Giáo án sử 7 chủ đề 1 các cuộc phát kiến địa lí

Tìm hiểu về nguyên nhân và điều kiện của các cuộc phát kiến địa lí - Mục tiêu: Nêu được nguyên nhân và những điều kiện dẫn đến cuộc phát kiến địa lí lớn về địa lí - Nội dung: GV sử dụng

Trang 1

Ngày soạn: 28/8/2022 Ngày giảng: T4: 7A: 31/8/2022; 7B: 7/9/2022

T5: 7A: 06/9/2022; 7B: 9/9/2022 T6: 7A: 07/9/2022; 7B:14/9/2022

CHỦ ĐỀ 1 CÁC CUỘC ĐẠI PHÁT KIẾN ĐỊA LÍ

(Thời gian thực hiện: 3 Tiết)

I.MỤC TIÊU

1 Kiến thức:

+ Nguyên nhân và điều kiện của các cuộc phát kiến địa lý

+ Các cuộc phát kiến lớn về địa lý cuối thế kỉ XV- đầu thế kỉ XVI

+ Hệ quả của các cuộc phát kiến lớn về địa lý

2 Năng lực

- Năng lực tìm hiểu lịch sử: Biết đọc thông tin trên lược đồ, các ký hiệu, biểu tượng liên quan đến hành trình của các cuộc đại phát kiến địa lý

- Năng lực nhận thức tư duy lịch sử

+ Lí giải được những nguyên nhân và điều kiện dẫn tới các cuộc phát kiến địa lí cuối thế kỉ XV-đầu thế kỉ XVI

+ Mô tả được những phát kiến địa lí lớn của người Bồ Đào Nha và Tây Ban Nha + Phân tích được mối liên hệ, ảnh hưởng, tác động giữa các sự kiện lịch sử với nhau

- Năng lực vận dụng kiến thức kỉ năng

+ Tìm hiểu tác động của các cuộc phát kiến địa lý trong cuộc sống hàng ngày + Biết cách sử dụng la bàn

+ Xác định được những địa danh ngày nay liên quan đến những cuộc đại phát kiến địa lý

- Năng lực chung: năng lực giao tiếp, hợp tác, năng lực tự học.( Làm việc nhóm

để thực hiện được các yêu cầu cần đạt trong bài; Tự sưu tầm các tư liệu trên

internet, sách báo để bổ sung thông tin cho bài học)

3 Phẩm chất

Có ý thức khâm phục sự dũng cảm của các nhà hàng hải và sự quyết tâm chinh phục cái mới

II CHUẨN BỊ THIẾT BỊ HỌC LIỆU

1.Chuẩn bị của giáo viên:

- Lược đồ những cuộc phát kiến lớn về địa lí thế kỉ XV-XVI.

- Tranh ảnh về Tàu Ca-ra-ven, La bàn, các nhà thám hiểm

- Các tư liệu có liên quan đến các cuộc phát kiến địa lý ( video về các cuộc phát kiến địa lý)

2 Học sinh

- Sưu tầm các tranh ảnh, tư liệu có liên quan

- Sưu tầm tư liệu hoặc những câu chuyện về các cuộc phát kiến địa lí

https://vi.wikipedia.org/wiki/Th%E1%BB%9Di_%C4%91%E1%BA

%A1i_Kh%C3%A1m_ph%C3%A1

- Chuẩn bị tài liệu báo cáo theo các nhóm

Trang 2

III TIẾN TRÌNH DẠY HỌC

HOẠT ĐỘNG KHỞI ĐỘNG

- Mục tiêu: Tạo tâm thế cho học sinh đi vào tìm hiểu bài mới

- Nội dung: HS xem video trả lời câu hỏi theo định hướng của giáo viên

https://drive.google.com/file/d/1OTayrCbL17S6QOxviKqTyA8Pf7Hpp1WV/view

?usp=sharing

- Tổ chức hoạt động:

+ GV mở video HS nghe và quan sát

+ Hỏi: ? Video nói về nội dung gì?

