Thực hiện nguyên tắc tập trung dân chủ trong bổ nhiệm cán bộ lãnh đạo, quản lý ở quận thanh khê, thành phố đà NẴNG hiện nay

HỌC VIỆN CHÍNH TRỊ QUỐC GIA HỒ CHÍ MINH HỌC VIỆN CHÍNH TRỊ KHU VỰC III *** LỚP CAO CẤP LÝ LUẬN CHÍNH TRỊ K44D TIỂU LUẬN Chuyên đề tự chọn số 15 Thuộc khoa Xây dựng Đảng Đề tài THỰC HIỆN NGUYÊN TẮC TẬP[.]

HỌC VIỆN CHÍNH TRỊ QUỐC GIA HỒ CHÍ MINH

HỌC VIỆN CHÍNH TRỊ KHU VỰC III

…………***…………

LỚP CAO CẤP LÝ LUẬN CHÍNH TRỊ K44D

TIỂU LUẬN

Chuyên đề tự chọn số: 15 Thuộc khoa: Xây dựng Đảng

Đề tài:

THỰC HIỆN NGUYÊN TẮC TẬP TRUNG DÂNCH Ủ

TRONG BỔ NHIỆM CÁN BỘ LÃNH ĐẠO, QUẢN LÝ Ở QUẬN THANH KHÊ, THÀNH PHỐ ĐÀ NẴNG HIỆN NAY

Người thực hiện: NGUYỄN THANH HIẾU

Đà Nẵng, tháng 10 năm 2016

MỞ ĐẦU

Hội nghị lần thứ ba Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa VIII: "Cán bộ lànhân tố quyết định sự thành bại của cách mạng gắn liền với vận mệnh của Đảng,của đất nước, của chế độ, là khâu then chốt trong công tác xây dựng Đảng” Chủtịch Hồ Chí Minh đã khẳng định: “Cán bộ là cái gốc của mọi công việc”

Công tác cán bộ bao gồm nhiều khâu, từ tìm hiểu, tuyển chọn cán bộ đếnđào tạo, bồi dưỡng, sử dụng, điều động, bổ nhiệm, quản lý, đánh giá, khenthưởng, kỷ luật cán bộ Các khâu đó liên kết với nhau, tác động qua lại lẫnnhau nhằm xây dựng đội ngũ cán bộ có đủ số lượng và chất lượng cao đáp ứngnhiệm vụ cách mạng Trong các khâu đó, việc bổ nhiệm cán bộ vào chức danhlãnh đạo, quản lý có ý nghĩa đặc biệt quan trọng, ảnh hưởng quyết định đến hiệuquả, hiệu lực và chất lượng của các khâu công việc khác

Để bổ nhiệm đúng cán bộ phải thực hiện đúng nguyên tắc tập trung dânchủ, do tập thể quyết định, đồng thời phát huy trách nhiệm của từng thành viênlãnh đạo, thực sự coi trọng vai trò, quyền hạn của người đứng đầu các tổ chức,các cơ quan, đơn vị trong công tác cán bộ

Nguyên tắc tập trung dân chủ trong công tác cán bộ phải được thể chế hóathành các quy chế, quy trình để thực hiện đúng và thống nhất Những nhận xét,kết luận về cán bộ và quy trình xem xét bổ nhiệm cán bộ nhất thiết phải do cấp

ủy cơ quan lãnh đạo có thẩm quyền quyết định, sau khi đã lắng nghe đầy đủ ýkiến của các cơ quan có liên quan, ý kiến đóng góp của cán bộ, nhân dân và việc

tự phê bình của cán bộ; kết hợp đúng đắn chế độ tập thể với trách nhiệm cánhân, dân chủ thật sự, không dân chủ hình thức; huy động mọi cấp, mọi ngànhphối hợp với cơ quan tham mưu giúp cấp ủy làm công tác quản lý cán bộ

