SINH HOẠT CHUYÊN MÔN LẤY HỌC SINH LÀM TRUNG TÂM

SINH HOẠT CHUYÊN MÔN LẤY HỌC SINH LÀM TRUNG TÂM PHÒNG GD&ĐT THÀNH PHỐ ĐÔNG HÀPHÒNG GD&ĐT THÀNH PHỐ ĐÔNG HÀ BỒI DƯỠNG THƯỜNG XUYÊN HÈ 2014BỒI DƯỠNG THƯỜNG XUYÊN HÈ 2014 HƯỚNG DẪN SINH HOẠT HƯỚNG DẪN SI[.]

PHÒNG GD&ĐT THÀNH PHỐ ĐÔNG HÀ

BỒI DƯỠNG THƯỜNG XUYÊN HÈ 2014

HƯỚNG DẪN SINH HOẠT

CHUYÊN MÔN THEO HƯỚNG LẤY HỌC SINH LÀM TRUNG TÂM

NỘI DUNG TẬP HUẤN

1. Sinh hoạt chuyên môn theo hướng

lấy học sinh làm trung tâm là gì?

2. Làm thế nào để đổi mới sinh hoạt

chuyên môn theo hướng lấy học

sinh làm trung tâm?

3. Một số kỹ thuật thực hiện SHCM

theo hướng lấy học sinh làm trung tâm.

SINH HOẠT CHUYÊN MÔN LẤY HỌC SINH LÀM TRUNG TÂM

THẢO LUẬN NHÓM

(20 phút)

1. Theo anh chị, chất lượng giáo dục phụ

thuộc vào những yếu tố nào? Liên hệ vai trò của SHCM trong trường học?

2. Đơn vị của anh chị đã tổ chức sinh hoạt

chuyên môn theo hướng đổi mới như

thế nào? Nêu những khó khăn, vướng

mắc, hướng giải quyết?

(10 phút)

Anh chị hãy so sánh sự khác nhau giữa sinh hoạt chuyên môn truyền

thống và sinh hoạt chuyên môn theo

hướng đổi mới lấy học sinh làm trung tâm?

- Tập trung vào hoạt động dạy của GV.

- Thống nhất cách dạy để tất cả GV cùng thực hiện

- Tìm giải pháp để nâng cao kết quả học tập của HS

- Tập trung vào hoạt động học của HS

- Mỗi GV tự rút ra bài học để áp dụng

- Dựa vào trình

độ của học sinh

để lựa chọn nội dung, phương pháp, quy trình cho phù hợp

- Thực hiện tiến trình giờ học theo quy trình chung

Người dạy minh họa:

- Điều chỉnh các nội dung dạy học phù hợp với nhu cầu của HS

- Thực hiện tiến trình giờ học linh hoạt,

sáng tạo dựa trên khả năng của HS

HĐ, cử chỉ, việc làm của GV.

- Tập trung xem xét

GV dạy có đúng quy trình, nội dung không

- Đối chiếu các tiêu chí đánh giá nhận xét giờ học

- Suy nghĩ, phát hiện khó khăn trong học tập của HS để đưa ra các biện pháp khắc phục

- Người điều hành dựa trên tiêu chí

có sẵn để đánh giá rút kinh

nghiệm, đánh giá nhận xét giờ dạy

Nhằm chia sẻ ý kiến

về các tình huống học tập cụ thể của học

sinh trong giờ học:

- Dựa trên kết quả học tập của HS, rút kinh nghiệm Học được gì qua giờ dạy minh hoạ của đồng nghiệp

tư thế tác phong, ngôn ngữ diễn đạt của giáo viên

- Tập trung phân tích hoạt động học của HS, đưa ra

minh chứng cụ thể Người dự giờ chia

sẻ những khó khăn giáo viên gặp phải khi tiến hành giờ dạy

mổ xẻ, chủ quan của người góp ý.

- Người chủ trì thống nhất cách dạy cho dạng bài tương

tự, xếp loại giờ dạy cho GV

- Mọi người cùng phát hiện vấn đề học của HS, tìm nguyên nhân, giải pháp khắc phục.

- Người chủ trì tóm tắt vấn đề, tìm

nguyên nhân và giải pháp Từ đó

GV tự liên hệ

PHẦN I

SINH HOẠT CHUYÊN MÔN THEO HƯỚNG LẤY HỌC SINH

LÀM TRUNG TÂM LÀ GÌ?