? Để thực hiện chuyến đi như vậy yêu cầu các nhà thám hiểm phải có những gì?

- Dự kiến sản phẩm: Cuộc thám hiểm của Magienlan; thuyền, la bàn, ý chí… Trên cơ sở ý kiến GV dẫn dắt vào bài hoặc GV nhận xét và vào bài mới: Thế kỷ

XV nền KT hàng hóa phát triển Đây là nguyên nhân thúc đẩy người phương Tây tiến hành các cuộc phát kiến địa lí để tìm ra những vùng đất mới và con đường mới như thế nào? Chúng ta cùng tìm hiểu nội dung bài học hôm nay

HOẠT ĐỘNG HÌNH THÀNH KIẾN THỨC

1 Tìm hiểu về nguyên nhân và điều kiện của các cuộc phát kiến địa lí

- Mục tiêu: Nêu được nguyên nhân và những điều kiện dẫn đến cuộc phát kiến

địa lí lớn về địa lí

- Nội dung: GV sử dụng phương pháp trực quan, phát vấn, thuyết trình, phân

tích tổ chức cho học sinh trả lời các câu hỏi để thấy được nguyên nhân, diễn biến, kết quả các cuộc phát kiến địa lý

- Sản phẩm: HS trình bày được (mục sản phẩm cần đạt)

-Tổ chức thực hiện

Hoạt động 1, Tìm hiểu nguyên nhân dẫn đến các cuộc đại phát kiến

Bước 1 Chuyển giao nhiệm vụ học tập

- GV giải thích k/n phát kiến địa lí: Phát kiến địa lý

là thuật ngữ thường dùng có tính quy ước để chỉ

những phát hiện mới về địa lí của các nhà thám

hiểm Châu Âu ở thế kỉ 15 - 16

- Tổ chức hoạt động cả lớp:

? Nguyên nhân dẫn đến các cuộc phát kiến? trong

các nguyên nhân đó thì nguyên nhân nào quan

trọng nhất

Bước 2 Thực hiện nhiệm vụ học tập

HS đọc SGK và thực hiện yêu cầu GV hỗ trợ HS

bằng một trò chơi đi tìm chìa khóa thông qua các

bức ảnh

- Sau đó tổ chức cho học sinh hoàn thành phiếu

học tập bằng việc kết nối các từ khóa vào phiếu

học tập:

- Nguyên nhân:

+ Do nhu cầu phát triển sản xuất ngày càng phát triển đòi hỏi nguyên liệu sản xuất và thị trường tiêu thụ

+ Nhưng từ thế kỉ XV, con

đường giao lưu buôn bán qua Tây Á và Địa Trung Hải lại do người A - rập độc chiếm Vấn đề cấp thiết đang được đặt ra là phải tìm con đường thương mại giữa phương Đông và châu Âu

Trang 3

? Tại sao sản xuất phát triển lại đòi hỏi nguyên liệu

và thị trường

? Tại sao vào TK XV người Châu Âu lại tìm một con

đường mới sang phương Đông?

Bước 3 Báo cáo kết quả hoạt động và thảo luận

- GV gọi từng em trình bày

- Đại diện các nhóm trình bày

- GV lần lượt chiếu tranh ảnh minh hoạ

Bước 4 Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ học

tập

HS phân tích, nhận xét, đánh giá kết quả của nhóm

trình bày

GV bổ sung phần phân tích nhận xét, đánh giá, kết

quả thực hiện nhiệm vụ học tập của học sinh Chính

xác hóa các kiến thức đã hình thành cho học sinh

- Nguyên nhân quan trọng nhất đó là sản xuất phát

triển

Hoạt động 2 Tìm hiểu điều kiện của các cuộc đại phát kiến địa lý

GV yêu cầu các nhóm tìm hiểu và trình bày về các điều

kiện để thực hiện các cuộc đại phát kiến:

Nhóm 1,2 tìm hiểu về điều kiện về kinh tế và xã hội

Nhóm 3,4 tìm hiểu về điều kiện kỹ thuật

Trong các điều kiện đó thì điều kiện nào quan trọng

nhất

HS đọc SGK và thực hiện yêu cầu GV khuyến khích

học sinh hợp tác với nhau khi thực khi thực hiện nhiệm

vụ học tập, GV đến các nhóm theo dõi, hỗ trợ HS làm

việc những bằng hệ thống câu hỏi gợi mở:

? Đến thế kỉ XV, các nhà hàng hải có quan niệm như

thế nào về hình dạng của Trái Đất? Nhận xét của em về

quan niệm đó

? Kể tên các tiến bộ khoa học-kĩ thuật thế kỉ XV mà em

- Điều kiện

● Kinh tế: một số nước châu Âu trở nên giàu có, sẵn sàng chi tiền cho phát kiến địa lý

● Xã hội: Tầng lớp quý tộc tiên phong

đi đầu, các nhà thám hiểm dũng cảm vượt qua khó khăn

● Kỹ thuật:

+ Con người đã có những hiểu biết mới về Trái Đất (thuyết Nhật tâm)

Trang 4

- Đại diện các nhóm trình bày (thuyết trình và minh

họa bằng các hình ảnh)

Bước 4 Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ học tập

trình bày

Bằng phiếu đánh giá

- Hình thức

- Tác phong

- Nội dung sản phẩm

- Trao đổi nhóm

- Tính sáng tạo

+ Tiến bộ về kĩ thuật hàng hải, la bàn, hải đồ,

kỹ thuật đóng tàu

Hoạt động 3 Tìm hiểu về vai trò các điều kiện kỉ thuật của cuộc phát kiến địa lý

GV tổ chức HS hoạt động cá nhân Hãy nêu tác dụng

của từng loại tiến bộ khoa học-kĩ thuật đó đối với các

cuộc phát kiến địa lí

GV sử dụng phiếu học tập

Trang 5

học sinh hợp tác với nhau khi thực khi thực hiện nhiệm

vụ học tập

- GV gọi 1 em trình bày

Và cho HS khác bổ sung

trình bày

GV bổ sung phần phân tích nhận xét, đánh giá, kết quả

thực hiện nhiệm vụ học tập của học sinh Chính xác

hóa các kiến thức đã hình thành cho học sinh

4 Một số cuộc đại phát kiến địa lý

a Cô-lôm-bô và cuộc thám hiểm tìm ra châu Mỹ

- Mục tiêu: Mô tả hành trình các cuộc thám hiểm của Cô lôm bô và nêu ý nghĩa

của cuộc phát kiến đó

tích tổ chức cho học sinh trả lời các câu hỏi để hs trình bày được hành trình và ý nghĩa cuộc thám hiểm

- Sản phẩm: HS trình bày được thân thế và cuộc hành trình tham hiểm

- Tổ chức thực hiện

Nhiệm vụ 1: Quan sát vào lược đồ hình 2, Kể tên các

cuộc phát kiến địa lý?

Nhiệm vụ 2 GV tổ chức cho HS xem video cuộc

thám hiểm của Cô-lôm-bô:

- https://drive.google.com/file/d/12kQXfIoV3sRhLN4Ef

S3eayU2GB4rQNHk/view?usp=sharing

Yêu cầu HS trả lời câu hỏi:

+ Em biết gì về nhà thám hiểm Cô-lôm-bô?

+ Trình bày cuộc thám hiểm của ông trên lược đồ?

