Tiếp cận các hội chứng tiêu hoá hay gặp: Nuốt đau và đau bụng potx

• TrênưBNưAIDSưtiếnưtriển,ưđauưbụngưthườngưlàưdấuưhiệuưbệnhưnhiễmưtrùngưtoànưthânưnhưưTB, CMV, MAC hoặcưnhiễmưnấmưlanưtoả... Sample of work up adapted from Up to Date.. TriÖu chøng Nghi

• HiÓu­râ­®au­bôngë­bÖnh­nh©n­HIV­ngoµi­nguyªn­nh©n­do­ c¸c­bÖnh­nhiÔm­trïng­cßn­cã­nguyªn­­nh©n­do­dïng­thuèc­

Trường hợp1

 BÖnh­sö

–­BN­n÷­23­tuæi­biÕt­nhiÔm­HIV­3­n¨m­nay­cã­ nuèt­®au­trong­2­tuÇn­qua.­BN­sót­2­kg­vµ­khã­

¨n.­

–®au­khi­¨n­vµ­uèng.­

–Bn­kh«ng­râ­cã­sèt­kh«ng

 Ph¸t­hiÖn­HIV­3­n¨m­nay.­­­

• §iÒu­trÞ­ng¾n­ngµy­­chØ­trong­6­th¸ng­víi­D4T­vµ­DDI

­ Lao­phæi­®iÒu­trÞ­9­th¸ng­b»ng­3­thuèc.­B©y­giê­kh«ng­dïng­thuèc­g×­

• Phổi:ưbìnhưthường,ưtimưnhanhưnhịpưxoangưđều.ư

• Bụng:ưmềmưkhôngưphảnưứng.ư

7ChÈn­®o¸n­ph©n­biÖt

9CÇn­nh÷ng­th«ng­tin­g×­tiÕp­theo?

• Viªm­thùc­qu¶n­do­Candida­lµ­nguyªn­nh©n­g©y­nuèt­®au­hay­gÆp­nhÊt­trªn­BN­HIV­suy­gi¶m­miÔn­dÞch

• BN­bÞ­nÊm­häng­kh«ng­cÇn­ph¶i­cÊy­nÊm.­(Thªm­chi­phÝ­kh«ng­cÇn­thiÕt).­

• §iÒu­trÞ­b»ng­fluconazole 200mg/ngµy

• Nªn­lµm­g×­tiÕp­theo?

chẩnưđoán

• NếuưcóưđiềuưkiệnưnộiưsoiưnênưgửiưBNưđiưđểưlàmưsinhưthiếtưbấtưkỳưtổnưthươngưnàoưphátư

hiệnưthấy

Tómưtắtưtrườngưhợpư1

• Nuốtưđauưvàưkhóưnuốtưhayưgặp

• Nguyênưnhânưthườngưdoưnấmưthựcưquản,ưHSVưvàưCMV

• NấmưthựcưquảnưvàưHSVưhayưgặpưởưBnưcóưCD4ư

• HầuưhếtưBNưcóưnấmưthựcưquảnưsẽưhayưcóưnấmư

nhìnưthấyưtrongưhọng,ưtuyưnhiênưnấmưthựcưquảnưcóưthểưcóưngayưcảưkhiưkhôngưthấyưưcóưnấmưhọng

• NguyênưnhânưkhácưgồmưloétưaptơưdoưHIV,

MAC, sarcoma kaposi

• Điềuưtrịưthườngưcóưhiệuưquả.ư

• Tìnhưtrạngưdinhưdưỡngưcóưthểưtrởưlênưnặngưhơnưdoưnấmưthựcưquảnưvàưvấnưđềưnàyưcầnưphảiưgiảiư

Trườngưhợpư2

• BNưnamư42ưtuổiưcóưsốtư3ưtuần,ưsútư8ưkgưvàưcóư

đauưbụng.ưBNưkhôngưtiêuưchảy,ưkhôngưnônưnhưngưkhôngưănưđượcưdoưđauưvàưbuồnưnôn

• Thămưkhámưhệưthống:ưkhôngưđauưđầu,ưnhìnưkém,ưđauưhọng.ưThỉnhưthoảngưBNưhoưnhưngư

khôngưcóưcácưbiểuưhiệnưnhưưkhóưthở,ưđauưngực,ưkhóưđiưtiểu,ưđáiưmáu,ưđauưkhớpưhoặcưcácưbiểuưhiệnưthầnưkinh

• BNưđượcưchẩnưđoánưnhiễmưHIVưcáchưđâyư2ư

tháng.

