KINH T Ế VI MÔ Nh ững rủi ro khi đầu tư cổ phiếu, trái phiếu và chứng khoán Dạo gần đây, thị trường cổ phiếu, trái phiếu và chứng khoán bắt đầu nóng lên và ngày càng thu hút nhiều người
Trang 1BỘ GIÁO DỤC & ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ TP.HCM
TIỂU LUẬN
MÔN HỌC: KINH TẾ VI MÔ
Đề tài: Những rủi ro trong đầu tư chứng khoán,
cổ phiếu, trái phiếu
Giảng viên hướng dẫn: Nguyễn Thanh Triều Sinh viên thực hiện: Nhóm 7
Lớp: RE001, RE002
TP.HCM, ngày 17 tháng 12 năm 2022
Trang 2Thành Viên Nhóm
Trang 3M ỤC LỤC
2 Lý thuy ết và bằng chứng thực nghiệm của nó như thế
2.1 Đặc điểm của cổ phiếu, trái phiếu và chứng khoán 1
2.2 Nh ững rủi ro khi đầu tư cổ phiếu, trái phiếu và chứng
3 Hi ện trạng về nguy cơ tiềm ẩn trong thị trường cổ trái
4 M ột số đề xuất được cân nhắc nhằm giải quyết tình hình
Trang 4KINH T Ế VI MÔ
Nh ững rủi ro khi đầu tư cổ phiếu, trái phiếu và chứng khoán
Dạo gần đây, thị trường cổ phiếu, trái phiếu và chứng khoán bắt đầu nóng lên và ngày càng thu hút nhiều người tham gia nhờ vào những lợi thế như: có tính khoản cao và không cần có khoản tiền lớn như khi đầu tư vàng hoặc bất động sản Tuy nhiên, đi cùng với những
2 Lý thuyết và bằng chứng thực nghiệm của nó như thế nào?
2.1 Đặc điểm của cổ phiếu, trái phiếu và chứng khoán
2.1.1 Khái ni ệm và đặc điểm của cổ phiếu:
• Không có kỳ hạn và cũng không hoàn vốn: cổ phiếu là giấy chứng nhận góp vốn của
tồn tại cổ phiếu)
Trang 5
• Giá cổ phiếu luôn biến động: đặc biệt trên thị trường thứ cấp, cổ phiếu luôn có sự biến động lớn Sự tăng giảm về giá trị của cổ phiếu chịu sự tác động của nhiều nhân tố Và
• Tính thanh khoản cao: cổ phiếu có khả năng dễ dàng trong việc chuyển hóa thành tiền
• Có tính lưu thông: có tính lưu thông khiến cổ phiếu có giá trị như là một loại tài
• Tính tư bản giả: cổ phiếu cũng có giá trị như tiền là do tính tư bản giả của nó Nhưng
phiếu
• Tính rủi ro cao: trên lý thuyết, các tổ chức phát hành cổ phiếu sẽ ít khi hoặc thậm chí
Bên cạnh đó, về mặt chủ quan các nhà đầu tư đôi khi cập nhật thông tin về cổ phiếu chưa chính xác hoặc chưa có một sự hiểu biết nhất định cũng khiến họ gặp rủi ro nhiều
hơn khi đầu tư
Trang 62.1.2 Khái ni ệm và đặc điểm của trái phiếu
chứng khoán
- Một vài đặc điểm nổi bật của trái phiếu:
• Không chỉ có các công ty được quyền phát hành trái phiếu mà đôi khi Chính phủ Trung ương hay Chính quyền địa phương cũng có thể là chủ thể phát hành
• Ngược lại, chủ thể được mua trái phiếu không chỉ có doanh nghiệp hay cá nhân mà
ngược lại là trái phiếu vô danh
• Không giống chủ sở hữu cổ phiếu chính là những chủ sở hữu công ty phát hành, chủ
để đầu tư vào các dự án
• Khi người mua là “chủ nợ” tức là họ thu lợi từ tiền lãi cố định thường kỳ mà không
• Song một khi tổ chức phát hành trái phiếu lâm vào tình giải thể hoặc nguy cơ phá sản
Trang 72.1.3 Khái ni ệm và đặc điểm của chứng khoán
hữu đối với tài sản hoặc phần vốn của tổ chức phát hành
chứng khoán sau đây:
+ Cổ phiếu, trái phiếu, chứng chỉ quỹ;
khoản lợi tức trong tương lai từ người phát hành ra chúng để nhận về mình quyền sử
dụng vốn
khoán để nhận được khoản tiền nhất định
đựng rủi ro Mức độ rủi ro phụ thuộc vào nhiều yếu tố và có mối quan hệ chặt chẽ với tính sinh lời và tính thanh khoản của chứng khoán
