Bài viết Đánh giá công tác đăng ký giao dịch bảo đảm bằng quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản gắn liền với đất trên địa bàn huyện Kim Bôi, tỉnh Hòa Bình nhằm đánh giá công tác đăng ký giao dịch bảo đảm bằng quyền sử dụng đất và tài sản khác gắn liền với đất huyện Kim Bôi, tỉnh Hòa Bình. Giai đoạn 2014-2018, huyện Kim Bôi đã thực hiện đăng ký 2.433 hồ sơ đăng ký thế chấp bằng quyền sử dụng đất và tài sản khác gắn liền với đất. Mời các bạn cùng tham khảo!
Trang 1ĐÁNH GIÁ CÔNG TÁC ĐĂNG KÝ GIAO DỊCH BẢO ĐẢM BẰNG QUYỀN SỬ DỤNG ĐẤT, QUYỀN SỞ HỮU NHÀ Ở VÀ TÀI SẢN GẮN LIỀN VỚI ĐẤT TRÊN ĐỊA BÀN HUYỆN KIM BÔI, TỈNH HOÀ BÌNH
Tr ần Trọng Phương 1 , Ngô Thanh Sơn 1 , Nguy ễn Đức Lộc 1 , Bùi S ở Tự 2
1Khoa Quản lý đất đai, Học viện Nông nghiệp Việt Nam
2Chi nhánh Văn phòng Đăng ký đất đai huyện Kim Bôi, tỉnh Hoà Bình
Email: ttphuong@vnua.edu.vn
TÓM T ẮT
Nghiên c ứu này nhằm đánh giá công tác đăng ký giao dịch bảo đảm (ĐKGDBĐ) bằng quyền sử
d ụng đất (QSDĐ) và tài sản khác gắn liền với đất huyện Kim Bôi, tỉnh Hòa Bình Giai đoạn 2014-2018,
huy ện Kim Bôi đã thực hiện đăng ký 2.433 hồ sơ đăng ký thế chấp bằng quyền sử dụng đất và tài sản
khác g ắn liền với đất Ở 3 xã, thị trấn điều tra cho thấy xã Nam Thượng có lượng hồ sơ giao dịch cao nhất
là 314 h ồ sơ, thị trấn Bo 252 hồ sơ, xã Đông Bắc 87 hồ sơ Để nâng cao hiệu quả công tác đăng ký giao
d ịch bảo đảm bằng quyền sử dụng đất và tài sản khác gắn liền với đất tại huyện Kim Bôi cần thực hiện
đồng bộ các giải pháp sau: Giải pháp về cơ chế chính sách trong quản lý, điều hành và thực hiện công tác
đăng ký giao dịch bảo đảm; xây dựng đồng bộ hồ sơ địa chính mới theo quy định, đo đạc thành lập bản
đồ địa chính phục vụ cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, xây dựng cơ sở dữ liệu; tuyên truyền, giáo
d ục pháp luật nâng cao nhận thức; đào tạo, bồi dưỡng năng lực của cán bộ đăng ký giao dịch bảo đảm;
xây d ựng và triển khai cơ giám sát việc thực hiện pháp luật về ĐKGDBĐ trên địa bàn huyện Kim Bôi
T ừ khóa: Đăng ký g o dịch bảo đảm; quyền sử dụng đất và tài sản khác gắn liền vớ đất; huyện
Kim Bôi
1 ĐẶT VẤN ĐỀ
Việc đăng ký giao dịch bảo đảm (ĐKGDBĐ) là một trong những cách thức để bảo vệ
quyền lợi hợp pháp cho bên nhận bảo đảm bằng quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài
sản gắn liền và các bên cùng tham gia giao dịch trong hợp đồng, loại bỏ được những rủi ro pháp
lý cho các giao dịch, tạo lập, duy trì và đảm bảo một trật tự lợi ích chung trong đời sống kinh tế -
dân sự, tạo điều kiện thuận lợi để người sử dụng đất có thể thực hiện một cách tốt nhất các quyền
của mình theo quy định của pháp luật Đăng ký giao dịch bảo đảm còn góp phần vào việc ngăn
ngừa các tranh chấp về dân sự liên quan đến giao dịch bảo đảm, hợp đồng vay, góp vốn và cung
cấp chứng cứ để Tòa án giải quyết các tranh chấp đó
Huyện Kim Bôi nằm phía Đông tỉnh Hoà Bình, trung tâm huyện cách thành phố Hoà Bình