SINH HOẠT CHUYÊN MÔN LẤY HỌC SINH LÀM TRUNG TÂM

I KHÁI NIỆM:

được thực hiện thường xuyên theo định

kì nhằm bồi dưỡng chuyên môn, nghiệp

vụ, năng lực sư phạm cho GV theo

chuẩn nghề nghiệp

HS làm trung tâm (nghiên cứu bài học)

cũng là hoạt động sinh hoạt chuyên môn nhưng ở đó GV tập trung phân tích các

vấn đề liên quan đến người học như:

- Học sinh học như thế nào?

- Học sinh đang gặp khó khăn gì trong học tập?

- Nội dung và phương pháp dạy học có

phù hợp, có gây hứng thú cho học sinh

SINH HOẠT CHUYÊN MÔN LẤY HỌC SINH LÀM TRUNG TÂM

SHCM theo hướng lấy học sinh làm trung tâm không tập trung vào việc đánh giá giờ học, xếp loại giáo viên mà nhằm khuyến khích giáo viên tìm ra nguyên

nhân tại sao học sinh chưa đạt kết quả

như mong muốn và có biện pháp để

nâng cao chất lượng dạy học.

II MỤC ĐÍCH Ý NGHĨA CỦA CÁCH SHCM

THEO HƯỚNG LẤY HỌC SINH LÀM TRUNG TÂM

 Đảm bảo cho tất cả HS có cơ hội tham gia thực

sự vào quá trình học tập.

 Tạo cơ hội cho GV nâng cao năng lực chuyên

môn, kỹ năng sư phạm và phát huy khả năng sáng tạo trong dạy học thông qua việc dự giờ, trao đổi, thảo luận, chia sẻ sau khi dự giờ.

 Nâng cao chất lượng dạy học của nhà trường.

 Góp phần làm thay đổi văn hóa nhà trường: cải

thiện mối quan hệ giữa BGH với GV; GV với GV; GV với HS; …Tạo môi trường làm việc, dạy

và học dân chủ, thân thiện cho tất cả mọi người.

SINH HOẠT CHUYÊN MÔN LẤY HỌC SINH LÀM TRUNG TÂM

I CÔNG TÁC CHUẨN BỊ ĐỂ ĐỔI MỚI

SINH HOẠT CHUYÊN MÔN

1 Hiệu trưởng cần làm gì?

* Thay đổi nhận thức, hành vi, giữ vai trò chủ

động trong việc tạo niềm tin cho GV về những

thay đổi tích cực của bản thân họ trong các buổi

dự giờ SHCM, trong các mối quan hệ với CBQL

* Thực sự coi SHCM là cơ sở, là biện pháp

quan trọng để thay đổi chất lượng học tập của

HS và văn hóa nhà trường.

* Tìm hiểu đầy đủ thông tin và cách thức thực

hiện mô hình SHCM lấy HS làm trung tâm.

SINH HOẠT CHUYÊN MÔN LẤY HỌC SINH LÀM TRUNG TÂM

I CÔNG TÁC CHUẨN BỊ ĐỂ ĐỔI MỚI SINH HOẠT

CHUYÊN MÔN

1 Hiệu trưởng cần làm gì?

* Tổ chức cuộc họp để giới thiệu mô hình

SHCM mới, nêu sự cần thiết và những lợi ích mà SHCM mới mang lại.

* Thành lập nhóm tư vấn cho các buổi SHCM

( gồm BGH và các GV giỏi CM) gợi ý phân công người dạy minh họa, tổ chức nhóm thiết kế bài

học, dự giờ, thảo luận và vận dụng những điều

học được vào thực tế.

* Xây dựng kế hoạch tổ chức SHCM trong năm học.

* Học cách quan sát HS học, ghi chép, lắng nghe,

suy nghĩ.

* Học cách lắng nghe và phản hồi mang tính xây

dựng, tích cực tham gia thảo luận sau khi dự giờ về những khó khăn, nguyên nhân và hướng giải quyết.

* Tự rút kinh nghiệm cho bản thân sau dự giờ để

điều chỉnh nội dung/cách dạy cho phù hợp với HS

của mình.

