Sự thayđổi của đội ngũ trong thời gian tới đây là rất quan trọng bởi giáo dục phải thayđổi để chuyển từ truyền thụ kiến thức sang phát triển năng lực người học, khi đó giáo viên sẽ là ng
Trang 1BÁO CÁO KẾT QUẢ MỘT SỐ BIỆN PHÁP XÂY DỰNG LỚP HỌC HẠNH PHÚC
TRONG CÔNG TÁC CHỦ NHIỆM LỚP
1 Lời giới thiệu
Ngành Giáo dục đang trong quá trình đổi mới căn bản, toàn diện, trướcmắt là đổi mới chương trình giáo dục phổ thông Một trong những nhân tố quantrọng nhất tạo nên thành công cho đổi mới chính là đội ngũ giáo viên Sự thayđổi của đội ngũ trong thời gian tới đây là rất quan trọng bởi giáo dục phải thayđổi để chuyển từ truyền thụ kiến thức sang phát triển năng lực người học, khi đó
giáo viên sẽ là người truyền cảm hứng cho học sinh - "Thầy cô phải thay đổi" sẽ truyền cảm hứng, lan tỏa giá trị tích cực và là động lực để hướng tới “Sự yêu thương, sự an toàn và sự tôn trọng” của một “Ngôi trường Hạnh phúc”.
Với mục tiêu phấn đấu “Ngôi trường hạnh phúc”: Đơn giản là nơi mà tất
cả các lớp là “Lớp học hạnh phúc” - Nơi học sinh, các thầy cô giáo mỗi ngày đến
đây đều cảm thấy vui và thực sự ý nghĩa Nơi mà mỗi người Thầy là một sứ giảhạnh phúc truyền cảm hứng, trí tuệ và tình yêu thương
Chính vì vậy, trường Tiểu học chính là chiếc nôi văn hóa, nơi ươm mầmcho những giấc mơ tuổi thơ, nơi trẻ em được học tập, được bảo vệ, chăm sóc,vui chơi, giải trí và phát triển một cách toàn diện Đối với trẻ em: Nếu trẻ emđược lớn lên với sự đón nhận và tình yêu thương Các em sẽ tìm thấy tình yêuthương trong đời Đúng như lời thơ trong bài:
Em mang lòng tin cậy
Nếu sống trong tình thương
Em biết yêu chính mình
(Dorothy Law Notle)
Trong thực tế hiện nay, hầu hết các em học sinh học bán trú tại trường nên
đa số thời gian trong ngày các em được gần gũi với các thầy cô Mái trường làđiểm tựa tinh thần bền vững, tin cậy cho các em Chính vì vậy, vai trò của ngườigiáo viên chủ nhiệm lớp ở bậc Tiểu học có một vị trí đặc biệt quan trọng, đòi hỏingười giáo viên luôn sáng tạo, đổi mới một cách toàn diện trong các hoạt độnghướng dẫn học sinh học tập, vui chơi và sinh hoạt tập thể; góp phần hình thànhnhân cách, đạo đức và kỹ năng sống cho học sinh, giúp các em có lối sống lànhmạnh, nề nếp tốt Nhưng thực tế, đôi khi có những câu chuyện không vui đã vàđang diễn ra trong môi trường học đường: Áp lực học khiến học sinh stress, bạolực học đường vẫn diễn ra ở mức báo động, phụ huynh kì vọng rất nhiều điều
Trang 2đối với con cái của mình…tất cả thực sự là một điều không hề nhỏ mà ngànhgiáo dục và toàn xã hội còn trăn trở
Vậy: “Làm thế nào để mỗi ngày học sinh đến trường là một ngày vui, giáo viên đến trường là một niềm hạnh phúc, quan hệ thầy trò là động lực để học sinh vươn tới tri thức?”
Theo tôi, xây dựng “Trường học hạnh phúc” là việc làm cấp thiết cần
được các nhà giáo dục quan tâm lúc này Muốn vậy, chúng ta cần bắt đầu xâydựng hạnh phúc từ chính lớp học của mình
Chính vì vậy, tôi chọn đề tài: Một số biện pháp xây dựng “Lớp học hạnh phúc” trong công tác chủ nhiệm lớp, để nghiên cứu và tìm ra câu trả lời thiết
thực nhất cho mình và cho các em học sinh
4 Ngày biện pháp được áp dụng lần đầu tiên
Vào ngày 01 tháng 02 năm 2021
5 Mô tả bản chất của biện pháp
5.1 Nội dung của biện pháp
5.1.1 Các khái niệm và quan điểm cơ bản
5.1.1.1 Khái niệm về “Hạnh phúc”
Theo Bách khoa toàn thư mở Wikipedia: “Hạnh phúc là một trạng thái cảm xúc của con người khi được thỏa mãn một nhu cầu nào đó mang tính trừu tượng Hạnh phúc là một cảm xúc bậc cao Ở loài người, nó mang nhân bản sâu sắc và thường chịu tác động của lý trí Hạnh phúc gắn liền với quan niệm về niềm vui trong cuộc sống”.