Trong những năm qua, việc thực hiện hệ thống các quy chế, quy định, quytrình về công tác cán bộ của Đảng nói chung, trong bổ nhiệm cán bộ nói riêng ởĐảng bộ Quận Thanh Khê, thành phố Đà Nẵng đã đạt được những kết quả quantrọng Các quy chế đó đã phát huy dân chủ, thực hiện nhiều hình thức công khailấy ý kiến của cán bộ cấp dưới, của tập thể, của nhân dân tham gia xây dựng độingũ cán bộ góp phần khắc phục một phần khuyết điểm trước đây coi công táccán bộ chỉ là việc riêng của một số người, của cơ quan tổ chức, tạo ra bước tiến

bộ đáng kể trong công tác cán bộ

Tuy nhiên, chất lượng thực hiện các quy chế, quy trình bổ nhiệm chưa cao

và chưa đồng đều Còn tình trạng trên là do chưa có sự thống nhất cao trong

nhận thức đối với những quan điểm chủ yếu về tiêu chuẩn cán bộ, chưa thực sựlấy kết quả hoàn thành nhiệm vụ làm thước đo chủ yếu về phẩm chất và nănglực cán bộ; cách đánh giá cán bộ chung chung, thiếu cụ thể, hình thức, máy móc,thiếu căn cứ xác đáng Không ít cấp ủy, tổ chức đảng và người lãnh đạo nắmkhông chắc, đánh giá không đúng cán bộ; thiếu khách quan, thành kiến hẹp hòi,định kiến với những người trung thực, có tinh thần đấu tranh thẳng thắn Một sốbước trong quy trình xem xét bổ nhiệm thực hiện chưa thật chặt chẽ, hoặc hìnhthức, nặng nề không cần thiết Chưa thực hiện tốt quy trình dân chủ, công khai

và minh bạch trong bổ nhiệm cán bộ Còn để xảy ra tình trạng lợi dụng dân chủtung dư luận xuyên tạc, gây nhiễu thông tin, làm lẫn lộn trắng đen Do quản lýcán bộ chưa tốt, một số cấp ủy và cơ quan quản lý không hiểu đúng cán bộ,không theo dõi kịp thời những diễn biến tư tưởng và hành động của cán bộ, nên

đã bố trí một số cán bộ phẩm chất đạo đức kém vào những cương vị lãnh đạoquan trọng, dẫn đến vi phạm kỷ luật, thậm chí vi phạm pháp luật, gây ảnh hưởngkhông nhỏ đến uy tín và làm giảm sút lòng tin của nhân dân đối với Đảng

Từ thực tiễn trên, cần có một sự nghiên cứu toàn diện về việc tổ chức thựchiện đúng nguyên tắc tập trung dân chủ, các quy chế, quy định, quy trình vềcông tác bổ nhiệm cán bộ thuộc diện cấp ủy quản lý tại Đảng bộ Quận Thanh

Khê, thành phố Đà Nẵng Từ những lý do trên, tôi lựa chọn đề tài "Thực hiện nguyên tắc tập trung dân chủ trong bổ nhiệm cán bộ lãnh đạo, quản lý ở Quận Thanh Khê, thành phố Đà Nẵng hiện nay" Đây là vấn đề cấp thiết, phù

hợp với nhiệm vụ trong công tác xây dựng Đảng hiện nay và đáp ứng nhu cầuthực tiễn của địa phương

Mục đích của đề tài là đề xuất những phương hướng, giải pháp góp phần thựchiện đúng nguyên tắc tập trung dân chủ trong việc bổ nhiệm cán bộ thuộc diện cấp

ủy quản lý ở Quận Thanh Khê, thành phố Đà Nẵngtrong giai đoạn hiện nay

Để thực hiện mục đích trên, đề tài có những nhiệm vụ cụ thể sau đây:

Trình bày rõ quan niệm về nguyên tắc tập trung dân chủ và việc thực hiệnnguyên tắc tập trung dân chủ trong công tác cán bộ của Đảng

Phân tích những ưu điểm và hạn chế trong thực hiện nguyên tắc tập trungdân chủ khi bổ nhiệm cán bộ thuộc diện Cấp ủy quản lýở Quận Thanh Khê,thành phố Đà Nẵngthời gian qua

Đề xuất các giải pháp khả thi thực hiện đúng nguyên tắc tập trung dân chủtrong bổ nhiệm cán bộ thuộc diện cấp ủy quản lý tại Quận Thanh Khê, thành phố