SINH HOẠT CHUYÊN MÔN LẤY HỌC SINH LÀM TRUNG TÂM

II CÁC GIAI ĐOẠN THỰC HIỆN ĐỔI MỚI SINH

HOẠT CHUYÊN MÔN

 Xác định được muc tiêu sinh hoạt chuyên môn là

giúp tất cả GV có cơ hội học tập lẫn nhau

Giai đoạn 2:

quan hệ trong giờ học và tìm biện pháp cải thiện, nâng cao chất lượng day- học.

dạy- học hiệu quả nhằm đáp ứng nhu cầu và khả năng học của HS; tìm hiểu các mối quan hệ của

HS với HS trong lớp, các kỹ năng cần thiết của

GV để nâng cao chất lượng học tập của HS.

nghiệm những ý tưởng mới vào bài daỵ minh

họa.

SINH HOẠT CHUYÊN MÔN LẤY HỌC SINH LÀM TRUNG TÂM

III CÁC BƯỚC VÀ PHƯƠNG PHÁP THỰC

HIỆN SINH HOẠT CHUYÊN MÔN

BƯỚC 1: CHUẨN BỊ BÀI DẠY MINH HOẠ

* Phân công người dạy minh hoạ

Khuyến khích GV tự nguyện đăng ký tự

chọn môn bài học để dạy minh hoạ (như vậy

người tham dự sẽ học tập được nhiều hơn)

Nếu không có GV tự nguyện, người chủ trì lựa chọn GV, môn, bài học và lớp dạy minh hoạ

Các GV trong trường cần được cử quay vòng,

để lần lượt ai cũng được dạy minh hoạ

* Chuẩn bị thiết kế bài học minh họa

• GV dạy minh họa và nhóm GV trong tổ cùng nhau thiết kế, trao đổi để chuẩn bị bài học

Hiệu quả của giờ học là kết quả làm việc của tập thể

• Bài dạy minh họa cần được thể hiện linh

hoạt, sáng tạo Nhóm thiết kế tự lựa chọn nội dung, phương pháp, kỹ thuật dạy học để đạt được mục tiêu/ chuẩn KT-KN của từng môn

học, không phụ thuộc quá nhiều vào nội dung trong SGK, các quy trình các bước dạy trong sách hướng dẫn GV

SINH HOẠT CHUYÊN MÔN LẤY HỌC SINH LÀM TRUNG TÂM

BƯỚC 2: TỔ CHỨC DẠY MINH HỌA - DỰ GIỜ

Tiến hành bài học và tổ chức dự giờ là

bước để GV dạy minh hoạ tiến hành bài học

và các GV dự giờ, thu thập thông tin để chuẩn

bị cho việc suy ngẫm và chia sẻ

* Dạy minh họa:

- GV cần tiến hành dạy minh họa với HS lớp

mình Yêu cầu không hướng dẫn, luyện tập

HS trước khi dạy minh họa

- Thời lượng một tiết dạy không nên kéo dài

quá 50 phút

* Dự giờ

• Ban giám hiệu và GV cùng dự giờ

• Dự giờ dạy minh họa đòi hỏi sự tập trung

cao độ của các GV Vị trí quan sát của người

dự giờ rất quan trọng

• Người dự giờ dạy minh họa cần vẽ sơ đồ

chỗ ngồi, quan sát, nghe, nhìn, suy nghĩ và

ghi chép diễn biến hoạt động học của HS

trong giờ học hay những biểu hiện tâm lý

của HS thể hiện trong các hoạt động

• Người dự có thể chụp ảnh hoặc quay phim các hoạt động dạy và học

SINH HOẠT CHUYÊN MÔN LẤY HỌC SINH LÀM TRUNG TÂM

thuật dạy học mới của GV

Quan sát những biểu hiện qua nét mặt, thái độ, hành vi, mối quan hệ tương tác giữa HS với GV,

HS với HS Người dự giờ luôn phải đặt câu hỏi

• Người dự giờ có thể ghi chép, ghi âm những

câu hỏi của GV và câu trả lời của HS

• Vì sao nhiều HS không tham gia hoạt

động? có thể HS chưa hiểu rõ nhiệm vụ

hay nhiệm vụ đó quá khó/ quá dễ đối với

HS, làm thế nào để HS tích cực tham gia?