khoảng 35km, có tổng diện tích tự nhiên là 55.116,24 ha, có tiềm năng và thế mạnh phát triển du
lịch, dịch vụ, chuyển dịch cơ cấu kinh tế trong quá trình phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh, đồng
thời quá trình đô thị hóa diễn ra tương đối mạnh, cơ sở hạ tầng đô thị ngày càng được cải thiện
Cùng với quá trình phát triển kinh tế xã hội thì nhu cầu vốn ngày càng gia tăng, các giao dịch
bảo đảm bằng quyền sử dụng đất, tài sản gắn liền với đất diễn ra khá sôi động trên địa bàn
Trang 2huyện Tuy nhiên, việc quản lý các giao dịch này vẫn còn những tồn tại, bất cập cần đi sâu nghiên cứu và đề xuất giải pháp giải quyết Xuất phát từ thực tế đó, việc đánh giá công tác đăng
ký giao dịch bảo đảm bằng quyền sử dụng đất và tài sản khác gắn liền với đất trên địa bàn huyện Kim Bôi, tỉnh Hoà Bình là cần thiết trong giai đoạn hiện nay
2 PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
2.1 Phương pháp chọn điểm nghiên cứu
2.1.1 Ch ọn khu vực điều tra
Vùng trung tâm gồm 7 xã: Lựa chọn thị trấn Bo (đại diện cho khu vực trung tâm hành chính của huyện, nằm trong quy hoạch phát triển đô thị mạnh) làm điểm nghiên cứu
Vùng Tây Nam gồm 9 xã: Lựa chọn xã Nam Thượng (đại diện xã có quỹ đất nằm trong khu vực quy hoạch phát triển) làm điểm nghiên cứu
Vùng Đông Bắc gồm 12 xã: Lựa chọn xã Đông Bắc (đại diện xã thuần nông của huyện) làm điểm nghiên cứu
Lựa chọn 2 ngân hàng (Ngân hàng Agribank, Ngân àng C n sá ộ uyện m Bôi) trên địa bàn huyện Kim Bôi để điều tra, đánh giá các hoạt động giao dịch bảo đảm và công tác đăng ký giao dịch bảo đảm bằng Quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất
2.1.2 Chọn đối tượng điều tra
- Người dân: Các hộ gia đình, cá nhân đã trực tiếp thực hiện đăng ký giao dịch bảo đảm tại Chi nhánh Văn phòng Đăng ký đất đai huyện Kim Bôi, tỉnh Hoà Bình
- Cán bộ thực hiện công tác giao dịch bảo đảm tại tại Chi nhánh Văn phòng Đăng ký đất đai: Lãnh đạo trực tiếp quản lý, cán bộ tiếp nhận hồ sơ, thẩm định hồ sơ và lưu trữ hồ sơ tại đơn
vị thực hiện đăng ký giao dịch bảo đảm
- Cán bộ tổ chức tín dụng: Cán bộ ngân hàng làm công tác tín dụng đã thực hiện thủ tục đăng ký giao dịch bảo đảm tại Chi nhánh Văn phòng Đăng ký đất đai thay cho người vay tiền thế
chấp bằng quyền sử dụng đất
2.2 Phương pháp điều tra thu thập số liệu thứ cấp
Thu thập số liệu về điều kiện tự nhiên, kinh tế - xã hội; tình hình quản lý và sử dụng đất
tại UBND huyện Kim Bôi, Phòng Tài nguyên Môi trường, chi nhánh Văn phòng ĐKĐĐ huyện Kim Bôi và các phòng ban chuyện môn của huyện Số liệu các trường hợp đăng ký biến động do
thực hiện quyền thế chấp bằng quyền sử dụng đất theo số liệu đã đăng ký làm thủ tục tại Chi nhánh Văn phòng Đăng ký đất đai huyện Kim Bôi
2.3 Phương pháp điều tra thu thập số liệu sơ cấp
- Điều tra ngẫu nhiêu các hộ gia đình, cá nhân đã trực tiếp thực hiện đăng ký giao dịch bảo đảm tại Chi nhánh Văn phòng Đăng ký đất đai huyện Kim Bôi bằng phiếu điều tra in sẵn Các