+ Cuộc thám hiểm có ý nghĩa như thế nào?

học sinh hợp tác với nhau khi thực khi thực hiện

- Những cuộc phát

kiến lớn:

Cuối thế kỉ XV đầu thế kỉ XVI, nhiều cuộc phát kiến lớn về địa lí được tiến hành như:

+ B Đi-a-xơ đến cực Nam châu Phi (1487); +Va-xcô đơ Gama đến Tây Nam Ấn Độ (1498);

+ C Cô-lôm-bô tìm

ra châu Mỹ (1492); + Ph Ma-gien-lan đi vòng quanh Trái Đất (1519 - 1522)

- Cristoforo Colombo (1451

-1506) là một nhà hàng hải nổi tiếng, ông đã

mở ra những

Trang 6

nhiệm vụ học tập, GV đến các nhóm theo dõi, hỗ trợ

HS làm việc những bằng hệ thống câu hỏi gợi mở:

trình bày

xác hóa các kiến thức đã hình thành cho học sinh Và

mở rộng thêm hiện nay để tưởng nhớ công lao của

những người phát kiến các nước đã xây dựng tượng

đài, tổ chức ngày lễ kỉ niệm

cuộc thám hiểm Châu

Mỹ cũng như quá trình thực dân hoá của Châu Âu

- Ông là người đầu tiên tìm ra châu lục mới-châu Mĩ

b Cuộc thám hiểm vòng quanh Trái đất của Ma gien-lăng

- Mục tiêu: Mô tả hành trình các cuộc thám hiểm của Ma gien lăng và nêu ý

nghĩa của cuộc phát kiến đó

tích tổ chức cho học sinh trả lời các câu hỏi để hs trình bày được hành trình và ý nghĩa cuộc thám hiểm

- Sản phẩm: HS trình bày được thân thế và cuộc hành trình tham hiểm

-GV tổ chức cho HS xem video cuộc

hành trình thám hiểm của Ma-gien-lăng

https://drive.google.com/file/d/1OTayrC

bL17S6QOxviKqTyA8Pf7Hpp1WV/vie

w?usp=sharing

Yêu cầu HS trả lời câu hỏi:

+ Em biết gì về nhà thám hiểm

Cô-lôm-bô?

+ Trình bày cuộc thám hiểm của ông

trên lược đồ?

+ Cuộc thám hiểm đó có ý nghĩa như thế

nào?

HS đọc SGK và thực hiện yêu cầu GV

khuyến khích học sinh hợp tác với nhau

khi thực khi thực hiện nhiệm vụ học tập,

- Fernand Magellan: 1480 – 1521

ông phục vụ trong Hải quân, và từ năm 1505 đến 1513; năm 1517, ông

từ chối quyền công dân Bồ Đào Nha

và chuyển đến Tây Ban Nha

- Hành trình cuộc thám hiểm + Ngày 20 tháng 9 năm 1519 Ông cùng lên đường

Đoàn tàu của Magalhães gồm những tàu sau:

- Trinidad (110 tấn, 55 người) dưới sự

điều khiển của Magalhães

- San Antonio (120 tấn, 60 người) dưới

sự điều khiển của Juan de Cartegena

- Concepción (90 tấn, 45 người) dưới sự

điều khiển của Gomez

Trang 7

GV đến các nhóm theo dõi, hỗ trợ HS

làm việc những bằng hệ thống câu hỏi

gợi mở:

Bước 3 Báo cáo kết quả hoạt động và

thảo luận

Bước 4 Đánh giá kết quả thực hiện

nhiệm vụ học tập

HS phân tích, nhận xét, đánh giá kết quả

của nhóm trình bày

GV bổ sung phần phân tích nhận xét,

đánh giá, kết quả thực hiện nhiệm vụ

học tập của học sinh Chính xác hóa các

kiến thức đã hình thành cho học sinh Và

mở rộng thêm hiện nay để tưởng nhớ

công lao của những người phát kiến các

nước đã xây dựng tượng đài, tổ chức

ngày lễ kỉ niệm

- Victoria (85 tấn, 42 người) dưới sự

điều khiển của Gaspar de Quesada; và

- Santiago (75 tấn, 32 người) dưới sự

điều khiển của Luis de Mendoza Fernan Magellan đã bị giết vào ngày

27 tháng 4 năm 1521

- Ýnghĩa của cuộc phát kiến địa lý của Magellan

+ cuộc phát kiến địa lí này đã chứng

tỏ luận điểm “Trái đất hình tròn” là đúng đắn => Cơ sở rất lớn để các nhà văn, nhà thơ, nhà thiên văn học, triết học thời kỳ Văn hóa Phục Hưng bảo vệ cho luận điểm “Mặt trời là trung tâm” và “Trái đất hình tròn” +Thúc đẩy quá trình hoàn thành bản

