Truong THCS Hoang Tan

Truong THCS Hoang Tan Trường THCS Mạo Khê 1 Giáo án Mĩ thuật lớp 7 CHỦ ĐỀ 2 MĨ THUẬT TRUYỀN THỐNG VIỆT NAM Số tiết 2 tiết I MỤC TIÊU CHUNG HS hiểu và nắm bắt được một số kiến trúc chung về mĩ thuật th[.]

CHỦ ĐỀ 2

MĨ THUẬT TRUYỀN THỐNG VIỆT NAM

Số tiết: 2 tiết

I MỤC TIÊU CHUNG:

- HS hiểu và nắm bắt được một số kiến trúc chung về mĩ thuật thời Trần.

- Củng cố và cung cấp thêm cho học sinh một số kiến thức về mĩ thuật thời Trần

II NỘI DUNG.

( Bài 1: Sơ lược về mĩ thuật thời Trần ( 1226 - 1400 ) Bài 8: Một số công trình Mĩ thuật thời Trần ( 1226 - 1400 )

III TIẾN TRÌNH HOẠT ĐỘNG.

o0o

Trường THCS Mạo Khê 1 Giáo án Mĩ thuật lớp 7

Ngày soạn : Tiết thứ :3

Ngày giảng:

Bài 1: Thường thức mĩ thuật

SƠ LƯỢC VỀ MĨ THUẬT THỜI TRẦN ( 1226 – 1400)

I MỤC TIÊU.

1 Kiến thức:

- HS hiểu và nắm bắt được một số kiến trúc chung về mĩ thuật thời Trần.

2 Kỹ năng:

- Hs nắm chắc nội dung các loại hình nghệ thuật

- Nhớ được 1 số công trình mĩ thuật tiêu biểu ( kiến trúc, trang trí, và gốm thời Trần)

3 Thái độ:

- Các em thêm yêu thích, say mê tìm hiểu nghệ thuật cổ Việt Nam

- Giúp các em thêm trân trọng gìn giữ nghệ thuật dân tộc

4 Các năng lực được phát triển:

- Năng lực tư duy

- Năng lực cảm thụ thẩm mỹ

- Năng lực quan sát, đánh giá

- Năng lực hợp tác

- Năng lực thực hành

II CHUẨN BỊ.

1 Giáo viên:

1.1: Tài liệu tham khảo

- Mĩ thuật thời Trần NXB Văn hóa 1977

1.2 Đồ dùng dạy học

- Máy tính, máy chiếu

- sách (Mĩ thuật của người Việt)

- Sưu tầm ảnh chụp công trình mĩ thuật thời Trần

2 Học sinh:

- sgk vở ghi, sưu tầm tranh ảnh chụp các công trình mĩ thuật thời Trần

III PHƯƠNG PHÁP VÀ KTDH.

- Quan sát, gợi mở, vấn đáp

- Vấn đáp, thảo luận, đặt câu hỏi, tư duy, tích hợp

IV TIẾN TRÌNH DẠY HỌC

1.Ổn định tổ chức: 3 phút

- Kiểm tra hướng dẫn chuẩn bị đồ dùng bộ môn

- Kiểm tra sĩ số

2 Kiểm tra bài cũ: Không kiểm tra

3 Bài mới: Giới thiệu bài: Nghệ thuật là một phần tất yếu của cuộc sống Trải qua

bao thăng trầm của lịch sử, các triều đại phong kiến ở Việt Nam đã để lại không ít những di tích, công trình mỹ thuật có giá trị Để bảo tồn và phát huy những giá trị văn hóa dân tộc đó chúng ta cần phải có trách nhiệm và biết được đặc điểm, giá trị nghệ thuật để có biện pháp giữ gìn, bảo quản tốt hơn Do đó hôm nay cô cùng các em

nghiên cứu bài “Sơ lược về mỹ thuật thời Trần”.

Hoạt động 1: Hướng dẫn học sinh tìm hiểu vài nét về bối cảnh xã hội.