Như vậy, hạnh phúc là một trạng thái cảm xúc tích cực của con người, làmay mắn tốt lành, là điều ai cũng mong muốn có được trong cuộc sống, điều mà
cả nhân loại hướng đến Bản thân mỗi người lại có những định nghĩa hạnh phúccủa riêng mình, nhìn chung hạnh phúc là thước đo đúng đắn nhất về sự tiến bộcủa xã hội
Hạnh phúc còn là cảm xúc vui sướng, sự hài lòng của con người trongcuộc sống khi được đáp ứng, thoả mãn các nhu cầu về vật chất và tinh thần.Hạnh phúc có ý nghĩa rất lớn đối với mỗi chúng ta và đặc biệt đối với trẻ nhỏ ởbậc tiểu học Hạnh phúc của học sinh tiểu học rất đơn giản, các em hạnh phúckhi đạt được kết quả cao trong học tập, được cha mẹ, thầy cô khen ngợi hoặcđơn giản là nhận được sự động viên, khen ngợi của mọi người về thành tích họctập, về các ứng xử - Được sống và học tập trong môi trường gia đình, môi
Trang 3trường giáo dục có đầy đủ điều kiện về vật chất và tinh thần - Được chia sẻ và
có cơ hội thể hiện mình
5.1.1.2 Quan điểm về “Trường học hạnh phúc”
Theo các nhà nghiên cứu, có ba tiêu chí quan trọng nhất để xây dựng nên
một trường học hạnh phúc, đó là “Yêu thương, an toàn và tôn trọng”;
Cách dễ hiểu nhất, “Trường học hạnh phúc” là nơi thầy cô, học sinh cũng
như phụ huynh đều cảm thấy hạnh phúc trong quá trình dạy và học Là nơi tìnhyêu thương giữa các nhà giáo, giữa thầy và trò, giữa học sinh với nhau được trântrọng và bồi đắp hàng ngày Ngoài ra “Trường học hạnh phúc” phải là nơi antoàn cho các hoạt động dạy và học của thầy trò, không tồn tại cách hành xử bạolực, không diễn ra các hành vi phi đạo đức Bên cạnh truyền thụ kiến thức, kỹnăng, thái độ cho học sinh, trường còn chú trọng giáo dục bồi đắp tâm hồn đẹpcho các em Mọi xúc cảm riêng biệt, cá tính sáng tạo của thầy và trò phải luônđược tôn trọng, không bị áp đặt một cách máy móc, rập khuôn theo phương cáchgiáo dục xưa cũ lỗi thời, lạc hậu
Mục tiêu các hoạt động của nhà trường không chỉ nhằm làm cho giáo viên
và học sinh cảm thấy hạnh phúc trong quá trình dạy và học, mà còn từ nơi khởiđầu đó, hạnh phúc sẽ lan tỏa đến phụ huynh học sinh và toàn xã hội
5.1.1.3 Quan điểm về “Lớp học hạnh phúc”
Lớp học hạnh phúc là lớp học được xây lên từ trái tim biết cho đi yêuthương và chúng ta cũng sẽ nhận lại được quả ngọt từ sự yêu thương đó Yêuthương học trò bằng tất cả trái tim và tấm lòng nhân ái của mình, lan tỏa cho cáccon niềm tin và tình yêu vào cuộc sống, vào tương lai bằng chính những ứng xửđầy tính nhân văn của mình Làm cho mỗi lớp học, mỗi ngôi trường thực sự trởnên hạnh phúc, mỗi ngày đến trường của các con thực sự là một ngày vui
Hiểu một cách đơn giản, “Lớp học hạnh phúc” là nơi khiến cả cô và trò
đều có cảm giác hạnh phúc, đều coi lớp học là ngôi nhà thứ hai của mình, mộtmôi trường phát triển toàn diện - Thầy cô hứng thú với các tiết dạy học, học sinhhào hứng cùng khám phá thế giới qua những giờ học, nơi ấy phụ huynh hoàntoàn tin tưởng, hài lòng khi con em tới trường Một lớp học hạnh phúc sẽ là tiền
đề để xây dựng “Trường học hạnh phúc”.