tình hình kinh tế chính trị, lạm phát, phát triển ngành nghề, khả năng hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp bên cạnh các yếu tố mang tính kỹ thuật như cung cầu thị trường,
tư cổ phiếu luôn tiềm ẩn rủi ro
tư vào đã bị giảm sút Cho dù thị trường chứng khoán của nước ta có chiều hướng phát triển nhưng bên cạnh đó, việc mang lại càng nhiều mặt lợi nhuận thì rủi ro trong việc đầu
tư này cũng tồn tại song song Cũng như đầu tư cổ phiếu, rủi ro chứng khoán có nhiều
Trang 8M ột số rủi ro khi đầu tư cổ phiếu, trái phiếu và chứng khoán:
2.2.1 Rủi ro hệ thống (rủi ro thị trường):
- Một dạng rủi ro có tác động lên hầu hết các ngành khác nhau trên thi trường cổ phiếu, trái phiếu và chứng khoán Loại rủi ro này rất khó tránh khỏi buộc các nhà đầu tư chỉ còn cách đề phòng và hạn chế đến mức tối thiểu
định Khi thị trường xảy ra biến động thì rủi ro đi kèm là tất yếu buộc nhà đâu tư chỉ
trong lâu dài
lại Phương thức này thay đổi tỉ lệ thuận với từng quy mô giao dịch nhưng trên thực
hưởng đến sự ổn định thị trường thì rủi ro cũng sẽ xảy ra
gia vào hoạt động trao đổi hàng hóa của tổ chức đang phát hành cổ phiếu, trái phiếu
đó Khi có sự biến động giá cả do chính phủ đánh thuế làm sự xuất hiện loại rủi ro này
cũng tăng lên khiến giá trị cổ trái phiếu có xu hướng đi xuống, là thời điểm thích
khoản lợi thu về sau này
2.2.2 R ủi ro phi hệ thống
động đến một nhóm chủ thể nhất định tham gia vào thị trường này Đối với dạng rủi ro
động kém hiệu quả, trì trệ khiến giá cổ phiếu của công ty đi xuống so với các đối thủ cạnh tranh khác
công ty phát hành
công ty đó gặp nhiều vấn đề trong quá trình hoạt động cũng dẫn đến hệ lụy là cổ phiếu phát hành bị giảm xuống
Trang 9➢ Rủi ro pháp lý: Và với các công ty cũng vậy, nếu họ không nắm bắt kịp những đổi
giữ hay thuế thu rất có thể họ sẽ vướng vào loại rủi ro này
doanh nghiệp khi tung ra có thể sẽ đẩy cổ phiếu của công ty đó trượt dốc rất nhanh
Một trong những minh chứng thực tế về rủi ro trong hoạt động đầu tư cổ phiếu, trái phi ếu và chứng khoán là thương vụ trái phiếu nghìn tỷ của Tập đoàn Tân Hoàng Minh nh ằm huy động vốn đầu tư nhưng theo thông tin từ các cuộc điều tra gần đây tập đoàn này tồn tại rất nhiều lùm xùm cùng nhiều vấn đề thiếu minh bạch
9 đợt trái phiếu huy động khoảng 10.300 tỷ VND
- Theo thông tin của Cơ quan Cảnh sát điều tra, thời gian từ tháng 7/2021 đến tháng 3/2022, CEO Tập đoàn Tân Hoàng Minh - ông Đỗ Anh Dũng cùng các cá nhân khác của
ban đầu trong hợp đồng Tân Hoàng Minh đã hợp tác với nhiều ngân hàng có uy tín như Vietinbank, SHB bank… để bảo lãnh tài sản cho tập đoàn này tại thời điểm tung trái phiếu ra thị trường
- Chiều ngày 4/4/2022, UB Chứng khoán thông báo hủy bỏ 9 đợt phát hành trái phiếu
Trang 10➢ Các bằng chứng, chứng từ về những dự án Tân Hoàng Minh đã đầu tư từ nguồn vốn
thuận lúc đầu trong hợp đồng Các báo cáo về tài chính của các công ty con là Ngôi Sao Việt, Cung Điện Mùa Đông và Công ty CP Soleil có nhiều điểm bất thường
đưa đến người mua những thông tin thiếu sót hoặc sai lệch về số trái phiếu thiếu
những lùm xùm thủ tục liên quan đến luật pháp gây cản trở trong việc chấm dứt hợp đồng Ngoài ra, trong năm 2020, các báo cáo tài chính của Tân Hoàng Minh cũng không mấy tích cực do tổng tài sản tập đoàn này nắm giữ gần 20 nghìn tỷ đồng song phải gánh
thanh toán đầy đủ các khoản thu chi nhưng sau gần 6 tháng từ những lùm xùm, Tân
