình trong mọi lĩnh vực của đời sống xã hội và trong gia đình Ở bất cứ thời đại nào, quốc gia, dân tộc nào, phụ nữ cũng phấn đấu vượt qua mọi khó khăn, thách thức vươn lên đóng góp tích cực vào các hoạt động xã hội, duy trì ảnh hưởng của mình trên nhiều lĩnh vực của đời sống xã hội
Đội ngũ thanh niên là rường cột của nước nhà, chủ nhân tương lai của đất
nước, là lực lượng xung kích trong xây dựng và bảo vệ Tổ quốc Chăm lo, phát
Trang 76
triển thanh niên vừa là mục tiêu, vừa là động lực bảo đảm cho sự ổn định và phát triển vững bền của đất nước Tăng cường giáo dục lý tưởng, đạo đức cách mạng, lối sống văn hóa, ý thức công dân cho thanh niên, nhất là học sinh, sinh viên để hình thành thế hệ thanh niên có phẩm chất tốt đẹp, có khí phách và quyết tâm hành động thực hiện thành công sự nghiệp công nghiệp hoá, hiện đại hoá, có trách nhiệm với sự nghiệp bảo vệ Tổ quốc và xây dựng chủ nghĩa xã hội
Tóm lại, trong thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội ở Việt Nam, các giai cấp, tầng lớp xã hội biến đổi liên tục trong nội tại mỗi giai cấp, tầng lớp, hoặc xuất hiện thêm các nhóm xã hội mới Trong quá trình này, cần phải có những giải pháp sát thực, đồng bộ và tác động tích cực để các giai cấp, tầng lớp có thể khẳng định vị trí xứng đáng và phát huy đầy đủ, hiệu quả vai trò của mình trong
cơ cấu xã hội và trong sự nghiệp phát triển đất nước theo định hướng xã hội chủ nghĩa
2 Xã hội chủ nghĩa :
Trong cách mạng xã hội chủ nghĩa, dưới sự lãnh đạo của Đảng Cộng sản, giai cấp công nhân phải liên minh với giai cấp nông dân và các tầng lớp nhân dân lao động để tạo sức mạnh tổng hợp đảm bảo cho thắng lợi của cuộc cách mạng xã hội chủ nghĩa cả trong giai đoạn giành chính quyền và giai đoạn xây dựng chế độ xã hội mới
Vận dụng và phát triển sáng tạo quan điểm của C.Mác và Ph.Ăngghen trong giai đoạn chủ nghĩa tư bản đã phát triển cao, bước sang giai đoạn đế quốc chủ nghĩa, V.I.Lênin cũng khẳng định liên minh công, nông là vấn đề mang tính nguyên tắc để đảm bảo cho thắng lợi của cuộc cách mạng xã hội chủ nghĩa tháng Mười Nga năm 1917 V.I.Lênin chỉ rõ: “Nếu không liên minh với nông dân thì không thể có được chính quyền của giai cấp vô sản, không thể nghĩ được đến việc duy trì chính quyền đó… Nguyên tắc cao nhất của chuyên chính là duy trì khối liên minh giữa giai cấp vô sản và nông dân để giai cấp vô sản có thể giữ được vai trò lãnh đạo và chính quyền nhà nước”
Trang 87
Trên thực tế, trong bước đầu của thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội, V.I.Lênin đã chủ trương mở rộng khối liên minh giữa giai cấp công nhân với giai cấp nông dân và các tầng lớp xã hội khác Ông xem đây là một hình thức liên minh đặc biệt không chỉ trong giai đoạn dành chính quyền, mà phải được đảm bảo trong suốt quá trình xây dựng chủ nghĩa xã hội V.I.Lênin chỉ rõ: “Chuyên chính vô sản là một hình thức đặc biệt của liên minh giai cấp giữa giai cấp vô sản, đội tiền phong của những người lao động, với đông đảo những tầng lớp lao động không phải vô sản (tiểu tư sản, tiểu chủ, nông dân, trí thức, v.v…), hoặc với phần lớn những tầng lớp đó, liên minh nhằm chống lại tư bản, liên minh nhằm lật đổ hoàn toàn tư bản, tiêu diệt hoàn toàn sự chống cự của giai cấp tư sản
và những mưu toan khôi phục của giai cấp ấy, nhằm thiết lập và củng cố vĩnh viễn chủ nghĩa xã hội”
II Liên kết 6 nhà trong giai đoạn hậu Covid-19
1 Những thách thức trong giai đoạn hậu Covid-19:
a Nguồn cung nguyên liệu bị trì trệ khi nhiều doanh nghiệp đang bị tác động mạnh từ chính sách "zero Covid-19" của Trung Quốc Hàng loạt DOANH
NGHIỆP sản xuất hàng dệt may, da giày, điện tử, nhựa bấy lâu nay phụ thuộc lớn vào nguyên phụ liệu Trung Quốc đang chịu ảnh hưởng nặng nề, thậm chí đối diện nguy cơ phải hủy đơn hàng, không thể sản xuất dù đang trong giai đoạn cao điểm phục hồi, thị trường cầu rất cao Tình trạng giảm công suất, có nguy cơ kéo dài thời gian sản xuất, giao hàng chậm diễn ra phổ biến Tháng 6 năm 2022, Tình trạng kẹt cảng ở Trung Hoa càng lúc càng trầm trọng khiến doanh nghiệp xuất nhập khẩu, logistics và cả doanh nghiệp sản xuất hàng dệt may, da giày, điện tử khốn đốn khi những đường đi của nguyên vật liệu, hàng hóa bị gián đoạn