5.1.2 Các tiêu chí đánh giá lớp học hạnh phúc
Để xây dựng một lớp học hạnh phúc dựa trên nhiều tiêu chí đánh giá khác
nhau, có thể phân chia thành các nhóm yếu tố chính đó là “Con người - Phương pháp dạy và học - Môi trường”
5.1.2.1 Nhóm yếu tố con người
Trong ba nhóm yếu tố trên thì nhóm yếu tố con người là quan trọng nhất.Nhóm yếu tố con người sẽ bao gồm các tiêu chí:
- Tính kỉ luật tính cực
- Mối quan hệ trong lớp học
Trang 4- Thái độ tích cực của giáo viên.
- Tôn trọng sự đa dạng và khác biệt của học sinh
- Năng lực và kỹ năng của giáo viên
5.1.2.2 Nhóm yếu tố phương pháp dạy và học
Nhóm yếu tố này được đánh giá dựa trên các tiêu chí:
- Khối lượng kiến thức đảm bảo vừa đủ, không quá sức, nội dung học tậphữu ích và hấp dẫn
- Hình thức dạy học vui vẻ, hấp dẫn tạo sự tự do, sáng tạo và gắn kếtngười học
- Phát triển đội nhóm tạo cơ hội tương tác, làm việc nhóm trong lớp học
- Ghi nhận về thành tích, khen thưởng
5.1.2.3 Nhóm yếu tố môi trường
- An toàn, ấm áp, thân thiện
Không gian học tập và vui chơi có tính mở và “Sáng Xanh Sạch Đẹp- An toàn”, đảm bảo vệ sinh, dinh dưỡng học đường.
-5.1.3 Thực trạng trong công tác chủ nhiệm lớp về việc xây dựng lớp học hạnh phúc
Thực tế cho thấy, công tác xây dựng “Lớp học hạnh phúc” còn nhiều vấn
đề, xuất phát từ nhiều nguyên nhân khác nhau Báo cáo này, cá nhân tôi nhìnnhận dưới góc nhìn là từng chủ thể có ảnh hưởng trực tiếp tới việc xây dựng
“Lớp học hạnh phúc”.
5.1.3.1 Về phía giáo viên
a Quan điểm về những điều cần thay đổi để có lớp học hạnh phúc của giáo viên
Làm rõ về mức độ cấp thiết cần thay đổi đối với hoạt động chủ nhiệm lớp
để có một lớp học hạnh phúc, tôi đã tiến hành khảo sát với 20/20 giáo viên chủnhiệm lớp đang dạy giảng tại Trường Tiểu học Ngô Quyền - Thành phố VĩnhYên - Tỉnh Vĩnh Phúc, thu được kết quả như sau:
STT Những điều cần thay đổi
để có lớp học hạnh phúc
Mức độ đánh giá Rất
cần
Cần thiết
Không cần
1 Giáo viên cười nhiều, hài hước hơn khi tớilớp 80% 15% 5%
2 Giáo viên nhẹ nhàng, ân cần, gần gũi với
3 Giáo viên khen ngợi học sinh nhiều hơn 82% 13% 5%
4 Giáo viên không phê bình học sinh trướcmặt bàn bè cùng lớp khi mắc lỗi 90% 6% 4%
Trang 55 Giáo viên kết hợp hoạt động vui chơi xem
6 Giáo viên tăng cường các hoạt động trảinghiệm, khám phá thực tế cho học sinh 60% 22% 18% 7
Giáo viên xây dựng không gian lớp học
thân thiện với nhiều góc trải nghiệm khác
8
Giáo viên xây dựng các câu lạc bộ, đội
nhóm nhằm phát triển năng khiếu của học
Qua bảng tổng hợp kết quả khảo sát trên, để xây dựng lớp học hạnh phúcthì mỗi thầy, cô giáo cần thay đổi, thay đổi không chỉ mang tính chất cá nhânmỗi thầy giáo, cô giáo mà cần có sự thay đổi toàn diện, cả hệ thống giáo dục,
thay đổi cách làm cũ, tư duy cũ để hướng tới một “Lớp học hạnh phúc”.
b Quan điểm về mức độ hạnh phúc khi đến lớp của giáo viên
Để làm sáng tỏ hơn vấn đề xây dựng lớp học hạnh phúc, tôi cũng tiếnhành khảo sát với 20 thầy cô giáo chủ nhiệm lớp Trường Tiểu học Ngô Quyền -
Thành phố Vĩnh Yên - Tỉnh Vĩnh Phúc với một câu hỏi khác: Thầy cô có hạnh phúc khi đến lớp không?