Các d ự án huy động vốn từ trái phiếu
- Tập đoàn Tân Hoàng Minh và CEO Đỗ Anh Dũng nắm trong tay nhiều lô đất vàng có
thường được biết đến với độ xa xỉ cũng như là thiết kế sang trọng và hầu hết đều nằm
đất bên góc đường Đại Cồ Việt - Trần Đại Nghĩa - Tạ Quang Bửu từ nguồn vốn huy động
từ phát hành trái phiếu trái luật định Trong năm 2002, dự án đã được UBND TP Hà Nội thông qua và giao cho CTCP với cương vị là nhà đầu tư chính của dự án nhưng đến năm
2016, Công ty TNHH đầu tư và phát triển Nam Đại Cồ Việt đã thay vị trí này Ngày
Trang 1120/9/2021, Công ty TNHH đầu tư BĐS Ngôi Sao Việt tung ra thị trường gần 19 triệu trái
tác đầu tư xây dựng hai tòa cao ốc với mục đích văn phòng và khu phức hợp hoạt động
Song do vướng phải vấn đề luật định, đợt kêu gọi vốn này đã bị UB Chứng khoán hủy
bỏ
2,6 lần bước giá khởi điểm nhưng tiếp tục rút lui sau chưa đầy một năm từ năm 2015
nghi ngờ có gian lận trong buổi đấu giá Mãi tới tháng 6/2016, tổ chức này lại “quay đầu”
vẫn muốn đầu tư BĐS trên và chấp nhận nộp phạt 260 tỷ vnd Kế hoạch đề ra là vào quý
sau cùng đã không đi vào thực hiện, phải nhường lại dự án cho Techcombank
- Dù gây nhiều tranh cãi song Tân Hoàng Minh vẫn tham vọng hiện thực hóa một khu
phức hợp resort với nhiều loại hình giải trí khổng lồ 34 ha vô cùng sang-xịn-mịn tọa lạc
vị trí “độc tôn” bên bờ biển Bãi Trường đẹp nhất ở Phú Quốc, dự kiến nguồn vốn rót vào
hơn 24 nghìn tỷ đồng Cũng vì thế, Tân Hoàng Minh đã liên tục gọi vốn từ các đợt trái
- Như đã công khai ban đầu, Tân Hoàng Minh sở hữu vốn điều lệ gần 10 nghìn tỷ và
CEO Đỗ Anh Dũng nắm giữ 51,48% số vốn nói trên Và tổng tài sản lên đến hơn 20
nghìn tỷ vào những tháng cuối 2020 Từ năm 2016 đến 2020, doanh thu của tổ chức đạt
hơn 4 nghìn tỷ đồng song báo lỗ vượt mức 1.800 tỷ
ẩn nhiều uẩn khúc cần phải làm rõ Vào cuối đông 2020, Công ty TNHH đầu tư BĐS
nhưng lại tăng vọt bất gờ đến 10 nghìn tỷ năm 2019 Doanh thu dù khởi sắc song Ngôi
Sao Việt hoạt động thua lỗ suốt nhiều năm và kể từ 5 năm trở lại đây số lỗ đã lên đến con
số trăm tỷ
vượt bậc hơn nghìn tỷ vào năm 2019 song báo cáo tài chính không mấy khởi sắc bởi lí
do hoạt động kinh tế liên tục thua lỗ
- Công ty CP đầu tư và dịch vụ khách sạn Soleil trong cùng kì 2016 đến 2018 duy trì tình
trạng hoạt động không lãi nhưng bất ngờ tăng doanh thu gần 2600 tỷ đồng và tiếp tục
Trang 129
đối với vai trò của các cơ quan kiểm tra, đánh giá; các ngân hàng đứng ra bảo lãnh
- M ột chuyên gia tài chính cho biết “Số trái phiếu của Tân Hoàng Minh đã phát
hành thành công, nếu có sai phạm buộc phải thu hồi theo Nghị định
đó, những băn khoăn về hàng ngàn tỉ đồng từ các lô trái phiếu này chắc chắn đã
được đầu tư vào đâu đó hoặc trả nợ, việc thu hồi trên sẽ gây ra nhiều khó khăn về dòng ti ền, đặc biệt trong điều kiện mà tập đoàn này bị siết lại mọi mặt nên không
th ể đi vay nợ từ ngân hàng hay các đối tác để xoay sở trong tình hình cấp bách
[1]
=> Tóm l ại, đây có lẽ là bài học to lớn về những rủi ro trong lĩnh vực trái phiếu phát
vào th ị trường cổ phiếu, trái phiếu và chứng khoán
3 Hiện trạng về nguy cơ tiềm ẩn trong thị trường cổ trái phiếu và chứng khoán
Tình hình kinh t ế xã hội tác động đến mọi mặt trong đời sống vì vậy chứng khoán
và c ổ phiếu cũng không phải ngoại lệ Đặc biệt, biến động của cổ phiếu sẽ phụ thuộc nhi ều vào việc phát triển kinh tế, chính sách của Nhà nước Do đó, giá trị cổ phiếu trên