• ưBNưkhôngưcóưbiểuưhiệnưbấtưcứưbệnhưgìưtrướcưđóư vàưvẫnưưsửaưxeưmáyưchoưđénư3ưtuầnưtrướcưđây.ư

• Bnưkhôngưtiêmưchíchư

• TrướcưđâyưBNưđãưcóưquanưhệưvớiưgáiưmạiưdâm.ư

• BNưkhôngưuốngưrượuưhoặcưhútưthuốcưlá

Cácưthuốcưsửưdụng

• AnhưtaưmuaưhaiưloạiưthuốcưARVưởưcửaưhàngưthuốcư1ưthángưtrướcưđóưvàưuốngưhàngưngày

CÇn­biÕt­thªm­nh÷ng­th«ng­tin­g×­

kh¸c?

Khámưlâmưsàng

• BNưgầy,ưbịưtrầmưcảm,ưnằmưtrênưgiườngưcuộnưtrònưnhưưqủaưbóng

• Tầnưsốưtim: 100,HA: 122/84, T: 37.6C,

Nhịpưthở:ư16ưlần

• Họngưsạch,ưkhôngưvàngưda,ưkhôngưsờưthấyưhạch.ưưphổiưbìnhưthường.ưTimưnhanhưnhưngưcóưtiếngưthổiưhoặcưtiếngưcọ

• Khámưbụngưcóưđauưlanưtỏaưnhẹưnhưngưkhôngưcóưdấuưhiệuưviêmưphúcưmạc.ư

• Khôngưcóưu.ư

• Ganưláchưkhôngưto.ư

• Sinhưdụcưbìnhưthường.ư

• Cácưchiưbìnhưthường.ư

Đauưbụng:ưnhữngưđiểmưquanưtrọng

• MộtưnguyênưnhânưquanưtrọngưgâyưđauưbụngưtrênưBNưHIVưlàưdoưtácưdụngưphụưcủaưARV

• D4T vàưDDIưcóưthểưgâyưviêmưganưdoưaxitưlacticư(đặcưbiệtưkhiưsửưdụngưcùngưnhau).ư

• Viêmưtuỵưcũngưdoưtácưdụngưphụưcủaưviệcưsửư

dụngưD4TưvàưDDI.ư

• KhiưBNưđangưđiềuưtrịưARVcóưcácưtriệuưchứngưnhưưvậyưphảiưkiểmưtraưchứcưnăngưgan,ưbicacbonatưvàưmenưtụyưamylase

– CD4 <100: cytomegalovirus (CMV),nÊm,­Viªm­mµng­bông­do­lao,

– Mycobacterium avium complex (MAC), protozoa hay­x¶y­ra­trªn­BN­cã CD4< 100/µL

• TrênưBNưAIDSưtiếnưtriển,ưđauưbụngưthườngưlàưdấuưhiệuưbệnhưnhiễmưtrùngưtoànưthânưnhưưTB, CMV, MAC hoặcưnhiễmưnấmưlanưtoả

• ưChẩnưđoánưthườngưkhóưvìưnhiềuưnguyênưnhân

• ưDựaưtínhưchấtưvàưbiểuưhiệnưkhuưtrúưcủaưcácưtriệuưchứng.ư

• Tậpưtrungưđiềuưtrịưnguyênưnhân

Sample of work up adapted from Up to Date

TriÖu chøng Nghi ngê CÇn lµm

§au­b¸n­cÊp,­n«n­

vµ­buån­n«n­nhiÒu T¾c­nghÏn Chôp­phim­cã­thuèc­c¶n­quang

– Kaposi’s sarcoma – Histoplasmosis

Nªn­®iÒu­trÞ­BN­nµy­nh­­thÕ­nµo?

Nhữngưđiểmưcầnưnhớư(tiếp)

• BệnhưHIVưtiếnưtriểnưthườngưgặpưđauưbụngưdoưcácư

nguyênưnhânưnhiễmưtrùngưtoànưthânưnhưưlao,ưCMV,ư MACưhoặcưnhiễmưnấmưlanưtoả.

• Chẩnưđoánưnguyênưnhânưđauưbụngưthườngưkhóưcầnư phảiưdựaưvàoưtínhưchấtưvàưbiểuưhiệnưkhuưtrúưcủaưcácư dấuưhiệu.ưĐiềuưtrịưtheoưnguyênưnhân

• Cầnưnhớưrằngưmộtưnguyênưnhânưquanưtrọngưgâyư

đauưbụngưởưbệnhưnhânưHIVưdoưtácưdụngưphụưcủaư thuốcưARVư(D4T,ưDDI)

Câu hỏi?