Kết quả thu được như sau:
Qua biểu đồ tổng hợp kết quả khảo sát trên: Có thể đánh giá còn một sốthầy cô chưa hạnh phúc khi đến lớp, qua tâm sự, chia sẻ với các đồng nghiệp,
Trang 6bản thân tôi đánh giá có nhiều nguyên nhân dẫn tới các thầy, cô chưa hạnh phúckhi tới lớp, xét theo từng khía cạnh:
Về mặt chủ quan: Chính bản thân giáo viên chưa chủ động thay đổi bản
thân, vẫn còn nghĩ và làm theo cảm tính, làm việc như một cỗ máy, dập khuôntheo mô típ đã làm lâu năm, chưa chấp nhận cái mới cũng như chưa hình dung
ra cách tiếp cận để thay đổi làm cho bản thân mình hạnh phúc hơn, qua đó hạnhphúc mỗi ngày khi tới lớp, để có tâm thế, nhiệt huyết xây dựng lớp học hạnhphúc
Về mặt khách quan: Giáo viên chưa hạnh phúc vì họ vừa là một người
thầy vừa là một người vợ, người mẹ, người con trong gia đình…để cân đối cảmxúc giữa công việc và gia đình cũng gây ra ít nhiều những áp lực, dẫn tới tâm lýchưa hạnh phúc khi tới lớp
Ngoài ra, khi tới lớp, áp lực trong công việc như khối lượng kiến thức, nộidung chương trình đào tạo hiện nay còn nặng về lý thuyết, điều kỳ vọng của mỗigiáo viên là học sinh mình luôn giỏi và tốt, khi học sinh chưa làm tốt việc học sẽtạo tâm lý không vui, làm giảm nhiệt huyết của giáo viên
Công việc từ nhiều phía khiến giáo viên ít có thời gian trau dồi kiến thức,nâng cao kỹ năng chuyên sâu và có những trải nghiệm thực tế, học hỏi kinhnghiệm đồng nghiệp đã làm tốt
Dư luận xã hội luôn đặt kỳ vọng cao cho giáo viên đứng lớp và ngànhGiáo dục, đòi hỏi ở mỗi giáo viên sự chuẩn mực nhất định, vừa có tài vừa cótâm, điều này là rất khó khi có những chuyện nhỏ nhặt trong mối quan hệ giáoviên và học sinh, thông tin chưa được kiểm chứng cũng bị đưa lên mạng truyềnthông, tạo nên nhiều thông tin trái chiều điều đó không chỉ ảnh hưởng tới tâm lýgiáo viên mà còn gây nên những dư luận xã hội không tốt
5.1.3.2 Về phía học sinh
Nhìn chung, học sinh trường Tiểu học Ngô Quyền - Thành phố Vĩnh Yên
- Tỉnh Vĩnh Phúc nơi tôi đang giảng dạy, các em học sinh ngoan, lễ phép, tuynhiên các em còn rụt rè, chưa mạnh dạn trong việc đề xuất ý kiến
Xây dựng lớp học hạnh phúc mục đích sâu xa chính là giúp học sinh hạnhphúc khi tới lớp, để các em có một môi trường phát triển toàn diện, được thểhiện và được tôn trọng
Tôi đã tiến hành khảo sát tâm lý học của 35 học sinh lớp 4A5 Trường Tiểuhọc Ngô Quyền - Thành phố Vĩnh Yên - Tỉnh Vĩnh Phúc, năm học 2020 - 2021
với cùng một câu hỏi: “Con có hạnh phúc khi đến lớp không?”
