2 ĐAU LƯNG BUỔI SÁNG TS tran cong thắng HT lao khoa 16 4 2022 (HT3, chiều 16

• Phần lớn đau lưng không cần làm cận lâmsàng và đáp ứng tốt với điều trị bằng thuốcgiảm đau, kháng viêm NSAIDs và giãn cơ2... PHÂN NHÓM BỆNH ĐAU LƯNG• Đau lưng nghiêm trọng serious: ung

ĐAU LƯNG BUỔI SÁNG

TS TRẦN CÔNG THẮNG

Bộ môn Thần Kinh- ĐHYD TP.HCM

Bài trình bày thể hiện quan điểm cá nhân và không phản ánh quan điểm của đơn vị tài trợ cũngnhư không khuyến cáo sử dụng thuốc khác với thông tin kê toa được Bộ Y tế Việt nam phêduyệt Trước khi kê đơn, vui lòng tham khảo tờ hướng dẫn sử dụng thuốc đã được phê duyệt

VN-CXB-110048

NỘI DUNG

• Tổng quan đau lưng

• Đau lưng buổi sáng

• Điều trị

VN-CXB-110048

TỔNG QUAN ĐAU LƯNG

Đau lưng buổi sáng

DỊCH TẾ

• Đau lưng là than phiền gặp nhiều nhấttrong nhóm 5 than phiền hàng đầu

• 84% dân số có than phiền đau lưng (1)

• 95% đau lưng do các nguyên nhân khôngchuyên biệt

• Phần lớn đau lưng không cần làm cận lâmsàng và đáp ứng tốt với điều trị bằng thuốcgiảm đau, kháng viêm NSAIDs và giãn cơ(2)

• Tại Mỹ, chi phí điều trị đau lưng hàng nămngày càng tăng với 20 tỉ USD (1991) lên 30

NƠI PHÁT SINH ĐAU LƯNG

SINH LÝ BỆNH CỦA ĐAU LƯNG

• Đau thụ thể: theo mức độ kích thích lên thụ thể

• Đau thần kinh: nhạy cảm hóa TK ngoại biên và trung ương

PHÂN LOẠI ĐAU LƯNG THEO THỜI GIAN

• Cấp tính: < 6 tuần

• Bán cấp: 6-12 tuần

• Mạn tính: > 12 tuần

PHÂN NHÓM BỆNH ĐAU LƯNG

• Đau lưng nghiêm trọng (serious): ung thư di căn, hội chứng

chùm đuôi ngựa, gãy lún cột sống, nhiễm trùng thân sống

• Đau lưng với nguyên nhân chuyên biệt (specific-LBP): bệnh

rễ TK, hẹp ống sống thắt lưng, viêm dính cột sống khớp, viêm

xương khớp, gù vẹo cột sống, hội chứng cơ hình lê.

• Đau lưng không chuyên biệt

“Red Flag” trong bệnh

sử và thăm khám

UPTODATE 2021

RED FLAGS

ĐAU LƯNG BUỔI SÁNG

ĐẶC ĐIỂM ĐAU LƯNG BUỔI SÁNG

• Phần lớn BN đã vài ngày nhưng không thấy tự hết

• Hạn chế vận động cột sống vào buổi sáng

• Đau khi thay đổi tư thế ngồi dậy vào buổi sáng

• Đau lưng nhiều vào buổi sáng, sau đó giảm dần

• Đau nhiều buổi sáng trên nền đau mạn tính

ĐÁNH GIÁ

NGUYÊN NHÂN THƯỜNG GẶP CỦA

ĐAU LƯNG BUỔI SÁNG

• Tư thế ngủ

• Nệm không phù hợp (quá cũ hoặc mới)

• Đau lưng trong thai kỳ

• Thoái hóa đĩa đệm- khớp mặt

• Đau sợi cơ

• Viêm dính cột sống khớp

ĐAU LƯNG LIÊN QUAN TƯ THẾ

Hai tư thế ngủ thường liên

quan đau lưng buổi sáng:

• Nằm sấp khi ngủ

• Nằm nghiêng không có gối

hỗ trợ

ĐAU LƯNG LIÊN QUAN TƯ THẾ

Hai tư thế ngủ thường liên quan đau lưng buổi sáng:

• Nằm sấp khi ngủ

• Nằm nghiêng không có gối hỗ trợ

DÙNG THÊM GỐI HỖ TRỢ

ĐAU LƯNG TRONG THAI KỲ

• 49,6% thai phụ bị đau lưng khi nằm

• Yếu tố thúc đẩy:

• Đã có đau lưng trước khi mang thai hoặc đau lưng trong CKKN

• Người trẻ mang thai

• Thiếu tập thể dục

THOÁI HÓA ĐĨA ĐỆM-KHỚP MẶT

• Thường xảy trên 60 tuổi

• Bệnh lý đĩa đệm: hỗ trợ chẩn đoán hình ảnh

• Bệnh lý mặt khớp CS thắt lưng: đau nhiều khi phối hợp 2 động tác

• Gập lưng tối đa

• Duỗi lưng tối đa

• CLS:

• Xquang CSTL

• Ctscan CSTL

• MRI CSTL

DISCOGENIC PAIN

ĐAU SỢI CƠ

(F IBROMYALGIA )

• Mệt mỏi mạn tính

• Nhạy cảm đau trung ương

• Đau lan tỏa: 18 điểm đau

• Ảnh hưởng nhiều hệ thống

VIÊM DÍNH CỘT SỐNG KHỚP

(ANKYLOSING SPONDYLITIS)

• Trước 40 tuổi

• Gây đau lưng và cứng cột sống tiến triển

• Biểu hiện ngoài khớp: viêm màng bồ đào,

bệnh vảy nến và viêm đường ruột

• Thường đi kèm bất thường HLA-B27

• Giảm đau khi tập thể dục, đau nhiều vào

buổi sáng thức dậy

• Có thể kèm đau rễ chum đuôi ngựa, đau

khớp cùng chậu,…

ĐIỀU TRỊ

Đau lưng buổi sáng

ĐAU LƯNG CẤP-BÁN CẤP

• Chườm ấm

• Giảm đau NSAIDs

• Thuốc giãn cơ

ĐAU LƯNG MẠN

KHÁNG VIÊM NSAIDS

• Lưu ý tác dụng phụ lên thận và tiêu hóa

• Thường dùng nhóm chọn lọc COX-2 như etoricoxib

ETORICOXIB TRONG ĐIỀU TRỊ ĐAU LƯNG

• Etoricoxib giúp giảm đau tốt cho BN bị viêm dínhcột sống khớp, góp phần tập luyện điều trị khôngdung thuốc

• Etoricoxib có hiệu quả dùng trong điều trị đau lưngcấp (NC trong bệnh viện)

CÁC BÀI TẬP GIÃN CƠ BUỔI SÁNG

TCA - SNRI TRONG ĐAU SỢI CƠ

KẾT LUẬN

Đau lưng buổi sáng

ĐAU LƯNG BUỔI SÁNG

• Do nhiều nguyên nhân: sinh lý và bệnh lý

• Chú ý dấu hiệu cờ đỏ trong bệnh sử và thăm khám

• Đối với đau lưng không đặc hiệu: chẩn đoán lâm sàng là chính, chỉ định CLS khilớn tuổi, đau nhiều và không đáp ứng điều trị ban đầu

• Điều trị chung ban đầu (theo ACP 2017):

• Không thuốc: tập luyện, đặc biệt là các bài dãn cơ

• Thuốc: kháng viêm NSAIDs và thuốc dãn cơ

• Etoricoxib: xem xét trong điều trị đau lưng cấp và mạn

• Tùy theo bệnh cảnh có thể xem xét các phương pháp điều trị phối hợp khác

&¸0 Ơ1 48Ò ĐỒ1* 1*+,Ệ3 Đ¡ &+Â Ò/Ắ1* 1*+(