Đà Nẵng

Phần 1 NGUYÊN TẮC TẬP TRUNG DÂN CHỦ TRONG BỔ NHIỆM

CÁN BỘ - NHỮNG VẤN ĐỀ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN

1.1 Khái quát về nguyên tắc tập trung dân chủ của Đảng

1.1.1 Quan niệm chung

Tập trung dân chủ là nguyên tắc tổ chức cơ bản của Đảng Cộng sản nóichung, Đảng ta nói riêng Nguyên tắc tập trung dân chủ đảm bảo mối quan hệchặt chẽ giữa tập trung và dân chủ, càng mở rộng dân chủ thì yêu cầu tập trungthống nhất càng cao, khắc phục tình trạng dân chủ quá mức đưa đến tự do vôchính phủ cũng như tập trung quá mức dẫn đến chuyên quyền, độc đoán, quanliêu Tập trung phải trên cơ sở dân chủ, dân chủ phải được thực hiện trongkhuôn khổ tập trung Đây là một nguyên tắc rất quan trọng trong trong hoạtđộng của Đảng, bộ máy nhà nước Nó có tính khách quan, phổ quát song thựchiện không đơn giản, phụ thuộc vào bản lĩnh, phẩm chất đạo đức và phong cáchcủa người lãnh đạo, quản lý

1.1.2 Vị trí, tầm quan trọng của nguyên tắc tập trung dân chủ

Tập trung dân chủ là nguyên tắc cơ bản trong tổ chức và hoạt động của cácđảng cộng sản Song, nguyên tắc này không chỉ đóng khung trong đảng cộngsản, mà khi giành được chính quyền, nó đã được thực hiện trong quản lý và hoạtđộng của nhà nước xã hội chủ nghĩa (XHCN) và của nhiều tổ chức chính trị - xãhội trong chế độ XHCN

Nguyên tắc tập trung dân chủ được C Mác và Ph Ăng-ghen nêu ra lần đầuvào năm 1847 trong việc tổ chức “Liên minh những người cách mạng”; sau đó,được tiếp tục khẳng định trong tổ chức “Liên minh công nhân quốc tế” (Quốc tếI) do chính C Mác sáng lập vào năm 1864 và cùng với Ph Ăng-ghen lãnh đạo

tổ chức này nhằm đáp ứng nhu cầu của của phong trào công nhân là phải thốngnhất lực lượng trong cuộc đấu tranh chống lại chủ nghĩa tư bản, bảo đảm sự ổnđịnh, nhất trí và tính tổ chức của đội tiên phong

V.I Lênin là người kế thừa và phát triển sáng tạo nguyên tắc tập trung dânchủ phù hợp với những điều kiện lịch sử và thời đại mới Nguyên tắc tập trungdân chủ được V.I Lênin đề cập từ năm 1905 Tại Hội nghị Trung ương ĐảngCông nhân dân chủ-xã hội Nga, V.I Lênin đề nghị đưa nguyên tắc tập trung dânchủ vào chương trình nghị sự của Hội nghị và được Hội nghị chấp thuận Tuy

nhiên, tại Hội nghị, nguyên tắc tập trung dân chủ vẫn chưa được đưa vào Điều lệcủa Đảng Công nhân dân chủ-xã hội Nga, vì còn có những ý kiến khác nhau.Năm 1906, Đảng Công nhân dân chủ-xã hội Nga họp Đại hội từ ngày 23-4 đếnngày 8-5 để thống nhất lực lượng và nguyên tắc tổ chức của Đảng Tại Đại hộinày, V.I Lênin trình bày “Cương lĩnh hành động” của Đảng Người viết: “nguyêntắc tập trung trong Đảng hiện nay được mọi người thừa nhận” Đại hội nhất tríthông qua Điều lệ mới của Đảng Điều lệ ghi rõ: “Tất cả các tổ chức đảng phảiđược xây dựng theo nguyên tắc tập trung dân chủ” Như vậy, nguyên tắc tậptrung dân chủ lần đầu tiên được ghi trong Điều lệ của đảng cộng sản Liên Xô vàonăm 1906.