Trang 3trị quyền sử dụng đất; ngân hàng cho vay; diện tích đất; thủ tục đăng ký; các thông tin khác về
cầm cố, đặt cọc Tổng số phiếu điều tra 90 phiếu tại 3 xã, thị trấn (30 phiếu/xã, thị trấn)
- Điều tra ngẫu nhiên 10 cán bộ ngân hàng làm công tác tín dụng đã thực hiện thủ tục đăng
ký giao dịch bảo đảo tại Văn phòng ĐKQSDĐ thay cho người vay tiền thế chấp bằng quyền sử
dụng đất Các cán bộ tín dụng được hỏi làm việc tại 2 ngân hàng có nhiều nhất số người dân đến vay tiền (mỗi ngân hàng điều tra 5 cán bộ tín dụng) Các tiêu chí điều tra gồm mức tiền ngân hàng cho vay theo tỷ lệ phần trăm giá trị quyền sử dụng đất; căn cứ cho vay; sự đơn giản, phức tạp của thủ đăng ký thế chấp
2.4 Phương pháp tổng hợp và xử l số liệu
Kết hợp các yếu tố định tính với định lượng, trong quá trình thu thập số liệu tại địa bàn nghiên cứu, thống kê, so sánh và đánh giá kết quả đã đạt được, để làm rõ kết quả trong việc thực
hiện giao dịch bảo đảm Các số liệu điều tra được xử lý bằng Excel
2.5 Phương pháp phân tích, so sánh
Trên cơ sở tổng hợp số liệu tình hình thế chấp, giao dịch bằng bằng quyền sử dụng đất và tài sản khác gắn liền với đất trên địa bàn xã Đông Bắc, xã Nam Thượng và thị trấn Bo, điều tra
tiến hành phân tích, đánh giá trên cơ sở so sánh giữa các đơn vị hành chính cấp xã thuộc huyện Kim Bôi, để xác định mức độ thực hiện giao dịch đảm bảo theo yêu cầu của pháp luật
3 K ẾT QUẢ VÀ THẢO LUẬN
3.1 Khá i quát điều kiện tự nhiên, kinh tế - xã hội huyện Kim Bôi
Huyện Kim Bôi nằm phía Đông tỉnh Hoà Bình với địa hình thấp dần từ Bắc xuống Nam và nghiêng dần từ Tây sang Đông Xen lẫn các dãy núi cao là các thung lũng, sông suối nhỏ hẹp và
dốc phân bố khắp nơi trên địa bàn huyện
Tăng trưởng kinh tế bình quân giai đoạn 2014-2018 của huyện đạt 10,4% (tốc độ tăng trưởng của tỉnh đạt 12%) Năm 2018, tốc độ tăng trưởng kinh tế đạt 11,5% (tốc độ tăng trưởng
của tỉnh đạt 11,8%) Cơ cấu kinh tế chuyển dịch theo hướng tích cực: Tỷ trọng nông, lâm nghiệp
giảm 11,3%, từ 55,7% năm 2014 xuống còn 44,4% năm 2018; tỷ trọng tiểu thủ công nghiệp - xây dựng cơ bản tăng 6,2%, từ 14,3% năm 2014 lên 20,5% năm 2018; dịch vụ - du lịch tăng 5,41%, từ 30% năm 2014 lên 35,1% năm 2018
3 2 Thực trạng công tác đăng giao ịch bảo đảm bằng quyền sử dụng đất và tài sản khác g ắn liền với đất tại huyện Kim Bôi
3.2.1 Công tác đăng ký th chấp bằng quyền sử dụng đất ở và tài sản khác gắn liền với đất tại huy ện Kim Bôi
Trang 4B ảng 1 Tình hình thực hiện đăng thế chấp bằng quyền sử dụng đất ở và tài sản khác
g ắn liền với đất tại huyện Kim Bôi giai đoạn 2014 - 2018
Đơn vị tính: Hồ sơ
STT Xã, thị trấn Tổng số Năm
12 Xã Lập Chiệng 53 11 10 11 9 14
19 Xã Kim Tiến 167 27 30 34 36 40
20 Xã Kim Bình 165 29 28 34 32 43
23 Xã Nam Thƣợng 314 50 51 61 64 90
Tổng 2433 436 457 475 488 578
Ngu ồn: C n án Văn p òng Đăng ký đất đ uyện Kim Bôi