• Trong hoạt động thực hành chỉ có một số

ít HS làm đúng, phần đông HS làm sai, vậy tại sao HS làm sai? Có thể HS chưa hiểu cách

làm, tại sao chưa hiểu?

• Việc dự giờ và quan sát HS thường

xuyên sẽ giúp cho GV suy nghĩ, phát hiện

và hiểu rõ nguyên nhân của những khó khăn

mà HS đang gặp phải trong quá trình học tập

SINH HOẠT CHUYÊN MÔN LẤY HỌC SINH LÀM TRUNG TÂM

Bước 3: THẢO LUẬN VỀ GIỜ DẠY

Sau khi dự tiết dạy minh họa, các giáo viên

sẽ thảo luận về giờ học Đây là hoạt động

trọng tâm, có ý nghĩa quyết định đến chất

lượng và hiệu quả của buổi sinh hoạt chuyên môn

Tiến trình buổi thảo luận

* Người chủ trì nêu mục đích của buổi thảo luận

* Giáo viên dạy minh họa đại diện cho nhóm thiết kế nêu mục tiêu cần đạt

* Giáo viên dự giờ chia sẻ ý kiến về giờ học

Câu hỏi gợi ý thảo luận:

- Những điều mình học được qua giờ dạy

- Bài học có gì mới/ sáng tạo so với SGK,

sách hướng dẫn GV, điều này được thể hiện qua kết quả học tập của HS như thế nào?

SINH HOẠT CHUYÊN MÔN LẤY HỌC SINH LÀM TRUNG TÂM

- Các nội dung/hoạt động học tập có phù hợp với khả năng nhận thức của HS không?

- Các phương pháp, kỹ thuật dạy học có làm cho HS hứng thú, mang lại hiệu quả thực

sự không? Tại sao?

- Học sinh được quan tâm/ hỗ trợ như thế

nào? (HS tích cực, HS học yếuk ém, HS bị

“bỏ quên”)

- Học sinh có cơ hội liên hệ kiến thức đã

biết để hình thành kiến thức mới như thế nào?

Khi thảo luận cần lưu ý 3 vấn đề sau:

• Mối quan hệ giữa giáo viên với học sinh;

giữa học sinh với học sinh trong tình huống đó như thế nào?

• Học sinh học được gì qua hoạt động đó?

• Hoạt động đó có tác động đến việc hình

thành nhân cách/giáo dục kỹ năng sống cho

học sinh như thế nào?

SINH HOẠT CHUYÊN MÔN LẤY HỌC SINH LÀM TRUNG TÂM

BƯỚC 4: ÁP DỤNG CHO DẠY HỌC HÀNG NGÀY

Đây là bước gián tiếp, không nằm trong quy trình SHCM Tuy nhiên nó không tách rời việc SHCM vì

sau các buổi SHCM giáo viên sẽ nghiên cứu, vận

dụng kiểm nghiệm những gì đã học được Trên cơ

sở đó tiếp tục tìm tòi hoặc áp dụng các giờ dạy hàng ngay của mình Việc làm này giúp GV trở thành

những "nhà nghiên cứu thực hành" Việc SHCM suy cho cùng là để GV có năng lực mới, vận dụng trong công việc hàng ngày Ý nghĩa đích thực của SHCM là giúp GV không ngừng nâng cao năng lực chuyên

môn để đảm bảo tốt việc nâng cao chất lượng từng tiết dạy của mình.

IV MỘT SỐ KỸ THUẬT THỰC HIỆN SHCM LẤY HỌC SINH LÀM TRUNG TÂM

1 Vị trí của người dự giờ

Vị trí quan sát rất quan trọng, giúp GV dự thu thập thông tin và thông tin chính xác về việc học của HS.

• GV nên đứng một chỗ trong suốt thời gian dự

giờ, tránh đi lại làm ảnh hưởng đến lớp học

• GV nên đứng ở vị trí có thể quan sát HS một

cách tốt nhất

• Nên đứng ở hai bên lớp học

• Vẽ sơ đồ chỗ ngồi của từng học sinh

SINH HOẠT CHUYÊN MÔN LẤY HỌC SINH LÀM TRUNG TÂM

2 Quan sát học sinh như thế nào?

• Thái độ của HS khi tham gia học thể hiện qua nét mặt, hành vi (thích thú, tích cực, chán nản, uể oải )

• Khả năng thực hiện các nhiệm vụ học tập (có vừa sức không, có hiểu lời hướng dẫn không? )

• Hoạt động nào HS hứng thú/không hứng thú? Vì

sao?