Là Người sáng lập và rèn luyện Đảng ta, Chủ tịch Hồ Chí Minh thường viết

“dân chủ tập trung” Trong Báo cáo chính trị tại Đại hội II (năm 1951) của Đảng

ta do Người trình bày ghi rõ: “Về tổ chức, Đảng Lao động Việt Nam theo chế độ

dân chủ tập trung” Đây chỉ là cách viết theo văn phong khác nhau (phương Tây

và Hán ngữ), còn về thực chất quan niệm của V.I Lênin và của Hồ Chí Minh làthống nhất

Tập trung dân chủ là một nguyên tắc xây dựng Đảng đã được kiểm nghiệmlâu dài và có hiệu quả nhất đối với việc xây dựng tổ chức; là cơ sở vững chắccho hoạt động của các đảng cộng sản và đảng công nhân Nguyên tắc tập trungdân chủ bắt nguồn từ tính chất của bản thân đảng cộng sản với tư cách là mộtmột tổ chức chính trị thống nhất về cả tư tưởng, đường lối, tổ chức và hànhđộng V.I Lênin viết: “Trong cuộc đấu tranh để giành chính quyền, giai cấp vôsản không có vũ khí nào hơn là sự tổ chức”

Tại Việt Nam, thuật ngữ “nguyên tắc tập trung” xuất hiện lần đầu tiên vàonăm 1929 Trong Điều lệ Hội Việt Nam Cách mạng Thanh niên (gọi tắt là Thanhniên) - một trong các tổ chức tiền thân của Đảng Cộng sản Việt Nam - được thôngqua tại Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ nhất của Hội (tháng 5- 1929) ghi: “Hội

tổ chức theo nguyên tắc tập trung” Tiếp đó, tháng 6 - 1929, Đông Dương Cộngsản Đảng họp Đại hội lần thứ nhất (Đại hội thành lập), thông qua Điều lệ Đảng,trong đó ghi: “Đảng Cộng sản tổ chức theo lối dân chủ tập trung” Tại Đại hội lầnthứ nhất (Đại hội thành lập, tháng 11- 1929), An Nam Cộng sản Đảng thông quaĐiều lệ Đảng, trong đó ghi: “Đảng tổ chức theo dân chủ tập trung” Trong “Điều

lệ vắn tắt của Đảng Cộng sản Việt Nam” được thông qua Hội nghị thành lập Đảngngày 03-02-1930 chưa ghi nguyên tắc tập trung dân chủ Tháng 10-1930 Trung

ương Đảng họp Hội nghị lần thứ nhất, quyết định đổi tên Đảng thành Đảng Cộngsản Đông Dương và thông qua “Điều lệ Đảng Cộng sản Đông Dương”, trong đóghi: “Đảng Cộng sản Đông Dương cũng như các chi bộ của Quốc tế Cộng sảnphải tổ chức theo lối dân chủ tập trung” Điều lệ Đại hội I Đảng Cộng sản ĐôngDương (tháng 3-1935), Điều lệ Đại hội II Đảng Lao động Việt Nam (tháng 2-1951) đều ghi nguyên tắc tổ chức của Đảng là “dân chủ tập trung” Điều lệ Đảngđược thông qua tại Đại hội III (năm 1960), Đại hội IV (năm 1976), Đại hội V(năm 1981), Đại hội VI (năm 1986), Đại hội VII (năm 1991), Đại hội VIII (năm1996), Đại hội IX (năm 2001), Đại hội X (năm 2006), Đại hội XI, XII đều ghi:

“Đảng tổ chức theo nguyên tắc tập trung dân chủ” và xác định tập trung dân chủ

là nguyên tắc tổ chức cơ bản của Đảng Về mặt nhà nước, Điều 6, Hiến phápnước Cộng hòa XHCN Việt Nam năm 1992, ghi: “Quốc hội, Hội đồng nhân dân

và các cơ quan khác của Nhà nước đều tổ chức và hoạt động theo nguyên tắc tậptrung dân chủ”

Đảng ta ngày càng nhận thức rõ việc tổ chức sinh hoạt nội bộ của Đảngtrên cơ sở tập trung dân chủ là sự bảo đảm có tính chất quyết định trong việcvạch ra đường lối, chiến lược, sách lược; trong việc hình thành các cơ quan lãnhđạo và tạo ra những tiền đề cần thiết để bảo đảm cho sự lãnh đạo của Đảng đượcđúng hướng và phát triển