đồ thế giới => Tạo điều kiện cho các cuộc phát kiến địa lí tiếp theo

+ Đây là cơ sở quan trọng dẫn đến

sự sụp đổ của các tư tưởng triết học bảo thủ, sai lầm theo quan niệm của giáo hội Thiên Chúa

5) Tác động của các cuộc đại phát kiến địa lý:

- Mục tiêu: HS trình bày được tác động cuộc phát kiến địa lí đối với tiến trình

lịch sử

tích tổ chức cho học sinh trả lời các câu hỏi để thấy được nguyên nhân, diễn biến, kết quả các cuộc phát kiến địa lý

- Sản phẩm: HS trình bày được (mục sản phẩm cần đạt)

Bước 1 Chuyển giao nhiệm vụ học tập

- GV tổ chức học sinh

*Đọc thông tin sgk, kết hợp quan sát kĩ những hình

ảnh để thảo luận trả lời các câu hỏi:

- Trình bày và đánh giá những tác động tích cực của

*Tác động tích cực:

- Tìm ra những vùng đất mới, con đường mới từ Đông sang Tây, khẳng định Trái

Trang 8

các cuộc phát kiến địa lí Trong những tác động đó,

theo em tác động nào quan trọng nhất? Vì sao?

Miêu tả hình ảnh số 14 và số 15 Những hình ảnh

này nói lên điều gì? Em có nhận xét gì về những số

phận của những con người trong hình?

học sinh hợp tác với nhau khi thực khi thực hiện

nhiệm vụ học tập, GV đến các nhóm theo dõi, hỗ trợ

HS làm việc những bằng hệ thống câu hỏi gợi mở:

trình bày

xác hóa các kiến thức đã hình thành cho học sinh

Đất hình tròn

- Thúc đẩy thương nghiệp châu Âu phát triển, mở rộng thị trường buôn bán

- - Đem lại cho thương nhân châu Âu nguồn nguyên liệu quý giá, những kho vàng bạc, châu báu khổng lồ, thị trường rộng lớn

- - Hình thành quan hệ sản xuất tư bản chủ nghĩa ở châu Âu, ra đời giai cấp tư sản

và giai cấp vô sản Dẫn tới sự ra đời của Chủ nghĩa thực dân

* Tác động tiêu cực:

- Đời sống người lao độngngày càng bị bần cùng hóa

- buôn bán nô lệ và nảy sinh quá trình cướp bóc thuộc địa

HOẠT ĐỘNG LUYỆN TẬP

a Mục tiêu: Nhằm củng cố, hệ thống hóa, hoàn thiện kiến thức mới mà HS đã

được lĩnh hội ở hoạt động hình thành kiến thức về những cuộc phát kiến địa lí

b Phương thức tiến hành: tổ chức trò chơi BAY LÊN NÀO

`HS lần lượt chọn các câu hỏi sau:

Câu 1 Các cuộc phát kiến địa lý chủ yếu hướng về châu lục nào? Châu Á

Câu 2 Nguyên nhân nào quan trọng nhất dẫn đến các cuộc phát kiến địa lý? Sự

phát triển sản xuất

Câu 3 Học thuyết cho rằng “Mặt trời là trung tâm của các hành tinh khác trong đó

Trái Đất quay xung quanh Mặt trời” có tên gọi là: Thuyết nhật tâm

Câu 4 Ai là người đã tìm ra châu Mỹ? C.Cô lôm bô

Câu 5 Tàu có khả năng vượt đại dương vào thế kỉ XV có tên gọi là gì? Tàu

Ca-ra-ven

Câu 6 Ai là người đã dẫn đoàn thám hiểm đi vòng quanh Trái Đất?