- Mục tiêu:

+ HS nhớ lại một số thành tựu của mĩ thuật thời Lí -Trần

+ Rèn luyện năng lực hợp tác, đánh giá

- Phương pháp và kĩ thuật dạy học: Vấn đáp, quan sát, gợi mở, thuyết trình, thảo

luận Kĩ thuật Giao nhiệm vụ nhóm, cá nhân, đặt câu hỏi

PP : quan sát, trực quan, vấn đáp gợi mở, luyện tập, động não, mảnh ghép

- Thời gian: 7 phút.

- Cách tiến hành hoạt động: Cá nhân

+ Vài nét về bối cảnh xã hội.

- GV nhắc lại một số thành tựu của MT thời Lý

I Vài nét về bối cảnh lịch sử:

Trường THCS Mạo Khê 1 Giáo án Mĩ thuật lớp 7

- Sau ~ 200 năm hưng thịnh, MT Lý phát triển rực

rỡ với kiến trúc, điêu khắc, hội họa, gốm T trí

- GV đặt câu hỏi:

? Qua học môn lịch sử em hãy cho biết hoàn cảnh ra đời

của triều đại nhà Trần?

- HS trả lời theo nhận thức

- GV bổ sung, kl, ghi bảng:

+ Tới đầu thế kỉ 13 nhà Lý đi vào khủng hoảng và

chỉ có con gái tên là Lý Chiêu Thánh lên ngôi lấy

hiệu là Lý Chiêu Hoàng

- HS trả lời + Trần Thủ Độ là quan đương triều đã dàn

xếp cho Lý Chiêu Hoàng lấy cháu mình là Trần Cảnh

+ Lý Chiêu Hoàng nhường ngôi cho chồng mình

vào năm 1226

? Nhà Trần đã làm gì để củng cố chính quyền

? Trong thời kì này có những biến động lịch sử nào

GV kết luận chung:

? Bối cảnh lịch sử ở thời Trần có những nét gì nổi

bật?

- Năm 1226 nhà Trần thay thế nhà Lý nắm chình quyền

- Vai trò lãnh đạo đất nước: Nhiều chính sách tiến bộ mới ra đời để xây dựng đất nước

- Chế độ TW tập quyền được củng cố và khôi phục

- Ở thời Trần, với 3 lần chiến thắng quân Nguyên - Mông tinh thần thượng võ dâng cao, trở thành hào khí dân tộc

Hoạt động 2: Hướng dẫn học sinh tìm hiểu vài nét về mĩ thuật thời Trần.

- Mục tiêu:

+ HS hiểu và nắm bắt được một số kiến trúc chung về mĩ thuật thời Trần.

+ Rèn năng lực giải quyết vấn đề , đánh giá

- Phương pháp và kĩ thuật dạy học: Vấn đáp, quan sát, gợi mở, thuyết trình, thảo

luận Kĩ thuật Giao nhiệm vụ nhóm, cá nhân, hỏi-đáp, động não, mảnh ghép

- Thời gian: 20 phút.

- Cách tiến hành hoạt động: Cá nhân

- GV giới thiệu:

+ MT thời Trần là sự tiếp nối hình mẫu mĩ

thuật thời Lý

? Quan sát vào những h/ả trong SGK hãy

cho biết ở thời Trần những loai hình NT nào

được phát triển?

- HS trả lời theo cảm nhận + Do sự giao lưu

với các nước lân cận tinh thần thượng võ

được phát huy qua các cuộc kháng chiến đã

tạo ra một nền nghệ thuật mang một phong

cách mới đơn giản khoẻ khoắn đi vào cảm

xúc chân thành của con người

- GV phát phiếu học tập cho các nhóm thảo

II Vài nét về mĩ thuật thời Trần:

- Các nhóm nhận phiếu, thảo luận.

Nhóm 1:

? Nêu những nét chính về những thành tựu

của kiến trúc cung đình?

- Nhóm 1 trình bày, nhóm2, 3, 4, 5 bổ sung

? Thành tựu kiến trúc cung đình?

*Dự kiến tình huống phát sinh

Liên hệ về mĩ thuật thời lý- quê hương vua

thời lý ở đâu?