Trong Đảng đều có chung nhận thức là, thực hiện tập trung dân chủ đúngđắn sẽ dẫn đến sự thống nhất về chính trị, tư tưởng, tổ chức, thể hiện sự sinhhoạt chặt chẽ và đoàn kết nội bộ; Đảng được xây dựng và hoạt động trên cơ sởnguyên tắc thống nhất về chính trị, tư tưởng, tổ chức Cơ quan lãnh đạo cao nhất

là Đại hội đại biểu toàn quốc của Đảng Trong thời gian giữa hai Đại hội, sựlãnh đạo của Đảng tập trung vào Ban Chấp hành Trung ương Những nghị quyếtcủa Đại hội đại biểu toàn quốc của Đảng là sản phẩm kết tinh trí tuệ của toànĐảng Khi nghị quyết của Đại hội Đảng và nghị quyết của Hội nghị Ban Chấphành Trung ương Đảng đã được thông qua thì trở thành “pháp lệnh” đối với các

tổ chức đảng và đảng viên Nghị quyết đó chính là thành quả của một quá trìnhthảo luận đóng góp dân chủ trong Đảng Nghị quyết đúng và đi vào cuộc sống là

sự thể hiện một cách đầy đủ nguyên tắc (chế độ) tập trung dân chủ trong Đảng

và trong sinh hoạt của Đảng Vì vậy, nếu xem nhẹ, buông lỏng hoặc thực hiệnkhông đúng nguyên tập trung dân chủ sẽ gây những thiệt hại nghiêm trọng đến

năng lực hoạt động của Đảng, đến vai trò lãnh đạo và ảnh hưởng của Đảng trong

xã hội, thậm chí dẫn đến Đảng bị tan rã

Một trong những đặc trưng cơ bản của đảng vô sản kiểu mới là thừa nhận

và thực hiện triệt để nguyên tắc tập trung dân chủ trong tổ chức, sinh hoạt nội bộ

và toàn bộ hoạt động của mình Đây không chỉ là một nguyên tắc tổ chức cơ bảnđối với đảng vô sản chân chính, mà còn là một quy luật và nhu cầu của quá trìnhphát sinh, phát triển và trưởng thành của đảng

Với tư cách là một đảng cầm quyền, vai trò, năng lực và sức chiến đấu củaĐảng ta một phần cơ bản và quyết định bởi mức độ nhận thức và khả năng thựchiện nguyên tắc tập trung dân chủ Đây là một trong những nhân tố quyết định

sự sống còn của Đảng gắn với sự thành bại của công cuộc đổi mới xây dựng chủnghĩa xã hội (CNXH) hiện nay, dưới sự lãnh đạo của Đảng ta Đây cũng chính làmột trọng tâm chống phá của kẻ thù nhằm thúc đẩy sự tự tan vỡ của Đảng

Mặc dù trên thế giới có ý kiến khác nhau, thậm chí có một số Đảng cộngsản (trước đây) từ bỏ nguyên tắc TTDC nhưng Đảng ta trước sau như một khẳngđịnh, Đảng được tổ chức và hoạt động theo nguyên tắc TTDC

1.2 Bản chất và nội dung của nguyên tắc tập trung dân chủ

Dù diễn đạt là “tập trung dân chủ” hay “dân chủ tập trung” thì đây vẫn làmột nguyên tắc hoàn chỉnh chứ không phải là sự lắp ghép cơ học giữa hai mặt

“tập trung” và “dân chủ” V.I Lênin viết:

Chế độ tập trung hiểu theo nghĩa thực chất dân chủ, đã bao hàm khả năng –khả năng này do lịch sử tạo ra lần đầu tiên – phát huy một cách đầy đủ và tự dokhông những các đặc điểm của địa phương mà cả những sáng kiến của địaphương, tính chủ động của địa phương, tính chất muôn hình muôn vẻ của cácđường lối, của các phương pháp và phương tiện để đạt mục đích chung

Chủ tịch Hồ Chí Minh viết: Đảng tổ chức theo nguyên tắc dân chủ tậptrung Nghĩa là: có Đảng chương thống nhất, cơ quan lãnh đạo thống nhất Cánhân phải phục tùng đoàn thể, số ít phải phục tùng số nhiều, cấp dưới phải phụctùng cấp trên, địa phương phải phục tùng Trung ương

Rõ ràng, nguyên tắc tập trung dân chủ là một chỉnh thể thống nhất, nguyêntắc này hướng tới sự tập trung thống nhất, nhưng là tập trung trên cơ sở dân chủ,mang tính chất dân chủ; bảo đảm, củng cố và tăng cường tập trung phải đặt trên

cơ sở giữ vững, mở rộng và phát huy dân chủ Đến lượt mình, dân chủ trongnguyên tắc tập trung dân chủ chỉ được thực hiện đúng đắn và đầy đủ bằng sự

bảo đảm và chế ước bởi tập trung; mở rộng và phát huy dân chủ không có mụcđích gì khác ngoài việc hướng tới củng cố sự tập trung trong Đảng.