Kết quả như sau:
Trang 7Qua biểu đồ tổng hợp kết quả khảo sát trên, mức độ hạnh phúc của họcsinh khi tới lớp có sự khác nhau Vậy, lý do xuất phát từ đâu khiến nhiều họcsinh không cảm thấy hạnh phúc khi tới lớp? Phải chăng là vì lớp học chưa thực
sự thu hút, có sức hấp dẫn với các em học sinh?, xét theo từng mặt:
Về mặt chủ quan: Một số học sinh trong lớp 4A5 chưa hạnh phúc khi tới
lớp đó là ý thức học tập chưa cao, hiếu động, chưa tập trung học; thiếu tự tin,ngại giao tiếp, chưa mạnh dạn đề xuất, phát biểu ý kiến thể hiện quan điểm củabản thân; còn e ngại với thầy cô giáo; nhiều học sinh nền tảng kiến thức hạn chế,chậm tiếp thu cảm giác sợ học, ngại phát biểu… Những điều đó thực sự là vấn
đề khó khăn để “cởi nút thắt” dẫn lối trong quan hệ giữa học sinh với giáo viên,
để giáo viên có những định hướng kịp thời hỗ trợ được các em trong học tập vàphát huy được năng khiếu mỗi học sinh
Về mặt khách quan: Mỗi học sinh là sự hi vọng của gia đình và thầy cô
giáo, nhưng điều đó vô tình lại là một áp lực đối với con trẻ Điều đó khiến các
em học sinh luôn thấy căng thẳng trong học tập mỗi khi mắc lỗi khiến các emcảm thấy lo sợ, không hạnh phúc Khối lượng kiến thức nhiều, áp lực khi có bàikiểm tra là phải đạt điểm số cao để bố mẹ và thầy cô vui cũng làm cho các emkhông cảm thấy hạnh phúc
Ngoài ra, công nghệ thông tin thời đại 4.0 phát triển nhanh, các em tiếpcận nhiều luồng thông tin dễ bị phân tán đầu óc, tư duy, ít nhiều bị ảnh hưởngtới tâm lý, nhiều thông tin hấp dẫn thu hút các em hơn cả việc học, chính vì vậykhi quay lại lớp học các em không tập trung học…làm cho các em không thấyhạnh phúc khi tới lớp
5.1.3.3 Về phía phụ huynh
Trang 8Phụ huynh là yếu tố không trực tiếp xây dựng lớp học hạnh phúc, nhưng
là thành tố quan trọng góp phần cùng với giáo viên và học sinh xây dựng thànhcông lớp học hạnh phúc Phụ huynh giữ mối liên hệ mật thiết với giáo viên đểnắm tình hình, có những điều chỉnh cơ bản trong việc giáo dục học sinh Phụhuynh là người sẽ tác động trực tiếp tới quá trình học tập và hỗ trợ rèn luyện khicon ở nhà, tạo tiền đề, cơ sở để các con hình thành tính cách, lối sống lànhmạnh, để các con tự tin trước khi tới lớp
Tôi đã làm nhanh một cuộc khảo sát với 35 phụ huynh lớp 4A5 TrườngTiểu học Ngô Quyền - Thành phố Vĩnh Yên - Tỉnh Vĩnh Phúc để đánh giá quanđiểm của phụ huynh về mức độ cần thiết trong việc chuẩn bị cho con trước khitới lớp, thu được kết quả như sau:
STT
Quan điểm của phụ huynh về mức độ
cần thiết trong việc chuẩn bị cho con
trước khi tới lớp
Mức độ đánh giá
thiết
Không cần
1 Phụ huynh tạo hứng thú cho con tới lớphọc 25% 35% 40%
2 Phụ huynh chuẩn bị một số kĩ năng mềmcho con tới lớp 15% 39% 46%
3 Dạy con biết nói lời cảm ơn, xin lỗi khi
4 Dạy con xây dựng kế hoạch học tập vàđạt mục tiêu 10% 35% 55%
6 Dạy con lên tiếng và đặt câu hỏi khi cần 7% 16% 77%
Mặc dù đã nhận thức được tầm quan trọng trong giáo dục đối với các con,tuy nhiên qua cuộc khảo sát trên, đa số phụ huynh có cùng quan điểm là khôngcần thiết đến việc chuẩn bị tâm lý, kỹ năng sống cơ bản làm hành trang cho cáccon trước khi tới trường, tới lớp Phải chăng phụ huynh cho rằng đó là công việccủa nhà trường, của thầy cô giáo chủ nhiệm? Và quan điểm lớp học hạnh phúcthực sự là điều khá mới mẻ với phụ huynh học sinh Tư duy đó tác động khôngnhỏ tới việc xây dựng mô hình lớp học hạnh phúc
5.1.4 Một số biện pháp giáo dục tích cực được áp dụng
5.1.4.1 Thay đổi cách cư xử trong lớp học
Thay đổi một nếp nghĩ hay một thói quen đã tổn tại nhiều năm không phải
là điều dễ dàng Thay đổi cả một quan điểm đã ăn sâu vào tiềm thức lại càng cần