Hstl- gv củng cố: Lý Công Uẩn( lý thái

tổ)-quê ở Từ Sơn, Bắc Ninh: nhà lý dời đô từ

a Kiến trúc cung đình:

- Tu bổ lại kinh thành Thăng Long

- XD khu cung điện Thiên Trường ở Tức Mặc -Nam Định là nơi các vua Trần dừng chân nghỉ ngơi mỗi khi

về thăm Thái Thượng Hoàng và quê hương

+ Qua 3 lần xâm lược của quân Nguyên Mông thành Thăng Long bị tàn phá nặng nề sau đó nhà Trần đã

xd lại đơn giản hơn

Trường THCS Mạo Khê 1 Giáo án Mĩ thuật lớp 7 Hoa Lư –Ninh Bình về thành Đại La sau đó

Lý Thái Tổ đổi tên là Thăng Long-Hà Nội

?Vậy quê hương các vị vua trần ở đâu?

-Nam Định

- GV tổng kết ý kiến của học sinh, ghi bảng

Nhóm 2

? Kiến trúc Phật giáo có những công trình

tiêu biểu nào?

? Kiến trúc Phật giáo có đặc điểm gì?

? Tại sao nói MT thời Trần là sự nối tiếp của

MT thời Lý?

- Nhóm 1 trình bày, nhóm 2, 3, 4, 5 bổ sung

- GV tổng kết ý kiến của HS, kết luận, ghi

bảng

Nhóm 3:

? Các tác phẩm điêu khắc thường được trang

trí ở đâu

- Nhóm 1 trình bày, nhóm2, 3, 4, 5 bổ sung

? Điêu khắc thời Trần được thể hiện trên

những chất liệu gì?

- GV bổ sung, kết luận ghi bảng

? Đặc điểm về nghệ thuật điêu khắc của thời

Trần?

- GV giới thiệu vẻ đẹp của các bức chạm

khắc: Dâng hoa tấu nhạc(ở chùa Thái Lạc,

Hưng Yên).Vũ nữ múa (trên bệ đá chùa Hoa

Long Thanh Hoá), Rồng (ở chùa Dâu Bắc

Ninh).Vẻ đẹp ở hình tượng Rồng

- XD các khu lăng mộ An Sinh ở Đông Triều, Quảng Ninh là nơi chôn cất và thờ các vua Trần; lăng Trần Thủ Độ, thành Tây Đô ( Thanh Hoá) còn gọi là thành nhà Hồ, nơi Hồ Quý Ly cho dời từ Thăng Long về

b Kiến trúc Phật Giáo:

- Kiến trúc Phật giáo được xây dựng ở những ngôi chùa, tháp uy ghi, bề thế như: chùa ở núi Yên Tử (Quảng Ninh).Tháp chùa Phổ Minh (Nam Định) Tháp Bình Sơn (Vĩnh Phúc)…

+ Do chiến tranh nổ ra khắp nơi nên dân chúng nảy sinh tâm lý dựa vào thần quyền Vì vậy chùa làng được xây dựng ở nhiều nơi Chùa kết hợp thờ Phật với thờ Thần

- Vì nền Mt thời TRần dựa trên nền tảng sẵn có của nền MT Lý trước đây về kiến trúc, điêu khắc và chạm khắc trang trí Tuy nhiên nhà Trần vừa kế thừa nhưng vừa làm phát triển hơn so với thời Lý

2 Điêu khắc và trang trí:

- Các tác phẩm ĐK,TT thường gắn với các công trình kiến trúc

- Chủ yếu là tạc tượng tròn Tạc trên đá và gỗ nhưng phần lớn tượng

gỗ đã bị chiến tranh tàn phá

- Nhiều bức tượng nổi tiếng như: tượng Phật ở các chùa các bức chạm khắc, tượng quan hầu, tượng thú ở các khu lăng mộ

- Tượng Phật được tạc nhiều để thờ cúng, ngoài tượng Phật còn có các tượng con thú, quan hầu

- Ngoài ra còn có các bệ rồng ở một

số di tích như chùa Dâu (Bắc Ninh), khu lăng mộ An Sinh (Quản Ninh)

- Hình rồng uốn lượn kiểu thắt túi,

? Đặc điểm về chạm khắc trang trí?