th ị trường tăng hay giảm phụ thuộc vào sự ổn định của nền kinh tế
3.1 R ủi ro trái phiếu
- Dù sự cố Tân Hoàng Minh đã trôi qua một thời gian và cơ quan chức năng đã có thông tin đến các bị hại nhưng các nhà đầu tư đã mua cổ phiếu của Tân Hoàng Minh vẫn đang gửi đơn kêu cứu khắp nơi Chính phủ đã ban hành Nghị định 65/2022/NĐ-CP nhằm ngăn
phiếu
- Đến nay, nước ta vẫn chưa có nguy cơ bị vỡ nợ trái phiếu đồng loạt, gánh nặng đáo hạn trái phiếu cũng giảm xuống đáng kể Theo ông Nguyễn Quang Thuân - Chủ tịch HĐQT
tung ra trên thị trường nước ta là riêng lẻ
- Phát hành trái phiếu riêng lẻ chiếm phần lớn vì vậy đã có nhiều chế tài đứng sau và hỗ trợ tổ chức phát hành, giúp thu xếp và giãn nợ đối với các tổ chức phát hành, tái cấu trúc
Trang 1310
đáo hạn trái phiếu doanh nghiệp riêng lẻ
- Hiện trạng kêu gọi vốn ở nước ta trên kênh TPDN:
phiếu riêng lẻ thành công, tăng 2,46 lần năm trước, số doanh nghiệp phát hành thành
công là 277 doanh nghiệp, đặc biệt có hai doanh nghiệp phát hành thành công 345
triệu USD TPDN ra thị trường quốc tế Trong tổng giá trị phát hành TPDN năm
chiếm 40,1% tổng phát hành toàn thị trường năm 2020, tăng so với tỷ trọng 39,6%
của năm 2019 Nhưng tỷ lệ phát hành TPDN bắt đầu có sự thay đổi khi nhóm các
doanh nghiệp tín dụng bắt đầu chiếm tỷ trọng cao hơn nhóm các doanh nghiệp bất
động sản
đồng Song mức vốn huy động lại là thấp nhất so với nhiều tháng trước
3.2 R ủi ro chứng khoán
Trang 14
11
- Đây là khả năng giá trị khoản đầu tư giảm khiến nhà đầu tư gánh chịu lỗ vốn Trên thị trường, các loại chứng khoán được giao dịch chịu tác động của quy luật cung cầu, quy luật giá trị và quy luật cạnh tranh Mà chứng khoán là loại giấy tờ có giá thường với thời
trường ảnh hưởng đến giá trị chứng khoán Chính vì vậy, các nhà đầu tư cần cân nhắc,
suất, tình hình tài chính và hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp và một nguyên nhân khách quan là sự thay đổi của luật pháp cũng đã ảnh hưởng đến sự biến đổi giá trị của
➢ Theo chỉ số tỉ phú Bloomberg, những tổn thất nghiêm trọng trên thị trường chứng khoán
đã khiến tài sản của người đàn ông giàu nhất thế giới Elon Musk giảm còn 243 tỉ USD So với đầu năm 2022, tài sản ròng của Elon Musk hiện nay giảm khoảng 27 tỉ USD và thấp hơn gần 100 tỉ USD so với tháng 11/2021
➢ Người giàu thứ hai thế giới cũng là đồng sáng lập Tập đoàn Amazon “tỉ phú Jeff Bezos”,
đã mất khoảng 25 tỉ USD so với đầu năm 2022
➢ Người đồng sáng lập Microsoft “tỉ phú Bill Gates” cũng phải ngậm ngùi chứng kiến giá trị tài s ản ròng của ông giảm 9,5 tỉ USD so với ngày đầu tiên năm 2022
➢ Tài sản ròng của người đồng sáng lập Google “Larry Page” giảm 12 tỉ USD Trong khi đó,
“tỉ phú Mark Zuckerberg” đồng sáng lập Facebook cũng giảm khoảng 12 tỉ USD tài sản ròng trong những tuần đầu năm 2022
Trang 1512
➢ Tuần trước đó, chỉ số Nasdaq Composite đã giảm khoảng 8% do tác động của nhiều yếu tố bao gồm lãi suất tăng và lạm phát Nasdaq giảm khoảng 13% tính đến thời điểm hiện tại
➢ Theo hãng tin Bloomberg, tải sản của “tỉ phú Bernard Arnault”, chủ tịch kiêm giám đốc điều hành của tập đoàn hàng xa xỉ Pháp LVMH cũng đã giảm 10,5 tỉ USD tính đến hiện tại trong năm 2022 Giá cổ phiếu LVMH giảm 5% so với đầu năm 2022 do xu biến động thị trường.