Trang 5Số liệu ở Bảng 1 cho thấy, nhu cầu vay vốn để đầu tư sản xuất, kinh doanh, giải quyết khó
khăn trong cuộc sống của người dân tại hai khu vực nằm trong khu vực phát triển đô thị đô thị
và khu vực phát triển ngành dịch vụ là rất lớn, góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội
của huyện
3.2.2 Đánh giá chung về công tác đăng ký th chấp bằng bằng quyền sử dụng đất và tài sản
khác gắn liền với đất tại huyện Kim Bôi
Từ năm 2014-2018, huyện Kim Bôi đã thực hiện đăng ký 2.433 hồ sơ đăng ký thế chấp
bằng QSDĐ và tài sản khác gắn liền với đất Số lượng hồ sơ đăng ký thế chấp có chiều hướng
tăng qua các năm Các giao dịch thế chấp bằng QSDĐ và tài sản khác gắn liền với đất diễn ra
chủ yếu ở khu vực nằm trung tâm huyện và trung tâm cụm của các tiểu vùng
3.3 Đánh giá thực trạng giao dịch bảo đảm và công tác đăng giao ịch bảo đảm bằng
quy ền sử dụng đất và tài sản khác gắn liền với đất
3.3.1 Tình hình thực hiện giao dịch th chấp bằng bằng quyền sử dụng đất và tài sản khác
gắn liền với đất tại các xã, thị trấn nghiên cứu
a Th ực trạng công tác giao dịch thế chấp ở các đ ều tra
B ảng 2 Tình hình đăng thế chấp bằng bằng quyền sử dụng đất ở 3 xã, thị trấn
Đơn vị tính: Hồ sơ
Ngu ồn: C n án Văn p òng Đăng ký đất đ uyện Kim Bôi
Ở 3 xã, thị trấn điều tra ở Bảng 2 trong vòng 5 năm cho thấy xã Nam Thượng có lượng hồ
sơ giao dịch cao nhất là 314 hồ sơ Xã Nam Thượng là xã có ngành dịch vụ chiếm tỷ trọng ngày
một tăng lên, ngành nông nghiệp cũng đang phát triển mạnh đặc biệt là các vùng chuyên phát
triển trồng cây có múi, về vị trí địa lý là trung tâm cụm, có chợ hàng hóa, dịch vụ hoạt động hàng
ngày, các mặt hàng đa dạng từ những nhu cầu thiết yếu nhỏ cho đến máy móc trang thiết bị vật
tư phục vụ dân dụng và phục vụ sản xuất nông nghiệp, đều đầy đủ Chính vì yếu tố đó, một vài
năm trở lại đây nhu cầu về đăng ký thế chấp tăng cao, đặc biệt năm 2018 còn vượt hơn số lượng
năm 2017 là 26 hồ sơ
b T ổng hợp ý kiến củ người dân về mức vay vốn và thủ tục thực hiện thế chấp bằng
quy ền sử dụng đất và tài sản khác gắn liền vớ đất tại 3 xã, thị trấn nghiên cứu
Trang 6B ảng 3 Ý kiến người dân về mức vay vốn và thủ tục thực hiện thế chấp bằng quyền
s ử dụng đất và tài sản khác gắn liền với đất tại địa bàn nghiên cứu
Tiêu chí
Tổng số Các xã, thị trấn nghiên cứu Phiếu
điều tra
Tỷ lệ (%)
Thị trấn
Bo
Xã Đông Bắc Nam Thượng Xã
Phi u điều tra Tỷ lệ (%)
Phi u điều tra Tỷ lệ (%)
Phi u điều tra Tỷ lệ (%)
1
Có nên th ực hiện đăng ký thế
ch ấp, tại VP ĐKĐĐ hay không? 90 100,0 30 100,0 30 100,0 30 100,0
2
Th ủ tục thế chấp tại chi nhánh
3
Có nên c ải cách thủ tục hành chính
4
Th ủ tục thế chấp tại ngân hàng,
5
Ngân hàng, qu ỹ tín dụng cho
người dân vay vốn 90 100,0 30 100,0 30 100,0 30 100,0
- Dưới 30% giá trị quyền SDĐ 20 22,2 4 13,3 10 33,3 6 20,0
- T ừ 30 - 70% giá trị quyền
6
Nguy ện vọng được vay vốn
theo giá tr ị QSDĐ 90 100,0 30 100,0 30 100,0 30 100,0
7