• Giáo viên làm thế nào để cuốn hút HS tham gia?

• Những HS nào chưa/không tham gia vào các hoạt động?

• Chú ý đến HS rất tích cực và những HS chưa tích cực

• Quan sát HS làm việc cá nhân/hoạt động nhóm

Khi HS làm việc trong nhóm: Thời gian có đủ để HS thực hiện nhiêm vụ hoặc nắm được nội dung bài học không? Có bao nhiêu HS tham gia? Có HS nào không tham gia? Vì sao? Trong trường hợp đó, chúng ta có thể làm gì để tất cả HS đều tham gia

một cách có ý nghĩa?

• Có HS nào không làm việc khi giáo viên giao

nhiệm vụ cho cá nhân? Vì sao?

• GV có biết khai thác kinh nghiệm/kiến thức của HS không?

• Những kiến thức/kỹ năng mới nào mà HS học được thông qua hoạt động/ giờ học

Diễn biến giờ học Nhận xét, phán đoán

Hoạt động dạy - học, nội

dung bài học, câu hỏi

hoặc bài tập của GV -

HS, lời nói của GV - HS

Học sinh nào? Lúc nào? Như thế nào? vì sao? Làm thế nào?

SINH HOẠT CHUYÊN MÔN LẤY HỌC SINH LÀM TRUNG TÂM

3 Ghi chép theo phiếu quan sát

Sử dụng phiếu quan sát để ghi chép nhanh các thông tin một cách ngắn gọn, cụ thể và dễ

dàng đối chiếu tổng hợp thông tin một cách hệ

thống, khoa học

Giáo viên dự giờ quan sát, suy ngẫm, phán đoán nhanh và ghi chép và sổ theo gợi ý sau:

vi, trả lời câu hỏi,…

- Bài tập, sản phẩm…

Vì…

Nên…

Có thể là…

SINH HOẠT CHUYÊN MÔN LẤY HỌC SINH LÀM TRUNG TÂM

(nếu cần)

Hoạt động dạy

- học nội dung

bài học, câu hỏi

hoặc bài tập của

giáo

Bài làm, sản phẩm học, câu trả lời, hành vi, thái độ, cảm

xúc (cá nhân, trong nhóm)

Vì Nên

Có thể

Tự đặt câu hỏi

4 Vai trò của người chủ trì

Trực tiếp giúp đỡ hoặc phân công các GV giúp đỡ người dạy minh hoạ chuẩn bị bài (nếu thấy cần thiết)

+ Trong khi dự giờ

Tập cho GV biết cách quan sát Nhắc nhở họ ngồi, đứng ở vị trí phù hợp Người chủ trì phải gương mẫu khi dự giờ (có vị trí phù hợp, lắng nghe, có sự quan sát tập trung tinh tế nhạy cảm.

Nhắc nhở GV không làm ảnh hưởng việc học của

HS (không ngồi cùng ghế, mượn đồ dùng, sách giáo khoa của HS và không nói chuyện riêng)

SINH HOẠT CHUYÊN MÔN LẤY HỌC SINH LÀM TRUNG TÂM

+ Trong khi thảo luận:

Người chủ trì luôn kiểm soát tình hình thảo

luận để duy trì và đảm bảo việc thảo luận đúng

học sinh.

Có thể khẳng định rằng:

Sinh hoạt chuyên môn là hoạt động

nhằm bồi dưỡng và phát triển chuyên môn cho GV tại trường rất hiệu quả

Sinh hoạt chuyên môn là hoạt động

trong đó GV học tập lẫn nhau, học tập trong thực tế, là nơi thử nghiệm và trải nghiệm

những cái mới, là nơi kết nối lý thuyết với

thwucj hành, giữa ý định và thực tế

SINH HOẠT CHUYÊN MÔN LẤY HỌC SINH LÀM TRUNG TÂM

MỘT NĂM HỌC MỚI VUI VẺ

VÀ THÀNH CÔNG!