4 Một số đề xuất được cân nhắc nhằm giải quyết tình hình thực tiễn?
- Đầu tư đa dạng hóa: các nhà đầu tư nên tránh dồn hết vốn vào một kênh đầu tư nhất định thay vào đó có thể chọn đầu tư nhiều nguồn từ các công ty hoặc mã ngành khác
với rủi ro phi hệ thống
- Chú tr ọng đầu tư lâu dài: một kế hoạch đầu tư dài hạn giúp hạn chế rủi ro không đáng có
vững
- Tìm hiểu kỹ về thị trường: hiểu rõ bản chất, đặc điểm của thị trường sẽ giúp nhà đầu tư
Trang 1613
này Hãy trau dồi thêm kinh nghiệm và làm giàu bản thân bằng vốn kiến thức đủ vững vàng trước khi bước vào bất kì lĩnh vực nào, đặc biệt là với loại thị trường không ngừng biến động như cổ trái phiếu hoặc chứng khoán và hãy thật sự tỉnh táo, giữ vững tâm thế
phối bởi các tin giả, tin xấu
- Tuân thủ nguyên tắc đầu tư an toàn và hiệu quả: hãy là một nhà đầu tư thông thái và có tính kỷ luật trong các cuộc giao dịch, tự đề ra những mục tiêu giá, giới hạn lỗ/lãi, và buộc bản thân khi tham gia thị trường đầu tư phải tuân thủ đúng nguyên tắc mình đã đề
Trang 1714
công việc họ đang dấn thân và có bề dày kinh nghiệm, thay vì mất nhiều năm để đi lại đoạn đường họ đã đi hoặc có thể bị chệch hướng có lẽ tìm một chuyên gia sẽ giúp chúng
ta rút ngắn phần nào đoạn đường đó đấy
Trang 18
15
Ngu ồn tham khảo:
https://thuvienphapluat.vn/van-ban/Chung-khoan/Luat-Chung-khoan-nam-2019-399763.aspx
https://luathoangphi.vn/chung-khoan-la-gi/#Dac_diem_cua_chung_khoan
https://gvlawyers.com.vn/co-phieu-la-gi-dac-diem-cua-co-phieu-ma-ban-can-biet/?lang=vi
https://luatminhkhue.vn/trai-phieu-la-gi -khai-niem-trai-phieu-duoc-hieu-nhu-the-nao .aspx#2-dac-diem-cua-trai-phieu
https://govalue.vn/lich-su-thi-truong-chung-khoan-viet-nam/
https://topi.vn/rui-ro-khi-dau-tu-chung-khoan.html
https://m.thanhnien.vn/vi-sao-ceo-tan-hoang-minh-do-anh-dung-bi-bat-vi-toi-lua-dao-post1445849.amp
https://www.finhay.com.vn/trai-phieu-tan-hoang-minh
https://baodautu.vn/dau-tu-trai-phieu-nha-dau-tu-phai-chap-nhan-rui-ro-gap-than-
hong-d174915.html?fbclid=IwAR1MEcBnAh37VtJVqxY3BRu7yrmJUHxE-b_j5BuX9R88e6iqPatk70jhxQA
https://tuoitre.vn/5-ong-trum-cong-nghe-mat-85-ti-usd-sau-dot-ban-thao-chung-
khoan-20220125123047316.htm?fbclid=IwAR2nvwBQQ2UDd0pt-xP4PnEamJk7D5I0K1m6GGAskzJf4g8w7ZPVcislToI
https://www.bsc.com.vn/tin-tuc/tin-chi-tiet/654701-cac-rui-ro-khi-dau-tu-chung-khoan-va-cach-phong-tranh
https://tapchinganhang.gov.vn/can-nhieu-giai-phap-dong-bo-de-han-che-rui-ro-huong-toi-phat-trien-ben-vung-thi-truong-trai-phieu-do.htm