Có nên c ải cách thủ tục hành
chính t ại ngân hàng không? 90 100,0 30 100,0 30 100,0 30 100,0
Ngu ồn: Tổng hợp số liệu theo phiếu đ ều tra
Trang 7Việc đăng ký giao dịch bảo đảm được quy định phân tán tại nhiều văn bản quy phạm
pháp luật khác nhau như: Luật Đất đai năm 2013, Bộ luật Dân sự năm 2015 dẫn đến còn có sự
thiếu thống nhất Việc thực hiện thủ tục vay vốn tại các ngân hàng, quỹ tín dụng còn nhiều thủ
tục, phải có nhiều giấy tờ để chứng minh nguồn tài chính, khả năng thanh toán, nên đa phần
các hộ gia đình, cá nhân không có cửa hàng kinh doanh thường là không vay được vốn của các
ngân hàng, quỹ tín dụng Bên cạnh đó, việc đăng ký các giao dịch bảo đảm này mới chỉ dừng
lại ở việc đăng ký thế chấp bằng quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn
liền với đất, còn các giao dịch bảo đảm khác như: cầm cố, đặt cọc, còn nằm ngoài sự kiểm soát
của cơ quan quản lý nhà nước tạo ra một thị trường “ngầm”, gây thất thu cho ngân sách Nhà nước
c T ổng hợp ý kiến của cán bộ ngân hàng, quỹ tín dụng về mức cho vay, thủ tục thế chấp
b ằng quyền sử dụng đất ở và tài sản khác gắn liền vớ đất tại các xã nghiên cứu
B ảng 4 Ý kiến của cán bộ ngân hàng, quỹ tín dụng về mức cho vay, thủ tục thế chấp
b ằng quyền sử dụng đất và tài sản khác gắn liền với đất tại huyện Kim Bôi
STT Tiêu chí
Tổng số
Các ngân hàng, quỹ tín ụng Ngân hàng
NN&PTNT Việt Nam CN Kim Bôi
Ngân hàng Chính sách xã Hội huyện Kim Bôi
Phi u điều tra
Tỷ lệ (%)
Phi u điều tra
Tỷ lệ (%)
Phi u điều tra
Tỷ lệ (%)
1
Ngân hàng, quỹ tín dụng cho
người dân vay vốn 10 100 5 100 5 100
- Từ 30 - 70% giá trị quyền
2 Căn cứ để ngân hàng cho vay
Ngu ồn: Tổng hợp số liệu theo phiếu đ ều tra
Nhìn chung, hệ thống hồ sơ địa chính chưa được hoàn thiện đồng bộ, chưa cập nhật đầy đủ
các thông tin về thửa đất cũng như quá trình biến động Chưa có phần mềm quản lý, theo dõi
đồng bộ các giao dịch bảo đảm Vì vậy, việc tra cứu và cung cấp thông tin địa chính còn chưa
được đầy đủ Bên cạnh đó, nghiệp vụ về giao dịch bảo đảm và đăng ký giao dịch bảo đảm của
một số cán bộ còn có hạn chế nhất định, cần được tập huấn, đào tạo thêm
Trang 83.3.2 Tổng hợp ý ki n người dân về việc thực hiện giao dịch cầm cố nhà ở và tài sản khác
g ắn liền với đất tại địa bàn nghiên cứu
B ảng 5 Ý kiến người dân về việc thực hiện giao dịch cầm cố nhà ở và tài sản khác
g ắn liền với đất tại địa bàn nghiên cứu giai đoạn 2014 - 2018
STT Tiêu chí
Tổng số
Các xã, thị trấn nghiên cứu Thị trấn Bo Xã Đông Bắc Xã Nam
Thượng
Phi u điều tra
Tỷ lệ (%)
Phi u điều tra
Tỷ lệ (%)
Phi u điều tra
Tỷ lệ (%)
Phi u điều tra
Tỷ lệ (%)
1 Việc thực hiện đăng ký giao dịch cầm cố nhà ở và tài sản gắn liền với đất tại Văn phòng
Đăng ký đất đai:
2
Mức cho vay và lãi suất tại hiệu cầm đồ so với ngân hàng, tổ chức tín dụng
3
Có nên thực hiện đăng ký giao dịch cầm cố nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất tại Văn
phòng Đăng ký đất đai hay không?