Trang 9phải có những biện pháp hiệu quả, có sự hợp tác của nhiều người và cần có thờigian nhất định Vì vậy, bản thân tôi luôn chuẩn bị cho mình một tâm thế tự tin đểthay đổi Suy nghĩ sâu sắc về nghề dạy học, khơi gợi lòng yêu thích công việccủa mình và yêu thương học sinh: Dành thời gian để suy nghĩ về bản thân, vềcách đối xử với học sinh, rút ra những bài học bổ ích trong việc giáo dục họcsinh Quan tâm chăm sóc đến bản thân (tinh thần và thể chất) Tự đặt mình vàohoàn cảnh của trẻ Ghi chép nhật kí công tác lớp Luôn tạo niềm vui cho bảnthân, tự giải toả những căng thẳng Gác lại những ưu phiền khi tiếp xúc trẻ.Đồng thời trao đổi học tập kinh nghiệm và nhờ sự giúp đỡ từ đồng nghiệp, tìmcách hiểu học sinh qua các hoạt động để luôn là người truyền lửa, có cảm xúctích cực lan tỏa tới các em học sinh Luôn thể hiện sự vui vẻ, trạng thái bình an,nhiều nhiệt huyết Cụ thể như sau:
a Tạo mối quan hệ gần gũi giữa giáo viên với học sinh, giữa học sinh với học sinh
Trẻ em luôn học và làm theo những gì các em thấy từ cuộc sống và nhữngngười xung quanh nên giáo viên cần phải là tấm gương mẫu mực cho học sinh
về tư cách đạo đức Nếu giáo viên tỏ ra giận dữ, không khoan dung, học sinhchắc cũng sẻ biểu lộ sự tức giận và ương bướng Nếu giáo viên cư xử với mọingười xung quanh một cách nhẹ nhàng, có lòng khoan dung, sự nhẫn nại, thì họcsinh sẽ học theo cách cư xử đó
Ảnh minh họa lớp 4A5 Trường TH Ngô Quyền: Mối quan hệ thân thiết giữa giáo viên với học
sinh
Để học sinh cảm giác tới lớp như tới ngôi nhà thứ hai của mình, tôi chủđộng xây dựng và gắn kết các mối quan hệ trong lớp học, quan hệ cô - trò nhưngười mẹ thứ hai, quan hệ bạn bè trong lớp như tình cảm anh em, tất cả các mốiquan hệ cởi mở, chân thành và luôn tôn trọng nhau, có chừng mực chuẩn đạo
Trang 10đức Bản thân tôi luôn ý thức phải vừa là thầy - vừa là bạn của trò Thay bằng
việc gọi học sinh bằng “em” xưng cô, tôi gọi “con” xưng cô, cảm giác cho học
trò sự gần gũi, yêu thương
Đối với các mối quan hệ trong và ngoài nhà trường, tôi tập trung vào việcgiúp đỡ, chia sẻ với học sinh có nhu cầu đặc biệt, có hoàn cảnh riêng Đồng thờikhông ngừng tương tác, giao tiếp, học hỏi từ đồng nghiệp, làm gương cho họcsinh trong các mối quan hệ, giao tiếp và đối thoại; phối hợp và hợp tác hiệu quảvới phụ huynh, cộng đồng địa phương và các lực lượng liên quan trong công tácgiáo dục học sinh
Ảnh minh họa lớp 4A5 Trường TH Ngô Quyền: Cô - trò gần gũi trong mọi hoạt động
Kết quả: Xây dựng được mối quan hệ thân thiện có sự gắn kết giữa cô vàtrò, giáo viên được học sinh tin tưởng, yêu quý và tôn trọng, tạo ra môi trườnghọc tập tích cực, bình đẳng; Tăng cường sự đoàn kết của học sinh
b Tôn trọng sự đa dạng và khác biệt của học sinh
Tiêu chí về dạy và học, trong đó tập trung vào việc tạo các điều kiện tốtnhất để mỗi em học sinh có cơ hội phát triển, thể hiện và khẳng định năng lực,giá trị của bản thân; sử dụng các phương pháp và hình thức tổ chức dạy học tạohứng thú, phù hợp và chấp nhận sự khác biệt tâm lý, thể chất, hoàn cảnh của mỗi
học sinh Tôi rất tâm đắc với một câu nói về sự đánh giá, đó là: “Đừng đánh giá khả năng của một con cá qua việc leo cây” Mỗi một học sinh sẽ có một đặc
điểm, hoàn cảnh cũng như khả năng khác nhau Vì vậy, trong lớp học của tôihọc sinh có thể phát triển theo đặc điểm, hoàn cảnh và khả năng dựa trên sựcông bằng và tạo cơ hội phát triển như nhau
Trang 11Kết quả: Từ việc tôn trọng sự đa dạng và khác biệt của học sinh nên mọihoạt động liên quan đến kế hoạch của lớp đều được bàn bạc, cởi mở, lắng nghe,thấu hiểu và đối thoại tích cực.