b Xuất khẩu nông nghiệp gặp nhiều rủi ro với hàng loạt mặt hàng điều của Việt Nam xuất sang Trung Quốc khá nhiều và đang bị giảm đáng kể Ngoài ra, phía Trung Quốc cũng đã siết chặt việc nhập khẩu hàng hóa, nên khi DOANH
Trang 98
NGHIỆP xuất hàng sang chỉ cần mắc một lỗi dấu chấm câu trong giấy tờ thủ tục sẽ không được giải quyết thông quan Trục trặc về thủ tục cũng gây thiệt hại lớn cho DOANH NGHIỆP vì những công ten nơ hàng sẽ bị ách tắc tại cảng vài ngày thậm chí đến vài tháng Tại TP HCM, theo đại diện một số hãng tàu,
nhiều khách hàng đã hủy cọc, hủy đơn hàng vận chuyển xuất khẩu vì không đợi được, phải xử lý bằng phương án khác Thường DOANH NGHIỆP đặt tàu đi từ Thành phố HCM để xuất khẩu các mặt hàng nông sản như trái cây, rau củ sang Trung Quốc Một số trường hợp gây thiệt hại hàng tỉ đồng vì tàu đã đi buộc phải quay về do không cập cảng được, trong khi rất nhiều hàng đã đóng container, đóng kiện đợi đi
2 Khái niệm liên kết “6 Nhà” :
Mối liên kết giữa 6 nhà là điều tất yếu trong phát triển thương mại của Việt Nam Cơ cấu này xảy ra khi có đầy đủ sự phối hợp chặt chẽ giữa 6 nhà : Nhà nông, Nhà nước, Nhà khoa học, Nhà doanh nghiệp, Nhà băng và nhà phân phối Việc hòa nhập này sẽ tạo điều kiện dễ dàng hơn trong việc việc tự sản, tự tiêu, tự tìm thị trường, nên khi tách ra sẽ là một thất bại
3 Vai trò nhà nước :
Để tạo sự chuyển biến cho ngành công nghiệp hỗ trợ, Chính phủ đã ban hành Nghị định số 111/2015/NĐ-CP về phát triển công nghiệp hỗ trợ; Quyết định số 68/QĐ-TTg về việc phê duyệt Chương trình phát triển công nghiệp hỗ trợ giai đoạn 2016-2025
Bộ Công Thương cũng thành lập 3 trung tâm kỹ thuật hỗ trợ phát triển công nghiệp tại 3 vùng kinh tế trọng điểm khu vực miền Bắc, miền Trung và miền Nam Các trung tâm này sẽ hỗ trợ các doanh nghiệp sản xuất công nghiệp và công nghiệp hỗ trợ đổi mới sáng tạo, chuyển giao công nghệ sản xuất thử
nghiệm, nâng cao năng suất chất lượng, tạo giá trị gia tăng cũng như tham gia chuỗi cung ứng toàn cầu
Trang 109
Theo bà Trương Thị Chí Bình, để sớm hỗ trợ doanh nghiệp vực dậy, đặc biệt sau khi dịch bệnh COVID-19 được kiểm soát, Nhà nước cần tạo thị trường, kích cầu tiêu dùng tại nội địa Chính phủ cần ban hành các chính sách hỗ trợ tiêu dùng thông qua giảm/giãn các loại thuế phí trực tiếp ảnh hưởng đến giá bán sản phẩm,
để khuyến khích người tiêu dùng mua hàng tại nội địa
Ngoài ra, Chính phủ có thể hỗ trợ doanh nghiệp tìm kiếm và tiếp cận các khách hàng tiềm năng tại Việt Nam và các thị trường xuất khẩu Có thể kể đến như các chương trình hỗ trợ đầu ra bằng cách kết nối với người mua tiềm năng của mỗi ngành Đây là điểm doanh nghiệp quan tâm nhất hiện nay, không chỉ với công nghiệp hỗ trợ, các ngành chế tạo mà tất cả các ngành sản xuất
Về lâu dài, doanh nghiệp vẫn cần có chính sách để tạo dung lượng thị trường đủ cho công nghiệp hỗ trợ phát triển, như chính sách cho ngành ôtô, cắt giảm thuế tiêu thụ đặc biệt cho phần linh kiện ôtô sản xuất trong nước đã được Bộ Công Thương đề xuất, cần triển khai nhanh hơn nữa; xây dựng chính sách cụ thể cho ngành công nghiệp điện tử
Ngoài ra, Chính phủ có thể ban hành Luật Công nghiệp hỗ trợ/Luật Công nghiệp
để khẳng định tầm quan trọng của loại hình công nghiệp này, từ đó có các chính sách chuyên biệt nhằm thúc đẩy phát triển công nghiệp hỗ trợ, đón các dòng đầu
tư và dịch chuyển sản xuất từ các quốc gia
Đồng thời, cần tiếp tục phát triển mạnh công nghiệp hạ nguồn; trong đó có một
số ngành như công nghiệp năng lượng, các ngành công nghiệp về cơ khí chính xác cũng như một số ngành cơ khí chế tạo, để đảm bảo công nghiệp hỗ trợ có điều kiện phát triển
Bộ Công Thương cũng kiến nghị Chính phủ có các chính sách, giải pháp quyết liệt và nhất quán tập trung hỗ trợ có trọng tâm, trọng điểm một số doanh nghiệp Việt Nam trong các ngành công nghiệp hạ nguồn trọng điểm như ngành ôtô, điện-điện tử, dệt may, da giày trở thành các tập đoàn có tầm cỡ khu vực, tạo hiệu ứng lan tỏa và dẫn dắt các doanh nghiệp công nghiệp hỗ trợ trong nước