Nói cụ thể, tập trung trên cơ sở dân chủ, mang tính chất dân chủ là sự tậptrung trí tuệ, ý chí và quyền lực của đa số, thiểu số phải phục tùng; là sự tậptrung gắn liền giữa cấp trên và cấp dưới, cấp trên lắng nghe và tôn trọng cấpdưới, kiểm tra cấp dưới và cấp dưới tự giác phục tùng cấp trên, giám sát cấptrên Đồng thời, tập trung trên cơ sở dân chủ, được quyết định bởi nền tảng dânchủ là sự tập trung do toàn thể đảng viên kiến lập nên, không phải do một ai đóban phát hoặc một nhóm nào có quyền thâu tóm; là sự tập trung của ý chí, trítuệ, quyền lực của đa số tạo nên một cách thống nhất và tự giác chứ không phải

là thứ tập trung được thiết lập một cách độc đoán, cưỡng bức nào đó Nó kháchẳn, đối lập với mọi thứ: tập trung quan liêu, độc đoán chuyên quyền; tập trungnhằm trấn áp cấp dưới, trấn áp đảng viên, thoát ly cơ sở, xa rời thực tiễn, tậptrung theo kiểu hình hành “đẳng cấp” trong Đảng

1.3 Nguyên tắc tập trung dân chủ trong công tác cán bộ, trong bổ nhiệm cán bộ

1.3.1 Nội dung của nguyên tắc tập trung dân chủ trong công tác cán bộ

Nội dung của nguyên tắc tập trung dân chủ trong công tác cán bộ đượcĐảng ta khẳng định:

Đảng thống nhất lãnh đạo công tác cán bộ và quản lý đội ngũ cán bộ, đồngthời đề cao trách nhiệm của các tổ chức trong hệ thống chính trị và người đứngđầu tổ chức Cấp ủy, tổ chức đảng có thẩm quyền phải chủ trì và chịu tráchnhiệm về công tác tổ chức cán bộ theo đúng nguyên tắc tập trung dân chủ, tậpthể quyết định; xác định rõ trách nhiệm của tập thể và trách nhiệm cá nhân, nhất

là trách nhiệm của người đứng đầu trong công tác cán bộ

Nội dung cụ thể của nguyên tắc này là:

- Đảng đề ra đường lối, quan điểm, chủ trương, chính sách và quy chế quản

lý công tác cán bộ; lãnh đạo và kiểm tra các cấp, các ngành tổ chức thực hiện;trực tiếp quản lý cán bộ lãnh đạo chủ chốt trong các tổ chức của hệ thống chínhtrị như cán bộ lãnh đạo các cơ quan nhà nước, lực lượng vũ trang, đoàn thể nhândân, tổ chức kinh tế - xã hội; quản lý cán bộ theo chính sách của Đảng, pháp luậtcủa Nhà nước và điều lệ của đoàn thể

- Đảng thực hiện đường lối, chính sách cán bộ thông qua các tổ chức đảng(ban cán sự đảng, đảng đoàn, đảng ủy ) và đảng viên trong cơ quan nhà nước

và các đoàn thể nhân dân, thực hiện đúng quy trình, thủ tục, pháp luật của Nhànước và điều lệ của các đoàn thể và tổ chức xã hội

- Phân công, phân cấp quản lý cán bộ cho các cấp ủy và các tổ chức đảng,đồng thời thường xuyên kiểm tra việc thực hiện công tác cán bộ của các ngành,các cấp, coi đây là một trong những công việc quan trọng bậc nhất của lãnh đạocông tác cán bộ

- Những vấn đề về chủ trương, chính sách, đánh giá, bố trí, sử dụng điềuđộng, đề bạt, khen thưởng, xử lý kỷ luật cán bộ nhất thiết phải do cấp ủy cóthẩm quyền quyết định theo đa số

- Mọi tổ chức đảng và cán bộ đảng viên phải “nghiêm túc chấp hành cácnghị quyết của cấp uỷ về cán bộ và công tác cán bộ; cá nhân phải chấp hànhquyết định của tập thể; tổ chức đảng cấp dưới phải chấp hành quyết định của tổchức đảng cấp trên”