Câu 7/ Hệ quả quan trọng nhất của các cuộc đại phát kiến địa lý là gì?

Tìm ra những con đường mới, vùng đất mới, những dân tộc mới, những kiến thức mới, tăng cường giao lưu giữa các châu lục vì đã đáp ứng đúng mục tiêu ban đầu đặt ra

Trang 9

Câu 8/Lập bảng theo mẫu dưới đây để tóm tắt nhũng nội dung cơ bản về hai cuộc phát kiến địa lý:

C Cô-lôm-bô

Ph Ma-gie-lăng

HOẠT ĐỘNG VẬN DỤNG

a) Mục tiêu: Khắc sâu kiến thức và có cái nhìn đúng đắn về xu thế phát triển của

xã hội, xây dựng khối đoàn kết các dân tộc trên thế giới

b) Tổ chức thực hiện: Giao cho học sinh thực hiện trả lời câu hỏi ở nhà và nộp

báo cáo để trao đổi, chia sẻ và đánh giá vào tiết sau:

Câu hỏi

1 Là người dân châu Á, em có thái độ như thế nào về sự có mặt của người châu

Âu tại các nước châu Á sau các cuộc phát kiến địa lí?

2 Nếu sống ở thế kỉ XV em có tán thành hướng đi tìm con đường sang phương Đông của C Cô-lôm-bô không? Vì sao?

3 So với thế kỉ XV-XVI, ngày nay chúng ta có thể đi vong quanh Trái Đất bằng những con đường và phương tiện nào?

4 Việt Nam đã từng bị xâm lược và trở thành thuộc địa của những nước nào

Dự kiến sản phẩm

1 Là một người châu Á, em cảm thấy vui khi gặp gỡ, giao lưu với người châu Âu sau cuộc phát kiến địa lí Bên cạnh đó, cũng phản đối và lên án các hành vi như buôn bán nô lệ, bóc lột sức lao động…

2 Nếu sống ở thế kỉ XV em có tán thành hướng đi tìm con đường sang phương Đông của C Cô-lôm-bô vì: Có thể tìm ra được những vùng đất mới Tạo điều kiện gặp gỡ, giao lưu văn hóa, hàng hóa giữa các nước châu Âu và châu Á

3 Ngày nay, chúng ta có thể đi vòng quanh Trái Đất thông qua các tuyển đường

bộ, đường biển, đường hàng không; bằng các phương tiện như: ô tô, xe máy, xe đạp, tàu (đối với đường bộ); tàu thuyền (đối với đường biển) và máy bay (đối với đường hàng không)

- Vì: hiện nay, giao thông vận tải đã có nhiều bước phát triển vượt bậc Mặt khác, trong xu thế toàn cầu hóa, hội nhập, các quốc gia ngày càng đẩy mạnh sự giao lưu kinh tế - văn hóa với nhau

4 Bị Pháp, Mỹ xâm lược

Trang 10

DẶN DÒ

Để tìm hiểu sâu sắc hơn nội dung chủ đề, em tìm đọc một số cuốn sách và trang Web sau:

Almanach, Những nền văn minh thế giới, NXB Văn hóa-thông tin, 2013

-Bách khoa tri thức học sinh, Lê Huy Hòa (chủ biên), NXB Lao động

Tiêu đề	Các Cuộc Đại Phát Kiến Địa Lí
Người hướng dẫn	PCT. Nguyễn Văn A
Trường học	Trường Đại Học Sư Phạm Hà Nội
Chuyên ngành	Lịch sử
Thể loại	Giáo án
Năm xuất bản	2022
Thành phố	Hà Nội

Định dạng
Số trang	11
Dung lượng	2,59 MB