? Hãy kể tên 1 số tp chạm khắc trang trí

thời Trần?

trí, hình có tính biểu tượng cao

- Rồng Trần có thân mập mạp, uốn khúc mạnh mẽ hơn, gần gũi hơn rồng thời Lý

- Chạm khắc trang trí luôn gắn với các công trình kiến trúc

- Phổ biến là chạm khắc trang trí bệ

đá hoa sen

- Những bức chạm khắc gỗ với cảnh nhạc công, người chim, rồng ở chùa Thái Lạc (Hưng Yên), bệ đá hoa

Trường THCS Mạo Khê 1 Giáo án Mĩ thuật lớp 7

Nhóm 4:

? Em có nhận xét gì về đặc điểm Gốm thời

Trần?

? Nội dung các hình trang trí trên Gốm thời

Trần?

- Nhóm 1 trình bày, nhóm2, 3, 4, 5 bổ sung

Nhóm 5:

? Qua phần tìm hiểu về kiến trúc và điêu

khắc, TT, đồ gốm em hãy cho biết mt thời

Trần có những nét đặc trưng tiêu biểu gì?

- Nhóm 1 trình bày, nhóm2, 3, 4, 5 bổ sung

- GV bổ sung, kết luận, ghi bảng

sen, dâng hoa tấu nhạc

3 Đồ Gốm:

- Phát huy truyền thống gốm thời

Lý và có những nét nổi bật hơn như: + Gốm thời Trần xương dày thô, dáng chắc khoẻ, nét vẽ khoáng đạt kết hợp giữa trang trí khắc chìm và nổi làm gồm thời Trần thêm phong phú và đa dạng

+ Đồ gốm gia dụng phát triển mạnh, phục vụ quảng đại quần chúng nhân dân

+ Nhiều loại men: hoa nâu hoa lam với nét vẽ khoáng đạt

+ Hình trang trí: Chủ yếu là hoa sen, hoa cúc cách điệu với những nét vẽ khoáng đạt

Hoạt động 3: Đặc điểm mĩ thuật thời Trần.

- Mục tiêu:

+ HS hiểu giá trị nghệ thuật

+ Rèn năng lực đánh giá và cảm thụ thẩm mĩ.

- Phương pháp và kĩ thuật dạy học: Vấn đáp, quan sát, gợi mở, thuyết trình, thảo

luận Kĩ thuật nhóm, cá nhân, đặt câu hỏi

- Thời gian: 10 phút.

- Cách tiến hành hoạt động: Cá nhân

? Em hãy nêu một số đặc

điểm của mĩ thuật thời Trần

- HS thưc hành

III.Đặc điểm mĩ thuật thời Trần:

- MT thời Trần kế thừa mt thời Lý nhưng mang một phong cách mới đơn giản khoẻ khoắn chân thành

- MT thời Trần đã có sự giao lưu với các nước lân cận nên nền nghệ thuật phong phú giàu bản sắc dân tộc

4 Đánh giá kết quả học tập.

Mục tiêu:.

+ Rèn năng lực quan sát, đánh giá, cảm thụ thẩm mỹ

- Cách thức thực hiện:Phương pháp và kĩ thuật dạy học: Vấn đáp, thảo luận, đặt

câu hỏi, tư duy, tích hợp

- Thời gian: 3 phút.

- Cách tiến hành hoạt động: Cá nhân

- Chơi trò chơi:

+ GV đưa ra một số ảnh chụp các công trình nghệ thuật thời Lý, Trần có đánh số thứ

tự

+ Các nhóm nhận xét, đánh giá kết quả nhóm khác.

+ GV nhận xét bổ sung, tuyên dương

5 Hướng dẫn về nhà: 2 phút.

- Bài tập về nhà:

- Tìm hiểu thêm về mĩ thuật thời Trần

- Chuẩn bị bài mới: bài 8 trong SGK.

V RÚT KINH NGHIỆM GIỜ DẠY.

- Nội dung:

- Phương pháp:

- Thời gian:

o0o