- Nguyên tắc tập trung dân chủ trong công tác cán bộ phải được thể chếhóa, cụ thể hóa thành các quy chế, quy định, quy trình Những nhận xét, kết luận

về cán bộ nhất thiết phải do cấp ủy có thẩm quyền quyết định sau khi đã lắngnghe đầy đủ ý kiến của các cơ quan có liên quan, ý kiến đóng góp của nhân dân

và tự phê bình của cán bộ Kết hợp đúng đắn chế độ tập thể với trách nhiệm cánhân, dân chủ với tập trung, không dân chủ hình thức Huy động mọi cấp, mọingành phối hợp với cơ quan tham mưu giúp cấp ủy làm tốt công tác cán bộ

Các cấp ủy, tổ chức đảng theo thẩm quyền cần cụ thể hóa để các quy đinh,quy chế, quy trình của công tác cán bộ mà Trung ương đã xác định phù hợp vớithực tiễn của từng địa phương, ngành đáp ứng yêu cầu xây dựng đội ngũ cán bộlãnh đạo, quản lý; xác định rõ trách nhiệm của các chủ thể trong hệ thống chínhtrị (HTCT) tham gia, phối hợp trong công tác cán bộ làm cơ sở để thực hiện tốtcác khâu trong công tác cán bộ

1.3.2 Nội dung của nguyên tắc tập trung dân chủ trong bổ nhiệm cán bộ

Cần nói ngay rằng, trong hơn 10 năm qua, Đảng ta đã chủ động công tácquy hoạch cán bộ lãnh đạo, quản lý, do đó việc bổ nhiệm cán bộ khác căn bảnvới khi chưa có quy hoạch cán bộở giai đoạn trước đây Hiện nay, nói chung,cán bộ được xem xét bổ nhiệm phải trong diện quy hoạch cả nguồn tại chỗ vàcán bộ ở nơi khác, đã có thời gian bồi dưỡng, thử thách; không phải khi có nhucầu bổ nhiệm mới giới thiệu cán bộ bất kỳ, chưa được dự kiến Trường hợp điềuđộng, luân chuyển kết hợp bổ nhiệm (không phải trong quy hoạch từ nguồn tại

chỗ) có quy định riêng, nhưng nói chung cán bộ đó cũng trong quy hoạch bổnhiệm giữ chức vụ cao hơn ở nơi công tác cũ Vì vậy, khâu xem xét bổ nhiệmđược bắt đầu từ các cán bộ trong quy hoạch cho từng chức danh.

Nguyên tắc tập trung dân chủ thể hiện trong quá trình xem xét bổ nhiệmcán bộ lãnh đạo, quản lý ở những nội dung chủ yếu sau:

Một là: Người đứng đầu và các thành viên cấp ủy, tổ chức đảng, lãnh đạo

cơ quan, đơn vị đề xuất nhân sự đề nghị bổ nhiệm và nêu nhận xét, đánh giá vềcán bộ được đề xuất

Người lãnh đạo, quản lý đề cao trách nhiệm của mình trong việc đề xuất,nhận xét, đánh giá cán bộ, giúp tập thể cấp ủy xem xét, quyết định

Báo cáo chính trị của Ban Chấp hành Trung ương khóa IX trình Đại hội X

đã xác định: Thực hiện chế độ trách nhiệm trong đề cử, bổ nhiệm chức vụ lãnhđạo theo hướng cấp trưởng giới thiệu cấp phó, cấp sử dụng trực tiếp giới thiệu

để cấp có thẩm quyền xem xét, quyết định

Hai là: Cá nhân, tập thể đề nghị bổ nhiệm cán bộ phải có ý thức xây dựng

cao, chịu trách nhiệm về đề nghị của mình

Đây là biện pháp cần thiết để quy trách nhiệm cho những cá nhân và tổchức đề xuất cán bộ bổ nhiệm, nhằm nâng cao hơn nữa trách nhiệm của ngườilãnh đạo đối với việc chăm lo xây dựng đội ngũ cán bộ, tránh tình trạng dựadẫm, đùn đẩy trách nhiệm lẫn nhau, khi bổ nhiệm cán bộ sai thì không ai chịutrách nhiệm, đề phòng nguy cơ tư lợi trong công tác cán bộ