c Tạo động lực bằng “Lời chào ngày mới”
Để giúp các em học sinh có cảm xúc tích cực mỗi sáng, cô trò chúng tôithường chào ngày mới bằng những biểu tượng cảm xúc khác nhau do chính họcsinh lựa chọn: Bắt tay thân thiện, cái ôm xiết chặt, đập tay động lực, nắm đấmcụng tay mạnh mẽ, nhảy múa dễ thương…cùng nụ cười ấm áp làm cho các emhọc sinh có cảm giác thầy, cô luôn chào đón các em tới lớp
Ảnh minh họa Lớp 4A5 Trường Tiểu học Ngô Quyền: Chào ngày mới
Kết quả: Những hành động nhỏ nhưng thực sự mang lại cảm giác tíchcực, hứng thú khi tới lớp cho cả cô và trò Học sinh tự tin trong việc bày tỏ cảmxúc, tình cảm không chỉ với thầy cô, bạn bè khi tới lớp mà còn với người thânkhi ở nhà
d Tạo không khí lớp học vui vẻ
Ông cha có câu “Một nụ cười bằng mười thang thuốc bổ” và trong lớphọc, nếu thiếu tính hài hước sẽ khiến không khí lớp học luôn căng thẳng Vì vậy,mỗi giờ lên lớp, tôi chủ động cười nhiều hơn với học sinh để tạo một bầu không
Trang 12khí thân thiện, vui vẻ trong mỗi tiết học Khi tôi cười nhiều cũng được các emhọc sinh đáp lại bằng những nụ cười trên môi.
Ảnh minh họa lớp 4A5 Trường TH Ngô Quyền: Giáo viên cười vui cùng với học sinh
Kết quả: Đã tạo được không gian học tập vui vẻ, xóa tan đi khoảng cáchgiữa cô và trò, tạo cảm giác thoải mái và dễ chịu, có sự đồng cảm với những trảinghiệm tích cực, qua đó học sinh phấn khởi hào hứng khi tham gia vào các hoạtđộng của những tiết học
e Động viên, khen ngợi, khích lệ học sinh
Việc khuyến khích, động viên tích cực có thể thực hiện dưới nhiều hìnhthức: 1 nụ cười, 1 lời khen, động viên trước lớp; tặng phiếu khen; thư khen gửi
về gia đình Việc khen thưởng, động viên có hiệu quả nhất khi học sinh có hành
vi tốt được hưởng một số quyền lợi, còn những học sinh mắc lỗi nhiều lần bịtước bỏ quyền hưởng quyền lợi đó Những quyền lợi phải là những điều họcsinh thích và trân trọng
Trong lớp học, tôi thường xuyên dùng hình thức “khen” trước “chê” sau,nghĩa là, dù như thế nào tôi cũng tìm ra vài điểm tích cực để khen các em Khenthưởng động viên từng tiến bộ nhỏ nhất của học sinh Tôi không tiết kiệm lờikhen với học sinh, luôn tạo không khí lớp sinh động
Tâm lí chung của học sinh là sợ trả lời sai, nên tôi khuyến khích các em
cứ mạnh dạn, tự tin trả lời, sai đâu cô sẽ sửa, đừng sợ trả lời sai Từ đó, có em
còn hỏi: “Làm sai có bị sao không ạ?” Trong tình huống đó, tôi có thể nói vui rằng: “Sai à? Không sao, cô cảm ơn” Cảm ơn ở đây là cảm ơn em đã dũng cảm
Trang 13sửa lỗi sai, đó là bài học sâu sắc cho mỗi học sinh trong lớp Với sự hướng dẫnnhẹ nhàng khi học sinh làm sai, giữ bình tĩnh khi học sinh mắc lỗi, không phêbình nặng lời, gay gắt trước mặt các bạn trong lớp; đẩy mạnh sự khích lệ, khen
thưởng các em nhiều hơn khiến mọi điều trở nên dung hòa hơn Mỗi lời nói,hành động của thầy cô sẽ là nguồn lực để các em thay đổi theo hướng tích cực,
là tấm gương sáng để các em noi theo
Ảnh minh họa Lớp 4A5 Trường Tiểu học Ngô Quyền: Khen thưởng, khích lệ học sinh
Kết quả:Với những phần thưởng và lời khen ngợi, động viên kịp thời, các
em học sinh cảm thấy tự hào, tự tin vào bản thân, có động lực thực hiện hành viđược khen ngợi đó, từ đó làm cho học sinh gắn bó với lớp, với bạn bè hơn