4
Lý do đăng ký tại
Ngu ồn: Tổng hợp số liệu theo phiếu đ ều tra
Các giao dịch cầm cố nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất đã nằm ngoài sự kiểm soát của
cơ quan đăng ký huyện Tuy nhiên, việc đăng ký giao dịch cầm cố lại có vai trò và ý nghĩa quan
trọng trong việc công khai và minh bạch tình trạng pháp lý của ngôi nhà, thửa đất đang cầm cố,
giúp cho bên nhận cầm cố có nguồn thông tin cần thiết để xem xét, quyết định trước khi tiến
hành các giao dịch cầm cố, góp phần bảo đảm an toàn pháp lý cho các bên tham gia giao dịch và
thúc đẩy sự phát triển lành mạnh của thị trường bất động sản
Trang 93.3.3 Đánh giá chung về tình hình thực hiện các giao dịch bảo đảm và công tác đăng ký giao d ịch bảo đảm bằng quyền sử dụng đất và tài sản khác gắn liền với đất tại 3 xã, thị trấn nghiên c ứu
a Thu ận lợi
Luật Đất đai 2013 đã khẳng định quyền sử dụng đất và các giao dịch về quyền sử dụng đất thuộc đối tượng đăng ký bắt buộc; thừa nhận giá trị quyền sử dụng đất trong cơ chế thị trường, phát huy nguồn lực về đất đai Việc cải cách và công khai các thủ tục hành chính tạo điều kiện cho việc thực hiện đăng ký các giao dịch bảo đảm thuận tiện hơn
Thông tư liên tịch số 09/2016/TTLT-BTP-BTNMT ngày 23/06/2016 của Bộ Tư pháp, Bộ Tài nguyên và Môi trường đã quy định rõ ràng trách nhiệm và thẩm quyền của cơ quan đăng ký,
thời gian giải quyết các thủ tục hành chính về giao dịch bảo đảm, tạo điều kiện thuận lợi cho các
tổ chức, các nhân khi đến làm thủ tục đăng ký Vì vậy, số lượng hồ sơ đăng ký thế chấp ngày càng có chiều hướng gia tăng
b ó k ăn
Hệ thống văn bản pháp luật hiện hành về đăng ký giao dịch bảo đảm còn phân tán ở nhiều văn bản luật, chưa tập trung, như: quy định về quyền sử dụng đất do Luật Đất đai năm 2013 quy định; quy định về nhà ở do Luật Nhà ở quy định; quy định về đăng ký giao dịch bảo đảm bằng quyền sử dụng đất, QSH nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất lại được quy định trong Bộ luật Dân sự năm 2015, do vậy khó thực hiện đồng bộ
Việc thực hiện thủ tục vay vốn tại các ngân hàng, quỹ tín dụng còn nhiều thủ tục, có quá nhiều giấy tờ để chứng minh nguồn tài chính, khả năng thanh toán, nên đa phần các hộ gia đình, cá nhân không có chứng minh thu nhập ổn định thường là không vay được vốn của các ngân hàng, quỹ tín dụng
Việc đăng ký các giao dịch bảo đảm này mới chỉ dừng lại ở việc đăng ký thế chấp bằng quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất, còn các giao dịch bảo đảm khác như: cầm cố, đặt cọc… dường như nằm ngoài sự kiểm soát của cơ quan quản lý nhà nước tạo ra một thị trường “ngầm”, gây thất thu cho ngân sách Nhà nước Ngoài ra, việc quản lý,
cập nhật và theo dõi biến động đối với các thửa đất có giao dịch là rất khó Điều này dẫn đến tình
trạng tranh chấp, khiếu kiện về quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền
với đất
Hệ thống hồ sơ, bản đồ địa chính chưa đồng bộ, thiếu nhiều thông tin về thửa đất cũng như quá trình biến động Chưa được đo đạc địa chính chính quy phục vụ cấp giấy chứng nhận
và lập cơ sơ dữ liệu đồng bộ Vì vậy, việc cập nhật, tra cứu và cung cấp thông tin địa chính còn
gặp khó khăn
3.4 Đề xuất các giải pháp nâng cao công tác đăng giao ịch bảo đảm bằng quyền sử
d ụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất
3.4.1 Gi ải pháp về cơ ch chính sách
Tạo lập hồ sơ pháp lý đầy đủ, thống nhất về thửa đất; xây dựng thủ tục đăng ký giao dịch
bảo đảm đơn giản, dễ áp dụng, công khai, minh bạch và hạn chế sự can thiệp của các cơ quan hành chính vào thủ tục xác lập quyền dân sự về giao dịch bảo đảm;
Trang 10Cần đầu tư phát triển, tin học hóa hệ thống đăng ký, trong đó có hệ thống thông tin về đăng
ký các quyền, các giao dịch của người sử dụng đất, tạo điều kiện cho người dân có thể chủ động
tiếp cận với hệ thống đăng ký
Tiếp tục đơn giản hóa thủ tục hành chính về đất đai, xây dựng quy trình phối hợp giữa VPĐKĐĐ với các cơ quan liên quan để rút ngắn thời gian hoàn thiện thủ tục hành chính về đất đai Giao cho cơ quan Tài nguyên và Môi trường xác định nghĩa vụ tài chính trong quá trình thực
hiện giao đất, cho thuê đất, chuyển mục đích sử dụng đất và cấp giấy chứng nhận
3.4.2 Xây d ựng cơ ch trao đổi thông tin về tình trạng pháp lý của tài sản bảo đảm giữa cơ quan đăng ký giao dịch bảo đảm và các cơ quan có liên quan
Cần xây dựng phần mềm quản lý, cập nhật và tra cứu thông tin về đăng ký giao dịch bảo đảm liên thông giữa Sở Tư pháp tỉnh Hoà Bình, Sở Tài nguyên và Môi trường Hoà Bình, các Chi nhánh Văn phòng Đăng ký đất đai để công chức để tiện cho việc tra cứu và trao đổi thông tin về giao dịch bảo đảm
Cần đầu tư, xây dựng phần mềm quản lý và cung cấp thông tin thửa đất, kết nối giữa Chi nhánh VPĐKĐĐ với các phòng ban của huyện và công khai trên cổng thông tin điện tử của huyện để người dân có thể vào tra cứu thông tin về thửa đất đang thực hiện giao dịch
3.4.3 Tuyên truy ền, phổ bi n pháp luật liên quan đ n giao dịch bảo đảm
Đa dạng hóa các phương thức tuyên truyền, phổ biến pháp luật về giao dịch bảo đảm và đăng ký giao dịch bảo đảm để nâng cao hơn nữa nhận thức của khách hàng về vai trò và ý nghĩa
của đăng ký và tìm hiểu thông tin về giao dịch bảo đảm, nắm vững các trình tự, thủ tục trong lĩnh
vực này Đặc biệt, tuyên truyền để người dân nhận thức được vai trò và tầm quan trọng của việc
thực hiện đăng ký giao dịch bảo đảm bằng QSDĐ, QSHNƠ và tài sản khác gắn liền với đất cho các trường hợp đến làm thủ tục tại Chi nhánh VPĐKĐĐ huyện Kim Bôi
3.4.4 Giám sát vi ệc thực hiện pháp luật về đăng ký giao dịch bảo đảm tại các cơ quan đăng ký giao d ịch bảo đảm
Triển khai cơ chế kiểm tra, giám sát việc thực hiện các quy định của pháp luật về đăng ký giao dịch bảo đảm là hết sức cần thiết nhằm tăng cường mạnh mẽ hơn nữa hiệu quả của việc tổ chức và thực hiện công tác đăng ký giao dịch bảo đảm tại Chi nhánh Văn phòng đăng ký quyền
sử dụng đất huyện Kim Bôi
Phát hiện, xử lý kịp thời những hành vi vi phạm pháp luật của các tổ chức, cá nhân, đặc
biệt là của các cơ quan đăng ký, cán bộ đăng ký; mặt khác là giải pháp nhằm phát huy tính minh bạch và công khai trình tự, thủ tục đăng ký giao dịch bảo đảm tại huyện Kim Bôi
4 K ẾT LUẬN
1 Huyện Kim Bôi nằm phía Đông tỉnh Hoà Bình, trung tâm huyện cách thành phố Hoà Bình khoảng 35km, có tổng diện tích tự nhiên là 55.116,24 ha Thực trạng công tác đăng ký giao
dịch bảo đảm bằng quyền sử dụng đất và tài sản khác gắn liền với đất tại huyện Kim Bôi cho
thấy: Giai đoạn 2014 - 2018 công tác đăng ký thế chấp bằng QSD đất ở và tài sản khác gắn liền
ới đất đã đăng ký 2.433 hồ sơ