Trong trường hợp người lãnh đạo, quản lý không đề xuất, bồi dưỡng đượccán bộ dự nguồn để bổ nhiệm thì họ cũng phải chịu trách nhiệm như nhữngtrường hợp đề xuất bổ nhiệm không đúng, gây hậu quả không tốt

Ba là: Tập thể cấp ủy, tổ chức đảng, lãnh đạo cơ quan, đơn vị thảo luận

nhận xét, đánh giá cán bộ một cách dân chủ, công khai trước khi biểu quyết(bằng phiếu kín) đề nghị cấp có thẩm quyền xem xét, quyết định bổ nhiệm.Quyết định bổ nhiệm cán bộ cùng với nhận xét, đánh giá chính thức về cán

bộ đề nghị bổ nhiệm do tập thể cấp ủy, tổ chức đảng, lãnh đạo cơ quan, đơn vịxem xét, thảo luận quyết định theo đa số đúng theo Quyết định số 68-QĐ/TWngày 04-7-2007 của Bộ Chính trị Trường hợp không thuộc thẩm quyền theophân cấp quản lý thì tập thể cấp ủy lãnh đạo cơ quan, đơn vị đề nghị lên cấp cóthẩm quyền xem xét, quyết định

Bốn là: Cấp ủy, tổ chức đảng và tập thể lãnh đạo các cơ quan có thẩm

quyền xem xét, quyết định bổ nhiệm một cách dân chủ trên cơ sở phát huy đầy

đủ trách nhiệm và quyền hạn của từng thành viên, nhất là người đứng đầu cơquan, đơn vị

Việc đánh giá, lựa chọn, bổ nhiệm cán bộ phải do tập thể cấp ủy và tổ chứcđảng, tập thể lãnh đạo các cơ quan có thẩm quyền thảo luận dân chủ và quyếtđịnh theo đa số

Trường hợp người đứng đầu cơ quan, đơn vị và tập thể lãnh đạo có ý kiếnkhác nhau thì cần báo cáo đầy đủ lên cấp có thẩm quyền xem xét, quyết định.Trường hợp tập thể lãnh đạo giới thiệu hai người có số phiếu ngang nhau thìchọn nhân sự do người đứng đầu giới thiệu để quyết định bổ nhiệm hoặc trìnhcấp có thẩm quyền bổ nhiệm

Năm là: thực hiện quy trình bổ nhiệm chặt chẽ qua các bước sau:

- Trước hết, khi cơ quan, đơn vị có nhu cầu, cấp ủy tổ chức đảng phải trình

cơ quan có thẩm quyền về yêu cầu, số lượng và dự kiến phân công công tác đốivới cán bộ sẽ được bổ nhiệm Sau khi được cơ quan có thẩm quyền đồng ý vềchủ trương mới thực hiện các bước tiếp theo

- Người đứng đầu và các thành viên cơ quan, đơn vị đề xuất nhân sự dựkiến bổ nhiệm

Căn cứ quy hoạch cán bộ, những người có trách nhiệm đề xuất nhân sự,tiến hành đánh giá, nhận xét đầy đủ về cán bộ được dự kiến bổ nhiệm làm căn

cứ để lấy ý kiến cán bộ trong cơ quan, đơn vị

- Tổ chức lấy ý kiến cán bộ, công chức trong cơ quan, đơn vị

Cấp có thẩm quyền quản lý cán bộ tiến hành các bước lấy ý kiến cán bộ,công chức trong cơ quan, đơn vị về cán bộ dự kiến bổ nhiệm

- Tập thể lãnh đạo xem xét, quyết định bổ nhiệm hoặc trình lên cấp trên bổnhiệm theo quy định phân cấp quản lý cán bộ

Tập thể lãnh đạo (cấp ủy đảng, lãnh đạo đơn vị) căn cứ ý kiến đề xuất củacác cá nhân có trách nhiệm, sự tín nhiệm của tập thể xem xét, đánh giá và thảoluận một cách toàn diện, sau đó quyết định theo ý kiến của đa số các thành viêntrong lãnh đạo Trường hợp có ý kiến khác nhau giữa tập thể lãnh đạo và ngườiđứng đầu cơ quan, đơn vị, thì báo cáo lên cấp trên xem xét, quyết định

Đối với những cán bộ thuộc diện của Bộ Chính trị, Ban Bí thư quản lý thìquy trình nêu trên được bổ sung thêm những yêu cầu cao hơn