f Tạo cơ hội cho học sinh chia sẻ, bày tỏ ý kiến
Chia sẻ cảm xúc là một điều tất yếu trong cuộc sống, đúng như câu ngạn
ngữ “Nỗi buồn chia đôi, nỗi buồn vơi nửa, niềm vui chia đôi, niềm vui nhân hai” Trong lớp học của tôi, học sinh không những được phát biểu xây dựng bài,
mà còn được chia sẻ những niềm vui nỗi buồn Giờ ra chơi, các em vừa tròchuyện, vui chơi với bạn bè và tâm sự cả với thầy cô giáo Tôi luôn quan tâm,hỏi han tới từng học sinh, khi đó các em có được niềm tin và sẵn sàng chia sẻ,phát biểu ý kiến của mình Thay vì la mắng cho các em được làm, được nói ra
Trang 14những suy nghĩ về cảm xúc của mình Điều đó giúp các em tự tin hơn, hòa đồnghơn và dám tự tin thay đổi bản thân để trưởng thành hơn mỗi ngày Để khơi gợimong muốn chính đáng của các em học sinh, tôi đã đặt một hộp thư vui với tên
gọi “Lời muốn nói” ngay tại lớp để các em gửi thầy cô những lời nhắn nhủ yêu
thương, thậm chí là những lời góp ý, những mong muốn thầy cô thay đổi Đồngthời hộp thư vui, cũng là nơi hằng ngày các em học sinh sau sự quan sát ghinhận những điểm tốt, những hành vi ứng xử tích cực của các bạn trong lớp, sẽghi lại lời khen ngợi, động viên và bỏ vào hộp thư gửi cho bạn của mình
Ảnh minh họa Lớp 4A5 Trường Tiểu học Ngô Quyền: Học sinh chia sẻ, phát biểu ý kiến
Bên cạnh đó, tôi luôn tổ chức thường xuyên hoạt động thảo luận của cácnhóm để khuyến khích cho học sinh tương tác, trao đổi ý tưởng Tôi đưa ra cácchủ đề hấp dẫn, kích thích tư duy phê phán và lý luận logic của học sinh để họcsinh được thể hiện ý kiến cá nhân
Kết quả: Tăng cường vai trò của học sinh, phát huy tính chủ động, bày tỏ
ý kiến của mình, tạo được môi trường bình đẳng giữa các học sinh với nhau, ýkiến của các em được lắng nghe và tôn trọng Không khí lớp học luôn sôi nổi,học trò nỗ lực học tập để đạt kết quả cao
Trang 155.1.4.2 Xây dựng hình ảnh một lớp học lý tưởng
a Đảm bảo “ Sáng - Xanh - Sạch - Đẹp - An toàn”
Không gian học tập là môi trường ảnh hưởng rất lớn đến tâm lý thoải máicủa học sinh, vì thế quan điểm xây dựng phòng học thân thiện luôn được tôiquan tâm Dựa trên cơ sở vật chất đầy đủ nhà trường đã trang bị, tôi đã phối hợpvới phụ huynh, cùng học sinh sắp xếp, xây dựng không gian lớp học thân thiện,gần gũi với thiên nhiên
Ảnh minh họa Lớp 4A5 Trường Tiểu học Ngô Quyền: Phòng học thân thiện
Lớp được thiết kế các góc “Xanh” để cô trò chúng tôi thư giãn sau những
giờ học căng thẳng Những chậu hoa, cây cảnh không những tạo hình ảnh trang
trí trong lớp học mà còn là “người bạn” của học sinh lớp tôi, các em được trải nghiệm với công việc chăm sóc cây cối theo phương châm “Sáng - Xanh - Sạch
- Đẹp - An toàn” mỗi ngày tới lớp của mình
Ngoài ra, tôi còn hướng dẫn các em thực hiện trang trí lớp học theo chủđiểm từng tháng để thay đổi không gian mới thường xuyên trong lớp học Từ đótôi hướng dẫn các em về nhà cũng sáng tạo với những công trình măng non nhỏtuổi, vườn cây trải nghiệm, giá cây trải nghiệm theo không gian mà gia đình các
em có để các em trải nghiệm chăm sóc mỗi ngày với các loại cây mà các em yêuthích Để không gian học tập của các em dù ở trường hay ở nhà cũng luôn luônxanh mát và luôn là mọi căn phòng thân thiện bên các em